Gliceryna Tworzy się ją z propanu przez zastąpienie trzech atomów wodoru grupami hydroksylowymi (OH). Właściwości gliceryny Jest bezbarwną oleistą cieczą. Nie jest toksyczna. Posiada słodki smak. Spala się niecałkowicie,...
Wydaje nam się, że wiemy, co to jest metal. Okazuje się jednak, że chemik może określić mianem metalu większość pierwiastków nie wszystkie pasują do naszych wyobrażeń. Co to jest metal? Pytanie z pozoru wydaje nam się banalne. Czysty metal...
KWASY I ZASADY WOKÓŁ NAS kwasy - związki, które w roztworze wodnym dysocjują na kationy wodoru i aniony reszt kwasowej. Kwas cytrynowy i askorbinowy – owoce cytrusowe Kwas siarkowy – akumulatory kwasowo-ołowiowe Kwas mrówkowy -...
Zastosowanie chemii w medycynie - narkotyki, fenacetyna, polopiryna etc
Promieniotwórczość - jest to samorzutna przemiana jąder atomów jednego rodzaju w jądra innego rodzaju połączona z wysyłaniem promieniowana jądrowego (alfa, beta, gamma). Podczas rozpadu alfa wypromieniowywana jest cząstka alfa złożona z 2 protonów...
1. Napisz wzór sumaryczny i strukturalny kwasu siarkowego(VI), kwasu węglowego, kwasu azotowego(V), kwasu fosforowego(V), kwasu siarkowodorowego, kwasu solnego. 2. Napisz wzory sumaryczne i strukturalne wodorotlenków: sodu, wapnia, glinu,...
Stopień utlenienia jest pojęciem charakteryzującym stan atomu pierwiastka w związku chemicznym. Można powiedzieć, że jest to ładunek jaki wydaje się że ma atom jeżeli oblicza się elektrony zgodnie z następującymi regułami: 1) elektrony podzielone...
Węgiel jest jednym z najbardziej niezwykłych minerałów występujących na świecie, jest jedyną skałą, która pali się wydzielając dużo energii. Większość złóż węgla formowała się od 360 do 286 milionów lat temu i właśnie z tego powodu okres ten...
Prawo zachowania masy(Łomosow i Larosier): Łączna masa wszystkich substratów wchodzących do jednej reakcji chemicznej równa jest masie produktów powstałych w reakcji. Prawo stałości składu związku chemicznego(Proust): Stosunek mas...
METALE Metal (niem. Metall, fr. mtal, ang. metal z łc. metallum z gr. mtallon) 1. fiz., chem. substancja o skondensowanej uporządkowanej budowie wewnętrznej, stałym lub ciekłym stanie skupienia, dobrym przewodnictwie cieplnym i elektr.,...
Kwasy nieorganiczne, związki nieorganiczne spełniające jedna z definicji kwasów. Zgodnie z konwencją wzory sumaryczne kwasów nieorganicznych pisze się zaczynając je od atomów wodoru. Kwasy nieorganiczne dzielimy na tlenowe i beztlenowe. Kwasy...
KWAS + WODOROTLENEK ==> SÓL + WODA H2SO4 + 2NaOH ==> Na2SO4 + 2H2O KWAS + TLENEK METALU ==> SÓL + WODA 2HNO3 + Na2O ==> 2NaNO3 + H2O KWAS + METAL ==> SÓL + WODÓR H2CO3 + 2K ==> K2CO3 + H2 KWAS M. + SÓL KW. SŁ ==> KWAS...
Zasady to jedna z podstawowych grup związków chemicznych. Wzór ogólny zasad to: \( M_n(OH)_n \) (gdzie: M – metal, OH – grupa wodorotlenkowa, n – wartość metalu) Zasady, czyli wodorotlenki, są związkami pierwiastków (zwykle metali) i...
Metale: - Aluminium – Stosowane w przemyśle lotniczym, motoryzacyjnym, budownictwie (ramy okienne, fasady), w produkcji opakowań (puszki), a także w przewodach elektrycznych. - Ołów – Wykorzystywany w akumulatorach kwasowo-ołowiowych,...
Wiązanie chemiczne według klasycznej definicji to każde trwałe połączenie dwóch atomów. Wiązania chemiczne powstają na skutek uwspólnienia dwóch lub więcej elektronów pochodzących z jednego lub obu łączących się atomów albo przeskoku jednego lub...
Estetyczna praca w załączniku. Białka są to związki zbudowane z węgla, wodoru, tlenu, azotu i siarki. Z tych pierwiastków w organizmie powstają aminokwasy. Białka są składnikiem budulcowym orgsnizmów. Mogą być również źródłem energii. Ponadto...
Surowce mineralne to pierwiastki lub związki chemiczne występujące w przyrodzie w sposób naturalny. Wnętrze skorupy ziemskiej skrywa nieprzebrane bogactwo surowców mineralnych : węgiel, ropa naftowa ,gaz ziemny , rudy metali . Poznanie i...
Krzem (Si, silicium) jest szarym, twardym i kruchym ciałem stałym o strukturze typu diamentu, niemetalem (półmetalem, o własnościach półprzewodnikowych) o temperaturze topnienia 1417C i gęstości 2,33 g/cm3. Otrzymywany przez redukcję krzemionki...
-otrzymuje się go w wyniku uwodnienia etylenu (etenu) C2H4 H2O--->2C2H5OH -etanol otrzymuje się też w wyniku fermentacji alkoholowej cukrów. Proces ten wykorzystywany jest przy produkcji wina drożdże C6H12O6--------->...
ROZWÓJ POGLĄDÓW NA TEMAT BUDOWY MATERII Jesteśmy otoczeni przez materię. Widzimy dookoła siebie przedmioty twarde lub miękkie, elastyczne lub sztywne, mocne lub delikatne, o różnych kolorach i zapachach, różne w dotyku. Są to liczne postacie...
Kwasy karboksylowe są końcowym produktem utlenienia alkoholi I-rzędowych i aldehydów. Charakteryzuje je obecność grupy karboksylowej –COOH. Duża różnica elektroujemności atomów tlenu z jednej strony a węgla i wodoru z drugiej, powoduje powstanie...
W obecnej dobie kataliza jest jednym z najwazniejszych działów wielkiej syntezy, organicznej. O ważności i rozmiarach tego działu dowodzi literatura patentowa ostatnich lat oraz narastająca z roku na rok literatura nowoczesnej syntezy. Literatura...
Otrzymywanie soli jest kluczowym zagadnieniem w chemii nieorganicznej. Istnieje wiele metod syntezy soli, które można sklasyfikować na podstawie reagentów wyjściowych oraz mechanizmu reakcji. Poniżej przedstawiono dziewięć podstawowych metod wraz...
Węgiel w przyrodzie występuje w postaci węgla kamiennego i brunatnego, ponadto w postaci odmian alotropowych: diamentów i grafitu. Węgiel występuje również w postaci związków: dwutlenek węgla, węglan wapnia, węglan sodu, kwas węglowy, czad, gaz...
Elektrolity – substancje, których roztwory wodne przewodzą prąd elektryczny np. kwasy, zasady, sole. Nieelektrolity – substancje, których roztwory wodne nie przewodzą prądu elektrycznego np. cukier, alkohol. Dysocjacja elektrolityczna –...
Spalanie alkoholi jest reakcją chemiczną, w której alkohol reaguje z tlenem, produkując związki takie jak dwutlenek węgla (CO₂) i woda (H₂O). W zależności od ilości dostępnego tlenu, spalanie może być całkowite, częściowe lub niecałkowite....
ROPA NAFTOWA Ciekła, naturalna mieszanina węglowodorów parafinowych (alkany), naftenowych (cykloalkany) i aromatycznych (areny); zawiera także org. związki siarki, tlenu, azotu, związki metaloorg. oraz składniki mineralne: związki żelaza,...
Substancje chemiczne i związki chemiczne. Substancje chemiczne - są to wszystkie związki i pierwiastki chemiczne wyróżnia się około 10 mln związków chemicznych Substancje chemiczne charakteryzują się zespołem cech ( właściwości) które...
W załączniku tablica układu okresowego w wyższej rozdzielczości
Symbole i oznaczenia zagrożeń chemicznych Codziennie spotykamy w swoim otoczeniu substancje chemiczne. Nie każdy wie jakie są skutki nie umiejętnego używania, przechowania, możliwego spożycia bądź kontaktu za skórą, oczami? Najczęściej...
- Białka - Tłuszcze - Węglowodany - składniki odżywcze - Witaminy - Składniki mineralne - Woda - Kwasy organiczne Substancje te powinny być zawarte w surowcach lub dodane w procesie technologicznym, w celu uzyskania...
Izotopy to atomy o takiej samej liczbie protonów w jądrze, lecz o różnej liczbie neutronów. Radioizotopy to izotopy, które ulegają rozpadowi promieniotwórczemu, w wyniku którego ilość substancji promieniotwórczej w czasie maleje. Radioizotopy...
Człowiek oraz wszystkie żyjące na Ziemi organizmy są stale narażone na wpływ promieniowania jonizującego. Na skutek oddziaływania promieniowania na tkankę żywą, zachodzą w niej pewne zmiany. Zależą one od rodzaju promieniowania, jego natężenia i...
1. Podział - beztlenowe np. HCl - kwas chlorowodorowy H2S - kwas siarkowodorowy HBr - kwar bromowodorowy HI - kwas jodowodorowy HCN - kwas cyjanowodorowy HF - kwas fluorowodorowy - tlenowe np. HNO3 - kwas azotowy (V) HNO2 - kwas...
TLENKI tlenek wapnia - CaO tlenek manganu (VII) - Mn2O7 tlenek węgla (IV) - CO2 tlenek węgla (II) - CO tlenek siarki (IV) - SO2 tlenek siarki (VI) - SO3 tlenek sodu - Na2O tlenek chromu (III) - Cr2O3 tlenek rubidu - Rb2O tlenek baru...
Alkany - Reakcja z chlorowcami (substytucja): \[CH_4 + X_2 \rightarrow CH_3X + HX\] Alkeny: Reakcja addycji (przyłączanie) - zmiana na alkany, podwójne na pojedyncze: - Z chlorowcami: \[C_nH_{2n} + X_2 \rightarrow C_nH_{2n}X_2\]...
Co to jest pH? pH jest wykładnikiem stężenia jonów wodorowych; jest to ujemny logarytm dziesiętny z wartości liczbowej stężenia molowego jonów wodorowych, czyli: \[ \text{pH} = -\log [\text{H}^+] \] Charakteryzuje odczyn roztworu. W...
Węglowodany, czyli cukry są bardzo rozpowszechnione w świecie roślin. Są one substancją zapasową i budulcową roślin. Cukry o ogólnym wzorze sumarycznym Cm(H 2 O)n składają się z trzech pierwiastków: węgla, wodoru i tlenu. Ze względu na budowę...
Skala porostowa to metoda oceny stopnia zanieczyszczenia powietrza, która opiera się na badaniu porostów rosnących na drzewach oraz innych powierzchniach. Porosty są organizmami złożonymi z grzybów i glonów lub cyjanobakterii, które wrażliwe są na...
Doświadczenie 1 Wykrywanie skrobi w gotowanym ryżu Na łyżkę gotowanego ryżu dodaję kilka kropel płynu Lugola. Spostrzeżenia: Płyn Lugola zmienił swoją barwę z pomarańczowej na granatową. Wniosek: W ryżu występuje skrobia....
Substancje chemiczne dzieli się na proste, czyli pierwiastki, i złożone, czyli związki chemiczne oraz mieszaniny. Pierwiastki dzielą nie na metale i niemetale. 90 pierwiastków występuje w przyrodzie, a pozostałe zostały otrzymane sztucznie, drogą...
KWAS WĘGLOWY -ciecz bezbarwna - ma specyficzny smak -kwas ten nie jest trwały - gdy ulega rozkładowi wydziela się gaz KWAS FOSFOROWY -ciecz bezbarwna -gęstość większa od wody -z wodą miesza się w dowolnym stosunku - substancja...
Metalurgia – jest to nauka o metodach otrzymywania metali z rud. W szerszym znaczeniu pod nazwą metalurgii rozumie się także dziedziny pokrewne, a więc kopalnictwo i przeróbkę rud, wytwarzanie paliw stosowanych w procesach metalurgicznych,...
Elektrolity i nieelektrolity Elektrolity są to kwasy, zasady i sole, których roztwory wodne przewodzą prąd elektryczny. Analiza elektrochemiczna, zespół metod analizy chemicznej, w których wyzyskuje się...
Również charakterystyczną właściwością wody jest wzrost jej objętości w chwili zamarzania. Ze 100 ml wody powstaje 109 ml lodu, a więc gęstość lodu jest mniejsza niż wody. Proces zamiany wody w parę i ponowne przeprowadzenie pary w wodę przez...
Białka znajdziemy w produktach mleczarskich, rybach, nasionach, ryżu, mięsie i w jajach. Głównymi skutkami niedoboru białek są: brak energii, karłowatość, kruchość kości. Białka stanowią najważniejszy składnik wszystkich organizmów. Należą do...
Kwaśny deszcz jest ogólną nazwą wszelkich kwaśnych opadów. Takie opady to kwaśne zanieczyszczenia powietrza, które znajdują się w deszczu, ale mogą również występować w postaci kwaśnej mgły lub śniegu. Cząsteczki kwasów mogą także opadać na...
Fosfor w przyrodzie występuje w postaci związków chemicznych. Znanymi minerałami są sole kwasu fosforowego - fosforyty i apatyty. Fosfor wystepuje w postaci cząsteczek czteroatomowych P4. Podstawowymi odmianami alotropowymi fosforu są: -...
Izotopy są to odmiany tego samego pierwiastka o takiej samej liczbie atomowej Z, ale różnej liczbie masowej A. Atomy tego samego pierwiastka muszą mieć taka samą liczbę neutronów, ale mogą mieć różną liczbę protonów. Izotopy dzielimy na Izotopy...
Woda jest jednym z najbardziej rozpowszechnionych związków chemicznych w przyrodzie. Jest cieczą bezbarwną, bez smaku i zapachu, ma interesujące anomalie o dużym znaczeniu biologicznym. Od 4 o C, w miarę obniżania temperatury, jej gęstość maleje....