Pierścienice, czyli przedstawiciele typu Annelida, to grupa bezkręgowców o niezwykle istotnym znaczeniu dla ekosystemów zarówno wodnych, jak i lądowych. Ich różnorodne funkcje wpływają na zdrowie środowiska, gospodarkę oraz nawet medycynę. Poniżej...
Komórka nerwowa, inaczej neuron, jest podstawowa jednostka anatomiczno-czynnosciowa tkanki nerwowej. Sklada sie ona z ciala komorki okreslanego mianem perikarionu, i dwoch rodzajow wypustek - licznych zazwyczaj wypustek cytoplazmatycznych,...
Człowiek najczęściej obcuje z roślinami. Otaczają nas w domu, na ulicy, w parku, w lesie. W Polsce występuje 2200 gatunków roślin naczyniowych. Jeżeli bylibyśmy pilni i codziennie uczyli się nazwy jednej rośliny, to po 6 latach znalibyśmy...
Wszystkie organizmy żywe – ludzie, zwierzęta, rośliny itp. zbudowane są z komórek. Te najmniejsze części składowe żywej materii są odpowiedzialne za prawidłowy przebieg wszystkich procesów niezbędnych do podtrzymania życia. Żywa komórka jest...
Funkcje nabłonków - Oddzielają nasz organizm od środowiska - Pozwalają na wymianę gazową - Zabezpieczają przed utratą wody - Ułatwiają odbiór bodźców ze świata zewnętrznego - Wyściełają narządy i jamy ciała Tkanka nabłonkowa...
Żyrafa jest obecnie najwyższym zwierzęciem na świecie. W naturze zamieszkują one sawanny afrykańskie na południe od Sahary. Naukowcy początkowo sądzili, że żyrafa jest krzyżówką wielbłąda i lamparta, ale błąd został utrwalony w naukowej nazwie...
Tkanki twórcze- merystymatyczne przechodzą intensywne podziały w wyniku, których zwiększa się ich ilość lub rozmiar Rodzaje tkanek twórczych: a)merystem wierzchołkowy- występuje na szczycie łodygi i korzenia powodując wzrost na długość...
GENETYKA-nauka o dziedziczności i zmienności. RODZAJE ZMIENNOŚCI: a)niedziedziczna(fluktuacyjna, modyfikacyjna, środowiskowa)np. sosna rosnąca w różnych warunkach:nad morzem, w głębi lądu, w górach. Strzałka wodna mająca 3 rodzaje liści[rys.1]...
Pasożytnictwo - forma współżycia organizmów żywych, polegająca na wykorzystywaniu organizmu żywicielskiego przez organizm pasożytniczy, bytujący jego kosztem. Pasożytnictwo jest niekorzystne dla żywiciela i powoduje jego osłabienie bądź chorobę....
Trzy tysiące gatunków gromady Oligochaeta - skąposzczety zamieszkuje wody słodkie i wilgotne gleby. Zwierzęta te nie mają pranóży, a każdy segment ich ciała wyposażony jest w nieliczne szczecinki. Głowa jest słabo wyodrębniona. Wszystkie...
Dziura ozonowa, spadek zawartości ozonu (O3) na wysokości 15-20 km głównie w obszarze bieguna południowego, obserwowany od końca lat 80. Tempo spadku wynosi ok. 3% na rok. Powstawanie dziury ozonowej Największe znaczenie mają w tym procesie...
POŁOŻENIE Tatrzański Park Narodowy leży w południowej części Polski, w województwie, małopolskim na granicy ze Słowacją. Park Narodowy utworzony został w 1954 roku na obszarze 20973 ha. Aktualna jego powierzchnia wynosi 21164 ha, z czego: -...
ODŻYWIANIE SIĘ ORGANIZMÓW SAMOŻYWNYCH: Rośliny to organizmy samożywne-wytwarzają pokarm(zw.org.)z pobranych ze środowiska zw.nieorg.(H2O,CO2)przy udziale energii słonecznej-fotosynteza Przystosowanie liści do fotosyntezy-obecność...
Obieg azotu w przyrodzie opiera się na 5 podstawowych procesach: - pobieranie nieorganicznych związków z podłoża - rozkładzie martwych szczątków organicznych z uwolnieniem amoniaku - wiązaniu azoty cząsteczkowego - nitryfikacje -...
składnikiem organizmów roślinnych i zwierzęcych, a jej nadmierny ubytek lub niepożądane zanieczyszczenia prowadzą do śmierci roślin, zwierząt i ludzi. Wody zajmują 71% powierzchni kuli ziemskiej . Samo jednak jej rozmieszczenie jest...
Są grupą lądowych roślin organowych, obejmujących klasy: paprocie, widłakowe, skrzypowe oraz wymarłe psylofity. U paprotników występuje w rozwoju przemiana pokoleń z drobnym gametofitem, nazywanym przedroślem. Psylofity. Wymarłe paprotniki...
1. Budowa zewnętrzna: Ciało owadów jest wyraźnie podzielone morfologicznie i funkcjonalnie na trzy tagmy: głowę, tułów i odwłok. Głowa pokryta jest oskórkiem tworzącym puszkę głowową. Puszka złożona jest z licznych sklerytów, płytek...
Ogół: Góry Stołowe to najatrakcyjniejsza krajoznawczo i krajobrazowo grupa górska w Sudetach. Ciągnie się od Kotliny Kamiennogórskiej do Kotliny Kłodzkiej Podzielona jest granicą polsko-czeską na trzy części. Znaczna część znajduje się na...
Funkcje korzenia - mocuje roślinę w podłożu - pobiera z gleby wodę z rozpuszczonymi solami mineralnymi Stożek wzrostu jest odpowiedzialny za wzrost korzenia. Stożek wzrostu jest otoczony warstwą komórek osłaniających, które tworzą...
Królestwo roślin wykazuje zdumiewającą różnorodność. Należą do niego mikroskopijne bakterie (niektóre szkodliwe, inne potrzebne człowiekowi) i rośliny. Aby uświadomić sobie jak ważną rolę odgrywają w naszym życiu, musimy je lepiej poznać. Na...
1. Systematyka grzybów: Podkrólestwo- Grzyby Gromada- Grzybowce Podgromada- Śluzorośla Podgromada- Grzyby właściwe Gromada- Porosty 2. Grzyby wiadomości ogólne: Grzyby są organizmami heterotroficznymi, których komórki mają ściany przesycone...
Ślimaki (Gastropada) zarys sylwetki Pierwotnie dwuboczna symetria ewoluowała w budowę asymetryczną (wyróżniająca ślimaki z pośród innych grup mięczaków) nastąpił obrót narządów wewnętrznych o 180˚; części ciała · dobrze wyodrębniona głowa·...
TRAWIENIE BIAŁEK Trawienie cukrów rozpoczyna się w żołądku. Polega na stopniowym ich rozkładzie do uzyskania wolnych aminokwasów, które są dobrze rozpuszczalne i łatwo się wchłaniają. Gruczoły znajdujące się w ścianach żołądka wydzielają...
CHOROBY PASOŻYTNICZE Do chorób pasożytniczych układu pokarmowego należą m.in.: - tasiemce, - glista ludzka, - owsiki, - włosień kręty TASIEMCE Wywołują chorobę, nazywaną tasiemczycą. Ich kształt przypomina tasiemki lub wstążki....
Zwierzęta i rośliny ze środowisk słodkowodnych różnią się bardzo od tych, które zamieszkują lądy i morza. Owady wodne ślizagają się po powierzchni wody lub pełzają pośród skał na dnie, zapewniając pożywienie żabom, ptakom nurkującym i rybom. W...
Inżynieria genetyczna określana jest jako postępowanie zmierzające do przekształcania informacji genetycznej poprzez stosowanie różnych technologii. Inżynieria genetyczna polega zatem na wprowadzaniu do komórek organizmu, którego cechy chcemy...
Wyróżniamy trzy rodzaje dojrzałości - społeczną - psychiczną - biologiczną Dojrzałość społeczna wyraża się w dostrzeganiu potrzeb i wartości innych ludzi, w umiejętności współpracy, w podejmowaniu bezinteresownych działań na rzecz...
Cukry Są to węglowodany. Cukry są głównym źródłem energii dla organizmu. Skrobia -> Glukoza -> Glikogen. Glikogen jest odkładany w mięśniach i w wątrobie. Przykłady produktów z zawartością skrobi:...
Dżdżownice są niezwykle istotnymi mieszkańcami gleby, pełniącymi kluczową rolę w ekosystemie. Są znane z prowadzenia ryjącego trybu życia, który wpływa korzystnie na strukturę gleby i jej zdolność do utrzymania życia roślin. Te bezkręgowce...
-ten jadłospis spełnia dzienne zapotrzebowanie na witaminy i sole mineralne (osoba w wielku dojrzewania) -dzienna ilość kalorii w tym jadłospisie to ok. 1200-1600 Kcal Dzień 1: Śniadanie: -100g pumpernikla -5g masła roślinnego -50g...
Układ krwionośny człowieka jest układem zamkniętym, co oznacza, że krew krąży w systemie naczyń krwionośnych, a serce jest pompą, która wymusza nieustanny obieg krwi. Naczynia to żyły, tętnice oraz włosowate naczynia krwionośne. Krew wypływa z...
Owady (insecta) to najliczniejsza gromada typu stawonogów(Arthropoda). W porównaniu z innymi gromadami obejmują one największą liczbę gatunków zwierząt na Ziemi. W większości wypadków są to zwierzęta lądowe, z których nieliczne tylko przystosowały...
Serce to najważniejszy narząd. Jest to pompa w kształcie gruszki, która nieustannie rozprowadza krew wokół organizmu, dostarczając składniki odżywcze i tlen do narządów i tkanek. Serce uderza 70 razy na minutę. Przepompowuje w tym czasie od 4 do 6...
1. Wstęp Koty to zwierzęta występujące na całym świecie z wyjątkiem stref podbiegunowych, które potrafiły przystosować się zarówno do wilgotnych lasów tropikalnych, do sawanny i półpustynni, a także do wysokich gór. Jedyny z kotowatych,...
Nabłonek jest to zespół komórek, które są ułożone ściśle obok siebie, tworzące jednolitą warstwę. Komórki nabłonka oraz ich jądra są różnego kształtu. Większość komórek posiada jedno jądro, ale także zdarzają się komórki z dwoma jądrami, a nawet z...
Zdrowie dla człowieka to najdroższa, najcenniejsza wartość i niczym nie można go zastąpić. Dopóki jesteśmy zdrowi, nie interesujemy się naszym organizmem. Sytuacja radykalnie się zmienia gdy zaczynamy chorować, wtedy próbujemy dowiedzieć się jak...
Karol Darwin urodzony w Anglii w 1809 r. stał się jednym z najsłynniejszych przyrodników w dziejach ludzkości. Darwin stworzył najlepiej udokumentowaną teorię ewolucji. W czasie pięcioletniej podróży dookoła świata zebrał mnóstwo informacji...
Ziemię mamy tylko jedną Więc szanujmy Ją, Bo cóż z nami stanie się, Gdy zniszczymy własny dom. Ginie ptactwo i zwierzęta, Giną drzewa w lesie, Nic nie robiąc, wciąż czekamy Co nam los przyniesie? Dość lenistwa więc ruszmy razem I...
Środowisko naturalne jest niezwykle ważnym, choć na co dzień niezauważanym i niedostrzeganym elementem życia. Ono stanowi jednak nasze otoczenie i właśnie dla tego musimy je chronić. Jeżeli nie zadbamy o jego czystość, skazani będziemy na życie w...
EUGLENA, klejnotka, Euglena, rodzaj pierwotniaków z gromady wiciowców zwierzęcych; komórki dł. do 500 µm, owalne, wrzecionowate, spłaszczone; na przednim biegunie komórki 2 wici (1 zwykle krótsza), osadzone na ciałkach podstawowych (kinetosomach),...
Co sam możesz zrobić żeby chronić wodę? obec wzrastającego zapotrzebowania na wodę. przy Jednoczesnym wyczerpywaniu zapasów wód podziemnych, instytucje odpowiedzialne za gospodarkę wodną zostały zmuszone do opracowania sposobów ochrony jej...
Łodygi zielne są charakterystyczne dla roślin, u których zachodzi tylko wzrost pierwotny (nie przyrastają na grubość). Obumierają na koniec każdego sezonu wegetacyjnego. Występują u roślin jednorocznych, dwuletnich i bylin np. marchew, mak polny,...
Powstanie zwierząt na ziemi i początki ich rozwoju ewolucyjnego określa się na około 2 miliardy lat wstecz. Liczbę gatunków dotychczas poznanych i opisanych szacuje się na około 1,5 mln lat. Tworzą one królestwo zwierząt. Zwierzęta te to...
TAKSONOMIA 1.Systematyka: -nauka zajmująca się porządkowaniem istot żywych uwzględniająca w I rzędzie stosunki pokrewieństwa ustalone przez pochodzenie -dział nauki biologii zajmujący się klasyfikowaniem gatunków roślinnych i zwierzęcych dążący do...
Czynniki zagrażające środowisku leśnemu można podzielić na: antropogeniczne, biotyczne i abiotyczne.Wśród wielu czynników antropogenicznych ciągle największe zagrożenie stanowią pożary. Ich najczęstrzymi przyczynami jest wypalanie traw i umyślne...
Przyczyny efektu cieplarnianego Przyczyną efektu cieplarnianego jest nadmierne gromadzenie się gazów cieplarnianych w atmosferze Ziemi, spowodowane między innymi przeszło stuletnim rozwojem przemysłu i spalaniem paliw kopalnych - węgla i ropy...
W strefie sawann występują dwie pory roku: sucha i deszczowa. Ze względu na niewystarczającą ilość opadów w krajobrazie sawann przeważają trawy. Drzewa oraz krzewy rosną kępami lub pojedynczo i tracą liście w porze suchej. Sawanny żywią...
Immunologia – nauka o odporności organizmu Odporność organizmu – to jego zdolność do niszczenia obcych białek i komórek. Antygen – białko wywołujące w organizmie reakcje obronne. Patogen – obca komórka lub białko wywołujące choroby. -...