Ochrona przyrody - pytania egzaminacyjne
Ochrona przyrody - pytania egzaminacyjne. 1. Na czym polegają trudności metodyczne badań nad różnorodnością biotyczną? Podstawowy problem polega na tym, że ciągle szukamy bazy danych dokładnie mówiącej o różnorodności biotycznej. Zbieranie...
Dlaczego należy chronić narząd słuchu?
Dzięki zmysłowi słuchu człowiek może rejestrować i przetwarzać bodźce akustyczne, czyli fale dźwiękowe. W uchu wewnętrznym, kształtem przypominającym muszle ślimaka, dokonuje się receptorowy odbiór dźwięków. Ludzkie ucho rejestruje dźwięki o...
Pojęcia
Tkanka - zespół komórek o podobnej budowie pełniących określoną funkcję w organiźmie. Wzrost wtórny - zachodzi on w łodydze i korzeniu , które mają tkankę twórczą , zwaną miazgą. Komórki tej tkanki intensywnie się dzielą , umożliwiając przyrost...
Grzyby trujące
Co roku w Polsce ginie kilkanaście do kilkudziesięciu osób. Wynika to pewnie z masowości zbierania grzybów przy przeważnie całkowitej ignorancji zbieraczy w dziedzinie morfologii (wygląd i budowa) i biologii rozwoju grzybów. Zbierający najczęściej...
Fizjologia człowieka.
Budowa komórki i neuronu. Zasadniczą funkcją neuronu jest przekazywanie informacji zakodowanych w postaci impulsów nerwowych. Podstawową jednostką budulcową komórki są włókienka nerwowe - neurofibrylle, które zbudowane są z mniejszych...
Wpływ człowieka na stan czystości wód.
Jeszcze kilkadziesiąt lat temu można było pić wodę prosto z rzeki. Teraz wypicie wody z wielu rzek w Polsce groziłoby zatruciem organizmu. Niestety, do obecnego zanieczyszczenia wód w dużej mierze przyczynił się człowiek. Woda jest niezbędna do...
Zanieczyszczenia powietrza oraz sposoby zapobiegania
Zanieczyszczenia powietrza w Polsce należą do największych w Europie. Na obszarach wszystkich dużych miast rejestruje się stężenie dwutlenku węgla, siarki i azotu oraz pyłów, przekraczające dopuszczalne normy, co oznacza, że zanieczyszczone...
Przykłady roślin o zmodyfikowanych funkcjach
Cebula Cebula posiada podziemny pęd o bardzo skróconej łodydze tworzącej tzw. piętkę, z której wyrastają zgrubiałe, mięsiste łuski, pełniące funkcję organów spichrzowych, które są przystosowane do magazynowania wody i substancji żywiących. Na...
Funkcje roślin
Rozmnażanie bezpłciowe, wegetatywne, ogamiczne - typ rozmnażania organizmów, który nie jest związany z wytwarzaniem komórek generatywnych czyli gamet. Organizm potomny powstaje z części organizmu rodzicielskiego. U bakterii może dojść do prostego...
Antropogeneza
Według teorii Darwina (a bardziej według jej spopularyzowanej wersji) człowiek pochodzi od małpy, a przynajmniej z małpą ma wiele wspólnego. Nie wiadomo jednak do końca czy miał on racje, gdyż między neandertalczykiem a człowiekiem rozumnym...
Białka
Cechy organizmów zależy głównie od białek. Z kolei informacje o budowie białka są zapisane w materiale genetycznym każdej komórki, a ściślej – w genach. Komórki zawierają określona ilość materiału genetycznego. W komórce człowieka najwięcej DNA...
Znaczenie glonów w przyrodzie, gospodarce człowieka i medycynie
Różny stopień organizacji komórkowej glonów. Znaczenie glonów. Glony przyjmują różnorodne formy. Niemal wszystkie postacie spotykamy u bardzo licznej gromady glonów - u zielenic. Najprostsze są jednokomórkowce. Mogą posiadać zdolność ruchu...
Budowa układu oddechowego
1.Etapy procesu oddychania w organizmie człowieka: Etap I:oddychanie zewnętrzne płucne - polega na wymianie gazowej pomiędzy pęcherzykami płucnmi oraz włosowatymi naczyniami krwionośnymi Etap II:oddchanie tkankowe - polega na wymianie gazowej...
Uzależnienia - narkomania i alkoholizm.
UZALEŻNIENIE, med. zaburzenie zdrowia, stan psych. albo psych. i fiz. zależności od jakiegoś psychoaktywnego środka chem. (najczęściej leku), przejawiający się okresowym lub stałym przymusem przyjmowania tej substancji w oczekiwaniu na efekty jej...
Charakterystyka ryb dwudysznych
Ryby dwudyszne (Dipnoi) Są one reliktami licznej grupy ryb, żyjących w słodkich wodach dewonu. Do dzisiaj przeżyły trzy rodzaje ryb dwudysznych: dwa jednogatunkowe występujące w Australii i w Ameryce Południowej oraz trzy gatunki Protopterus...
Zagrożenia spowodowane działalnością człowieka na terenie Szczecina i jego najbliższych okolic.
Postęp cywilizacyjny z założenia ma służyć ludzkości. Jednak jego niekontrolowany rozwój stwarza różne zagrożenia dla środowiska naturalnego oraz zdrowia i bezpieczeństwa człowieka. Na terenie Szczecina i w jego najbliższych okolicach również...
Biologia kod genetyczny transkrypcja translacja mutacje
Kod Genetyczny: Kod genetyczny to kompleksowy wzór, według którego następuje syntezowanie białek. Składające się z 20 różnych aminokwasów białka, mają swoją sekwencję określoną przez kolejne nukleotydy w mRNA. Kod genetyczny składa się z trójek...
Rola wody
Woda jest jedną z bardziej rozpowszechnionych substancji w przyrodzie. Oceany, morza, jeziora i rzeki to prawie 3/4 powierzchni Ziemi. Astrofizycy odkryli obłoki wodne w przestrzeniach kosmicznych. Masy wód oceanów i mórz stanowi rodzaj...
Cykl rozwojwy podstawczaków na przykładzie muchmora czerwonego
Wielokomórkowe, jednojądrowe strzępki, należące do dwóch różnych grzybów ( + i -) łączą się ze sobą nie tworząc żadnych organów rozrodczych (somatogamia) , dając strzępkę dikariotyczną z jądrami sprzężonymi, dochodzi do plazmogamii. Strzępka...
Sposoby badania gleby.
Badanie gleby pod kątem szkodliwych substancji. Do badań na szkodliwe substancje pobieramy wierzchnią, około 10 cm warstwę gleby, a do badań kontrolnych porównawczych taką samą warstwę dobrej ziemi ogródkowej. Ziemię wsypujemy do dwóch...
Antropogeneza
Antropogeneza to procesy zmian ewolucyjnych prowadzące do powstania człowieka. Na podstawie kopalnych znalezisk szczątków człowieka pierwotnego ustalono, że człowiek i małpy człekokształtne miały wspólnego przodka, a ich linie rozwojowe...
Niektóre pojęcia z dziedziny genetyki
1 GENETYKA nauka o procesach dziedziczenia 2 DZIEDZICZENIE proces przekazywania zespołu cech potomstwu 3 CYTOLOGIA nauka o komórce 4 KOD GENETYCZNY szyfr, w którym zapisywane są wszystkie białka organizmu 5 KODON 3 nukleotydy kodujące 1...
Strunowce
Są grupą licznych gatunków znacznie różniących się między sobą. Strunowce żyją na całej kuli ziemskiej w środowiskach wodnych i lądowych, które wpływają na sposób życia i budowę tych zwierząt. Wszystkie strunowce posiadają szkielet wewnętrzny w...
Ekologia
Ekologia to nauka badająca wzajemna zależności między organizmami oraz pomiędzy organizmami a ich środowiskiem. Ekologia zajmuje się: organizmem, populacją, gatunkiem oraz biosferą. Nazwę ekologii wprowadził niemiecki biolog Ernest Haeckel w...
Płazińce
Płazińce – to inaczej robaki płaskie. Większość tej grupy zwierząt stanowią pasożyty. Do płazińców należą tasiemce. Układ pasożyt-żywiciel u tasiemców powstał bardzo dawno temu. Dlatego też tasiemce powodują anemię, zmniejszającą czasowo odporność...
Ptaki drapieżne
Zakrzywione dzioby, duże skrzydła i ostre szpony tych ptaków czynią z nich znakomitych myśliwych. Większość poluje na wiele gatunków zwierząt, zabijając je swoimi mocnymi stopami. Ptaki drapieżne potrafią śmiercionośnymi szponami przebijać grubą...
Słowiński Park Narodowy
Słowiński Park Narodowy O parku: Park położony w województwie pomorskim, został utworzony w 1967 roku przez rozporządzenie Rady Ministrów. Od 1977 roku stanowi światowy rezerwat biosfery UNESCO. Jest położony w środkowej części...
Glony
Są ekologiczną grupą roślin, systematycznie obejmującą następujące gromady: Eugleniny, Dinofity, Chryzofity, Zielenice, Brunatnice, Krasnorosty. W grupie tej dominują organizmy wodne o bardzo zróżnicowanej formie: jednokomórkowe, kolonijne oraz...
Hemofilia
Hemofilia jest chorobą krwi, w której jedno z białek osocza odpowiedzialne za krzepliwość krwi występuje w organizmie chorego w niewielkich lub niemal zerowych ilościach. Istnieje kilka postaci hemofilii. Najpowszechniej występuje w najcięższej...
Cholesterol - budowa chemiczna i jego rola w organizmie
Tłuszcze (Lipidy) są to substancje nierozpuszczalne w wodzie, rozpuszczalne zaś w eterze i benzynie. Spełniają rolę źródła energii i materiału zapasowego. Dzielą się na (podział wg. Bloora): 1) Proste – trójglicerydy i woski, 2) Złożone –...
Systematyka organizmów żywych
I NADKRÓLESTWO: BEZJĄDROWE (Prokaryota) Królestwo: Bakterie - krętek blady, prątek gruźlicy II NADKRÓLESTWO: JĄDROWE (Eukaryota) 1. Królestwo: Prostisty (Protista) a. Typ: pełzakowce (ameba, pełzak czerwonki) b. Typ: Euglenozoa (euglena...
Pielęgnacja skóry w okresie dojrzewania
Okres dojrzewania jest najbardziej burzliwym momentem w życiu człowieka. W tym czasie hormony (androgeny), które wywołują pokwitanie, pobudzają również gruczoły łojowe wytwarzające łój. Nadmiernie produkowany jest przyczyną powstawania pryszczy....
Higiena odżywiania
Utrzymanie dobrego stanu zdrowia w znacznym stopniu zależy od poziomu higieny osób, które produkują, sprzedają, przechowują i przyrządzają żywność. Jeśli któraś z nich zlekceważy zasady higieny, konsekwencją może być ostre zatrucie pokarmowe....
Inżynieria genetyczna ( modyfikowanie organizmów ) - konsekwencje (wady i zalety)
ZALETY INŻYNIERII GENETYCZNEJ Genetyka na pierwszy rzut oka może wydawać się nauką, która niesie ze sobą wyłącznie pozytywne efekty : 1. Odradzanie lub zapobieganie wyginięciu niektórych gatunków zwierząt Wiąże się to z dużym ryzykiem, jest...
Mikro-, makroelementy i witaminy
pierwiastek Rola Źródło Skutki niedoboru makroelementy Wapń Składnik kości zębów, niezbędny składnik prawidłowego funkcjonowania mięsni i układu nerwowego Mleko, przetwory mleczne, warzywa liściaste Potas i sód Pobudliwość komórek nerwowych i...
Mitochondrium
Mitochondrium występuje tylko w komórkach eukariotycznych, natomiast jego odpowiednikiem w komórkach prokariotycznych są mezosomy. Każde mitochondrium zawiera w swym składzie białka (ok.60%), lipidy (ok.34%), RNA i niewielkie ilości DNA. Białka...
Budowa komórki i funkcje jej składników - kl.1 o profilu podstawowym
Budowa komórki i funkcje jej składników Cytoplazma Cytoplazma stanowi zwykle główną masę komórki. Jej właściwości fizyczne podobne są do właściwości roztworu koloidowego. Jest bezbarwna przezroczysta, półpłynna, śluzowata o gęstości nieco...
Elementy układu rozrodczego - żeńskiego.
Elementy układu rozrodczego żeńskiego: a) wew: jajniki, jaowody, macica, pochwa, b) zew: piersi, srom( wargi sromowe mniejsze i większe, łechtaczka,wzgórek łonowy, ujście pochwy) *jajniki parzyste gruczoly dokrewne leżą po obu stronach trzonu...
Dlaczego niektóre zwierzęta składają stosunkowo dużo jaj, inne mniejszą ilość, a u jeszcze innych zaledwie kilka jaj daje początek młodym organizmom
Rozmnażanie bezpłciowe nie występuje u zwierząt wyższych, ponieważ są one zbyt duże i mają zbyt skomplikowaną budowę, aby był możliwy prosty podział na dwie połowy lub wrastania nowego osobnika z ,,pączka" na...
Kwaśne deszcze
Kwaśne deszcze to opady atmosferyczne, których nie można gołym okiem odróżnić ich od zwykłych opadów, lecz ich wpływ na środowisko naturalne łatwo zauważyć. Pojawia się tam, gdzie spalane są ogromne ilości paliw kopalnych, występuje duża produkcja...
Krew
Krew odgrywa podstawową rolę w funkcjonowaniu organizmu - bez niej życie byłoby niemożliwe. Serce pompuje życiową ciecz przez skomplikowaną sieć naczyń krwionośnych i żył, dostarczając komórkom tlenu i składników odżywczych oraz usuwając...
Omówienie Bakterii. Organizmy żywe: Prokariota i Eukariota
Wszystkie organizmy żywe możemy podzielić na dwie grupy: organizmy, które nie mają wykształconego jądra komórkowego (Prokariota) oraz organizmy mające wykształcone jądro komórkowe (Eukariota). Bakterie są jednokomórkowymi organizmami...
Ściąga z tkanek
Nabłonki-zwarty ukł. kom. prawie nie ma subst. miedzykom. umieszczone na bł. podst. i połaczeniami miedzykom. Jednowarstwowe Płaski-zbud ze spłszczonych wielobocznych kom. których jądra umieszczone są centralnie, wyst. w pecherzykach płuc wyściela...
Wykaż bezpośrednie znaczenie genetyki dla człowieka XIX, XX i XXI wieku.
"To zdumiewające, jak niewiele z olbrzymiego zasobu wiadomości o przyrodzie, który nagromadziły nauki ścisłe, przenika do świadomości zwykłych ludzi…" (Francis Crick) Życie ludzkie to ciągłe pytania, na które próbujemy znaleźć odpowiedź....
Zastosowanie osiągnięć genetyki w hodowli roślin, zwierząt, w medycynie i sądownictwie.
Pomimo dziesiątek lat starań, tysięcy koncepcji, milionów nieudanych prób i miliardów dolarów przeznaczonych na rozwój genetyki, pozostaje ona wciąż zagadką. I choć zdaje się, że naukowcy są coraz bliżej okiełznania otaczającego nas świata -...
Adaptacja organizmów do pasożytniczego trybu życia
1. Obecność odpowiednich narządów czepnych umożliwiających przymocowanie pasożyta do ciała żywiciela, np. u tasiemca przyssawki i haczyki. 2. Odpowiedni kształt ciała pozwalający na łatwiejsze usadowienie się w organizmie żywiciela, np....
Komórka i jej budowa
Komórka - podstawowa jednostka strukturalna i funkcjonalna żywego organizmu Komórka roślinna: - ściana komórkowa - jądro z jąderkiem - cytoplazma - chloroplast - wakuola - mitochondrium Błona komórkowa: - zewnętrzny łańcuch...
Hałas na zdrowie człowieka
Z punktu widzenia psychologii hałas jest dźwiękiem nieprzyjemnym i niepożądanym, powodującym drażliwość, zmęczenie całego organizmu a szczególnie słuchu. Hałas ma wpływ na zdrowie i kondycję człowieka. Jego działanie można rozpatrywać w trzech...
Ruch w świecie roślin i zwierząt
Celem pracy jest wyjaśnienie dlaczego poruszanie się ma tak ważne znaczenie w świecie roślin i zwierząt, czemu służy ruch i dlaczego dla organizmów żywych jest on tak ważny. Atrybuty ruchu ? wymiana ze środowiskiem różnych elementów....
Odżywianie i oddychanie źródłem energii niezbednej do życia - ściaga
SKŁADNIKI POŻYWIENIA – CHEMICZNE: nieorganiczne (woda, sole min.), organiczne. SKŁADNIKI ODŻYWCZE : NA: budulcowe (białka), energetyczne (tłuszcze, węglowodany), regulujące (witaminy, składniki min). SOLE MIN - PIERWIASTKI : NA: makroelementy...