Organella komórkowe otoczone podwójną błoną białkowo – lipidową i ich rola w komórce
Każdy żywy organizm, pomijając kontrowersyjne wirusy, składa się, z co najmniej jednej komórki. Różnorodność życia na Ziemi jest ogromna, jego istota jednak zawsze pozostaje taka sama. Jest nią komórka. Począwszy od prostych jednokomórkowych...
Jamochłony, płazińce, obleńce
GĄBKI 1. W Jakim środowisku występują gąbki? Gąbki występują w wodach całej kuli ziemskiej, głównie w morzach i oceanach. 2. Jak zbudowane są gąbki? Zbudowane są z trzech rodzajów komórek: choanocytów, pinakocytów, komórek okrywających...
Zestawienie pracy układów: układ krwionośny z układami pokarmowym, oddechowym i wydalniczym
Ciało ludzkie jest fascynującym i zdumiewającym tworem, konstrukcją znacznie bardziej złożoną niż najnowocześniejszy komputer. Jeszcze bardziej niezwykłe jest wnętrze człowieka. Miliardy komórek pełnią tysiące najrozmaitszych funkcji. Ciało samo,...
Żyrafy i wielbłądy
Najwyższe zwierzę świata - żyrafa - przemierza w małych stadach sawanny afrykańskie, zjadając przy tym liście z wierzchołków drzew. Okapi, jedyny żyjący krewniak żyrafy, jest samotniczym mieszkańcem lasów. Rodzina wielbłądowatych jest jedną z...
Choroby układu pokarmowego
Podstawowe czynności układu pokarmowego sprowadzają się do przyjmowania pokarmów, a więc rozdrabniania, przenoszenia, rozkładu, wchłaniania składników korzystnych i niezbędnych dla organizmu oraz wydalania pozostałości i wydzielin w postaci...
Mejoza - fazy
Mejoza , skrót: R! (R - od redukcji) - proces podziału komórki występujący u organizmów rozmnażających się płciowo. Polega na podziale komórki diploidalnej, w wyniku którego powstają 4 komórki haploidalne. Podziałowi mejotycznemu ulegają tylko...
Budowa i rola mózgu oraz rdzenia kregowego
Mózg a) Leży w jamie czaszki b) Waga od 1200-1400 g c) otoczony jest trzema oponami: - opona twarda (zewnętrzna) - pajęczynówka (opona pośrednia) - opona miękka (najbardziej wewnętrzna) d) mózg podzielony jest szczeliną podłużną na...
Ewolucja układu oddechowego u zwierząt, człowieka oraz mechanizm oddychania
Celem wymiany gazowej jest dostarczenie tlenu i wydalenie dwutlenku węgla .Tlen jest potrzebny do utleniania zw. organicznych a konkretnie glukozy . Podczas oddychania powstaje energia która niezbędna jest do przebiegu wielu procesów. Wymiana...
Miażdżyca,czyli przyczyny i skutki
Jej przyczyną są •siedzący tryb życia •dieta zasobna w tłuszcze zwierzęce •cholesterol,nadwaga •cukrzyca •palenie tytoniu •zaawansowany wiek Jest skutki to: •choroba niedokrwienna •zawał serca •udar mózgu
Choroby spowodowane mutacjami genowymi.
• Choroby bloku metabolicznego - przyczyna: mutacja genów kodujących białka enzymatyczne; brak aktywnego enzymu powoduje blok metaboliczny – zablokowanie ciągu reakcji biochemicznych – poważne zaburzenia fizjologiczne * Fenyloketonuria -...
Ekologia
Ekologia-nauka badająca zależności między organizmami oraz miedzy organizmami a środowiskiem; Ochrona przyrody-zachowanie, właściwe wykorzystywanie i odnawianie zasobów przyrody, ochrona różnorodności gatunkowej, tworzenie rezerwatów; Ochrona...
Przebieg zakażenia wirusa HIV i jego działanie - HIV (Human Immunodeficiency Virus)
Czynnik chorobowy będący przyczyną wystąpienia u osoby zarażonej tymże wirusem, AIDS. Występuje on pod dwoma postaciami: HIV-1 i HIV-2. Na podstawie analiz krwi osób zarażonych na całym świecie zauważono, iż wersja HIV-1 występuje głównie na...
Grzyby w punktach
1. Formy występowania : a) jednokomórkowe – np. drożdże b) komórczaki – np. pleśniak c) wielokomórkowe, nie tworzące owocników – np. kropidlak d) wielokomórkowe, tworzące owocniki złożone z kapelusza i trzonu – np. borowik 2....
Układ nerwowy i hormonalny
UKŁAD NERWOWY Ewolucja - poraz pierwszy pojawia się u jamochłonów=typ siateczkowy, Typ: Płazińce = typ pasmowy Typ: Obleńce = typ pasmowy Typ: Pierścienice = typ drabinkowy Typ: Stawonogi = koncentracja, zwoje mózgowe, centarlizacja,...
Eutrofizacja
To wzrost trofii, czyli żyzności wód głównie wzrost stężeń związków fosforu i azotu. Związki te dopływają do wód w postaci mineralnej, bądź też jako materia organiczna, która ulegając rozkładowi, dostarcza przyswajalnych dla roślin form...
Wady wzroku.
Najzdrowsze dla pracy oka jest światło dzienne, jasne i rozproszone. Zbyt silny blask słoneczny, np. odbity od śniegu na otwartej przestrzeni , od książki czytanej w pełnym słońcu oślepia siatkówkę i powoduje obrzęk spojówek i łzawienie oka....
Glaukocystofity, krasnorosty, zielenice - charakterystyka
GLAUKOCYSTOWFITY (Glaucocystophyta) - roślina pierwotna wodna - jednokomórkowe - rozmnażanie bezpłciowe - kilka gatunków - chloroplasty: wiele pierwotnych cech, które zanikły - między 2 błonami chloroplastowymi zachowana pozostałość ściany...
Wieloszczety, pijawki
WIELOSZCZETY org. morskie, większość jest drapieżna, inne żywią się roślinami. Mają niewielkie rozmiary 5-10 cm długości. Gatunki wolno żyjące charakteryzuje odcinek głowowy z narządami zmysłów. Otwór gębowy ma ostre szczęki. Cechą...
Cukrzyca - przyczyny, skutki, sposoby leczenia.
Cukrzyca to wywołane różnymi przyczynami schorzenie metaboliczne, charakteryzujące się przewlekłym podwyższonym stężeniem glukozy we krwi. Osoby, które cierpią na to schorzenie nazywani są diabetykami. Przyczyną choroby jest defekt...
Współczesna Genetyka - korzyści i zagrożenia.
Rozwój techniki jakiego jesteśmy świadkami w ostatnich latach spowodował olbrzymi postęp w dziedzinach nauki. Szczególnie dał on się zauważyć w biologii i medycynie. Jesteśmy świadkami znacznego postępu genetyki, możemy powiedzieć: że w tej...
Cytologia
1. SKŁAD CHEMICZNY KOMÓRKI W skład organizmów żywych wchodzą pierwiastki (makro-, mikro- i ultraelementy), które budują związki nieorganiczne (woda i sole mineralne) oraz związki organiczne (cukrowce, tłuszczowce, białka i kwasy nukleinowe)....
Choroby układu krążenia i sposoby zapobiegania im.
1) Choroby układu krążenia - Miażdżyca – przewlekła choroba polegająca na odkładaniu się blaszek miażdżycowych w ścianach tętnic, co prowadzi do ich zwężenia i utrudnienia przepływu krwi. - Choroba wieńcowa (niedokrwienna serca) – wynik...
Bioróżnorodność gatunkowa
Bioróżnorodność – w najprostszym ujęciu: rozmaitość form życia wraz z cała ich zmiennością na poziomie genów, gatunków i ekosystemów, w skali Ziemi lub bliższych jednostek biogeograficznych. Według definicji przyjętej oficjalnie prze – Konwencję...
Hormony ich cechy i jakie choroby powoduja
cechy horm.:nie sa budulcem,ani paliwem, reguluja prace narzadow. INKRET-wydzielany bezposrednio z gruczolow do plynow ciala-wydzielane sa przez jedne narzady, tkanki i kom.a dzialaja na inne Podzial wg bud.chem....
Tkanka łączna
1. Powstaje z mezenchymy. 2. Każdy typ tej tkanki zawiera trzy elementy budulcowe : - substancję podstawową, która może być galaretowatym śluzem (np.. tkanka łączna właściwa) lub może tworzyć zmineralizowaną postać (np. tkanka kostna)....
Oczyszczanie ścieków
Ocenę stanu jakości wód powierzchniowych wyraża się zakwalifikowaniem odcinków badanych rzek do poszczególnych klas czystości. W Polsce wyróżnia się 3 klasy czystości wód: I - wody czyste, nadające się do picia, do korzystania przez przemysł...
Tkanki roślinne
Tkanki twórcze - powodują wzrost roślin na długość i przyrost na grubość. Występują w stożkach wzrostu, korzenia i pędu. Tkanki stałe: 1. Okrywająca: skórka i korek: - chronią roślinę przed uszkodzeniami, szkodliwym oddziaływaniem środowiska...
Sole mineralne
SOLE MINERALNE makroelementy: - Ca - kości i zęby - regulacja pracy serca - zwiększa syntezę przeciwciał - odporność: Ca + C daje kolagen - zapotrzebowanie- 1500 mg/ 24h - do wbudowania do kości niezbędne wit. D i hormon...
Higiena pracy umysłowej
a) Stan psychofizyczny ucznia Efektywnemu uczeniu się sprzyja całościowy stan psychofizyczny. Przystępując do nauki w domu uczeń powinien być zdrowy, wyspany, wypoczęty, nie głodny i nie przejedzony. Nie powinien mieć na sobie zbyt ciasnego...
Energia słoneczna, wiatru, wodna, geotericzna i jądrowa.
Energia jest obecnie bardzo potrzebna ludzkości. Przez wieki zastanawiano się jakie sposoby i środki byłyby najlepsze do jej uzyskiwania. Pierwszym podstawowym źródłem energii był ogień. Niestety nie był on wystarczający. Pojawiły się nowe...
Albinizm - bielactwo i anemia sierpowata
Anemia sierpowata – jest to rodzaj wrodzonej anemii (niedokrwistości) polegającej na wadzie budowy hemoglobiny. Pod wpływem mutacji dochodzi do zmiany struktury białkowej. Kształt krwinek czerwonych przypomina kształt sierpowaty, skąd pochodzi...
Dziedziczenie wg Mendla
Gregor Johann Mendel uznawany dziś jest za prekursora genetyki. Ten augustański zakonnik żyjący w XIX wieku zajmował się dziedziczeniem cech grochu zwyczajnego. Jego wnioski obecnie zwane są prawami Mendla. Poniżej podane jest ich współczesne...
Mikrobiologia
Budowa komórki bakteryjnej: • Ściana komórkowa: -jest sztywna i porowata, nadaje kształt komórce i stanowi warstwę ochronną. U gram (-): cienka warstwa peptydoglikanu, białka, lipopolisacharydy, fosfolipidy; u granm (+)polisacharydy, kwasy...
Antropogeneza - ewolucja człowieka
Antropogeneza zajmuje się: - rekonstrukcją drzewa rodowego człowieka - wyjaśnianiem procesu ewolucyjnego w kierunku powstania człowieka Gatunek Homo Sapiens należy do rzędu ssaków naczelnych. Są one istotami o bardzo...
Choroby układu krążenia. Pierwsza pomoc w przypadku krwotoku.
CHOROBY UKŁADU KRĄŻENIA Choroby serca i naczyń są przyczyną największej liczby zgonów w Polsce. Na zwiększenie liczby zachorowań na choroby układu krążenia ma wpływ postęp cywilizacyjny wprowadzający do życia nerwowość, powodujący zmianę trybu...
Owady społeczne
Pszczoły i osy należą do rzędu blonoskrzydłych, a ściślej-do grupy żądłówek. Wyróżniającą ich cechą jest żądło, które te owady mogą wykorzystywać do ochrony lub ataku, przebijając okrywy ciała przeciwnika i wstrzykując jad. Żądło to rodzaj...
Pierwsza pomoc przy krwotoku z nosa, krwotoku żylnym i tętniczym
Pierwsza pomoc przy krwotoku z nosa: 1.Położyć chorego z głową wyżej niż tłów. 2.Do nosa włożyć tampon z gazy lub waty zwilżonej 3% wodą utlenioną. 3.Na nos i okolice karku położyć zimny okład. Pierwsza pomoc przy krwotoku żylym:...
Promieniowanie UV- jego działanie na człowieka
Promieniowanie słoneczne inaczej znane nam jako promieniowanie ultrafioletowe lub krócej UV. Promienie UV działają źle zna organizm człowieka gdyż w dużych ilościach mogą powodować nowotwory skóry inaczej czerniak, więc gdy chcemy wybrać się do...
Zanieczyszczenie wód
ZANIECZYSZCZENIE WÓD jest spowodowane głównie substancjami chemicznymi, bakteriami i innymi mikroorganizmami, obecnymi w wodach naturalnych w zwiększonej ilości. Substancje chemiczne ? organiczne i nieorganiczne (mineralne) ? występują w postaci...
Układ nerwowy
1. Ośrodkowy układ nerwowy: -kora mózgowa (2płk.) : istota szara (na zewnątrz) ; istota biała (wewnątrz) kresomózgowie. -Śródmózgowie (niewielkie)- kora mózgowa przejęła jego funkcje. Odpowiedzialne na kurczenie i rozkurczanie źrenic....
Pierwiastki, związki nieorganiczne i organiczne, witaminy, enzymy - ściąga
PIERWIASTKI: Pierwiastki biogenne: węgiel, wodór, tlen - wchodzi w skład wody i innych zw. organicznych, niezbędny do oddychania tlenowego, azot, siarka, fosfor. Inne: wapń, magnez, potas, sód, chlor - odpowiada za równo- wagę...
Jak i gdzie zimują zwierzęta - hibernacja
Nie bardzo wiadomo, skąd wziął się ton pogróżki w powiedzeniu: „ja ci pokażę, gdzie raki zimują”, bo wbrew pozorom, nie jest to miejsce, ani przesadnie odległe, ani nieznane, ani szczególnie niebezpieczne. Po prostu raki zimują tam, gdzie...
Wpływ człowieka na klimat
Wiele się słyszy ostatnio o: - ekstremalnych zjawiskach pogodowych takich jak powodzie, fale upałów, huragany i sztormy; - globalnym ociepleniu; - efekcie cieplarnianym; - redukcji emisji gazów cieplarnianych. Jaki związek mają te zjawiska...
Narządy rozrodcze żeńskie
a) wewnętrzne: JAJNIK - żeński gruczoł rozrodczy (płciowy), z reguły parzysty, wytwarzający jaja, u kręgowców także hormony. JAJOWÓD - przewód wyprowadzający jaja z jajnika; u kręgowców uchodzi do macicy (u ssaków) albo do steku (np. u płazów,...
Ekosystem łąki
Biocenoza łąki jest jednorodna i stosunkowo prosta. Główny składnik, to różne gatunki traw wysokich (np. kostrzewy, tymotki, rajgrasy, wiechliny, turzyce, ostnice) i niskich (np. perz) z domieszką dwuliściennych bylin (np. piołun, mięta, tymianek,...
Charakterystyka gadów
Charakterystyka gadów Gady (Reptilia) są zwierzętami w pełni przystosowanymi do życia na lądzie. Brak zależności tych zwierząt od środowiska wodnego przejawia się zarówno w budowie anatomicznej poszczególnych narządów, jak i w specyficznym...
Świat zmysłów człowieka.
Spis treści 1. Wstęp. 2. Wzrok. 3. Gałka oczna - narząd wzroku 4. Częste wady wzroku i choroby oczu. 5. Słuch. 6. Ucho – narząd słuchu i równowagi. 7. Choroby układu słuchowego. 8. Wpływ hałasu na zdrowie i słuch człowieka. 9. Węch...
Cytoplazma itp.
Cytoplazma -żółtko bezbarwne ,ciągliwe, bezzapachowe, bezsmarowa substancja(podobna do białka jaj) na terenie cytoplazmy znajdują się składniki plazmatyczne komórki. Skład chemiczny woda do90% , białka , tłuszcze , cukry, rożnego rodzaju jony....
Tygodniowy jadłospis dla mężczyzny w wieku dojrzewania
1 dzień - niedziela śniadanie: - 1 szt. bułka grahamka 50g -125,0 kcal - masło wiejskie 10g - 75,0 kcal - jajecznica z 2 szt. na boczku - 270,0 kcal - 1 szt. pomidora 200g - 34,0 kcal - 1 szk. mleka 2% - 112,8 kcal 2 śniadanie: - 0,5l wody...