sciagapl
500
7 / 0
73
Ferdydurke - opracowanie
Geneza i tytuł - Powieść wydana w Warszawie w 37 roku. Maiła być krótką odpowiedzią na nieprzychylne opinie krytyków, ale rozrosła się do wielkiego dzieła atakującego kulturę zamkniętą w systemy schematów. - Tytuł to może być thirty door key albo od imienia...
Spadkobiercy Cesarstwa Rzymskiego
Spadek - ogół cywilnych, majątkowych praw i obowiązków zmarłej osoby fizycznej, czyli spadkodawcy, które z chwilą jej śmierci przechodzą w wyniku dziedziczenia na inne osoby, czyli spadkobierców Cesarstwo Rzymskie. Wielkie imperium, które w czasie swojej...
"Wielkim poetą był" - problematyka "Ferdydurke"
Witold Gombrowicz (1904–1969) debiutował zbiorem opowiadań „Pamiętnik z okresu dojrzewania” (1933). Jego kolejna powieść „Ferdydurke” (1937) umocniła pozycję pisarza, ale jednocześnie wywołała wiele kontrowersji. Gombrowicz był znany z ironii i dystansu wobec...
Charakterystyka Hanki z "Chłopów" Reymonta.
Hanka (z domu Bylica) jest żoną Antka Boryny i matką kilkorga dzieci. Pochodzi z ubogiej rodziny, nie wniosła nic w posagu mężowi, co często było jej wypominane. Poznajemy ją jako kobietę pokorną, cichą, absolutnie poddającą się woli męża. Ciężko pracuje, a mimo...
Dzieje Liczb
Liczba, jest podstawowym pojęciem matematyki, które powstało w świadomości człowieka na wiele tysięcy lat przed naszą erą, a następnie kształtowało się i rozwijało wraz z rozwojem cywilizacji i kultury. Z chwilą, gdy rozróżnienie między „jeden” i „wiele”-...
Charakterystyka Janosza Boki
Janosz Boka jest przywódcą Chłopców z Placu Broni w powieści Ferenca Molnára. Ma czternaście lat, lecz wygląda na osobę dużo starszą niż wskazuje jego wiek. Chłopiec imponuje rozsądkiem i mądrością; koledzy zawsze mogą na nim polegać, dlatego wybrali go na...
Charakterystyka Ani Shirley
Ania Shirley, główna bohaterka powieści Lucy Maud Montgomery „Ania z Zielonego Wzgórza”, to postać niezwykle barwna i wielowymiarowa. Urodziła się w Bolinbroke w Nowej Szkocji jako córka nauczycieli Waltera i Betty. Niestety, w wieku zaledwie trzech miesięcy Ania...
Charakterystyka ojca Paneloux.
Zakonnik , kaznodziejski , przemieniający się – Ojciec Paneloux jest postacią duchowną w powieści *„Dżuma”*, która odgrywa kluczową rolę w kształtowaniu duchowych i moralnych postaw mieszkańców Oranu w obliczu epidemii. Jego przemiany odzwierciedlają ewolucję...
Wady wzroku
Oko, narząd zmysłu przystosowany do odbierania bodźców świetlnych (wzrok). Oko kręgowców, funkcjonujące na zasadzie ciemni optycznych. Składa się ono z gałki ocznej i narządów pomocniczych — głównie zewnętrznych mięśni gałki ocznej, aparatu łzowego, spojówki i...
Antygona - charakterystyka postaci
Antygona była córką Edypa, króla Teb, oraz jego matki i żony, Jokasty. Smutnych losów prowadzących do tragicznej śmierci tej pary nie trzeba chyba przypominać – wszak wszyscy je znają. Z kazirodczego związku narodziła się również Ismena oraz dwaj bracia: Eteokles i...
Cecha podzielności liczb naturalnych
Cecha podzielności przez 2 Liczba jest podzielna przez 2 jeżeli jej ostatnia cyfra jest parzysta lub jest nią zero. Przykłady: 12, 48, 100, 124 Cecha podzielności przez 3 Liczba jest podzielna przez 3 jeżeli suma jej cyfr tworzy liczbę podzielną...
Zasady BHP
1. Odpowiednie stanowisko pracy. 1.1. Monitor i klawiatura. 2. Pomieszczenie. 2.1. Meble. 3. Zabezpieczenie warunków zdrowotnych. 3.1. Ustawienie komputerów. 3.2. Oświetlenie. 4. Sprzęt pomocniczy. 5. Literatura Praca przy komputerze może...
Tajemnice różańca
Tajemice światła w czwartki I-Chrzest Pana Jezusa w Jordanie II-Wesele w Kanie Galilejskiej III-Głoszenie Królestwa Bożego IV-Przemienienie na górze Tabor V-Ustanowienie Eucharystii Tajemice radosne w poniedziałki, soboty I - Zwiastowanie NMP II -...
Antyk - omówienie epoki
I. Informacje ogólne Nazwa antyk pochodzi od łacińskiego słowa antiquus i oznacza dawny. Za początek antyku (inaczej starożytności) przyjmuje się przełom wieków IX i VIII p.n.e., za koniec - okres pomiędzy IV a VI wiekiem n.e., najczęściej rok 476, czyli datę...
Jakie cechy rycerskie mogą być aktualne w naszych czasach?
W epoce średniowiecza, w życiu społecznym i kulturowym dominowała religia. Ona to ukształtowała literaturę i wzory do naśladowania w ówczesnych czasach. Należały do nich: ideał świętego i ascety, ideał władcy i ideał rycerza. W średniowiecznej Francji powstawały...
"Cierpienia młodego Wertera" - streszczenie
Powieść ma formę listów pisanych przez tytułowego bohatera, Wertera, do przyjaciela Wilhelma. W pierwszych listach Werter wspomina wcześniejszy romans z pewną kobietą, podczas którego mimowolnie rozkochał w sobie jej siostrę. Sytuacja ta była dla niego niekomfortowa,...
Dżuma A. Camus - recenzja
„Dżuma” Alberta Camusa opowiada o wydarzeniach w Oranie , fikcyjnym mieście w Algierii nad Morzem Śródziemnym. Wybucha tam niezwykła, przez nikogo nieprzewidziana epidemia dżumy . Podobnie jak w obliczu każdego innego zła, społeczność miasta zostaje wystawiona na...
Charakterystyka Macieja Boryny
Maciej Boryna był rolnikiem, najbogatszym gospodarzem we wsi Lipce. Był 58-letnim ojcem Antka Boryny. Po kilku nieudanych związkach małżeńskich chciał uparcie po raz kolejny zaznać szczęścia u boku młodziutkiej, 19-letniej Jagny. Cieszył się poważaniem i...
Pierwsza zasada dynamiki
Pierwsza zasada dynamiki, zwana także pierwszym prawem Newtona lub zasadą bezwładności, jest jednym z fundamentalnych praw fizyki opisujących ruch ciał. Ta zasada pomaga nam zrozumieć, jak ciała zachowują się, gdy na nie działają różne siły. 1. Definicja...
Charakterystyka doktora Bernarda Rieux.
Szlachetny , uczciwy , determinowany – Doktor Bernard Rieux jest głównym bohaterem powieści oraz narratorem, który w sposób obiektywny przedstawia losy mieszkańców Oranu podczas epidemii dżumy. Jako lekarz miejski , Rieux nieustannie walczy z chorobą ,...
"Balladyna" charakterystyka Aliny
Alina jest jedną z głównych bohaterek dramatu Juliusza Słowackiego pt. "Balladyna" . Jest młodszą siostrą tytułowej Balladyny. Mieszka wraz z nią i matką, Wdową , w ubogiej leśnej chatce nad jeziorem Gopło. Alina jest piękną dziewczyną o różanej cerze i...
Plan wydarzeń "Chłopcy z Placu Broni"
1. Lekcja łaciny w szkole: - Chłopcy z klasy uczestniczą w lekcji łaciny prowadzonej przez surowego nauczyciela, profesora Racza. - Nemeczek zostaje upomniany za nieuważność i drobne przewinienia. 2. Gra w kulki na Placu Broni: - Po lekcjach...
Czesław Miłosz
Życie Czesław Miłosz urodził się w 1911 roku w Szetejnach, na terenie dzisiejszej Litwy, w rodzinie inteligentnej. Studiował w Wilnie, gdzie współtworzył grupę poetycką Żagary . Kontynuował edukację w Paryżu, gdzie poznał Józefa Czapskiego oraz swojego syna,...
"Chłopi" - opracowanie
Powieść Władysława Stanisława Reymonta "Chłopi" sytuuje się na pograniczu realizmu, naturalizmu i symbolizmu. Dzieło "Chłopi" to jedno z najbardziej znanych polskich dzieł o tematyce wiejskiej. Powieść była wydawana w latach 1904–1909 . Za to dzieło...
Kreacja Lotty jako romantycznej kochanki
„Miłość cierpliwa jest...” Lotta jest bohaterką powieści Johanna Wolfganga Goethego **„Cierpienia młodego Wertera”**. Werter jest w niej zakochany. Opisuje ją w listach do swojego przyjaciela Wilhelma, przez co możemy poznać Lottę jedynie z jego wyidealizowanych...
Plan wydarzeń "Chłopi" Tom I.
1. Ksiądz spotyka Agatę – Agata, siostra Macieja Boryny, wraca do Lipiec po długiej nieobecności; ksiądz udziela jej wsparcia. 2. Jesienne prace polowe – mieszkańcy Lipiec zbierają ziemniaki; opis życia i pracy we wsi. 3. Maciej Boryna rozmyśla o ponownym...
A. Camus "Dżuma" - plan wydarzeń.
1. 16 kwietnia dr Bernard Rieux, wychodząc ze swego gabinetu, natknął się przed drzwiami na zdechłego szczura – Pierwszy sygnał nadchodzącej epidemii. Rieux jest zaskoczony, ale nie przypisuje temu większego znaczenia na początku. 2. Tego samego dnia doktor,...
"Dziady" plan wydarzeń.
1. Zebranie się ludzi wieczorem w kaplicy w celu obchodzenia obrzędu Dziadów. - a) Guślarz jako przewodnik obrzędu. - b) Zamknięcie drzwi kaplicy. - c) Zgaszenie lamp i świec. - d) Zawieszenie czarnych całunów w oknach. - e) Ustawienie się...
"Dziady" - charakterystyka Widma Złego Pana.
Widmo Złego Pana to jedna z kluczowych postaci pojawiających się w II części „Dziadów” Adama Mickiewicza. Jest to duch ciężki, obarczony wielkimi winami, który pojawia się podczas obrzędu Dziadów w kaplicy o północy. Aby go przywołać, Guślarz musiał podpalić...
Dżuma
Geneza utworu Albert Camus napisał *Dżumę* po II wojnie światowej, której okrucieństwo i chaos miały ogromny wpływ na jego poglądy i twórczość. Powieść została wydana po raz pierwszy w 1947 roku i odzwierciedla jego przemyślenia na temat ludzkiej natury, zła...
Charakterystyka Jean'a Tarrou bohatera "Dżumy" Alberta Camusa.
Heroiczny , humanistyczny , refleksyjny – Jean Tarrou jest jedną z kluczowych postaci w powieści *„Dżuma”* Alberta Camusa. Jego losy splatają się z dr Bernardem Rieux w Oranie, mieście ogarniętym epidemią dżumy w latach 40. XX wieku. Tarrou wyróżnia się jako...
Charakterystyka porównawcza Antygony i Ismeny.
Antygona i Ismena są córkami kazirodczego związku Edypa i Jokasty , siostrami poległych w bratobójczej walce Eteoklesa i Polinejkesa , a także ostatnimi potomkiniami obarczonego klątwą rodu Labdakidów . Obie siostry są Greczynkami mieszkającymi w Tebach ,...
Ferdydurke - ramowy plan wydarzeń
1. Dziwny poranek. a) Przebudzenie się bohatera i zwątpienie we własną dojrzałość. b) Zaskakujące odwiedziny profesora Pimki. c) Cofnięcie Józia w latach i zabranie go do szkoły. 2. Szkolna rzeczywistość. a) Metody „upupiania” młodzieży –...
"Antygona" plan wydarzeń
1. Przepowiednia wyroczni dla Lajosa i Jokasty - Ostrzeżenie, że ich syn zabije ojca i poślubi matkę. - Decyzja o porzuceniu nowo narodzonego Edypa na górze. 2. Narodziny Edypa i adopcja przez królewską parę z Koryntu - Edyp zostaje znaleziony i...
Recenzja filmu "Chłopi"
Przy każdej próbie ekranizacji wielkiego dzieła literackiego widzowie i krytycy zadają sobie pytanie, czy adaptacja nie zabije autentyczności oryginału. „Chłopi” to szczytowe osiągnięcie pisarskie Władysława Stanisława Reymonta, za które w 1924 roku otrzymał...
Streszczenie "Ferdydurke".
Bohaterem powieści jest Józio, trzydziestoletni początkujący pisarz, który pewnego dnia budzi się z uczuciem rozbicia i nieautentyczności. Bohater pragnie znaleźć własną formę – autentyczną tożsamość. Jego perypetie, które rozgrywają się w trzech miejscach: w szkole,...
"Balladyna" - opracowanie lektury.
1. Tytuł utworu „Balladyna. Tragedia w pięciu aktach” 2. Autor dzieła Juliusz Słowacki (ur. 4 września 1809 w Krzemieńcu, zm. 3 kwietnia 1849 w Paryżu) – polski poeta, dramaturg i przedstawiciel polskiego romantyzmu . Pochodził z rodziny...
Charakterystyka Wertera
Werter to główny bohater utworu Johanna Wolfganga Goethego "Cierpienia młodego Wertera" . Pochodził z rodziny mieszczańskiej, a co za tym idzie, nie był zbyt bogaty. Jako młody chłopak nie lubił się uczyć; zamiast tego wolał radosne zabawy poza miastem. Mimo to...
Antygona - streszczenie lektury
Prologos: Akcja dramatu „Antygona” toczy się na placu przed pałacem królewskim w Tebach. Po śmierci braci Eteoklesa i Polinejkesa, którzy zginęli w bratobójczym pojedynku podczas walki o władzę, Kreon obejmuje tron Teb. Wydaje on rozkaz zakazujący pochówku...
Przedstawić siebie po angielsku
My name is (imię i nazwisko) , I come from *Poland ( opcjonalnie ). I'm ( wiek ) years old. I was born on ( data urodzenia ) in ( miasto ). I started my education in ( data rozpoczęcia szkoły ) at a primary school. After six years, I...
10 przykazań bożych
Dziesięcioro przykazań. Dekalog. Jam jest Pan Bóg twój, który cie wywiódł z ziemi egipskiej z domu niewoli. 1. Nie będziesz miał bogów cudzych przede Mną. 2. Nie będziesz brał imienia Pana Boga swego na daremno. 3. Pamiętaj , abyś dzień świety święcił. 4....
Antygona - opracowanie
Początki tragedii greckiej Powstanie tragedii greckiej jest ściśle związane z kultem Dionizosa, boga wina i płodności. Co roku odbywały się uroczystości religijne, podczas których wykonywano chóralne pieśni zwane dytyrambami. Pierwotnie były one improwizowane,...
Charakterystyka Maryli Cuthbert
Maryla Cuthbert to jedna z kluczowych postaci w „Ani z Zielonego Wzgórza”. Jest około pięćdziesięcioletnią kobietą, która wraz z bratem Mateuszem zgodziła się wziąć na wychowanie Anię Shirley. Choć początkowo nie miała doświadczenia w opiece nad dziećmi, uważała, że...
Plan wydarzeń "Cierpień Młodego Wertera"
1. Przyjazd Wertera do miejscowości Wahlheim – młodzieniec przybywa na wieś, aby odpocząć od miejskiego życia. 2. Zachwyt Wertera nad pięknem okolicy – urzeka go malowniczy krajobraz i prostota życia wiejskiego. 3. Nawiązanie znajomości z rodziną nauczyciela...
Ferenc Molnár "Chłopcy z placu broni" - streszczenie
*„Chłopcy z Placu Broni”* to powieść Ferenca Molnára opowiadająca o przygodach dwóch grup chłopców w Budapeszcie w roku 1889 . Akcja toczy się w środowisku uczniów, którzy rywalizują o posiadanie miejsca zabaw – Placu Broni . Dla Chłopców z Placu Broni jest to...
"Chłopcy z Placu Broni" streszczenie
Akcja książki toczy się w Budapeszcie w roku 1899, w środowisku samych chłopców. Jeden z najmniejszych uczniów w całej klasie, Nemeczek, przekazuje Bokiemu, swojemu koledze z klasy, zwitek papieru, na którym zapisane są szczegółowe informacje dotyczące spotkania...
Problematyka II cz. "Dziadów" A. Mickiewicza.
Druga część „Dziadów” Adama Mickiewicza dotyczy głęboko zakorzenionych problemów moralnych i etycznych. Utwór przedstawia moralność wynikającą z przekonania o istnieniu winy i kary. Guślarz podczas obrzędu Dziadów przywołuje duchy zmarłych osób, które za życia...
Charakterystyka Goplany
Goplana jest jedną z głównych bohaterek dramatu Juliusza Słowackiego pt. "Balladyna" . To królowa jeziora Gopło , zamieszkująca szklisty pałac na jego dnie. Bohaterka jest postacią fantastyczną. Zajmuje się utrzymywaniem porządku natury i ładu. Jest szalenie...
Plan wydarzeń "Balladyny" J. Słowackiego.
AKT I 1. Rozmowa księcia Kirkora z Pustelnikiem oraz rada byłego króla. - Kirkor odwiedza Pustelnika (dawnego króla Popiela III), który radzi mu poślubić prostą i dobrą dziewczynę z ludu, co pomoże przywrócić sprawiedliwość w kraju. 2. Opowieść Filona...
Charakterystyka Jagny.
Władysław Reymont w czterotomowej powieści „Chłopi” przedstawia prawdziwy, naturalistyczny obraz wsi. Utworu nie można jednak interpretować jedynie pod tym kątem – powieść jest także hymnem na cześć stanu chłopskiego. Społeczność chłopska to społeczność...
Dziady - część druga (II) - opis postaci, charakterystyki - Adam Mickiewicz
Guślarz Guślarz przewodzi obrzędowi Dziadów; jest przywódcą chóru wieśniaków i wieśniaczek. Jest niejako mędrcem tłumu, który podejmuje decyzje i rozmawia ze zjawami. Pozostali zgromadzeni jedynie wtórują mu, powtarzając jego słowa, wyrażając w ten sposób...
Charakterystyka Ernesta Nemeczka
Ernest Nemeczek jest głównym bohaterem powieści Ferenca Molnára „Chłopcy z Placu Broni”. Pochodził z ubogiej węgierskiej rodziny mieszkającej w Budapeszcie. Jego ojciec był krawcem. Miał jedenaście lat i był jedynakiem. Nemeczek był drobnym, niepozornym chłopcem o...
Charakterystyka Balladyny
Balladyna to tytułowa bohaterka dramatu Juliusza Słowackiego. Mieszka wraz ze swoją matką, Wdową, i młodszą siostrą Aliną w wiejskiej chacie nad jeziorem Gopło. Jest szczupłą i zgrabną dziewczyną o bladej, alabastrowej cerze. Ma czarne oczy i ciemne włosy....
Przedwiośnie - opracowanie
Geneza utworu Sytuacja polityczno-społeczna Polski i Europy po I wojnie światowej I wojna światowa zakończyła się w 1918 roku . Przyniosła ze sobą ogromną liczbę ofiar w ludziach i zniszczenia na nieznaną wcześniej skalę. Była pierwszym zbrojnym konfliktem,...
Przedwiośnie - problematyka utworu
Czas i miejsca akcji utworu Akcja powieści rozgrywa się na przestrzeni kilku lat, rozciągając się od rewolucji w Rosji w 1917 roku do lat powojennych w Polsce. Przedstawione zdarzenia odbywają się w wielu miejscach. W Baku czytelnik widzi dom Baryków, okopy...
Przedwiośnie - gatunek literacki
„Przedwiośnie” Stefan Żeromskiego jest powieścią polityczną. Podstawowe cechy tego gatunku powieściowego to: 1. Dotyczy aktualnej dla czasu napisania tematyki politycznej: - Odzyskanie przez Polskę niepodległości. - Nadawanie kształtu nowemu państwu....
Przedwiośnie - Nawiązania i bibliografia
Kontynuacje i nawiązania Utwory, w których, podobnie jak w „Przedwiośniu” Stefan Żeromskiego, zawarta jest wizja rewolucji społecznej, to między innymi: - Zygmunt Krasiński , *Nie-boska komedia*; - Stanisław Ignacy Witkiewicz , *Szewcy*; - Włodzimierz...
Przedwiośnie - streszczenie
Informacje podstawowe Powieść Stefana Żeromskiego pt. „Przedwiośnie” podzielona jest na cztery części: 1. Rodowód 2. Część pierwsza: Szklane domy 3. Część druga: Nawłoć 4. Część trzecia: Wiatr od wschodu Każda z tych części dzieli się na mniejsze...
Cezary Baryka
Podstawowe informacje o bohaterze Cezary Grzegorz Baryka jest głównym bohaterem powieści „Przedwiośnie” Stefana Żeromskiego. Pochodzi z rodziny o polskich tradycjach szlacheckich. Jego pradziadek, Kalikst , brał udział w powstaniu listopadowym, wskutek...
Antoni Lulek
Podstawowe informacje o bohaterze Antoni Lulek to jedna z postaci pojawiających się w „Przedwiośniu” Stefana Żeromskiego. Jest kolegą głównego bohatera, Cezarego Baryki . Studiuje prawo na uniwersytecie, na jednym ze starszych roczników. Jest...
Szymon Gajowiec
Podstawowe informacje o bohaterze Szymon Gajowiec jest jedną z ważnych postaci występujących w powieści „Przedwiośnie” Stefana Żeromskiego. Poznajemy go już na początku utworu, gdy wspomina go matka Cezarego Baryki, Jadwiga Dąbrowska . Gajowiec i Jadwiga...
Laura Kościeniecka
Podstawowe informacje o bohaterce Laura Kościeniecka (po ślubie Barwicka ) to jedna z głównych postaci kobiecych w powieści „Przedwiośnie” Stefana Żeromskiego. Należy do stanu szlacheckiego. W momencie, gdy czytelnik ją poznaje, od dwóch lat jest wdową po...
Jak napisać opis?
1. Jak dobrze napisać opis? 2. Opis przedmiotu 3. Opis postaci 4. Opis miejsca 5. Opis sytuacji 6. Opis przeżyć wewnętrznych 7. Opis obrazu Definicja opisu Opis za Słownikiem Języka Polskiego PWN 1. wypowiedź lub tekst, w których są opisane jakieś...
Jak napisać recenzję?
Recenzja to subiektywny tekst. Wyrażamy w nim swoją osobistą opinię na temat wydarzenia (np. koncertu, wystawy), książki, filmu czy gry. Recenzja powinna spełniać trzy funkcje: • Informacyjna – Czego się dowiedziałem? – Kto? co? gdzie? kiedy? dlaczego? •...
Jak napisać charakterystykę?
Definicja charakterystyki Charkaterystyka za Słownikiem Języka Polskiego PWN 1. opis cech charakteryzujących kogoś lub coś; 2. ukazanie cech zewnętrznych i wewnętrznych osoby lub postaci literackiej; 3. zależność między pewnymi wielkościami rozważanymi...
Jak napisać opowiadanie?
Definicja opowiadania Opowiadanie za Słownikiem Języka Polskiego PWN 1. to, co jest opowiadane; 2. niewielki utwór pisany prozą, ograniczony zwykle do jednego wątku fabularnego. Opowiadanie jest formą narracji, która przedstawia tok wydarzeń, najczęściej...
Akademia Pana Kleksa - Streszczenie
Adam Niezgódka to rudowłosy chłopiec. Ma dwanaście lat i od pół roku jest w Akademii pana Ambrożego Kleksa, gdzie przyjmowano tylko chłopców z imionami na A. Czasem wysyłano ich do bajek po różne rzeczy. Wyróżniający się nagradzani byli piegami. Piegi to też...
Akademia Pana Kleksa - Adaś Niezgódka - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Adam Niezgódka ma dwanaście lat i od pół roku jest w Akademii pana Ambrożego Kleksa. Prowadzi pamiętnik, z którego dowiadujemy się o jego przygodach w Akademii. Charakterystyka zewnętrzna Rudowłosy chłopiec....
Akademia Pana Kleksa - Pan Kleks - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Ambroży Kleks – profesor, uczony. Twórca akademii dla chłopców, w której przebywa dwudziestu czterech chłopców, a imiona wszystkich zaczynają się na literę A. Ma swoje własne bajki i szpaka Mateusza. Charakterystyka zewnętrzna...
Kajko i Kokosz. Szkoła latania - opracowanie
Elementy świata przedstawionego Czas akcji: Czasy słowiańskie, bliżej nieokreślone. Na podstawie ilustracji, zastosowanej terminologii, warstwy leksykalnej, imion i faktów należy uznać, że akcja dzieje się w średniowieczu. Miejsce akcji: Bliżej...
Mikołajek - opracowanie
Elementy świata przedstawionego Czas akcji Francja, lata 60. XX wieku; bliżej nieokreślony - w opowiadaniu Uciekam z domu narrator podaje informację: „pracować nie mogłem, bo akurat był czwartek” – jest ona o tyle istotna, że od 1882 r. do 1972 r. we Francji...
Mikołajek - streszczenie
Najmilsza pamiątka Pani zapowiedziała wizytę fotografa. Niestety, nie udało się zrobić zdjęcia. Fotograf „nic nie powiedział, tylko sobie poszedł”. W trakcie przygotowań bowiem co chwila coś przeszkadzało dzieciom w ustawieniu się do zdjęcia. Kiedy już w końcu...
Kajko i Kokosz. Szkoła latania - streszczenie
Łamignat skarży się na niemoc. Czarownica Jaga, jego żona, wręcza mu magiczną fujarkę. Jak będzie potrzeba, ma w nią zadąć. Tymczasem Hegemon, przywódca zbójcerzy, przygotowuje się do natarcia na gród Mirmiła. Zbiera grupę zwiadowców. Po drodze spotyka w lesie...
Mikołajek - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Mikołajek, bohater powieści René Goscinny’ego, Jean-Jacquesa Sempégo pod tym samym tytułem, to chłopiec w młodszym wieku szkolnym. Z jego relacji, w których wymienia na pierwszym miejscu „swoją panią”, wynika, że chodzi do szkoły...
Felix, Net i Nika oraz Gang Niewidzialnych Ludzi - opracowanie
Elementy świata przedstawionego Czas akcji W powieści nie ma żadnej konkretnej informacji o czasie narracji. Pojawiają się jednak sygnały, na podstawie których da się mniej więcej ten czas określić. Oto np. babcia jednego z bohaterów, sanitariuszka z czasów...
Lew, czarownica i stara szafa - opracowanie
Elementy świata przedstawionego Czas akcji Czas realny utworu – czas drugiej wojny światowej, bitwa o Anglię, nie wiadomo, ile dokładnie dni, przerwa (wiadomo, że bohaterowie nie muszą chodzić do szkoły). Czas w Narnii – od zimy do wiosny (czas w Narnii...
Piotr - charakterystyka - Lew, czarownica i stara szafa
Podstawowe informacje o bohaterze Piotr jest jednym z głównych bohaterów utworu Lew, czarownica i stara szafa C.S. Lewisa. Jest najstarszy. Ma brata Edmunda i dwie siostry: Zuzannę i Łucję. Chodzi do szkoły. Pochodzi z Londynu. Zostaje wysłany razem z rodzeństwem...
Zuzanna - charakterystyka - Lew, czarownica i stara szafa
Podstawowe informacje o bohaterze Zuzanna jest jedną z głównych postaci powieści Lew, czarownica i stara szafa C.S. Lewisa. Ma dwójkę młodszego rodzeństwa: Edmunda i Łucję oraz starszego brata, Piotra. Chodzi do szkoły. Pochodzi z Londynu. Zostaje wysłana razem z...
Aslan - charakterystyka - Lew, czarownica i stara szafa
Podstawowe informacje o bohaterze Aslan – Wielki Lew jest jedną z głównych postaci powieści C.S. Lewisa Lew, czarownica i stara szafa. Jest postacią fantastyczną. To król puszczy, syn Wielkiego Władcy-Zza-Morza. Pojawia się ponownie w Narnii, by (jak głosi...
Biała Czarownica - charakterystyka - Lewisa Lew, czarownica i stara szafa
Podstawowe informacje o bohaterze Biała Czarownica jest jedną z głównych postaci powieści C.S. Lewisa Lew, czarownica i stara szafa. Jest postacią fantastyczną. To samozwańcza królowa Narnii. Jej panowaniu towarzyszy wieczna zima i nigdy nie ma Bożego Narodzenia....
Edmund - charakterystyka - Lew, czarownica i stara szafa
Podstawowe informacje o bohaterze Edmund jest jednym z głównych bohaterów utworu Lew, czarownica i stara szafa C.S. Lewisa. Pochodzi z Londynu. Ma starszego brata Piotra i dwie siostry: starszą – Zuzannę i młodszą – Łucję. W czasie przerwy wakacyjnej zostaje razem...
Lew, czarownica i stara szafa - streszczenie
Piotr, Zuzanna, Edmund i Łucja – rodzeństwo z Londynu przyjeżdża na wieś, do domu profesora, by tam przeczekać bombardowanie miasta. Stary dom, w którym mieszka profesor, jego gosposia i jej trzy pomocnice mają wiele tajemnic. Wielu ludzi przybywa, by go zwiedzać....
Łucja - charakterystyka - Lew, czarownica i stara szafa
Podstawowe informacje o bohaterze Łucja jest jedną z głównych postaci powieści Lew, czarownica i stara szafa C.S. Lewisa. Jest najmłodsza z czwórki rodzeństwa. Pochodzi z Londynu. Zostaje wysłana razem z braćmi i siostrą na wieś, do domu Profesora, by tam...
Szpak Mateusz - charakterystyka - Akademia Pana Kleksa
Podstawowe informacje o bohaterze Szpak Mateusz to jeden z bohaterów utworu Jana Brzechwy Akademia Pana Kleksa. Mieszka tam na trzecim piętrze. W ciągu dnia często siedzi w tylnej kieszeni surduta Pana Kleksa i mu pomaga. Mówi tylko końcówki wyrazów. Kiedyś był...
Felix Polon - charakterystyka - Felix, Net i Nika
Podstawowe informacje o bohaterze Felix Polon – bohater cyklu Rafała Kosika Felix, Net i Nika – ma 13 lat. Obecnie jest uczniem Gimnazjum im. prof. Stefana Kuszmińskiego. Mieszka i uczy się w Warszawie. Jego tata jest inżynierem – wynalazcą, konstruktorem, zaś...
Felix, Net i Nika oraz Gang Niewidzialnych Ludzi - streszczenie
Prolog Po zakończeniu pracy banku w pomieszczeniu gospodarczym ukryło się trzech zamaskowanych mężczyzn. Obezwładnili sprzątaczkę, panią Lucynę i włamali się do bankowego skarbca. Rozdział 1. „Pierwszy dzień w szkole” Po uroczystości rozpoczęcia roku...
Net Bielecki - charakterystyka - Felix, Net i Nika
Podstawowe informacje o bohaterze Net Bielecki jest uczniem I klasy gimnazjum warszawskiego. Pochodzi z zamożnej rodziny. Mieszka z rodzicami na najwyższym piętrze dwudziestopiętrowego apartamentowca w Centrum. Mieszkanie jest nowocześnie urządzone, z przeszklonym...
Nika Mickiewicz - charakterystyka - Felix, Net i Nika
Podstawowe informacje o bohaterze Nika to 13-letnia uczennica klasy Ia gimnazjum w Warszawie, współtowarzysz przygód Felixa i Neta. Rodzice Niki nie żyją (jej mama zmarła, kiedy dziewczyna miała sześć lat, a tata zmarł 2 lata temu; jak mówiła – jej tata był...
Katarynka - Bolesław Prus - streszczenie
Pan Tomasz to mieszkaniec jednej z warszawskich kamienic, z zawodu mecenas. Zawsze elegancki i wytworny, miał powodzenie u kobiet, ale nie udało mu się jednak ożenić. Kiedy zestarzał się, zrezygnował z pracy prawnika, a oszczędności pozwoliły mu zgromadzić w...
Katarynka - Bolesław Prus - opracowanie
Elementy świata przedstawionego Czas akcji Czas bliżej nieokreślony, ale w noweli pojawia się wiele faktów potwierdzających wiek XIX, m.in: • katarynki – bardzo popularne w tym czasie, w małych miasteczkach podczas odpustów i jarmarków; kojarzą się z...
Pan Tomasz - charakterystyka - Katarynka
Podstawowe informacje o bohaterze Pan Tomasz, bohater Katarynki Bolesława Prusa, jest prawnikiem (mecenasem). Mieszka w Warszawie, wynajmuje mieszkanie w kamienicy. Obecnie jest na emeryturze. Charakterystyka zewnętrzna W młodości miał czuprynę i ostro...
Hobbit czyli tam i z powrotem - opracowanie
Elementy świata przedstawionego Czas akcji Można go nazwać „czasem magicznym”, baśniowym. Bliżej nieokreślony, przenosi czytelnika w świat zjawisk i postaci fantastycznych. Z pewną ostrożnością można określić to jako „dawno, dawno temu…”, ale trzeba pamiętać,...
Hobbit czyli tam i z powrotem - streszczenie
Rozdział 1. „Nieproszeni goście” Pewnego ranka do domu Bilba zawitał czarodziej Gandalf. Poinformował Hobbita o tym, że wysyła go na wyprawę. Wychodząc, zrobił znak na drzwiach wejściowych, dzięki któremu trafili wszyscy inni współuczestnicy wyprawy, krasnoludy:...
Gandalf - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Gandalf, bohater Hobbita J.R.R. Tolkiena, jest postacią pierwszego planu. To czarodziej, jeden z mędrców, dobry duch Śródziemia. Poruszał się często na siwym koniu. Charakterystyka zewnętrzna Czarodziej rozpoznawalny był po...
Thorin - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Thorin Dębowa Tarcza to pierwszoplanowy bohater powieści J.R.R. Tolkien Hobbit. Potomek królewskiego rodu krasnoludów. Charakterystyka zewnętrzna Ogromny dostojny krasnolud z błękitnym kapturem. Musiał być dużego wzrostu i...
Bilbo Baggins - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Bilbo Baggins to główny bohater powieści J.R.R. Tolkiena Hobbit czyli tam i z powrotem. To jedna z postaci literackich stworzonych przez Tolkiena w tzw. mitologii Śródziemia. Hobbici należą do rasy o nieznanym pochodzeniu, ale...
W pustyni i w puszczy - streszczenie
Akcja toczy się w Afryce w XIX wieku. Budowany jest Kanał Sueski. Działa też Mahdi i jego zwolennicy, którzy chcą uniezależnić Sudan od Egiptu i Anglii – powstanie Mahdiego. Bohaterami są czternastoletni Staś Tarkowski i ośmioletnia Nel Rawilson. Matką Stasia była...
W pustyni i w puszczy - opracowanie
Elementy świata przedstawionego Czas akcji Akcja toczy się pod koniec XIX wieku. Mowa jest o budowie Kanału Sueskiego. Prace rozpoczęto w 1859 roku. Kolejne wspomniane wydarzenie historyczne to powstanie Mahdiego. Ze względu na to, że pod koniec utworu mowa...
Nel Rawlison - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Nel, bohaterka W pustyni i w puszczy Henryka Sienkiewicza, z pochodzenia była Angielką. Miała osiem lat. Jej matka zmarła, gdy dziewczynka miała trzy lata. Wychowywał ją ojciec, który był jednym z dyrektorów kompanii Kanału...
Staś Tarkowski - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Staś Tarkowski, bohatera W pustyni i w puszczy Henryka Sienkiewicza, był czternastoletnim chłopcem. Nazywano go dzieckiem pustyni, bo urodził się w Port Saidzie i wychował w Afryce. Jego ojciec to Polak – starszym inżynierem...
Chłopcy z Placu Broni - streszczenie
Akcja utworu toczy się w Budapeszcie w 1889 roku. Bohaterami są uczniowie czwartej klasy, którzy po lekcjach spotykają się na placu nazywanym przez nich Placem Broni. I Pewnego marcowego dnia, pod koniec lekcji fizyki, chłopcy już nie uważali, tylko...
Chłopcy z Placu Broni - opracowanie
Elementy świata przedstawionego Czas akcji Akcja toczy się w ciągu kilku wiosennych, marcowych dni pod koniec XIX wieku – prawdopodobnie w 1889 roku. Poznajemy losy chłopców od momentu zabrania kulek Nemeczkowi przez Pastorów aż do bitwy o plac i śmierć...
Ernest Nemeczek - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Ernest Nemeczek, bohater Chłopców z Placu Broni Ferenca Molnára, chodzi do czwartej klasy. Należy do grupy Chłopców z Placu Broni. Mieszka w Budapeszcie w małej, żółtej kamienicy przy ulicy Rakoszańskiej. Jego rodzina jest uboga....
Artysta - opracowanie
Autor i tytuł utworu „Artysta” to opowiadanie autorstwa Sławomira Mrożka , polskiego pisarza, dramaturga i satyryka, znanego z twórczości pełnej absurdu, groteski i satyry na ludzkie przywary. Geneza utworu Opowiadanie zostało opublikowane w „Tygodniku...
Pani Twardowska - opracowanie
Elementy świata przedstawionego Czas akcji Nie wiadomo, kiedy miało miejsce spotkanie Twardowskiego z diabłem. Jedynie podczas rozmowy bohaterów pada informacja, że minęło siedem lat od czasu podpisania cyrografu. Pojawienie się w tekście nazwy szczytu...
Powrót taty - opracowanie
Elementy świata przedstawionego Czas akcji i miejsce akcji Bliżej nieokreślone. Narrator wspomina jedynie o wzgórku za miastem i cudownym obrazie pod słupem (być może chodzi tu to tzw. świątek – drewniana rzeźba o treści religijnej znajdująca się na rogatkach...
W pamiętniku Zofii Bobrówny - opracowanie
Geneza utworu Utwór Juliusza Słowackiego W pamiętniku Zofii Bobrówny powstał 13 marca 1844 roku w Paryżu. Poeta poznał matkę Zosi – Joannę Bobrową już w 1831 roku w Dreźnie. Spotkali się ponownie w 1841 roku w Paryżu. Wtedy też zaprzyjaźnił się z Joanną Bobrową...
Pieśń Legionów Polskich we Włoszech - opracowanie
Józef Wybicki Józef Wybicki jest autorem Pieśni Legionów Polskich we Włoszech . Był pisarzem, politykiem i prawnikiem. Urodził się w 1747 roku niedaleko Kościerzyny. Szybko został wybrany na posła. W 1868 roku przystąpił do konfederacji barskiej. Po jej klęsce i...
Legenda o Piaście - opracowanie
Na podstawie tekstu Cecylii Niewiadomskiej Piast, [w:] Klechdy domowe , Nasza Księgarnia, 1986. Elementy świata przedstawionego Czas akcji Akcja toczy się w czasie legendarnym, podczas rządów króla Popiela. Miejsce akcji Akcja toczy się niedaleko...
Legenda o Lechu - opracowanie
Na podstawie tekstu Stanisława Świrko Orle gniazdo, [w:] Baśnie i legendy polskie , Nasza Księgarnia, 1997. Elementy świata przedstawionego Czas akcji Akcja toczy się w czasie legendarnym, odnosi się do początków istnienia państwa polskiego. Miejsce...
Legenda o Kraku i Wandzie - opracowanie
Na podstawie tekstów: Józefa Ignacego Kraszewskiego Pieśń Słowana , [w:] Klechdy domowe, Nasza Księgarnia, 1986 oraz Mariana Orłonia O Wandzie, co nie chciała Niemca , [w:] Baśnie i legendy polskie, Nasza Księgarnia, 1997. Elementy świata przedstawionego...
Legenda o Piaście - streszczenie
Na podstawie tekstu Cecylii Niewiadomskiej Piast, [w:] Klechdy domowe , Nasza Księgarnia, 1986. Za rządów Popiela, niedaleko Kruszwicy mieszkał bogaty kmieć (chłop), Piast kołodziej (wyrabiający wozy). Gdy jego syn kończył siedem lat, zaprosił gości, by wyprawić...
Legenda o Lechu - streszczenie
Na podstawie tekstu Stanisława Świrko Orle gniazdo, [w:] Baśnie i legendy polskie , Nasza Księgarnia, 1997. Trzech braci: Lech, Czech i Rus wyruszyli, by założyć własne państwa. Lech ruszył na północ. Długo szedł, aż spodobała mu się równina nad Wartą i...
Legenda o Kraku i Wandzie - streszczenie
W grodzie Kraka, pod górą, w pieczarze zadomowił się smok, który pożera trzodę, ludzi i niszczy ogniem to, co napotka na swej drodze. Krak postanawia zawołać Skubę, który ma przygotować żarło dla smoka – wołu, owce wypchane siarką i smołą. Smok pożera wszystko, co...
Julia Capuletti - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Julia Capuletti, bohaterka dramatu Romeo i Julia Szekspira, to córka majętnych i wpływowych weneckich mieszczan. Poznajemy ją jako 14-letnią dziewczynkę, która jest dość posłuszna rodzicom i ma słabe pojęcie o życiu. Już w scenie...
Romeo i Julia - streszczenie
Tragedię Szekspira rozpoczyna prolog, który przybiera formę sonetu. W ten dość kunsztowny sposób autor informuje odbiorców, iż akcja będzie rozgrywała się w Weronie i będzie przedstawiała historię dwóch zwaśnionych rodów, a także miłości, która doprowadzi do...
Romeo Montecchi - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Romeo Montecchi, tytułowy bohater tragedii Szekspira, to przede wszystkim bohater dynamiczny, młodzieniec, który z melancholika, introwertyka skupionego wyłącznie na sobie i swojej rzekomej nieszczęśliwej miłości do Rozaliny staje...
Romeo i Julia - opracowanie utworu
Geneza utworu Historia Romea i Julii, co zaskakujące, nie jest autorstwa Szekspira. Źródłem, z którego bezpośrednio czerpał Szekspir, był poemat epicki Arthura Brooke’a pod tytułem The Tragicall Historye of Romeus and Juliet . Brooke przetłumaczył natomiast...
Kopciuszek - opracowanie
Elementy świata przedstawionego Czas akcji Czas akcji nie jest określony. Wiadomo tylko, że działo się to „dawno, dawno temu”. Ramy czasowe utworu są niejednoznaczne. Utwór kończy się słowami: „żyli długo i szczęśliwie”. W zasadzie najważniejsze wydarzenia...
Kopciuszek - streszczenie
Dawno temu żył sobie wdowiec. Miał piękną córkę. Ożenił się z wdową, która miała dwie córki. Macocha okazała się wobec dziewczyny okrutna. Leniwe siostry traktowały ją jak służącą i nazywały Kopciuszkiem. Pewnego razu na królewskim zamku miał odbyć się bal....
Opowieść wigilijna - opracowanie
Elementy świata przedstawionego Czas akcji Akcja toczy się w wigilię i Boże Narodzenie w XIX wieku. Prawdopodobnie dzieje się w roku 1861, gdyż duch obecnej wigilii Bożego Narodzenia opowiada Scrooge’owi, że „dotąd przeszło ich po ziemi tysiąc osiemset...
Opowieść wigilijna - streszczenie
Akcja utworu rozpoczyna się w wigilię Bożego Narodzenia. Głównym bohaterem jest Ebenezer Scrooge . Człowiek ten jest bardzo bogaty, ale skąpy. Razem ze swoim wspólnikiem prowadzili interesy. Mieli dom handlowy. Wspólnik Marley zmarł w wigilię Bożego Narodzenia...
Ebenezer Scrooge - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Głównym bohaterem Opowieści wigilijnej Charlesa Dickensa jest Ebenezer Scrooge. Mieszka i pracuje w Londynie. Poznajemy go, gdy jest wigilia Bożego Narodzenia. Przez wiele lat interesy prowadził ze swoim wspólnikiem i...
Żona modna - streszczenie
Przyjaciel gratuluje Piotrowi ożenku. Widzi jednak z jego strony brak entuzjazmu, więc dopytuje się o powody rozgoryczenia. Piotr snuje więc bardzo szczegółową historię swojego małżeństwa. Kiedy poznali się, wiedział, że kobieta mieszka w mieście, jest zamożna i ma...
Proszę państwa do gazu - opracowanie
Geneza utworu Tadeusz Borowski w opowiadaniach zawartych w zbiorze Pożegnanie z Marią opisał wydarzenia podobne do tych, których był świadkiem, gdy przebywał w obozach znajdujących się na terenach Niemiec i Polski pod koniec II wojny światowej. Borowski został...
Proszę państwa do gazu - streszczenie
Tadek rozmawia z innymi więźniami przed barakiem. Jest upalny dzień i wszyscy chodzą nago. Główny bohater opowiadania oraz jego kolega – Francuz o imieniu Henri oraz znajomy Marsylczyk dyskutują o tym, że ostatnio ustały transporty ludzi do gazu. Henri wymienia...
Mały Książę - opracowanie lektury
Elementy świata przedstawionego Mając na uwadze gatunek utworu, przy omawianiu świata przedstawionego błędem interpretacyjnym byłoby odnoszenie się linearne do poszczególnych jego elementów. Zarówno czas akcji, jak i jej miejsce i bohaterowie są silnie nacechowane...
Mały Książę - streszczenie
Rozdział 1. Narrator wraca myślami do czasów dzieciństwa. Jako sześciolatek, zainteresował się kiedyś książką Historie prawdziwe . Zainspirowany pewnym obrazkiem w tej książce i wiedziony swoją wyobraźnią, stworzył rysunek, ale dorośli nie odczytali go tak, jak...
Mały Książę - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Mały Książę to główna i tytułowa postać książki Antoine’a de Saint – Exupéry’ego. Mieszka na asteroidzie B-612. Charakterystyka zewnętrzna To niezwykły, mały człowieczek. Narrator, chcąc go sportretować, mylił się jednak, co...
Kamienie na szaniec - opracowanie lektury
Elementy świata przedstawionego Czas akcji Akcja utworu rozpoczyna się w lecie 1939 roku, kiedy to drużyna „Buków” w czasie wakacji, po zdanej maturze wędruje po Beskidzie Śląskim. Utwór ma charakter relacji, więc wydarzenia są umiejscowione w konkretnym,...
Kamienie na szaniec - streszczenie
„Słoneczne dni” Akcja utworu rozpoczyna się w czerwcu 1939 roku, kiedy to latem 23 Warszawska Drużyna Harcerska zwana „Pomarańczarnią”, a w utworze – „Bukami”, spędza czas na górskich wędrówkach po Beskidzie Śląskim. Poznajemy wtedy głównych bohaterów: Rudego –...
Alek, Aleksy Dawidowski - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Alek to Aleksy Dawidowski, jeden z bohaterów Kamieni na szaniec Aleksandra Kamińskiego. To postać rzeczywista. Urodził się 3 listopada 1920 roku w Drohobyczu. Był synem dyrektora Fabryki Karabinów, który za odmowę współpracy z...
Rudy, Jan Bytnar - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Rudy, bohater Kamieni na szaniec Aleksandra Kamińskiego, to tak naprawdę Jan Bytnar. Urodził się 6 maja 1921 roku w Kolbuszowej. Był maturzystą Gimnazjum im. Stefana Batorego w Warszawie w 1939 roku. Należał też do 23 Warszawskiej...
Zośka, Tadeusz Zawadzki - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Zośka to tak naprawdę Tadeusz Zawadzki, bohater rzeczywisty powieści Kamienie na szaniec Aleksandra Kamińskiego. Urodził się 24 stycznia 1921 roku w Warszawie. Był synem profesora chemii. Bardzo silnie związany był z matką, którą...
Mit o powstaniu świata
Z Chaosu wyłoniła się pierwsza para bóstw: Uranos – Niebo i Gaja – Ziemia. Z ich związku powstał ród tytanów (wśród nich najstarszy Okeanos) oraz młodsi cyklopi (kiklopowie) i sturęcy (hekatonchejrowie). Uranos jednak gardził młodszym potomstwem i strącił je w...
Mit o Demeter i Korze
Demeter była powszechnie szanowaną i czczoną boginią całej żyjącej przyrody, rolników i ich plonów oraz spraw urzędowych. Miała córkę – Persefonę (Korę), która została porwana przez Hadesa, boga piekieł, podczas zbierania kwiatów. Mimo zakazu matki, Kora zerwała...
Mit o Heraklesie
Herakles (Herkules) był synem Zeusa i królowej Alkmeny. Gdy był dzieckiem, ojciec położył go przy piersi bogini Hery. Niezadowolona bogini odtrąciła dziecko, a z ulanych kropel mleka powstała Droga Mleczna. Już od początku życia Herakles udowadniał swoją niezwykłą...
Mit o Tezeuszu i Ariadnie
Tezeusz był synem Ajgeusa i Ajtry. Gdy był dzieckiem, ojciec porzucił ich rodzinę. Już dorosły, Tezeusz udał się do ojca – króla Aten. Gdy ojciec rozpoznał w nim swojego syna, Tezeusz postanowił zyskać przychylność ludu i zmierzyć się z Minotaurem – potworem o byczej...
Mit o Orfeuszu i Eurydyce
Orfeusz i Eurydyka tworzyli wspaniałą, kochającą się parę. On był królem, którego śpiew i gra na lutni zachwycały wszystkich. Ona była nimfą drzewną, wzbudzającą zachwyt swoją urodą i wdziękiem. Gdy pewnego dnia wśród łąk zobaczył ją Aristajos, zachwycił się jej...
Ludzie, którzy szli - opracowanie
Geneza utworu Opowiadania, które znajdują się w zbiorze Pożegnanie z Marią (w tym także Ludzie, którzy szli) , dotyczą sytuacji więźniów przebywających w obozie koncentracyjnym. Borowski, opisując wydarzenia i postacie, bazował na własnych doświadczeniach. Na...
Tadeusz Borowski Ludzie, którzy szli - streszczenie
Więźniowie z obozu sadzą kwiaty i tworzą ogródki warzywne nieopodal bloków. Tadek i jego koledzy dostrzegają, że drogą biegnącą obok lagru idą ludzie transportowani z mniejszych i większych miejscowości do pracy lub do komór gazowych. Więźniowie nie przejmują się...
Tadeusz Gajcy Do potomnego - opracowanie
Typ liryki W wierszu Tadeusza Gajcego podmiot liryczny wypowiada się, używając czasowników w 1 os. l. poj. („jestem”, „wiem”, „znam”). Oznacza to, że utwór można określić mianem liryki bezpośredniej. Tekst jest wyznaniem i świadectwem człowieka, który żyje w...
Kazimiera Iłłakowiczówna Opowieść małżonki świętego Aleksego - opracowanie
Typ liryki Opowieść małżonki świętego Aleksego jest przykładem liryki bezpośredniej. Podmiot liryczny wypowiada się w pierwszej osobie. To Famijana, małżonka świętego Aleksego. Tytuł utworu sugeruje, że mamy do czynienia z „opowieścią”. Istotnie – podmiot...
Ignacy Krasicki Hymn do miłości ojczyzny - opracowanie
Typ liryki Wiersz reprezentuje typ liryki pośredniej, niemniej jednak podmiot liryczny zwraca się bezpośrednio do „miłości kochanej ojczyzny”. Podmiot liryczny i jego kreacja Podmiot liryczny nie ujawnia się, ale z treści utworu możemy wnioskować, że jest...
Jan Kochanowski Psalm 13, Psalm 47 - opracowanie
Typ liryki Psalmy reprezentują typ liryki bezpośredniej. Podmiot liryczny i jego kreacja Podmiotem lirycznym jest człowiek wierzący, który w Psalmie 13, patrząc w niebo, błaga Pana o lepsze życie, natomiast w Psalmie 47 wychwala Boga za wszystkie dary i...
Czesław Miłosz Biedny chrześcijanin patrzy na getto - opracowanie
Typ liryki Biedny chrześcijanin patrzy na getto Czesława Miłosza to przykład liryki bezpośredniej. Podmiot liryczny ujawnia się jednak dopiero w dwóch ostatnich strofach: „Cóż powiem mu, ja, Żyd Nowego Testamentu, / Czekający od dwóch tysięcy lat na powrót...
Czesław Miłosz Traktat moralny - opracowanie
Geneza utworu Traktat moralny Czesława Miłosza został opublikowany w 1948 r. w Waszyngtonie. Utwór (podobnie jak inne dzieło tego autora – powstały w 1951 r. Zniewolony umysł ) dotyczy wojny i jej konsekwencji dla każdego człowieka. Polski noblista (tak jak...
Czesław Miłosz Przypowieść o maku - opracowanie
Typ liryki Wiersz Czesława Miłosza Przypowieść o maku wszedł w skład poematu Świat ( poema naiwne ), który powstał w 1943 roku. Poemat był reakcją na koszmar wojenny i jednocześnie pokazywał ucieczkę w świat dzieciństwa, świat prosty, naiwny, szczery i spokojny....
Czesław Miłosz Walc - opracowanie
Typ liryki Utwór Czesława Miłosza Walc jest jednym z najbardziej znanych wierszy, które powstały podczas wojny. Napisany w 1942 roku w okupowanej Warszawie wszedł do wydanego tuż po wojnie tomu Ocalenie, w którym poeta zastanawia się nad kondycją człowieka...
Księga Psalmów - opracowanie
Geneza Psalmy powstawały na przestrzeni kilku wieków, tj. prawdopodobnie między XI a III w. p.n.e. Łączy się je przede wszystkim z osobą izraelskiego króla Dawida o wybitnym talencie muzycznym (żyjącego między 1040 p.n.e a 970 p.n.e). Był on ojcem króla Salomona...
Jan Lechoń Herostrates - opracowanie
Typ liryki Utwór Jana Lechonia Herostrates jest przykładem liryki bezpośredniej i równocześnie liryki podmiotu zbiorowego, a także zwrotu do adresata. Osoba mówiąca w utworze używa naprzemiennie zaimków i czasowników w 1 os. l. poj. oraz form w 1 os. l. mnog....
Pieśń nad Pieśniami - opracowanie
Geneza utworu Pieśń nad Pieśniami , jak wskazuje tytuł, to pieśń najwybitniejsza, najdoskonalsza, górująca ponad wszystkimi innymi. Ma więc ona także szczególne miejsce w Starym Testamencie i w całym Piśmie Świętym . Nie istnieją żadne przesłanki co do autorstwa...
Józef Czechowicz - O matce - opracowanie
Typ liryki Wiersz wolny Józefa Czechowicza jest przykładem liryki bezpośredniej. Podmiot ujawnia się w utworze i używa czasowników w 1 os. l. poj. Ze względu na temat tekst przynależy do liryki wyznania oraz refleksyjnej. Osoba mówiąca wyjawia swoje uczucia do...
Maria Pawlikowska-Jasnorzewska - Kto chce, bym go kochała - opracowanie
Typ liryki Rymowany, stroficzny (podzielony na sześć dystychów) wiersz Pawlikowskiej-Jasnorzewskiej ze względu na temat można zaklasyfikować do liryki miłosnej. Bohaterka wiersza – młoda kobieta wypowiada się, używając czasowników w 1 os. l. poj. Oznacza to, że...
Maria Pawlikowska-Jasnorzewska - Miłość - opracowanie
Typ liryki Rymowany, czterowersowy utwór Miłość jest przykładem liryki miłosnej, a także zwrotu do adresata i liryki bezpośredniej, ponieważ podmiot liryczny używa czasowników w 1 os. l. poj. Podmiot liryczny i jego kreacja Podmiotem lirycznym w utworze...
Maria Pawlikowska-Jasnorzewska - Nike - opracowanie
Typ liryki Utwór Nike jest przykładem liryki zwrotu do adresata. Nieujawniająca się wprost osoba mówiąca zwraca się do miłości, którą porównuje do starożytnej bogini (a w zasadzie do jej posągu w Paryżu w Luwrze). Ze względu na temat utwór określić można mianem...
Olga Tokarczuk - Profesor Andrews w Warszawie - opracowanie
Geneza utworu i znaczenie tytułu Profesor Andrews w Warszawie to jedenaste opowiadanie Olgi Tokarczuk pochodzące z tomu Gra na wielu bębenkach . Tom został wydany po raz pierwszy w 2001 r. i zdobył nominację do Nagrody Nike i nagrodę czytelników. Biorąc pod...
Józef Czechowicz - Na wsi
Typ liryki Wiersz Czechowicza jest przykładem liryki bezpośredniej, która jednak dopiero w ostatnim wersie okazuje się taką być: „tuli do mnie dziecięce policzki / chroni przed złem”. Cztery wcześniejsze strofy przywodzą na myśl typ liryki opisowej – podmiot...
Józef Czechowicz - Przedświt
Typ liryki Czechowicz w utworze Przedświt połączył dwa rodzaje liryki – pośrednią fabularną oraz zwrotu do adresata. W wierszu występuje opis jeźdźców na koniach i przyrody, który posiada symboliczne znaczenie związane z historią Polski. Postać prezentująca...
Józef Czechowicz - Żal
Typ liryki Nieregularny, wolny wiersz o kompozycji klamrowej (na początku i na końcu utworu pojawiają się podobne motywy) Józefa Czechowicza jest przykładem liryki bezpośredniej. Na podstawie wiedzy o życiu i twórczości Czechowicza można stwierdzić, że tekst...
Jacek Kaczmarski - Mury
Typ liryki Utwór Mury jest przykładem liryki pośredniej fabularnej. W hymnie Solidarności mowa jest o bardzie, który, poprzez swoją twórczość, porusza tłumy, jednak ludzie po pewnym czasie przekształcają znaczenie pieśni. Biorąc pod uwagę refren, można...
Jacek Dukaj - Katedra - opracowanie
Geneza utworu Dukaj, pisząc opowiadanie Katedra , które zostało opublikowane w 2000 r., w zbiorze W kraju niewiernych , nawiązywał do twórczości katalońskiego architekta, Antoniego Gaudiego, który w 1883 r. podjął się budowy Świątyni Pokutnej Świętej Rodziny...
Jacek Dukaj - Katedra - streszczenie
Główny bohater i narrator pierwszoosobowy – ksiądz Pierre Lavone leci na wahadłowcu kierowanym przez program „Rozmaryn” wraz z doktorem Wasojfemgusem, który podczas wyprawy znajduje się w stanie zwanym „zaślepem”, podczas którego nie rozmawia z towarzyszem podróży....
Kazimierz Wierzyński - Ojczyzna chochołów - opracowanie
Typ liryki Ojczyzna Chochołów to wiersz pochodzący z tomu Wolność tragiczna z 1936 r. Jest to przykład liryki bezpośredniej, na co wskazują zaimki np. „nas”. Utwór to również przykład liryki zwrotu do adresata, gdyż druga i trzecia strofa rozpoczynają się...
Tadeusz Gajcy - Wczorajszemu - opracowanie
Typ liryki Wiersz Tadeusza Gajcego Wczorajszemu jest przykładem liryki zwrotu do adresata. Świadczą o tym chociażby anaforyczne wersy rozpoczynające pierwszą i drugą strofę od słowa „ufałeś”. Wiesz przybiera charakter monologu lirycznego skierowanego, jak...
Zbigniew Herbert - Pan Cogito - opracowanie
Geneza utworu i znaczenie tytułu Pan Cogito to piąty tom poetycki Zbigniewa Herberta wydany w roku 1974. Zbigniew Herbert wydał go dokładnie w wieku 50 lat, już jako poeta dojrzały. Przygotowywał ten tom w latach 1962-1973, a późniejsza krytyka uznała go za...
Stefan Żeromski - „Rozdziobią nas kruki, wrony” - opracowanie
Geneza utworu Nowela „ Rozdziobią nas kruki, wrony ” została opublikowana w 1895 r. w Krakowie razem z innymi opowiadaniami i nowelami autora Przedwiośnia . Stefan Żeromski, obawiając się cenzury i konsekwencji wydania dzieła podejmującego temat heroicznej walki...
Szymon Winrych - Rozdzióbią nas kruki, wrony - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Szymon Winrych, bohater noweli „ Rozdzióbią nas kruki, wrony ” Stefana Żeromskiego, to pseudonim nadany Andrzejowi Boryckiemu – powstańcowi, który przewozi pałasze i karabiny dla polskich oddziałów. Bohater wywodzi się ze...
Biblia
Stworzenie świata i człowieka (Rdz 1, 1-31 oraz Rdz 2, 1-4) Streszczenie Na początku Bóg stworzył niebo i ziemię. Pierwszego dnia oddzielił światłość od ciemności, nazywając światłość dniem, a ciemność nocą. Drugiego dnia stworzył sklepienie niebieskie,...
Jan Lechoń - Mochnacki - opracowanie
Typ liryki Powstały w 1918 r. (opublikowany w zbiorze Karmazynowy poemat wydanym w 1920 r.) rymowany wiersz Leszka Serafinowicza, który pisał pod pseudonimem Jan Lechoń, jest przykładem liryki pośredniej, fabularnej. Podmiot w utworze nie ujawnia się i nie używa...
Jan Lechoń - Pieśń o Stefanie Starzyńskim - opracowanie
Typ liryki Utwór jest przykładem liryki bezpośredniej i zwrotu do adresata (podmiot w pierwszym wersie odnosi się do Warszawy, a w ostatnich – do pieśni i czytelników, przyszłych pokoleń Polaków oraz Warszawiaków). Postać mówiąca używa czasowników w 1 os. l. poj.,...
Kazimierz Wierzyński - Kufer - opracowanie
Typ liryki Wiersz Kazimierza Wierzyńskiego Kufer jest przykładem liryki bezpośredniej. Podmiot liryczny już w pierwszym wersie używa zaimka „mój powrót”, potem również pojawiają się zaimki: „moja ojczyzna”, „mój wielki majątek” i czasowniki w 1. os. l.p., np....
Kazimierz Wierzyński - Zielono mam w głowie - opracowanie
Typ liryki Wiersz Wierzyńskiego Zielono mam w głowie to typ liryki bezpośredniej, której podmiotem lirycznym jest najprawdopodobniej poeta. O typie liryki świadczą przede wszystkim czasowniki w 1 os. l.p., np. „mam”, „rozdają”, ale też zaimki, np.: „mych”, „mi”....
Tadeusz Gajcy - O nas - opracowanie
Typ liryki Już sam tytuł tekstu Tadeusza Gajcego wskazuje na typ liryki bezpośredniej („na ciebie i na mnie czeka”), w której podmiot liryczny to człowiek czasu wojny, czasu apokalipsy spełnionej, wypowiadający się trochę w swoim, a trochę w imieniu całej...
Halina Poświatowska *** (Jestem Julią) - opracowanie
Typ liryki Już pierwszy wers utworu Haliny Poświatowskiej – „Jestem Julią” – wskazuje drogę interpretacyjną. Mamy tu do czynienia z liryką bezpośrednią, w której dwudziestotrzyletnia Julia, w formie monologu lirycznego, mówi o swej, dość nieszczęśliwej miłości. O...
Halina Poświatowska - Tutaj leży Izold jasnowłosa - opracowanie
Typ liryki Początkowe wersy sprawiają wrażenie, że wiersz Haliny Poświatowskiej jest przykładem liryki pośredniej („tutaj leży Izold jasnowłosa”), jednak w ostatniej strofie ujawnia się podmiot liryczny: „i wiem że się nieodwołalnie stanie”. Mamy więc do czynienia...
Marcin Świetlicki - Dla Jana Polkowskiego - opracowanie
Typ liryki Wiersz Marcina Świetlickiego jest przykładem liryki bezpośredniej, choć wiemy o tym dopiero z ostatniej strofy, w której pojawiają się czasowniki w 1 os. l.p.: „Patrzę w oko smoka / i wzruszam ramionami”. Sensy utworu Tytuł wiersza, bardzo często...
Marcin Świetlicki - Olifant - opracowanie
Typ liryki Wiersz Marcina Świetlickiego Olifant należy do liryki bezpośredniej. Świadczą o tym czasowniki w 1 os. l.p., np.: „przyszedłem”, „zobaczyłem”, mam”. Podmiotem lirycznym jest mężczyzna, który przychodzi do kobiety, by się kochać. Sensy utworu W 1996...
Andrzej Stasiuk - Miejsce z tomu Opowieści galicyjskie - opracowanie
Geneza utworu Utwór Miejsce (wraz z 14 innymi opowiadaniami) należy do zbioru Opowieści galicyjskie . Teksty Stasiuka były początkowo publikowane w „Tygodniku Powszechnym”. W 1995 r. autor wydał tom z tekstami prozatorskimi, w których ukazał realia życia ludzi...
Andrzej Stasiuk - Miejsce z tomu Opowieści galicyjskie - streszczenie
Opowiadanie Stasiuka składa się z kilku fragmentów. Ich elementem wspólnym jest miejsce, czyli, jak pisze autor, „punkt i nieuchwytna przestrzeń”. W utworze występują dwa plany – przeszłość przenika się z teraźniejszością w rozważaniach opowiadacza, który, patrząc na...
Księga Koheleta - opracowanie
Geneza utworu Księga Koheleta, obok Księgi Hioba, zaliczana jest do tekstów mądrościowych, inaczej dydaktycznych, Starego Testamentu. Analizy językowe wykazały, że powstała najprawdopodobniej pod koniec III lub na początku II wieku p.n.e. w kręgach związanych ze...
Księga Koheleta - streszczenie
Pierwszy rozdział Księgi Koheleta mówi o tym, iż wszystko na świecie jest powtarzalne – słońce wschodzi i zachodzi, rzeki płyną do morza, a wiatry nieustannie wieją w tych samych kierunkach. Ponieważ nie ma nic nowego na świecie, wszystko jest marnością i „pogonią za...
Marek Nowakowski - Górą „Edek” - opracowanie
Geneza utworu Opowiadanie Górą „Edeki ” należy do tomu Prawo prerii , zbioru czterdziestu sześciu miniatur, opowiadań Marka Nowakowskiego, które po raz pierwszy wydane zostały w 1999 r. Jest to poniekąd data symboliczna. To dziesięć lat po wyborach...
Marek Nowakowski - Górą „Edek” - streszczenie
Akcja opowiadania rozgrywa się w zatłoczonym mieście. W centrum trudno znaleźć miejsce do zaparkowania, dlatego słychać hałas klaksonów i zgrzyt hamulców. Samochody parkują na trotuarze dla pieszych lub szukają okazji, by gdzieś się wcisnąć. Kiedy w pewnym momencie...
Marek Nowakowski - Raport o stanie wojennym - opracowanie
Geneza utworu Urodzony w 1935 r. Marek Nowakowski to pisarz, który początkowo znany był z wielu opowiadań kierowanych do zwykłych ludzi. Ich bohaterami byli najczęściej ludzie z tak zwanego marginesu społecznego. Do takich utworów zaliczyć można np. teksty:...
Wojciech Wencel - Perła - opracowanie
Typ liryki Rymowany wiersz Perła napisany w 1994 r. w Somonino stanowi przykład liryki pośredniej, lecz także opisowej. Kobieta charakteryzowana jest przez czynność, którą wykonuje. W utworze ukazana została tajemnicza (nienazwana po imieniu) bohaterka. W...
Jarosław Marek Rymkiewicz - Róża oddana Danielowi Naborowskiemu - opracowanie
Typ liryki Wiersz Jarosława Marka Rymkiewicza jest przykładem liryki bezpośredniej, choć widać to dopiero od siódmego dystychu, kiedy pojawiają się zaimki: „mnie”, „nasze”. Podmiot liryczny i jego kreacja Podmiotem lirycznym jest poeta (nie należy go łączyć...
Jarosław Marek Rymkiewicz - Na trupa (I) - opracowanie
Typ liryki Początkowo wydaje się, że wiersz Rymkiewicza jest przykładem liryki pośredniej, jednak ostatni wers brzmi: „Mnie czyniący co uczynisz teraz Panie”, a więc podmiot liryczny ujawnia się i jest to człowiek modlący się do Boga. Koncept tego utworu osadzony...
Ryszard Kapuściński - Podróże z Herodotem - opracowanie
Geneza utworu Podróże z Herodotem zostały wydane w 2004 r., a więc trzy lata przed śmiercią Ryszarda Kapuścińskiego, który do dziś uznawany jest za „cesarza reportażu”, czyli najwybitniejszego i najbardziej cenionego zagranicą polskiego reportażystę....
Ryszard Kapuściński, Podróże z Herodotem – streszczenie
Podróże z Herodotem to zbiór reportaży, które opowiadają o tym, jak Kapuściński podróżował po świecie z egzemplarzem Dziejów Herodota . Książka zaczyna się od wspomnień z czasów studiów historycznych, kiedy Kapuściński nie miał pojęcia o dokonaniach Herodota....
Józef Mackiewicz - Droga donikąd - opracowanie
Geneza utworu Akcja powieści Droga donikąd rozgrywa się w podwileńskiej wsi, a także w samym Wilnie (choć nazwa ta nie pojawia się na kartach utworu). Józef Mackiewicz przeprowadził się z rodziną (ojcem – Antonim i matką – Marią z Pietraszkiewiczów) do tego...
Józef Mackiewicz - Droga donikąd - streszczenie
Akcja utworu rozpoczyna się latem roku 1940, gdy główny bohater – Paweł oraz jego przyjaciel – Karol wracają do domu po pracy przy wyrębie drzewa. Na kolegów czeka Marta, żona Pawła, która przygotowuje dla nich posiłek. Ich życie z początku jest monotonne. Mężczyźni...
Karol - charakterystyka - Droga do nikąd
Podstawowe informacje o bohaterze Gdy rozpoczyna się akcja utworu Mackiewicza Droga donikąd, Karol jest przyjacielem głównego bohatera powieści – Pawła. Jego imię stanowi tytuł pierwszej części utworu. Kiedy poglądy polityczne Karola zmieniają się i zaczyna on...
Paweł - charakterystyka - Droga do nikąd
Podstawowe informacje o bohaterze Paweł jest najważniejszym bohaterem powieści Mackiewicza Droga donikąd. Choć jego imię nie występuje w tytule żadnej z części utworu, jego postać łączy Weronikę, Karola i Tadeusza, których imiona stanowią nazwy poszczególnych...
Tadeusz Zakrzewski - charakterystyka - Droga do nikąd
Podstawowe informacje o bohaterze Tadeusz Zakrzewski (ukrywający się pod fałszywymi nazwiskami m.in. Pilecki i Skarbek) jest jednym z głównych bohaterów powieści politycznej Józefa Mackiewicza Droga donikąd. Jego imieniem nazwana jest druga część utworu, choć po...
Weronika - charakterystyka - Droga do nikąd
Podstawowe informacje o bohaterce Weronika, bohaterka Drogi donikąd Józefa Mackiewicza, jest 28-letnią kobietą ze wsi, żoną kupca Wincentego Rojkiewicza, który dorobił się na handlu bydłem i skórami. Mężczyzna znalazł swoją przyszłą żonę w siole Popiszki, w...
Jarosław Marek - Rymkiewicz Ogród w Milanówki, koniec listopada - opracowanie
Typ liryki Wiersz Jarosława Marka Rymkiewicza Ogród w Milanówku , koniec listopada jest przykładem liryki pośredniej. Podmiot liryczny nie ujawnia swojej tożsamości, ale biorąc pod uwagę wszystkie wiersze zamieszczone w tomiku Zachód słońca w Milanówku, możemy...
Stefan Żeromski - Rozdziobią nas kruki, wrony - streszczenie
Utwór rozpoczyna się od opisu powstańca, Andrzeja Boryckiego, którego pseudonim to Szymon Winrych. Bohater jest głodny i zziębnięty, bo od dwóch dni czuwa przy wozie zaprzężonym w dwa konie. Borycki przewozi sześćdziesiąt karabinów i kilkanaście pałaszy dla oddziału...
Pieśń nad Pieśniami - streszczenie
„Pieśń nad pieśniami” to dialog między Oblubienicą a Oblubieńcem, który komentuje Chór. W pierwszej pieśni Oblubienica wyraża swoje oczekiwanie na Oblubieńca, mówiąc w półśnie o swojej miłości do niego. W drugiej pieśni opisuje jego piękno, porównując go do gazeli...
Olga Tokarczuk - Profesor Andrews w Warszawie - streszczenie
Opowiadanie Olgi Tokarczuk pod tytułem Profesora Andrews u Warszawie mówi o kilku dniach spędzonych przez naukowca w Polsce. Opowiadanie ma kompozycję klamrową, ponieważ rozpoczyna się przylotem profesora, a kończy jego podróżą do ambasady, która ma umożliwić mu...
Wesele - Stanisław Wyspiański - opracowanie lektury
Geneza utworu 20 listopada 1900 roku odbył się w Kościele Mariackim w Krakowie sławny ślub Lucjana Rydla z Jadwigą Mikołajczykówną. Po ceremonii orszak weselny udał się do podkrakowskiej wsi Bronowice, do domu Włodzimierza Tetmajera. Stanisław Wyspiański, który...
Wesele - problematyka utworu
Kompozycja utworu Dramat Stanisława Wyspiańskiego „Wesele” składa się z trzech aktów. Zwyczajowo pierwszy akt nazywany jest realistycznym, gdyż opiera się na przedstawieniu fragmentów rozmów gości weselnych. Drugi akt jest fantastyczny, ponieważ pojawiają się...
Wesele - gatunek literacki
Wesele - gatunek literacki Znane są dziś słowa samego Wyspiańskiego: Teatr mój widzę ogromny, wielkie powietrzne przestrzenie. Wyspiański wyobrażał sobie dramat jako połączenie wielu elementów różnorodnych dziedzin sztuki, jako teatr wizyjny, który...
Wesele - nawiązania i bibliografia
Kontynuacje i nawiązania Motyw wesela w literaturze: - Biblia – Pieśń nad Pieśniami , cud w Kanie Galilejskiej ; - Mitologia – mit trojański; - William Szekspir – Sen nocy letniej , Hamlet ; - Beaumarchais – Wesele Figara ; - Adam Mickiewicz...
Wesele - streszczenie
Akt I Akt ten nazywany jest często realistycznym. Przedstawia przede wszystkim przepaść między chłopstwem a inteligencją. Do najważniejszych rozmów należą: - Rozmowa Czepca z Dziennikarzem – Czepiec jest doświadczonym życiowo chłopem, który interesuje się...
Wesele - Pan Młody - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Pan Młody – bohater „Wesela” Stanisława Wyspiańskiego – niewątpliwie należy do inteligencji. Jak zauważył Tadeusz Boy-Żeleński, pod postacią tą kryje się Lucjan Rydel, który był dramatopisarzem i poetą Młodej Polski, a...
Wesele - Panna Młoda - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterce Panna Młoda – bohaterka „Wesela” Stanisława Wyspiańskiego – jest chłopką z Bronowic, wsi pod Krakowem. Tadeusz Boy-Żeleński widzi w tej postaci Jadwigę Mikołajczykównę, która wyszła za mąż za Lucjana Rydla, gdy miała...
Wesele - Gospodarz - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Jak wynika z Plotki o „Weselu” Tadeusza Boya-Żeleńskiego, za postacią Gospodarza kryje się Włodzimierz Tetmajer, artysta związany z Młodą Polską. Tetmajer wywodził się z rodziny zdeklasowanej szlachty, która posiadała majątek w...
Wesele - Dziennikarz - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Dziennikarz, bohater *Wesela* Stanisława Wyspiańskiego, jest przedstawicielem inteligencji i gościem z miasta. Postać ta najprawdopodobniej oparta jest na Rudolfie Starzewskim, redaktorze konserwatywnego dziennika „Czas”....
Wesele - Poeta - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Pierwowzorem postaci Poety w *Weselu* Wyspiańskiego był Kazimierz Przerwa-Tetmajer, jeden z najwybitniejszych poetów Młodej Polski. Informację tę potwierdza zarówno opinia Tadeusza Boya-Żeleńskiego, jak i dialog Nosa z Poetą,...
Wesele - Rachela - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Rachela, bohaterka *Wesela* Wyspiańskiego, była wzorowana na Pepie Singer, córce żydowskiego karczmarza Hirsza Singera. W rzeczywistości Pepa była przyjaciółką sióstr Mikołajczykównien, dlatego uczestniczyła w słynnym weselu w...
Sklepy cynamonowe - opracowanie lektury
Geneza utworu Bruno Schulz zadebiutował w 1933 r. tomem opowiadań Sklepy cynamonowe . Zaistnienie pisarza na rynku wydawniczym było w dużej mierze zasługą Zofii Nałkowskiej, która dostrzegła jego talent i wspierała swą pozycją poczynania obiecującego pisarza....
Sklepy cynamonowe - problematyka utworu
Czas i miejsce akcji Świat przedstawiony w opowiadaniach Schulza jest osobliwy, nigdzie indziej niespotykany i rządzący się też swoimi prawami. Nie znajdujemy tu zatem typowych elementów tradycyjnej powieści realistycznej. Opisywana rzeczywistość jest...
Sklepy cynamonowe - Gatunek literacki i język utworu
Proza poetycka Schulza Twórczość prozatorska Brunona Schulza to zjawisko literackie w epoce dwudziestolecia międzywojennego, którego nie można porównać z niczym innym. Pisarz tworzy bowiem zupełnie niespotykane dotąd światy, oddaje się nieskrępowanej grze...
Sklepy cynamonowe - Nawiązania i bibliografia
Nawiązania i kontynuacje Motyw mitycznego dzieciństwa: A. Mickiewicz: Pan Tadeusz L Staff: Dzieciństwo J. Tuwim: Sitowie J. Czechowicz: Na wsi S. Żeromski: Przedwiośnie B. Leśmian: Krajobraz utracony B. Schulz: Sklepy cynamonowe...
Sklepy cynamonowe - streszczenie
Sierpień Narrator opowiadania daje zarys świata przedstawionego. Ojciec bohatera, jak co roku latem, wyjeżdża „do wód”. Stąd chłopiec spędza wakacje wraz z matką, starszym bratem oraz służącą Adelą. Popołudniem chłopiec wybiera się z matką na spacer ulicami...
Granica - opracowanie lektury
Geneza utworu „Granica” Zofii Nałkowskiej była pisana przez kilka lat, od 1932 do 1935 roku , kiedy to powieść ukazała się drukiem. Prawdopodobnie początkowo książka ta miała nosić tytuł „Schematy” , by uwypuklić schematyczność postępowania bohaterów....
Granica - problematyka utworu
Nowatorstwo powieści Najciekawszym zabiegiem, jaki stosuje Nałkowska, jest połączenie tradycji realizmu XIX wieku z nowatorstwem powieści psychologicznej. Z jednej strony "Granica" jest powieścią realistyczną – pokazuje problemy w sposób obiektywny, krytycznie...
Granica - gatunek literacki
Powieść psychologiczna Powieść psychologiczna – jak podaje *Słownik terminów literackich*, jest odmianą powieści, w której uwaga czytelnika ma skupiać się na życiu wewnętrznym postaci , jego dynamice , uwarunkowaniach i przejawach . Najpopularniejszymi...
Granica - nawiązania i bibliografia
Do powieści psychologicznej: - Marcel Proust, *W poszukiwaniu straconego czasu* - James Joyce, *Ulisses* - Zofia Nałkowska, *Dzień jego powrotu*, *Niecierpliwi* - Maria Kuncewiczowa, *Cudzoziemka*, *Tristan* (1946) - Michał Choromański, *Zazdrość i medycyna*...
Granica - streszczenie
I Książka otwiera się przedstawieniem tragicznego finału Zenona Ziembiewicza, Elżbiety Bieckiej i Justyny Bogutówny. Zenon, szanowana postać w mieście, po romansu z Justyną, który wyszedł na jaw po jej napaści kwasem, jest surowo oceniany przez społeczność. Justyna...
Zenon Ziembiewicz - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Zenon Ziembiewicz był synem Waleriana i Joanny z Niemirów, którzy należeli do zubożałej szlachty. Ojciec Zenona utracił majątki (żony i swoje) i otrzymał posadę rządcy w Boleborzy, która należała do hrabiostwa Tczewskich. Zenon...
Justyna Bogutówna - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Justyna Bogutówna była córką Karoliny Bogutowej , kucharki w domu Tczewskich . Ojca nigdy nie poznała, ponieważ Bogutowa , będąc czterdziestoletnią wdową, miała romans z „ bogatym paniczem ”, a kiedy zaszła w ciążę,...
Elżbieta Biecka - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Elżbieta Biecka poznaje czytelnik w momencie, kiedy w czasach gimnazjalnych młody Ziembiewicz podkochuje się w niej. Elżbieta jednak nie zwraca na niego uwagi, ponieważ kocha rotmistrza Awaczewicza , męża i ojca, którego...
Ludzie bezdomni - opracowanie lektury
Geneza utworu Powieść Ludzie bezdomni Stefan Żeromski pisał u schyłku XIX w., w latach 1898-1899. Ukazała się ona po raz pierwszy w roku 1899, jednak już z datą wydania sygnowaną rokiem 1900. Pojawienie się dzieła na rynku wydawniczym było wielkim wydarzeniem...
Ludzie bezdomni - Problematyka utworu
Wielowątkowość dzieła Powieść Żeromskiego jest dziełem złożonym o przemyślanej kompozycji. Zwraca uwagę dbałość pisarza o szczegóły oraz wysokie umiejętności organizowania akcji. Fabuła jest wielowątkowa. Śledzimy bowiem dzieje nie tylko Judyma, choć wokół jego...
Ludzie bezdomni - Gatunek literacki
Ludzie bezdomni to jedna z najważniejszych i najbardziej udanych powieści Stefana Żeromskiego. Zręcznie poprowadzona fabuła, bogactwo elementów symbolicznych, nawiązań filozoficznych oraz podjęta aktualna tematyka współczesna decydują o tym, że mamy do czynienia...
Ludzie bezdomni - Nawiązania i bibliografia
Kontynuacje i nawiązania Problem bezdomności podejmują następujące dzieła literackie: Biblia (wygnanie Adama i Ewy z Raju, wędrówka Izraelitów przez pustynię, narodziny Chrystusa w stajence, postać syna marnotrawnego); Homer, Odyseja ; Legenda o św....
Ludzie bezdomni - streszczenie
Wenus z Milo Doktor Judym przebywa od ponad roku w Paryżu. Odbywa tutaj swoją praktykę chirurgiczną. Ogarnia go melancholia, czegoś mu brak, ale nie potrafi powiedzieć czego. Chętnie spaceruje ulicami miasta. Pewnego dnia, podczas wizyty w Luwrze i kontemplowaniu...
Tomasz Judym - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Główny bohater powieści Stefana Żeromskiego Ludzie bezdomni. Młody lekarz o niskim pochodzeniu społecznym – jego ojciec był szewcem, zaś wychowywała go źle prowadząca się ciotka. Kosztem wytężonej pracy udało mu się zdobyć...
Joasia Podborska - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Jedna z głównych postaci powieści Stefana Żeromskiego Ludzie bezdomni. Młoda dziewczyna, guwernantka sióstr Orszeńskich. Przyjechała do Warszawy z Kielc, gdzie przyjaźniła się ze Stasią Bzowską, znaną z innego dzieła pisarza –...
Korzecki - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Jedna z postaci powieści Stefana Żeromskiego Ludzie bezdomni. Dawny przyjaciel Tomasza Judyma, z zawodu inżynier. Przebywali oni wspólnie w Szwajcarii, gdzie Korzecki leczył załamanie nerwowe. Charakterystyka zewnętrzna...
Lalka - Bolesław Prus - opracowanie lektury
Geneza utworu Prus tworzył swoje dzieło w latach 1887-1889, (chociaż, jak wyjaśnia w tekście Słówko o krytyce pozytywnej , temat i materiały do Lalki […] były gromadzone na parę lat pierwej, w trakcie których powieść, podobnie jak wiele innych...
Lalka - Znaczenie tytułu
Powieść, zgodnie z zamysłem Prusa (o czym dowiadujemy się na podstawie korespondencji twórcy), powinna była zostać opatrzona tytułem Trzy pokolenia . Biorąc pod uwagę treść dzieła, propozycja ta wydaje się zasadna, bowiem wskazuje na jego problematykę....
Lalka - Problematyka utworu
Czas i miejsce akcji Akcja właściwa utworu rozgrywa się w latach 1878-1879. Umiejscowiona jest przede wszystkim w Warszawie (również Paryż, Zasławek). Warto jednak zwrócić uwagę na wspomnienia starego subiekta, zebrane w jego pamiętniku, dzięki którym poznajemy...
Lalka - Gatunek literacki
Dzieło Prusa jest przykładem powieści . Zgodnie z wymogami gatunku w Lalce możemy wskazać płaszczyznę narracji oraz świata przedstawionego, w skład którego wchodzi rozbudowana, wielowątkowa fabuła (tu: wątek główny – koleje życia Stanisława Wokulskiego, poboczne –...
Lalka - Nawiązania i bibliografia
Kontynuacje i nawiązania Bezpośrednim nawiązaniem do dzieła Prusa jest tekst: Jacka Kaczmarskiego Lalka czyli polski pozytywizm . Ponadto na podstawie powieści powstały: film fabularny Lalka , 1968 rok, reż. Wojciech Hasa; serial telewizyjny Lalka ,...
Lalka - streszczenie
Tom I Rozdziały I, II W warszawskiej jadłodajni panowie Reklewski, Węgrowicz i Szprot rozmawiają na temat Wokulskiego. Zdaniem mężczyzn, chętnie wypijających kolejne butelki z piwem, Stanisław rychło zbankrutuje. Na podstawie ich dyskusji poznajemy...
Stanisław Wokulski - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Stanisław Wokulski jest głównym bohaterem powieści Bolesława Prusa Lalka . Czterdziestokilkuletniego mężczyznę poznajemy bezpośrednio po jego powrocie z wojny turecko-bałkańskiej. Dzięki tej niebezpiecznej podróży, bohater w...
Izabela Łęcka - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Izabela jest bohaterką powieści Bolesława Prusa Lalka . Ta dwudziestoparoletnia panna jest córką Tomasza Łęckiego. Jej dziadek posiadał wielki majątek, który jednak, ze względu na wydarzenia polityczne i zbyt wystawny sposób...
Ignacy Rzecki - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Ignacy jest bohaterem powieści Bolesława Prusa zatytułowanej Lalka . Rzecki mieszkał z ojcem i ciotką. Jego tata był wielkim zwolennikiem Bonapartego i wychowywał syna w kulcie dla tej postaci. Po śmierci ojca Ignasiem...
Biblia - opracowanie
Czas powstania Niektóre z ksiąg biblijnych istniały w przekazie ustnym na długo przed tym, zanim zostały spisane. Wielu badaczy próbowało z różnym powodzeniem badać owe ustne tradycje. Dziś uznaje się, że najstarsze teksty Starego Testamentu powstały w...
Biblia - Podział
Biblia jest zbiorem ksiąg świętych judaizmu i chrześcijaństwa, tradycyjnie podzielonym na Stary i Nowy Testament . Kanon ksiąg biblijnych został ostatecznie ustalony przez Kościół katolicki na Soborze Trydenckim w XVI wieku. Katolików obowiązuje więc 46 ksiąg...
Biblia - Przekłady i psałterze
Przekłady Biblii Septuaginta Septuaginta – najstarszy przekład Starego Testamentu na język grecki, powstały między III a II wiekiem p.n.e. Nazywany jest także przekładem „siedemdziesięciu” (łac. *septuaginta* znaczy „siedemdziesiąt”), ponieważ według...
Biblia - Stary Testament - problematyka
Historia powstania świata Na początku ziemia była bezładem i pustkowiem. Bóg stworzył świat w ciągu sześciu dni, a siódmego dnia odpoczął. Najistotniejszy jest tu obraz Boga: wiecznego, bez początku i końca, wszechmocnego, który tworzy najlepszy z możliwych...
Biblia - Nowy Testament - problematyka
Jezus Imię Jezus pochodzi od hebrajskiego "Jeshua" lub "Jehoszua" , co oznacza "Bóg jest zbawieniem" lub "Jahwe jest zbawieniem" . Za panowania Heroda Wielkiego w Judei, gdy cały kraj znajdował się pod okupacją rzymską, anioł Gabriel przybył do Maryi...
Biblia - Nawiązania i bibliografia
Kontynuacje i nawiązania To dość trudne zagadnienie, które wiąże się nie tylko z biegłą znajomością historii literatury, ale też z zagadnieniami z zakresu teorii literatury. Należy zacząć od stwierdzenia, że obok Homera , Biblia stanowi podstawę kultury...
Jak napisać list oficjalny
List to forma wypowiedzi pisemnej skierowana do osoby (osób) lub instytucji. Może być jednorazowy lub stanowić część seryjnej korespondencji. Listy możemy wyróżnić na: - prywatne - skierowane do kogoś bliskiego; - oficjalne - skierowane do osób publicznych,...
Jak napisać zaproszenie
Definicja zaproszenia Zaproszenie za Słownikiem Języka Polskiego PWN https://sjp.pwn.pl/szukaj/zaproszenie.html 1. prośba o przyjście dokądś i wzięcie udziału w czymś; 2. karta z prośbą o przybycie na jakąś uroczystość lub upoważniająca do wzięcia...
Księga Hioba - opracowanie
Geneza i problematyka utworu Geneza dzieła Jak w przypadku wielu ksiąg biblijnych, zagadnienie autora i czasu powstania stanowi zagadkę. Wielu badaczy jest skłonnych twierdzić, że Księga Hioba powstała w V wieku p.n.e., czyli po wyjściu Żydów z niewoli...
Księga Hioba - Gatunek literacki
Analiza gatunku literackiego Księgi Hioba Księga Hioba jest utworem niejednorodnym pod względem literackim, co utrudnia jej przypisanie do jednego konkretnego rodzaju czy gatunku. Składa się z części prozatorskich i poetyckich, tworząc unikalną strukturę...
Księga Hioba - Nawiązania i bibliografia
Kontynuacje i nawiązania Księga Hioba jest jednym z najbardziej znanych i wpływowych tekstów biblijnych. Jej uniwersalne pytania o sens cierpienia i sprawiedliwość Bożą są aktualne w każdym czasie. Motyw ten inspirował wielu twórców literatury, sztuki i muzyki....
Księga Hioba - streszczenie
Hiob cieszy się szczęśliwym życiem: ma wielodzietną, kochającą rodzinę, jest bogaty i posiada liczne stada zwierząt. Jest człowiekiem o dobrym sercu, pomaga biednym, służy dobrą radą i wsparciem duchowym. Uczy swoją rodzinę właściwej postawy wobec Boga i sam jest...
Jądro ciemności - opracowanie lektury
Geneza utworu i okoliczności powstania *Mała powieść* (albo *obszerne opowiadanie*) *Jądro ciemności* uchodzi (obok *Lorda Jima*) za jedno z najlepszych dzieł w dorobku Josepha Conrada – i to nie tylko w literaturze angielskiej, ale również w światowej. *Jądro...
Jądro ciemności - Problematyka utworu
Konstrukcja narratora Większą część historii opowiedzianej w powieści *Jądro ciemności* Joseph Conrad włożył w usta Marlowa – który wspomina swoje dawne przeżycia, relacjonując je pasażerom statku czekającego na odpływ na Tamizie. Tym samym pisarz posługuje się...
Jądro ciemności - Nawiązania i bibliografia
Kontynuacje i nawiązania Jądro ciemności zostało dwukrotnie przeniesione na ekran: - 1979 – Reżyseria Francisa Forda Coppoli. Film zatytułowany Czas apokalipsy osadzony jest w realiach wojny w Wietnamie. Rolę Kurtza zagrał fenomenalny Marlon Brando. -...
Jądro ciemności - Streszczenie
Akcja powieści rozgrywa się początkowo na statku płynącym wzdłuż Tamizy, jednak główna część historii jest przedstawiona w formie retrospekcji. Uczestnikami podróży są różne postacie, z których wyróżnia się stary marynarz – Marlow. Aby uprzyjemnić towarzyszom czas...
Kurtz - Charakterystyka postaci - Jądro ciemności
Podstawowe informacje o bohaterze Jednym z najważniejszych bohaterów niewielkiej powieści Josepha Conrada Jądro ciemności jest Kurtz. Jego historię poznaje czytelnik poprzez opowieść Marlowa, głównego narratora dzieła. Charakterystyka zewnętrzna...
Zbrodnia i kara - Fiodor Dostojewski - opracowanie lektury
Geneza utworu Inspiracje oraz przekonania filozoficzne i religijne autora Pisarz początkowo inspirował się ideałami socjalizmu utopijnego. Z czasem jednak odchodził od tych doktryn, stając się coraz bardziej zagorzałym zwolennikiem potęgi rosyjskiej, a co za...
Zbrodnia i kara - Problematyka utworu
Zbrodnia i kara Raskolnikowa – ideologia nadczłowieka a chrześcijańska moralność W utworze zawarte są przemyślenia autora na temat sprzecznych idei i otaczających człowieka przeciwieństw. Wątek zbrodni jest punktem wyjścia do rozważań nad takimi problemami jak:...
Zbrodnia i kara - Gatunek literacki
"Zbrodnia i kara" była w swojej formie nowatorska w stosunku do dotychczasowej twórczości powieściopisarskiej w Europie. Mimo że ogólnie określa się ją często jako powieść psychologiczną, w rzeczywistości jest w znacznym stopniu synkretyczna, łącząc w sobie wiele...
Zbrodnia i kara - Nawiązania i bibliografia
Kontynuacje i nawiązania Główny motyw zbrodni i kary oraz postać Raskolnikowa zyskały w literaturze europejskiej ogromną popularność. Po ukazaniu się powieści powstało wiele utworów nawiązujących do poruszanych w niej problemów. Motyw zbrodni i kary, jako...
Zbrodnia i kara - streszczenie
Zbrodnia i kara to powieść Fiodora Dostojewskiego zbudowana z sześciu części i epilogu. Każda część składa się z kilku rozdziałów: odpowiednio VII, VII, VI, VI, IV, VIII oraz epilog z dwóch rozdziałów. Akcja utworu rozgrywa się w czasach współczesnych jego...
Rodion Raskolnikow - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Rodion Romanowicz Raskolnikow to główny bohater powieści "Zbrodnia i kara" Fiodora Dostojewskiego. Gdy go poznajemy, ma dwadzieścia trzy lata i jest byłym studentem prawa. Mieszka w Petersburgu w skromnym, zaniedbanym pokoju...
Dimitri Razumichin - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Dmitrij Prokoficz Razumichin to jedna z kluczowych postaci powieści "Zbrodnia i kara" Fiodora Dostojewskiego. Jest oddanym przyjacielem Rodiona Raskolnikowa , którego poznał podczas studiów prawniczych na uniwersytecie w...
Piotr Łużyn - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Piotr Pietrowicz Łużyn to jedna z postaci pojawiających się w powieści "Zbrodnia i kara" Fiodora Dostojewskiego. Został przedstawiony w negatywnym świetle jako dorobkiewicz, oszust i człowiek pozbawiony skrupułów. Piastuje...
Arkady Swidrygajłow - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Arkady Iwanowicz Swidrygajłow to jedna z kluczowych postaci powieści “Zbrodnia i kara” Fiodora Dostojewskiego. Jest postacią złożoną i wielowymiarową, budzącą zarówno odrazę, jak i współczucie. Pochodzi ze szlacheckiego rodu i...
Sonia - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterce Sonia Marmieładowa , pełne imię i nazwisko Sofija Siemionowna Marmieładowa , jest jedną z kluczowych postaci w powieści "Zbrodnia i kara" Fiodora Dostojewskiego. Ma około osiemnastu lat i mieszka w jednej z ubogich dzielnic...
Dunia - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterce Awdotia Romanowna Raskolnikowa , nazywana Dunią, jest jedną z głównych postaci kobiecych w powieści "Zbrodnia i kara" Fiodora Dostojewskiego. Ma dwadzieścia dwa lata i jest młodszą o rok siostrą głównego bohatera, Rodiona...
Apokalipsa - opracowanie lektury
Aby zrozumieć genezę Apokalipsy św. Jana , trzeba najpierw przyjrzeć się postaci autora i czasowi powstania księgi. Tradycyjnie uważa się, że autorem dzieła jest święty Jan Apostoł , który za panowania cesarza Domicjana został wygnany na wyspę Patmos . Sam autor...
Apokalipsa - Znaczenie tytulu
Słowo „apokalipsa” pochodzi z języka greckiego „apokalypsis” (ἀποκάλυψις), które składa się z przedrostka „apo-” oznaczającego „od”, „z daleka” , oraz czasownika „kalypto” (καλύπτω), znaczącego „zakrywać”, „zasłaniać” . W dosłownym tłumaczeniu...
Apokalipsa - Problematyka utworu
Budowa Apokalipsy św. Jana Wilfrid J. Harrington w swojej książce „Klucz do Biblii” dokonał podziału księgi Apokalipsy na dwie główne części. Szczegółowy plan sporządzony przez badacza przedstawia się następująco: Prolog (Ap 1,1-3) A – Listy do...
Apokalipsa - Nawiązania i bibliografia
Nawiązania literackie - Adam Mickiewicz , *Dziady*, część III – szczególnie w Widzeniu księdza Piotra pojawiają się wizje mesjanistyczne i apokaliptyczne, zapowiadające odrodzenie narodu polskiego. - Juliusz Słowacki , *Genezis z Ducha* – poemat...
Iliada - opracowanie lektury
Kwestia homerycka Tzw. kwestia homerycka to próba odpowiedzi na pytanie, czy Iliada i Odyseja faktycznie powstały spod ręki jednego autora. Poddaje się też niekiedy w wątpliwość sam fakt historycznego istnienia Homera, uzasadniając, że bardziej prawdopodobne...
Iliada - Geneza utworu
Wiarygodność historyczna Iliada opisuje dzieje ostatniego okresu wojny trojańskiej. Przez wieki wątpiło się w to, czy taki konflikt zbrojny faktycznie miał miejsce w historii. Skłaniano się raczej do twierdzenia, że akcja Iliady to fikcja literacka głęboko...
Iliada - Problematyka utworu
Centralny temat Iliady Iliada to wielki utwór epicki (epos), który podejmuje temat wojny trojańskiej. Wojna ta stanowi jednak u Homera tylko tło. Prawdziwym tematem dzieła jest bowiem konflikt między przywódcą wojsk greckich, Agamemnonem, a najsilniejszym z...
Iliada - Gatunek literacki
Epos – cechy Gatunku Oba wielkie dzieła Homera, Iliada i Odyseja , to eposy. Epos (greckie słowo epos oznacza tyle, co opowieść) jest najwcześniejszym gatunkiem literackim, który wykształcił się w starożytnej Grecji. Stanowi on tym samym początek literatury w...
Iliada - Nawiązania i bibliografia
Kontynuacje i Nawiązania Literatura W literaturze polskiej liczne były próby stworzenia wielkiej epopei bądź nawiązania do wzorców homeryckich. Z ważniejszych warto wymienić: - Jan Kochanowski : Odprawa posłów greckich - Wacław Potocki : Transakcja...
Iliada - streszczenie
Naczelny wódz grecki, Agamemnon, porywa Chryzeidę. Jej ojciec, Chryzes, prosi Apollina (jako swojego kapłana) o pomoc. Ten zsyła na Greków zarazę. W związku z tym Achilles zwołuje naradę. Proponuje zwrócić się o poradę do wróżbity Kalchasa. Ten ujawnia prawdę,...
Charakterystyka Achillesa
Podstawowe Informacje o Bohaterze Achilles jest jedną z najważniejszych postaci eposu Homera Iliada . Najdzielniejszy wojownik grecki, heros pół-człowiek, pół-bóg – syn śmiertelnika Peleusa i bogini Tetydy. Postać Achillesa jest niejednoznaczna, którą targają...
Charakterystyka Hektora
Podstawowe Informacje o Bohaterze Hektor jest jedną z centralnych postaci eposu Homera Iliada . Pochodzi ze szlachetnego królewskiego rodu – jest synem króla Priama i królowej Hekabe . Jest mężem Andromachy oraz ojcem małego Astyanaksa . Hektor ma także...
Antygona - opracowanie lektury
Geneza tragedii greckiej Termin „tragedia” pochodzi z języka greckiego i dosłownie oznacza „pieśń kozła” (gr. tragos – kozioł; ode – pieśń). Sama tragedia wywodzi się z kultu boga winnej latorośli, Dionizosa. W dni świąt przypadających na święto patrona,...
Antygona - Problematyka utworu
Mit rodu Labdakidów Historia Antygony wiąże się z mitem o Edypie. Edyp był przybranym dzieckiem króla i królowej Koryntu. Gdy dorósł, dręczony drwinami rówieśników, pragnął poznać swoje prawdziwe pochodzenie. Udał się do Delf, gdzie wyrocznia przepowiedziała mu,...
Antygona - Gatunek literacki
Cechy tragedii antycznej - Bohaterowie tragedii antycznej zawsze uwikłani są w konflikt tragiczny – zmagają się z własnym działaniem i siłami wyższymi, np. normami moralnymi, historią lub fatum (przeznaczeniem). - Tragizm – to kategoria estetyczna, która...
Antygona - Nawiązania i bibliografia
Kontynuacje i nawiązania „Antygona” Sofoklesa nieustannie inspiruje twórców, szczególnie reżyserów, którzy adaptują ten dramat, odnosząc go do aktualnych problemów społecznych i politycznych. Oto kilka znaczących przykładów: - Bertolt Brecht przeniósł akcję...
Antygona - streszczenie
Antygona postanawia sprzeciwić się rozkazowi Kreona, zakazującemu pochówku jej brata, Polinejkesa, uznanego za zdrajcę. Twierdzi, że prawo boskie nakazuje grzebanie zmarłych, by ich dusze mogły zaznać spokoju. Ismena, jej siostra, odmawia pomocy, bo boi się gniewu...
Charakterystyka Antygony
Podstawowe informacje o bohaterce Antygona, główna postać dramatu Sofoklesa, jest córką Edypa i Jokasty, zrodzoną z kazirodczego związku. Po tragicznej śmierci swoich braci, Eteoklesa i Polinejkesa, Antygona, wbrew zakazowi króla Kreona, decyduje się na...
Charakterystyka Kreona
Podstawowe informacje o bohaterze Kreon to centralna postać dramatu Sofoklesa „Antygona”. Po tragicznej śmierci synów Edypa – Eteoklesa i Polinejkesa – którzy zginęli w bratobójczej walce, Kreon obejmuje władzę jako nowy król Teb. Wkrótce wydaje rozkaz, który...
Król Edyp - Sofokles - opracowanie lektury
Geneza utworu Mit o Edypie jest częścią mitu o rodzie Labdakidów, należącego do legend tebańskich. Edyp miał, według przepowiedni, zabić swojego ojca i poślubić matkę. Z tego powodu, kiedy się urodził, jego rodzice (Lajos i Jokasta) kazali swojemu słudze porzucić...
Król Edyp - Problematyka utworu
Losy bohatera Dzieje głównego bohatera, jak zazwyczaj bywa w tragedii greckiej, są tożsame z losami bohatera mitu. W utworze Sofoklesa losy Edypa przedstawione są w taki sposób, aby zachowana była struktura tragedii. Głównego bohatera poznajemy bezpośrednio przed...
Król Edyp - Gatunek literacki
Losy bohatera Dzieje głównego bohatera, jak zazwyczaj bywa w tragedii greckiej, są tożsame z losami bohatera mitu. W utworze Sofoklesa losy Edypa przedstawione są w taki sposób, aby zachowana była struktura tragedii. Głównego bohatera poznajemy bezpośrednio przed...
Król Edyp - Nawiązania i bibliografia
Kontynuacje i nawiązania Z greckiej tragedii wywodzi się wiele późniejszych form literackich. W epoce renesansu powstała tragedia humanistyczna, której przykładem jest „Odprawa posłów greckich” Jana Kochanowskiego. W baroku rozwinięto tragedię klasycystyczną,...
Król Edyp - streszczenie
Teby są pustoszone przez zarazę i choroby, co budzi ogromne zaniepokojenie wśród mieszkańców. Wzburzony i zaniepokojony lud gromadzi się przed świątynią, wznosząc modły o ratunek i prosząc bogów, aby nie gniewali się już na ich kraj i jego mieszkańców. Obserwuje to...
Charaktersytyka Edypa
Podstawowe informacje o bohaterze Edyp jest mitycznym bohaterem, którego losy zostały przedstawione w tragedii „Król Edyp” autorstwa Sofoklesa. Zgodnie z przepowiednią wyroczni delfickiej, Edyp miał zabić swojego ojca, Lajosa, oraz poślubić matkę, Jokastę. Po...
Dżuma - Albert Camus - opracowanie lektury
Geneza utworu Powieść Alberta Camusa "Dżuma" została napisana po II wojnie światowej, a jej pierwsze wydanie miało miejsce w 1947 roku. Data ta jest niezwykle ważna, gdyż ogromny wpływ na kształt artystyczny powieści i poglądy autora miały doświadczenia wojenne....
Dżuma - Problematyka utworu
Kompozycja powieści Powieść Alberta Camusa dzieli się na pięć części, które opowiadają o wybuchu, rozwoju i zwalczeniu epidemii dżumy w Oranie, algierskim mieście portowym. Pierwsza część skupia się przede wszystkim na przedstawieniu samego miasta oraz na opisie...
Dżuma - Gatunek literacki
Powieść – zgodnie ze Słownikiem terminów literackich , powieść jest podstawowym gatunkiem narracyjnym nowożytnej prozy, mającym swoje korzenie w literaturze dawniejszej, takiej jak starogrecki romans, relacje z podróży czy opowieści potoczne. Głównym czynnikiem...
Dżuma - Nawiązania i bibliografia
Kontynuacje i nawiązania „Dżuma” Alberta Camusa jest jednym z klasycznych przykładów powieści-paraboli, a jej motywy i tematyka były inspiracją dla wielu innych twórców literatury. Powieści tego typu, choć opowiadają konkretne historie, zawierają głębsze,...
Dżuma - Streszczenie
I Akcja powieści rozgrywa się w algierskim mieście Oranie w roku 194… Jest to zwyczajne miasto, którego życie nagle zaczyna się zmieniać, gdy doktor Bernard Rieux odkrywa martwe szczury. Początkowo zarówno on, jak i inni mieszkańcy nie przywiązują większej wagi do...
Joseph Grand - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Joseph Grand, bohater *Dżumy* Alberta Camusa, to zwyczajny mieszkaniec Oranu, pracujący od wielu lat na niskim stanowisku urzędniczym w merostwie. Jego życie jest monotonne i pozornie nieznaczące, jednak w czasie epidemii dżumy...
Ojciec Paneloux - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Ojciec Paneloux to postać z *Dżumy* Alberta Camusa, ciesząca się dużym poważaniem w Oranie. Był jezuitą, człowiekiem o silnych przekonaniach, charyzmatycznym mówcą, wygłaszającym kazania na temat moralności i boskich przykazań....
Raymond Rambert - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Raymond Rambert to dziennikarz pochodzący z Paryża, który przyjechał do Oranu, aby przeprowadzić ankietę o życiu Arabów. Zostaje tam uwięziony z powodu wybuchu epidemii dżumy. Na początku próbuje wszelkimi sposobami opuścić...
Doktor Bernard Rieux - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Doktor Bernard Rieux jest głównym bohaterem powieści *Dżuma* Alberta Camusa i, jak się okazuje na końcu utworu, również narratorem. Pochodził z biednej rodziny robotniczej i w momencie rozpoczęcia akcji powieści miał około...
Jean Tarrou - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Jean Tarrou to jeden z głównych bohaterów powieści *Dżuma* Alberta Camusa, który pojawił się w Oranie tuż przed wybuchem epidemii. Pochodził z bogatej rodziny, a jego ojciec był zastępcą prokuratora generalnego. Jako młody...
Księga Rodzaju - opracowanie
Geneza utworu Księga Rodzaju – z języka hebrajskiego Bereszit, z języka greckiego Genesis (początek); to pierwsza księga Biblii , która rozpoczyna Stary Testament i którą włącza się do Pięcioksięgu ( Tory ). Tradycja żydowska i chrześcijańska...
Historia powstania świata - Księga Rodzaju
Dzień pierwszy – Bóg oddziela światło od ciemności, które nazywa dniem i nocą. Dzień drugi – Bóg tworzy sklepienie, które ma oddzielić wody, a następnie sklepienie nazywa niebem. Dzień trzeci - Bóg nakazuje wodom spod nieba zebrać się w jedno miejsce i w...
Eden i grzech pierwszych rodziców - Księga Rodzaju
Po stworzeniu świata Bóg zasadził ogród w Eden na wschodzie i w nim umieścił człowieka. W ogrodzie tym rosły drzewa dające smaczne owoce, a w środku rosło drzewo życia, drzewo poznania dobra i zła. Z Edenu wypływała rzeka, która nawadniała całą ziemię ogrodu, by...
Kain i Abel - Księga Rodzaju
Kain i Abel byli synami Adama i Ewy. Kain był starszym synem i zajmował się uprawą roli, Abel natomiast był pasterzem trzód. Kain składał Bogu w ofierze płody rolne, natomiast Abel „pierwociny ze swej trzody i z ich tłuszczu”. Bogu milsza była ofiara młodszego z...
Historia Noego - Księga Rodzaju
Ojcem Noego był Lamek, jeden z potomków Seta. Tak więc Noe wywodził się z linii trzeciego syna Adama i Ewy. Lamek powitał syna na świecie słowami: Ten niechaj nam będzie pociechą w naszej pracy i trudzie rąk naszych na ziemi, którą Pan przeklął. Gdy Noe miał...
Wieża Babel - Księga Rodzaju
Hebrajskie słowo „balal” oznacza zamęt, zamieszanie. Biblia mówi, że mieszkańcy całej ziemi posługiwali się jednym językiem. Wędrujący od wschodu napotkali równinę Szinear i zamieszkali na niej. Ludzie ci posiadali umiejętność wypalania cegieł, a zamiast zaprawy...
Przymierze z Abrahamem - Księga Rodzaju
Abram był potomkiem Sema, pierwszego syna Noego. Ojcem Abrama był Terach, który miał jeszcze dwóch synów: Nachora i Harana (ojca Lota). Terach wraz z Abramem, jego żoną Seraj i Lotem (wnukiem) wyruszył do kraju Kanaan. Dotarli jednak do Charanu, gdzie osiedlili się,...
Sodoma i Gomora - Księga Rodzaju
Pewnego dnia Bóg ukazał się Abrahamowi i jeszcze raz obiecał, że Sara urodzi syna. Potem udał się do Sodomy i Gomory, by zobaczyć, czy rzeczywiście mieszkający tam ludzie postępują wbrew Jego zasadom. Abraham zdziwił się, że Bóg może zniszczyć miasta, ponieważ być...
Abraham i Izaak - Księga Rodzaju
Po tym, jak Bóg zawarł przymierze z Abrahamem i obiecał, że Sara w wieku dziewięćdziesięciu lat urodzi syna, który da początek rodom królewskim, miłość Abrahama do Boga została wystawiona na próbę. Pewnego dnia, gdy Izaak był w zasadzie jeszcze dzieckiem, Bóg...
Księga Rodzaju - Inne ważne postacie
Izaak i Rebeka – Izaak to wspomniany już syn Abrahama. Zgodnie z wolą ojca, gdy miał czterdzieści lat, ożenił się z Rebeką, która była córką kuzyna Abrahama. Izaak pokochał ją od pierwszego wejrzenia. Małżonkowie długo modlili się, prosząc Boga o potomstwo. Po...
Księga Rodzaju - Nawiązania i bibliografia
Kontynuacje i nawiązania Literackie: Jacek Kaczmarski Wygnanie z raju; Jan Kochanowski Czego chcesz od nas Panie; Tomasz Mann Józef i jego bracia; John Steinbeck Na wschód od Edenu; Wisława Szymborska Na wieży Babel; Wisława Szymborska Żona...
Mitologia - opracowanie
Geneza mitów Mity greckie pierwotnie przekazywane były ustnie. Starsi opowiadali historie młodszym, a następnie ci powtarzali je swoim potomkom. Powodowało to, że powstawało wiele różnych wersji tych samych mitów, przenikały się one lub mieszały ze sobą....
Mitologia - Gatunek literacki
Pochodzenie W języku greckim mythos , mythologia oznacza „legendę”, „opowieść”. Mity w swojej pierwotnej formie, przekazie ustnym, powstawały o wiele wcześniej niż w starożytnej Grecji. Znane są takie, które dotyczą cywilizacji egipskiej czy mezopotamskiej....
Mitologia - Podział mitów
Celem mitów było uporządkowanie otaczającej człowieka rzeczywistości. Opisywały one tę jej część, której nie dawało się wytłumaczyć w sposób racjonalny. Dawały też odpowiedzi na najważniejsze dla ludzi pytania. Mity opowiadały, jak powstał świat i człowiek....
Mitologia - Nawiązania i bibliografia
Kontynuacje i nawiązania Bezpośrednim nawiązaniem do mitologii greckiej jest mitologia rzymska. Rzymianie przejęli od Greków większą część ich wierzeń. Sami dodali nieliczne mity (o Eneaszu, czy o Romulusie i Remusie) oraz pomniejsze bóstwa. Głównych bogów...
Mit o powstaniu świata - streszczenie
Z mitu o powstaniu świata dowiadujemy się, że: „Na początku był chaos”. Do końca nie wiadomo, jak dokładnie to rozumieć. Najprawdopodobniej jednak chaos był pierwszym bogiem, który nie posiadał jeszcze kształtu i fizycznej postaci lub wielką, inteligentną otchłanią....
Mit o powstaniu człowieka - streszczenie
Z mitów można odczytać dwie różne wersje pojawienia się na ziemi człowieka. Pierwsza z nich dotyczy historii o wiekach : złotym, srebrnym, brązowym i żelaznym. Druga wersja opowiada o stworzeniu człowieka przez jednego z herosów – Prometeusza . Prometeusz ulepił...
Mit o Syzyfie - streszczenie
Do kręgu legend korynckich należy mit o Syzyfie. Był on założycielem i królem miasta Korynt. Jako że bogowie go lubili, Zeus zapraszał go na uczty na Olimpie. Wadą Syzyfa było to, że lubił plotkować. Zawsze opowiadał ludziom różne nowinki, dotyczące siedziby bogów....
Mit o Dedalu i Ikarze - streszczenie
Jedną z legend kreteńskich jest mit o Dedalu i Ikarze. Dedal pochodził z Aten. Był on wybitnym rzemieślnikiem i artystą. Przebywał na Krecie, na dworze króla Minosa. Zbudował labirynt dla potwornego potomka króla, Minotaura, tworzył posągi i pożyteczne wynalazki. W...
Mit o jabłku Eris - streszczenie
Bez wątpienia największą wojną mitologicznej Grecji była wojna trojańska. Jedną z legend z nią związanych jest mit o jabłku Eris. Imię to należało do bogini niezgody. Niespodziewanie zjawiła się ona na uczcie weselnej boginki Tetydy i człowieka, księcia Peleusa....
Pan Tadeusz - Adam Mickiewicz - geneza utworu
Geneza utworu Bohdan Zaleski, na prośbę syna Adama Mickiewicza, wspominał, że poeta wydumał *Pana Tadeusza* na wsi w Poznaniu , tam obmyślił pierwszy plan poematu i zaczął go od opisu dworu szlacheckiego w Polsce. Zatem Mickiewicz podjął zamiar napisania...
Pan Tadeusz - Znaczenie tytułu
Skoro dzieło Mickiewicza, w pierwotnym założeniu, miało bazować na utworze Goethego *Hermann und Dorothea*, istnieje przypuszczenie, choć w żadnym z zachowanych dokumentów nie znajdziemy dla niego potwierdzenia, że na zasadzie analogii tekst wieszcza miał być...
Pan Tadeusz - Czas i miejsce akcji
Właściwa akcja *Pana Tadeusza* została umiejscowiona na Litwie (poznajemy dworek w Soplicowie, ruiny zamku, karczmę, las, a także zaścianek Dobrzyńskich). Rozgrywa się latem 1811 roku (kilka dni) oraz wiosną 1812 roku (jeden dzień). Retrospekcje (wyznania bohaterów...
Pan Tadeusz - Problematyka utworu
Obraz szlachty Mickiewicz miał świadomość, że czasy Rzeczpospolitej szlacheckiej dobiegły końca. W swoim dziele sportretował społeczność początku XIX wieku. Dbałość o szczegóły oraz realizm, z jakim przedstawiał stan szlachecki, przyczyniły się do stworzenia...
Pan Tadeusz - Gatunek literacki
Gatunek literacki "Pan Tadeusz" "Pan Tadeusz" jest epopeją. Gatunek ten wywodzi się ze starożytności. Epos homerycki charakteryzował się dużymi rozmiarami, wielowątkowością, był napisany wierszem, prezentował losy wybitnej jednostki na tle ważnych,...
Pan Tadeusz - Nawiązania i bibliografia
Kontynuacje i Nawiązania Do tekstu Mickiewicza nawiązywali m.in.: - Juliusz Słowacki – Pan Tadeusz - Antanas Baranauskas – Borek Oniksztyński - Henryk Sienkiewicz – Latarnik - Eliza Orzeszkowa – Pokociło się… - Bolesław Prus – Omyłka ,...
Pan Tadeusz - streszczenie
Dzieło rozpoczyna się uroczystą inwokacją. Poznajemy piękno przyrody litewskiej oraz dworku szlacheckiego. Tytułowy bohater, Tadeusz, powraca do Soplicowa, gdzie spędził dzieciństwo. Stęskniony i szczęśliwy, udaje się do pokoju, w którym mieszkał dziesięć lat temu....
Gerwazy - Pan Tadeusz - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Gerwazy Rębajło to postać epopei Adama Mickiewicza "Pan Tadeusz" . Szlachcic jest wiernym sługą Stolnika Horeszki. Na dworze swego pana pełnił funkcję klucznika. Ze względu na rodzaj wykonywanej pracy, nawet po śmierci...
Jacek Soplica - Pan Tadeusz - Ks. Robak - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Bohatera "Pana Tadeusza" Adama Mickiewicza poznajemy jako księdza Robaka. Na podstawie opowiadań innych postaci oraz wyznań samego mnicha dowiadujemy się o jego przeszłości. Nazywa się Jacek Soplica. Jest ojcem Tadeusza....
Pan Tadeusz - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Tytułowy bohater epopei Adama Mickiewicza jest synem Jacka Soplicy. Matka Tadeusza zmarła, gdy był jeszcze małym dzieckiem. Mężczyzna, na polecenie ojca, od najmłodszych lat pobierał nauki w Wilnie. Ponieważ nie ma świadomości,...
Telimena - Pan Tadeusz - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Telimena – bohaterka "Pana Tadeusza" Adama Mickiewicza – jest opiekunką Zosi. Na podstawie jej wypowiedzi można wysnuć wniosek, że jest krewną swojej podopiecznej: Hożność Państwa dla nas nie jest bez powodu… Winni coś...
Sędzia - Pan Tadeusz - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterze Sędzia – bohater "Pana Tadeusza" Adama Mickiewicza – jest starym kawalerem. Na podstawie jego wypowiedzi wiemy, że kształcił się w jezuickiej szkole. Bohater wspomina również swoją służbę na dworze Wojewody. Będąc dworzaninem...
Zosia - Pan Tadeusz - charakterystyka
Podstawowe informacje o bohaterce Zosia jest jedną z głównych bohaterek epopei narodowej "Pan Tadeusz" autorstwa Adama Mickiewicza. Jej historia rodzinna jest pełna dramatycznych wydarzeń: - Dziadek Zosi – Stolnik Horeszko, były właściciel Soplicowa, został...