Skorupa kontynentów oraz dna morskiego leży na wielkich platformach tektonicznych, które przemieszczają się względem siebie na powierzchni Ziemi. Proces taki nazywano ruchem wielkich płyt lub inaczej platform tektonicznych. Tektonika...
Biosfera - strefa kuli ziemskiej zamieszkana przez organizmy żywe. Obejmuje ona: powierzchnię Ziemi, zewnętrzną część skorupy ziemskiej (ok. 3 m w głąb), dolną część atmosfery, hydrosferę. Nauki o biosferze - biogeografia dzieli się na:...
Od dawien dawna trzęsienia wywoływały różnorakie skutki. Aby w pełni zrozumieć to zjawisko należałoby najpierw wytłumaczyć na czym polegają i czym właściwie są. Trzęsienia ziemi to nic innego jak drgania skorupy ziemskiej. Skorupa ziemska...
Wody podziemne to wody krążące w glebie i w skalach. Ich występowanie uzależnione jest od budowy geologicznej - od przepuszczalności skał. Wyróżniamy wody zaskórne - tworzą się blisko pod powierzchnią ziemi na grubej warstwie skał...
Kataklizm- a co to takiego? Słowo to pochodzi od greckiego "kataklysmós" co znaczy "powódź", "potop". Jednak co nazywamy kataklizmem dzisiaj? Próbowałem znaleźć wyjaśnienie w encyklopedii ,jednak go tam nie znalazłem....
Zwierzęcymi symbolami Afryki są lwy, żyrafy, zebry, a przede wszystkim — słonie. Wszystkie te zwierzęta żyją przede wszystkim na sawannach i warunki sawannowe kształtują ich życie. Z drugiej zaś strony, to zwierzęta, a zwłaszcza słonie, kształtują...
Centrum Polskiego włókiennictwa znajduje się w Łodzi - Łódzki Okręg Przemysłowy - dominuje tu przemysł lekki, zatrudnia 1/3 polskich włókienników, produkuje 50% tkanin bawełnianych, 35% wełnianych i jedwabnych, jest to okręg o skali światowej....
Alpy jest to najwyższy łańcuch górski ciągnący się łukiem od wybrzeża Morza Śródziemnego po dolinę Dunaju w okolicach Wiednia. Jego długość wynosi około 1200 km, a szerokość od 150 do 250km. Najwyższym szczytem Alp, a zarazem całej Europy, jest...
HOLANDIA – KRAJ TULIPANÓW, WIATRAKÓW, CHODAKÓW I SERA. • Położenie, obszar, ustrój i podział administracyjny Królestwo Holandii jest niewielkim państwem, położonym w zachodniej części nizin europejskich, nad Morzem Północnym, w dorzeczu...
Wielki Wybuch (z angielskiego Big Bang), początek czasu, przestrzeni i materii tworzącej Wszechświat. Istnienie Wielkiego Wybuchu jako pierwszy postulował w 1947 G. Gamow. Podstawę idei Wielkiego Wybuchu stanowił model rozszerzającego się...
WSTĘP Karkonosze – najwyższa grupa górska Sudetów, położona na granicy z Czechami (Krkonoe). Rozciąga się od Przełęczy Szklarskiej na zachodzie po przełęcze Kowarską i Okraj na wschodzie. Zajmują wraz z przedgórzem obszar około 800 km2, z...
Wulkanizm jest to zjawisko, które jest bardzo groźne dla człowieka, a jednocześnie fascynujące. Siłą motoryczną tego zjawiska jest energia wnętrza Ziemi. Wulkanizm obejmuje całokształt procesów związanych z wydobywaniem się magmy i substancji jej...
Lasy zajmują na Roztoczu Środkowym ponad 40% powierzchni. Jednym z najwspanialszych dzieł w polskiej architekturze nowożytnej stanowi kolegiata (dziś katedra), budowana w latach 1587- 1598 przez Bernarda Morando, symbolizująca Civitas Dei...
Szacuje się, że obecnie na kuli ziemskiej żyje ponad 6 mld ludzi. Jest ona zróżnicowana pod względem rasowym, wyznaniowym, językowym, narodowościowym jak i kulturowym. Czynniki kształtujące liczbę ludności: - przyrost naturalny - migracje...
1. Czas słoneczny. 2. Czas strefowy. 3. Czas urzędowy. 4. Linia zmiany daty. 5. Kalendarz jako jednostka czasu: - kalendarz definicja, - jednostki kalendarza, - kalendarz egipski, - kalendarz mahometański, - kalendarz rzymski, -...
GEOGRAFIA Republika Czeska liczy 10,4 mln mieszkańców i zajmuje powierzchnię 78 964 km2. Jest krajem śródlądowym, położonym pomiędzy Polską, Słowacją, Austrią i Niemcami. Czechy w swym ukształtowaniu mają znaczną przewagą obszarów wyżynnych od...
Położenie Archipelag japoński, leżący u wschodnich wybrzeży kontynentu azjatyckiego, rozciąga się wąskim łukiem o długości 3.800 km, od 20º25' do 45º33' szerokości geograficznej północnej. Ogólna powierzchnia Japonii wynosi 377.435 km² -...
Astrefowe typy klimatu: a)morski -wilgotny, -duże opady, -zachmurzenie, -małe amplitudy roczne temperatury, -temperatura powietrza ok. 23 stopni. -lata chłodne, zimy ciepłe. b)kontynentalny (lądowy) -suchy, -małe opady – jeśli już to...
JASKINIE WYSTĘPUJĄ - w Górach Świętokrzyskich - na Wyżynie Częstochowskiej - w Masywie Śnieżnika - w Masywie Śnieżnika GÓRY FAŁDOWE POWSTAJĄ W WYNIKU SPIĘTRZANIA SIĘ MAS SKALNYCH W POSTACI FAŁD I PŁASZCZOWIN.( np. Karpaty, Himalaje) GÓRY...
Puławy „Polskie Ateny” - takie miano zyskały Puławy na przełomie XVIII i XIX w. kiedy rezydencja Czartoryskich stała się drugim po Warszawie ośrodkiem życia politycznego i kulturalnego na ziemiach polskich. Drugi element ważny w kształtowaniu...
Gospodarka W momencie uzyskania niepodległości Stany Zjednoczone były krajem słabo rozwiniętym pod względem gospodarczym, Wielka Brytania hamowała bowiem świadomie rozwój przemysłu w swoich amerykańskich koloniach. W rozwoju młodego państwa...
Pogodną nocą na niebo widzimy miliony małych, migocących punkcików. Są to gwiazdy. Kiedyś ludzie sądzili, że gwiazdy wiszą przyczepione do nieba i są w jednakowej odległości od ziemi. Gdy Giordano Bruno wysunął przypuszczenia, że są to odległe...
Autarkia - samowystarczalność gospodarcza państwa, odcięcie się od związków gospodarczych z resztą państw, likwidacja wymiany międzynarodowej, często jako wynik wojen lub izolacji państwa z przyczyn politycznych Konflikty w Europie...
Urbanizacją nazywamy proces zwiększania się udziału ludności zamieszkałej w miastach oraz zwiększania się powierzchni zajmowanej przez miasta, a także przejmowania przez ludność miejskiego modelu życia. Urbanizacja prowadzi do rozbudowy miast...
AFRYKA Kontynent w większości na półkuli wsch., po obu stronach równika. Od Europy oddzielony M. Śródziemnym, od Azji- Kanałem Sueskim i M. Czerwonym. Zach. wybrzeża Afryki oblewa O. Atlantycki, wsch. O. Indyjski. Skrajnymi punktami kontynentu...
Wszyscy ludzie przynależą do jednego gatunku Homo sapiens sapiens, jednak istnieją pomiędzy nimi znaczne różnice. Wygląd zewnętrzny, płeć i wiek są niezależne od nas. Odmienności w wyglądzie zewnętrznym są tłumaczone ewolucyjnym...
SUROWCE ENERGETYCZNE a). Miejsca wydobycia b). Ważni producenci c). Zastosowanie 1.Ropa Naftowa a).*Azja Mniejsza, nad Zatoką Perską: -Arabia Saudyjska -Kuwejt -Iran -Irak -Zjednoczone Emiraty Arabskie Basen Morza Kaspijskiego...
Około 1430 - Portugalczycy opanowali żeglugę na Wyspy Azorskie był to punkt zwrotny w docieraniu do zachodnich wybrzeży Afryki drogą morską 1497 - John Cabot dotarł do Nowej Fundlandii i Labradoru 1488 - Bartłomiej Diaz opłynął Przylądek...
Przeglądając mapy topograficzne Polski rzuca się w oczy znaczne urozmaicenie rzeźby terenu. Stan ten jest efektem długiej historii geologicznej i działalności wielu procesów endo- i egzogenicznych. Najbardziej jednak spektakularne, widoczne w...
MINERAŁY 1. Minerał to najmniejszy składnik litosfery (skorupy ziemskiej) o określonej niezmiennej budowie chemicznej i fizycznej. 2. Kwarc - SiO2 Rodzaje kwarcu : - Pomarańczowy, czerwony- krwawnik - Fioletowy- ametyst - Biały-...
Odpady to uboczne produkty działalności człowieka, nieprzydatne w miejscu i czasie, w którym powstały, szkodliwe lub uciążliwe dla środowiska przyrodniczego. Przyjmując za kryterium podziału miejsce powstawania rozróżnia się 2 grupy odpadów:...
Klimat Sahary jest nieprzyjazny dla życia człowieka, ponieważ podczas dnia temperatura sięga 50* natomiast w nocy temperatura spada poniżej 0*, całkowity brak wody sprawia, że brak tam roślinności, a pustynia zaliczana jest do najbardziej...
1. Jak powstają pustynie? Główna przyczyna powstawania pustyń to czynniki klimatyczne. Suchość klimatu jest rezultatem wytworzenia się pasa wysokiego ciśnienia w strefie około 30 szerokości geograficznej....
Slonce -najbliższa gwiazda, centr. ciało Układu Słonecznego, gł. źródło energii docierającej do Ziemi, najjaśniejszy obiekt na niebie. Zrodlem energii promieniowanej przez Slonce sa reakcje termojadrowe; przemiany wodoru w hel, zachodzace w jego...
Lodowiec górski składa się z dwóch zasadniczych części: - pola firnowego ( znajduje się zawsze powyżej granicy wiecznego śniegu, gdzie nagromadzony śnieg zamienia się w lód) - jęzora lodowcowego. Formy powstałe wskutek działalności...
1. Wszechocean - są to wszystkie oceany na Ziemi złączone ze sobą. 2. Wyspa - jest to obszar otoczony ze wszystkich stron wodą, ale mniejszy od Australii. 3. Archipelag - to grupa wysp leżących blisko siebie, mających to samo pochodzenie i...
Las jest to zbiorowisko roślinne o warstwowej budowie składające się z piętra drzew (drzewostanu), krzewów (podszytu), ziół i krzewinek (runa leśnego) oraz warstwy mchów i porostów. W naturalnych warunkach las jest najbardziej złożonym i...
PUSTYNIA Pustynie zachodnich wybrzeży południowej Afryki i Południowej Ameryki Namib i Atacama są pod wpływem chłodnego prądu morskiego płynącego wzdłuż wybrzeża. Prądy te ochładzają powietrze, z którym się stykają, nie dopuszczając do...
Liczba mieszkańców Ziemi przekroczyła już 6 miliardów i powiększa się co roku o kolejne 90 milionów, czyli mniej więcej tyle, ile wynosi liczba ludności Wielkiej Brytanii, Holandii i Belgii razem wziętych. Liczba mieszkańców Ziemi rośnie coraz...
1. JEZIORA. a.) Największe Jeziora w Polsce. - jezioro Śniardwy - jezioro Mamry b.) Najgłębsze jeziora w Polsce - jezioro Hańcza - jezioro Wigry 2. CHARAKTERYSTYCZNE CECHY KRAJOBRAZU POJEZIERNEGO - wzgórza morenowe - jeziora i inne. 3....
Dążność człowieka do polepszenia swoich warunków bytowania, rozwój gospodarki a przy tym zwiększanie się liczby ludności i ekspansywna eksploatacja środowiska przyrodniczego powoduje degradację naszego otoczenia. Szczególnie w ostatnich latach...
Republika Federalna Niemiec to państwo położone w Europie Środkowej, nad Morzem Bałtyckim i Północnym. Graniczy z Danią, Austrią, Szwajcarią, Polską, Czechami, Francją, Luksemburgiem, Belgią i Holandią. Jego stolicą jest Berlin, położony w...
Województwo Wielkopolskie: Położone w środkowo-zachodniej części Polski na Pojezierzu Wielkopolskim oraz Nizinie Wielkopolskiej jest jednym z największych regionów Polski. Głównymi surowcem naturalnym jest węgiel brunatny występujący głównie w...
kultura Wielkiej Brytanii Wielka Brytania jest państwem wielonarodowościowym. Odzwierciedla się to w jej bogactwie i zróżnicowaniu kultury i obyczajów w poszczególnych regionach. Obecnie coraz większy jest też udział ludności azjatyckiej i...
Rolnictwo ekologiczne (biodynamiczne) to sposób produkcji, który zakłada stosowanie nawozów naturalnych, naturalnych sposobów walki ze szkodnikami i różnymi chorobami roślin. Określane jest również jako rolnictwo naturalne lub rolnictwo...
ZWALCZANIE KLęSK żYWIOłOWYCH Człowiekowi od samego początku jego istnienia towarzyszyły różne rodzaje zagrożeń. Zagrożeń miarę rozwoju cywilizacji oraz postępu technicznego zmieniał się tylko...
Gleba - powierzchnia warstwa skorupy ziemskiej, dochodząca do kilkudziesięciu cm. Gleby w Polsce: mało i średnio żyzne, brunatne i płowe, czarnoziemy (1%). Gleby na świecie: czerwonoziemy (okolice równika), gleby kasztanowe (podzwrotnikowe),...
1. Prąd peruwiański: Prąd peruwiański to zimny prąd morski na Oceanie Spokojnym płynący z północy Antarktydy wzdłuż zachodnich wybrzeży Ameryki południowej w stronę Ekwadoru. Wpływa ochładzająco na klimat wybrzeża. Dzięki niemu powstała...
Afryka jest drugim po Azji pod względem powierzchni kontynentem na ziemi zajmuje obszar 30mln km2. kontynent Afryki jest zwarty o słabo rozwiniętej linii brzegowej. Afryka jest częścią prakontynentu Gondwany która pozostawia po oddzieleniu się od...