Łańcuch pokarmowy Szereg organizmów ustawionych w takiej kolejności, że każde poprzednie ogniwo stanowi źródło pożywienia dla występującego po nim. a) spasania- zaczyna się zawsze od producentów liście ziemniaka-stonka-bażant-lis b)...
"To zdumiewające, jak niewiele z olbrzymiego zasobu wiadomości o przyrodzie, który nagromadziły nauki ścisłe, przenika do świadomości zwykłych ludzi…" (Francis Crick) Życie ludzkie to ciągłe pytania, na które próbujemy znaleźć odpowiedź....
pierwiastek Rola Źródło Skutki niedoboru makroelementy Wapń Składnik kości zębów, niezbędny składnik prawidłowego funkcjonowania mięsni i układu nerwowego Mleko, przetwory mleczne, warzywa liściaste Potas i sód Pobudliwość komórek nerwowych i...
Pisząc o ochronie środowiska i jej formach nie sposób zacząć inaczej, niż przez zdefiniowanie samego pojęcia ochrony środowiska. Wg Leksykonu Ekologii i Ochrony Środowiska jest to dział ochrony przyrody, zajmujący się ochrona wód, gleb, powietrza...
Elementy układu rozrodczego żeńskiego: a) wew: jajniki, jaowody, macica, pochwa, b) zew: piersi, srom( wargi sromowe mniejsze i większe, łechtaczka,wzgórek łonowy, ujście pochwy) *jajniki parzyste gruczoly dokrewne leżą po obu stronach trzonu...
Rozmnażanie bezpłciowe nie występuje u zwierząt wyższych, ponieważ są one zbyt duże i mają zbyt skomplikowaną budowę, aby był możliwy prosty podział na dwie połowy lub wrastania nowego osobnika z ,,pączka" na...
Kwaśne deszcze to opady atmosferyczne, których nie można gołym okiem odróżnić ich od zwykłych opadów, lecz ich wpływ na środowisko naturalne łatwo zauważyć. Pojawia się tam, gdzie spalane są ogromne ilości paliw kopalnych, występuje duża produkcja...
Krew odgrywa podstawową rolę w funkcjonowaniu organizmu - bez niej życie byłoby niemożliwe. Serce pompuje życiową ciecz przez skomplikowaną sieć naczyń krwionośnych i żył, dostarczając komórkom tlenu i składników odżywczych oraz usuwając...
Wszystkie organizmy żywe możemy podzielić na dwie grupy: organizmy, które nie mają wykształconego jądra komórkowego (Prokariota) oraz organizmy mające wykształcone jądro komórkowe (Eukariota). Bakterie są jednokomórkowymi organizmami...
Komórka - podstawowa jednostka strukturalna i funkcjonalna żywego organizmu Komórka roślinna: - ściana komórkowa - jądro z jąderkiem - cytoplazma - chloroplast - wakuola - mitochondrium Błona komórkowa: - zewnętrzny łańcuch...
Z punktu widzenia psychologii hałas jest dźwiękiem nieprzyjemnym i niepożądanym, powodującym drażliwość, zmęczenie całego organizmu a szczególnie słuchu. Hałas ma wpływ na zdrowie i kondycję człowieka. Jego działanie można rozpatrywać w trzech...
Celem pracy jest wyjaśnienie dlaczego poruszanie się ma tak ważne znaczenie w świecie roślin i zwierząt, czemu służy ruch i dlaczego dla organizmów żywych jest on tak ważny. Atrybuty ruchu ? wymiana ze środowiskiem różnych elementów....
Informacje z otoczenia są przekazywane za pomocą nerwów, które tworzą obwodowy układ nerkowy. Znajdują się one w całym ciele, a ich wiązki przypominają kable elektryczne, które odbierają bodźce ze środowiska oraz narządów wewnętrznych i przekazują...
SKŁADNIKI POŻYWIENIA – CHEMICZNE: nieorganiczne (woda, sole min.), organiczne. SKŁADNIKI ODŻYWCZE : NA: budulcowe (białka), energetyczne (tłuszcze, węglowodany), regulujące (witaminy, składniki min). SOLE MIN - PIERWIASTKI : NA: makroelementy...
OPISZ WALORY TURYSTYCZNE WYBRANEGO REGIONU NA POTRZEBY RYNKU TURYSTYCZNEGO W POLSCE. Bory Tucholskie to wielkie nieprzebyte połacie lasów, to jeden z najwspanialszych obszarów leśnych w Europie. Urodziwa, w niewielkim stopniu tknięta ręką...
W organizmach transgenicznych obcy Dna jest włączony do genomów komórek. Organizmy wyższe, które włączyły do genomów swoich komórek obcy DNA, noszą nazwę organizmów transgenicznych. Terminu tego używa się zwykle tylko w odniesieniu do roślin i...
Dziedzina biologii zajmująca się zjawiskami dziedziczności i zmienności oraz badaniem praw rządzących między podobieństwem i różnicami indywidualnymi, związanymi z pochodzeniem, nosi nazwę genetyki. Nauka ta powstała w początkach obecnego stulecia...
Węgorz Jest to ryba węrzowatych kształtów, o cylindrycznym przekroju ciała. Jedynie tylko część ogonowa jest mocno ścieśniona w płaszczyznach bocznych. Linia boczna na całej długości ciała ma wyraźny przebieg. U gatunku tego nastąpił całkowity...
Płazińce są pierwsza grupa zwierząt trójwarstwowych, tzn. że wykształciły w rozwoju 3 listki zarodkowe. Wykształciły więc narządy i tkanki. Do płazińców należą zarówno zwierzęta wolno żyjące, np. wirki oraz pasożyty, np. Przywry i tasiemce....
1. DNA-PODSTAWOWY NOŚNIK INFORMACJI GENETYCZNEJ. a)Budowa: z 4 nukleotydów. Każdy nukleotyd składa się z pentozy-deoksyrybozy, reszty kwasu fosforowego i zasady azotowej. Zasady azotowe różnicują nukleotydy(A ademina T tymina C cytozyna G...
Cykl składający się z ciągu reakcji enzymatycznych zachodzący w mitochondriach. Kwas pirogronowy powstały w procesie glikolizy zostaje utleniony (dzięki NAD+), odłącza się cząsteczka CO2 (dekarboksylacja oksydacyjna) i dzięki koenzymowi A powstaje...
ADP - Cząsteczka złożona z adeniny, rybozy i dwóch reszt fosforanowych. Zawiera jedno wiązanie wysokoenergetyczne. W wyniku przyłączenia grupy fosforanowej do cząsteczki ADP tworzy się cząsteczka ATP Aldozy - Cukry proste, w których cząsteczkach...
Akromegalia jest następstwem wydzielania nadmiernej ilości somatotropiny u ludzi, u których proces wzrostu się zakończył. W schorzeniu tym występuje nadmierny rozrost kości, tkanek miękkich i narządów wewnętrznych. Choroba powodowana jest...
Bakterie jako najmniejsze organizmy żywe o wielkości przeciętnie od 0,2 do 80 mikrometrów mają znaczącą funkcję w przyrodzie. Dzięki temu, że występują w każdym środowisku, a największe skupiska ich znajdują się w nieczystościach umożliwiają życie...
dziura ozonowa, znaczny spadek koncentracji ozonu w atmosferze ziemskiej (do 90% średniej koncentracji); jest obserwowana w okolicach bieguna południowego, nad Antarktydą, gdzie pojawia się rokrocznie w okresie wiosennym (od września do...
Płazińce Przystosowanie do pasożytnictwa: Płazińce wykazują adaptacje do życia pasożytniczego, takie jak rozwinięte organy czepne, naskórek odporny na enzymy trawienne, ciała w formie taśmowatej i silnie spłaszczone, oraz zredukowane...
Rola w organiźmie i wstęp Tłuszcze to ogólna nazwa wielu związków chemicznych, które prawie bez wyjątku nie rozpuszczają się w wodzie. Są obok węglowodanów i białek trzecią podstawową grupą składników pokarmowych spełniającą w organizmie...
Prawidłowe odżywianie się człowieka jest warunkiem właściwego wzrostu, rozwoju, sprawności umysłowej i fizycznej człowieka. Przez prawidłowe żywienie rozumie się dostarczenie organizmowi pożywienia: · zapewniającego pokrycie zapotrzebowania na...
Kwasy i ich roztwory ze względu na swój (jak sama nazwa wskazuje) kwaśny odczyn wywierają odpowiedni wpływ na wszystko, co znajduje się w ich otoczeniu. W środowisku Ziemi wyraz „odpowiedni” znaczy „negatywny”, choć nie jest to regułą. Chyba...
ALTERNATYWNE ŹRÓDŁA ENERGII Alternatywne źródła energii to źródła inne niż paliwa kopalne, możliwe do przekształcenia w użyteczne formy energii, np. energia wietrzna, geotermalna, słoneczna, jądrowa, wodna. ZANIECZYSZCZENIA WÓD Woda...
Barwniki asymilacyjne, substancje barwne niezbędne w fotosyntezie, absorbujące światło o określonej długości fali i nadające barwę roślinom. Należą tu np. zielone chlorofile, karotenoidy i fikobyliny o barwach od żółtej do czerwonej. Barwniki...
Mrówki, razem z pszczołami i osami, należą do przedstawicieli rzędu Hymenoptera. Owady te oraz przedstawiciele rzędu Isoptera – termity ( inaczej bielce )są jedynymi grupami, którym udało się stworzyć prawdziwą strukturę społeczną, a nastąpiło to...
ŻYCIE, Zrozumienie podstawowych procesów życiowych nastąpiło już w 2 poł. XIX w., będąc zwieńczeniem wysiłku poznawczego trwającego od renesansu i oświecenia. Nagromadzone dotychczas fakty pozwalają na podanie kilku (nie wykluczających się)...
Krew pępowinowa nazywana jest też krwią łożyskową - to ta sama krew która krążyła w układzie krwionośnym płodu. Jest to krew pobrana z łożyska i części pępowiny tylko bezpośrednio po porodzie. Jest to nieoceniony skarb, który w przyszłości może...
SCHARAKTERYZUJ WŁÓKNA ST WŁÓKNA ST- czerwone o wolnym metabolizmie tlenowym, Niska aktywność ATP-azy (3 razy niższa niż w FT) Umiarkowana zdolność do wiązania jonów Ca2+ w siateczce sarkoplazmatycznej Niska Wydajność glokolityczna Umiarkowana...
Bakterie, protisty, wirusy, paprotniki, mszaki, w wersji na sciągę w załączniku :) Bakterie-mikroorganizmy bezjądrowe o prostej budowie komórek; większośc jest cudzożywna, niektóre samożywne Protisty- organizmy jądrowe o prostej budowie ciała...
Wszystkie organizmy żywe ? ludzie, zwierzęta i rośliny ? są zbudowane z komórek. Te najmniejsze części składowe żywej materii są odpowiedzialne za prawidłowy przebieg wszystkich procesów niezbędnych do podtrzymania życia. Mają rozmaite kształty,...
Budowa męskich narządów płciowych. Męskie narządy rozrodcze: jądra, najądrza, nasieniowody, cewka moczowa, gruczoły rozrodcze męskie: 2 pęcherzyki nasienne, prostata, 2 gruczoły opuszkowo cewkowe (Cowpera), prącie i moszna. Jądra - leżą w...
PIERŚCIENICE: Pojęcie Wtórnej Jamy Ciała Przestrzeń między otrzewą ścienną a trzewną nosi nazwę wtórnej jamy ciała. U stawonogów w rozwoju zarodkowym nie wykształca się ona, lecz pęka w niektórych miejscach wyściółka mezodermalna. W wyniku tego...
BIOCENOZA: Populacje roślinne i zwierzęce zajmujące określoną przestrzeń są wzajemnie od siebie uzależnione. Wspólnie żyjąc w tym środowisku, tworzą jego biocenozę. Biocenoza to również wszelkie oddziaływania wzajemne między gatunkami, np....
1. Lancetnik - strunowiec - struna grzbietowa (tu przez całe życie) jak rulon monet, gardziel poprzebijana parzystymi szczelinami skrzelowymi, ektodermalna cewka nerwowa tworząca ośrodkowy układ nerwowy (pusta w środku, ślepo zakończona z obu...
Owoce : soczyste : owocnia u nich pozostaje przez cały rok mięsista : jagody : wiele nasion, np. ogórek, pestkowce : owocnia z 2 cz. : zewnętrznej mięsistej i wew. O kom. Mocno zdrewniałych, tworzy pestkę, np. wiśnia czereśnia morela. Szupirkowate...
Plastydy Plastydy występują tylko u roślin .Posiadają prosty system lamelarny(błoniasty) tworzony przez spłaszczone pęcherzyki ,czyli tylakoidy.Wkomórce bakterii kilka tylakoidów tworzy tzw.chromatofor.Plastydy posiadają własny DNA i własny aparat...
ZNACZENIE WŁASNOŚCI FIZYCZNYCH I CHEMICZNYCH WODY DLA PROCESÓW ŻYCIOWYCH I W PRZYRODZIE NIEOŻYWIONEJ Woda jest związkiem chemicznym wodoru z tlenem, o wzorze H 2O. Tlen i woda to dwa wielkie koła rozpędowe życia naszej planety. Tlen...
Budowa atmosfery: - troposfera, - tropopauza, - stratosfera, - stratopauza, - mezosfera, - mezopauza, - termosfera, - egzosfera. Troposfera charakteryzuje się spadkiem temperatury w miarę wzrostu odległości od powierzchni Ziemi. Na...
Pierwszy murowany zamek wzniósł, lub przebudował, w Osadzie nad Prądnikiem Kazimierz Wielki. Na cześć ukrywającego się niegdyś w dolinie ojca, Władysława Łokietka, nazwał warownię "Ociec u Skały", a ludność z czasem zaczęła mówić tylko...
Mikroskop składa się z części optycznych i mechanicznych. Głównymi częściami optycznymi mikroskopu są: okular i obiektywy. Powiększenie mikroskopu obliczmy powiększenie okularu razy powiększenie obiektywu np.: 10*40=400 . Wykonywanie preparatu:...
Obecnie na Ziemi żyje około 1,5 miliona gatunków organizmów eukariotycznych, a także wiele gatunków bakterii i sinic. Pewne gatunki są do siebie podobne, inne różnią się znacznie. Od dawna ludzie stawiali sobie pytanie: czy było tak zawsze, czy...
Największym zagrożeniem życia w dzisiejszych czasach są choroby cywilizacyjne, których nie możemy uniknąć, i na które wszyscy jesteśmy podatni. Nikt nie jest odporny na zakażenie wirusem AIDS. (Istnieją wyjątki ale można je pominąć...