Układ oddechowy układ oddechowy - zespół narządów umożliwiających organizmowi oddychanie. Integralnym elementem układu jest narząd oddechowy. Wprowadzenie Metabolizm komórek zwierzęcych wymaga ciągłego dostarczania tlenu oraz usuwania jego...
CHOROBY UKŁADU POKARMOWEGO Wiele osób cierpi z powodu bólu brzucha. Objawia się on z bardzo różnych przyczyn: · jedzenie zepsutego lub przeterminowanego pokarmu; · niewłaściwa kolejność zjedzonych produktów; · szybkie jedzenie; · jedzenie...
Gryzonie to rząd niewielkich ssaków obejmujący 29 rodzin, cechujący się posiadaniem po 1 parze dłutowatych, stale rosnących siekaczy w szczękach górnej i dolnej. Zamieszkują wszystkie kontynenty. Największym przedstawicielem gryzoni jest kapibara...
Krew – tkanka łączna płynna Funkcje krwi: • Funkcja transportowa – transportuje tlen, materiały budulcowe hormony; usuwa zbędne produkty metabolizmu (CO2, związki azotu) • Tworzy płynne środowisko wewnętrzne organizmu - utrzymanie homeostazy...
Spis Treści 1. Genetyka – co to jest? 2. Tablica chronologiczna historii genetyki 3. Narodziny genetyki 4. Prawa Mendla 5. F. Miescher odkrywa kwas nukleinowy 6. Odkrycie podwójnej helisy DNA 7. Wynalezienie mRNA 8. Prace T.H....
WIT B1(tiamina):Źródła:drożdże piwne,mięso,chleb pełnoziarnisty,mąka&ziarno soi,płatki owsiane,mleko w proszku,groch,kalafior,kasza jaglana.Wł:wrażliwa na alkalia&gotowanie.Rola w org:udział w przemianie węglowodanów,warunkuje prawidłowy...
Etapy odżywiania się: 1) Zdobywanie i pobieranie pokarmu 2) Trawienie 3) Wchłanianie 4) Usuwanie niestrawionych resztek pokarmu Zwierzęta są heterotrofami 0 czyli nie syntezują związków złożonych (org.) z prostych, tylko pobierają je w...
Przedstaw współczesne problemy ochrony środowiska i wyjaśnij w jaki sposób osiągnięcia nauk biologicznych mogą się przyczynić do ich rozwiązania. Środowisko i jego zagrożenia. Pod pojęciem środowisko każdy z nas rozumie coś mniej lub...
Biom - jest największą lodową jednostką biocenotyczną, w której obrębie przeważa jednolita forma życiowa roślinności, będąca w stanie względnej równowagi i umiarkowana klimatem, np. w biomie obszarów stepowych klimaksowi roślinnością są trawy....
Znaczenie bakterii i wirusów w przyrodzie oraz ludzkim życiu jest zwykle bardzo niedoceniane, prawdopodobnie ze względu na fakt obserwowalności gołym okiem jedynie efektów ich działania oraz brak możliwości zauważenia samej ich obecności. Co...
CYKL UZALEŻNIENIA Nikotyna jest substancją uzależniającą równie silnie jak kokaina czy heroina, lecz w przypadku nikotyny proces uzależnienia następuje szybciej. Mechanizm działania uzależnienia: Od momentu zapalenia papierosa, nikotyna...
GAZY CIEPLARNIANE (GAZY SZKLARNIOWE) są to wszystkie gazy, które zatrzymują ciepło na planecie nie pozwalając mu wypromieniować w przestrzeń kosmiczną. Większość gazów cieplarnianych jest naturalnym składnikiem atmosfery. Należą do nich: dwutlenek...
1)BUDOWA CHROMOSOMU Składa się z ramion rozdzielonych- centromerem.Podłużnie podzielony jest na dwie połówki- chromatydy.Każda chromatyda zawiera pojedynczą, bardzo długą cząsteczkę DNA. 2)LICZBA CHROMOSOMÓW KOMÓRKACH Komórka somatyczna 46 ch...
UKŁAD NERWOWY BEZKRĘGOWCÓW - pierwotniaki - odbieranie i przewodzenie bodźców w ciałach pierwotniaków odbywa się na tej samej zasadzie co w komórkach nerwowych zwierząt. Błona komórkowa pierwotniaka jest elektrycznie spolaryzowana na...
OCHRONA MORZA BAŁTYCKIEGO : a) budowa oczyszczalni ścieków, b) montaż filtrów przemysłowych zmniejszających emisję pyłów i gazów, c) budowa ekologicznych wysypisk śmieci i rekultywacja starych, d) zmiana technologii przemysłowych na bardziej...
pierwiastek rola niedobór nadmiar występowanie makroelementy Ca wapń materiał budulcowy kości i szkliwa; wykorzystywany do przenoszenia impulsów nerwowych; regulacja ukł. krążenia; rytmu serca; wpływa na kontrolę...
Fotosynteza - to synteza cukrów z dw. węgla i wody przy udziale światła. Produktem ubocznym jest tlen. Oddychanie komórkowe (tlenowe) zachodzi w mitochondri polega na rozkładzie glukozy na dw. wegla i energie. Oddychanie beztlenowe -...
NARKOTYKI Środki odurzające, naturalne lub syntetyczne substancje zmniejszające wrażliwość ośrodkowego układu nerwowego, hamujące jego reaktywność (depresja oddechowa, depresja ośrodkowa). Zależnie od wielkości dawki powodują uspokojenie,...
Każdy żywy organizm, pomijając kontrowersyjne wirusy, składa się, z co najmniej jednej komórki. Różnorodność życia na Ziemi jest ogromna, jego istota jednak zawsze pozostaje taka sama. Jest nią komórka. Począwszy od prostych jednokomórkowych...
I Wstęp II. Ocena towaroznawcza warzyw 2.1. Uprawa, zbiory i spożycie warzyw w Polsce 2.2. Skład chemiczny i wartość odżywcza warzyw 2.3. Klasyfikacja warzyw 2.4 Ogólna charakterystyka warzyw 2.5. Przydatność, wymagania do przerobu 2.6....
Ruch jest potrzebą biologiczną zwierząt i ludzi, jest elementarną podstawą zdrowia psychicznego i fizycznego. W organizmy pozbawione ruchu chorują i szybciej starzeją się. Wynika to z funkcji, jaką spełniają w metabolizmie całego ustroju mięśnie....
BIOLOGIA Samożywność – zdolność do tworzenia bogatych w energię związków organicznych z pobranych ze środowiska prostych, nieorganicznych związków, takich jak CO2 i H2O. chlorofil – barwnik obowiązkowy, aby powstała fotosynteza, ponieważ...
Białka składają się z: węgla, wodoru, tlenu, azotu, siarki, oraz fosforu żelaza i miedzi. Podstawową jednostką budulcową białka jest aminokwas. W skład większości białek wchodzi od kilkudziesięciu do około tysiąca aminokwasów choć zdarzają się...
2. Porównując strukturę i funkcję genów oraz organizację genomów różnych żyjących obecnie organizmów, można wydedukować, co działo się w przeszłości; 3. Inżynieria genetyczna i medycyna molekularna są wszechobecne. Nie jest tajemnicą, że...
1. Co to jest Gleba ? Gleba to powierzchniowa warstwa skorupy ziemskiej. Jest ona wytworem długotrwałych procesów odbywających się na powierzchni Ziemi. Wytworzenie 2-3 cm warstwy gleby trwa około 200-1000 lat. Tworzenie się gleby następuje w...
CO TO SĄ GRUCZOŁY DOKREWNE ? By wyjaśnić czym są gruczoły dokrewne należy zapoznać się czym ogólnie są gruczoły. Gruczoły są to narządy człowieka i zwierząt wydzielające różne substancje niezbędne dla organizmu. Gruczołami mogą być pojedyńcze...
Klonowanie (gr. gałązka, odrośl) - proces tworzenia idealnej kopii z oryginału. W biologii termin klonowanie jest używany w dwóch znaczeniach: Klonowanie genów - które polega na pobieraniu materiału genetycznego z jednego organizmu i...
Komórki Mięśniowe charakteryzują się tym, że mogą kurczyć się pod wpływem podniety (hormonalnej, mechanicznej i nerwowej). Specyficzne rozmieszczenie specjalnych, włókienkowatych struktur białkowych miofilamentów, w przestrzeni komórki umożliwiają...
a) biocenoz – różnorodność zbiorowisk organizmów -> lasy, torfowiska, pola, łąki, pastwiska Biomy – pustynia, półpustynia, stepy, sawanny, tundra, tajga, lasy zwrotnikowe. Ekosystem – biocenozy wraz z ich siedliskami (łąki, pola uprawne,...
Przystosowania ryb do życia w wodzie: - opływowy kształ ciała - ciało pokryte śluzem - obecność płetw - brak powiek - obecność pęcherza pławnego - linia boczna - zrośniećie czaszki z tułowiem Przystosowania płazów do życia na...
Najczęstsze robaki pasożytnicze należą do płazińców i obleńców. Obleńce stanowią wyższą gałąź rozwoju organizmów zwierzęcych, natomiast płazińce niższej. Płazińce mają ciało spłaszczone grzbietobrzusznie, a ich...
Ptaki to zwierzęta kręgowe pochodzące od gadów. Najbardziej znanym krewniakiem przodka ptaków jest późnojurajski praptak (Archeopteryx litographica). Praptak łączy wiele cech gadzich (dinozaurzych- np. długi kręgosłup ogonowy, zęby, pazury na...
ZASTOSOWANIE GENETYKI W ROLNICTWIE I HODOWLI Wiedza genetyczna była wykorzystywana przez człowieka w rolnictwie i w hodowli zanim Mendel sformułował prawa dziedziczenia. Wiedza ta brała się z prostych obserwacji, które nauczyły, że większa jest...
Cytoplazma I - część protoplazmy komórki eukariotycznej pozostająca poza jądrem komórkowym I. - cała protoplazma komórki prokariotycznej (czyli nie posiadającej jądra komórkowego) Dzieli się ją na cytoplazmę podstawową oraz retikulum...
Czynniki wpływające na różnorodność biologiczną - Interakcje między organizmami - Wpływ organizmów na środowisko nieożywione, - Oddziaływania środowiska na strukturę zbiorowisk organizmów oraz na rozmieszczenie gatunków na Ziemi - Zajmują się...
Znaczenie stawonogów w życiu i gospodarce człowieka: Owady (Insecta): - Przenoszą choroby zakaźne. (Świdrowce, Zarodziec malaryczny, Tężec) - Stanowią zagrożenie dla człowieka. (Szerszeń, Pluskwiak krwiopijca) - Przyczyniają się do...
ZWIERZĘTA Wymiana gazowa u zwierząt może zachodzićw powietrzu lub w wodzie . Niektóre narządy oddechowe takie jak tchawiki czy płuca , są najlepiej przystosowane do wymiany gazowej w powietrzu podczas gdy inne , takie jak skrzela najlepiej...
Kwiaty nie zostały stworzone tylko ku naszej radości. Nadrzędną rolą kwiatów jest wysłanie precyzyjnej informacji adresatowi jakimi są zwierzęta. Przy okazji kwiaty także czerpią z tego korzyści. Zwierzęta w podziękowaniu za dostarczenie pokarmu...
Wśród tych kolorowych, wrzaskliwych ptaków jest, niestety, wiele gatunków zagrożonych wyginięciem. Znamy około 330 gatunków papug, z czego prawie wszystkie żyją w ciepłych klimatach. Odżywiają się niemal wyłącznie pokarmem roślinnym - owocami,...
Homozygota, osobnik posiadający w swoim genotypie jednakowe allele jednego lub większej liczby genów. Homozygoty mogą powstać spontanicznie w wyniku samozapylenia rośliny. Potomstwo dwóch jednakowych homozygot jest jednolite i również...
Białka: Podstawową jednostką budulcową białek jest aminokwas. Spośród 100 aminokwasów znanych w przyrodzie, tylko 20 wchodzi w skład białek. Łączą się one ze sobą w łańcuchy o różnej długości. O właściwościach białka decyduje liczba aminokwasów...
I CHOROBY UKŁADU SZKIELETOWEGO Układ szkieletowy Nasze kości są lekkie, niezwykle silne i tak połączone, by ciało ludzkie miało dużą możliwość ruchu. Poważnych chorób kości jest niewiele, ale niektóre dolegliwości mają charakter przewlekły....
Rozp. w wodzie: Wit. C:(kwas askorbinowy, 1912)świeże owoce, truskawki, maliny, natka pietruszki, papryka, owoce dzikiej róży, brokuły, brukselka, zwiększa odporność organizmu na infekcje. Wit. B1(tiamina, 1897)produkty zbożowe, mięso, wędliny,...
1) Choroby układu krążenia - Miażdżyca – przewlekła choroba polegająca na odkładaniu się blaszek miażdżycowych w ścianach tętnic, co prowadzi do ich zwężenia i utrudnienia przepływu krwi. - Choroba wieńcowa (niedokrwienna serca) – wynik...
Pierwszym stadium ewolucji było powstanie żywych komórek, a następnie rozwój różnorodnych jednokomórkowych organizmów. Większość z nich jest jeszcze dzisiaj bogato reprezentowana. Żyjącymi obecnie potomkami tych organizmów są bakterie,...
Angina, zapalenie migdałków podniebiennych, choroba wywoływana najczęściej przez bakterie. Objawia się bólem gardła, wysoką gorączką (ponad 39C), utrudnionym połykaniem, zaczerwienieniem i powiększeniem migdałków, pokrytych białymi nalotami....
Choroby genetyczne człowieka Dziedziczność jest to zdolność przekazywania cech zarówno anatomicznych, jak i fizjologicznych, przez organizmy macierzyste potomstwu. Dany organizm może przekazać swojemu potomstwu skłonność do pewnych chorób lub też...
Zadania Bezkręgowce 1. Omów podstawowe rodzaje gamii u protistów: a) Izogamia polega na łączeniu się dwóch gamet identycznych pod względem kształtu i ruchliwości b) Oogamia zachodzi gdy łączą się komórki wyraźne zróżnicowanie na gametę żeńską...
Choroby genetyczne u ludzi Wraz z postępem badań nad DNA człowieka coraz więcej dostępnych jest testów genetycznych, pozwalających wykryć niektóre choroby, zanim pojawia się ich pierwsze objawy. Wiele z nich jest stosowanych w Polsce, ale do...