Białka
To wielkocząsteczkowe związki organiczne składające się z długich łańcuchów połączonych ze sobą aminokwasów. Są zasadniczymi elementami metabolicznymi i strukturalnymi komórek, tkanek i narządów roślin i zwierząt. Liczba reszt aminokwasowych...
Proszki do prania
Proszek do prania jest skomplikowaną mieszaniną wielu substancji, które wzajemnie współdziałając w kąpieli piorącej mają wpływ na końcowy efekt prania. Na efekt ten składa się - o czym nie wolno zapominać - także działanie mechaniczne (ruch...
Wodorotlenki
Wodorotlenki - związki chemiczne zawierające stabilny kation i anion hydroksylowy OH-. Kationem zazwyczaj jest metal ("M") lub grupa amonowa, a wzór ogólny wodorotlenków ma wówczas postać M(OH)x (gdzie x to liczba grup...
Makroelementy i mikroelementy
MAKROELEMENTY WAPŃ - Jest składnikiem kości, zębów, wpływa na pracę układu nerwowego i mięśniowego, na pracę serca, warunkuje na prawidłową krzepliwość krwi, ma oddziaływanie przeciwzapalne, przeciwalergiczne. Niedobór wapnia może...
Energia sieci krystalicznej
Powstawanie sieci krystalicznej zawsze wiąże się z wydzielaniem na zewnatrz kryształu pewnej porcji energii. Układy są tym trwalsze, im niższą energią udało im się osiągnąć-w wypadku kryształu im więcej energii zostało wyzwolonej podczas tworzenia...
Woda i jej znaczenie
Na początek chciałabym zwrócić uwagę na to, czym w ogóle jest woda. Jest ona związkiem tlenu z wodorem, niezwykle rozpowszechnionym i odgrywającym ważną rolę w przyrodzie. Ma postać bezbarwnej cieczy, pozbawionej zapachu i smaku. Woda ma wiele...
Atom
Atom najmniejsza część pierwiastka chemicznego zachowująca jego właściwości. Jest to elektrycznie obojętny układ złożony z dodatnio naładowanego jądra atomowego i ujemnie naładowanych elektronów.Jądro atomowe wewnętrzna część atomu będąca układem...
Leki przeciwbólowe
Od niepamiętnych czasów medycyna ludowa stosowała mleczny sok wyciekający z niedojrzałych makówek jako skuteczny środek przeciwbólowy i nasenny. Zażywany w większych dawkach wywoływał sen letargiczny, a potem śmierć. W Polsce istniał niegdyś na...
Toksyczne Środki Przemysłowe
Zatrucia spowodowane toksycznymi środkami przemysłowymi W przemyśle i gospodarce wykorzystuje się ponad 60 tysięcy różnych związków chemicznych, przy czym każdego roku przybywa średnio około 600 nowych. Wiele z nich wykazuje wysoką toksyczność...
Skład pierwastkowy skorupy ziemskiej
Geologia jest to nauka zajmująca się występowaniem i obiegiem pierwiastków chemicznych w przyrodzie oraz ich rolę w procesach geologicznych. Geolodzy dzielą Ziemię na trzy strefy: skorupę, płaszcz i jądro. Tylko skorupa, czyli zewnętrzna cześć...
Alkiny
Alkiny -są to węglowodory nienasycone posiadające przynajmniej jedno wiązanie potrójne ACETYLEN (etyn) 1. BUDOWA CH ≡ CH C2H2 Hybrydyzacja typu sp Wiązania typu π (pi) i δ (sigma) Cząsteczka ma układ liniowy 2....
Podział związków nieorganicznych
1. Tlenki 2. Wodorki 3. Wodorotlenki 4. Kwasy 5. Sole 6. Inne (węgliki, azotki) TLENKI Związek dwóch pierwiastków, gdzie jednym musi być tlen. Tlenki dzielimy na tlenki metalu i niemetalu w zależności od pierwiastka z którym się łączy....
Pochodzenie, wystepowanie i zastosowanie w. kam, ropy naft. i gazu ziemn.
1. POCHODZENIE I SKŁAD CHEMICZNY: WĘGIEL KAMIENNY jest najcenniejszym surowcem energetyczno - chemicznym pochodzenia naturalnego. Powstał z martwych szczątków roślin w wyniku złożonych przemian biochemicznych, geofizycznych i geochemicznych w...
Woorotlenki - ściąga
Gr. Wodorotlenków(OH) wartościowość (I) Wodne roztwory zasad i soli nazywamy elektrolitami(przewodzą prąd elektryczny) Powstawanie wodorotlenków -pierwiastek metalu z 1 lub 2 grupy reaguje s wodą dając wodorotlenek i gazowy azot, Np....
Zanieczyszczenia wody
Zanieczyszczenia wód, w zależności od ich pochodzenia, ogólnie możemy podzielić na komunalne , przemysłowe i rolnicze. Zanieczyszczenia komunalne to przede wszystkim ścieki miejskie powstające na skutek działalności bytowej i gospodarczej...
Izotopy
Rozwój badań nad promieniotwórczością przyczynił się do odkrycia nowego zjawiska. Atomy trzech różnych pierwiastków: uranu, aktynu i toru samorzutnie rozpadają się tworząc nowe, lżejsze atomy innych promieniotwórczych pierwiastków. Ostatecznym...
Kwas azotowy
Kwas azotowy V (HNO3) - bezbarwna ciecz, o ostrej woni, 1,5 raza gęstsza od wody. W handlu spotykany najczęściej w postaci 68 lub 55% roztworu. Jako stężony jest nietrwały (rozkładająco działa na niego światło i podwyższona temperatura), w miarę...
Korozja metali.
Korozja jest to proces niszczący mikrostrukturę metalu lub stopu metali. Zachodzi ona pod wpływem chemicznej i elektromechanicznej reakcji materiału ze środowiskiem. Czynniki wpływające na ten proces to m.in.: obecność zanieczyszczeń, odczyn...
Zanalizować podobieństwa i różnice we właściwościach fizycznych i chemicznych berylu i glinu i zinterpretować je w oparciu o strukturę powłok elektronowych i prawo okresowości
Charakterystyka berylu Beryl rozpoczyna II grupę układu okresowego. W stanie podstawowym wykazuje on konfigurację elektronów walencyjnych 2s2. Ze względu na małe rozmiary atomu i stosunkowo dużą elektroujemność ma tendencje do...
Związki organiczne
Metan-jego cząsteczka ma kształt czworościanu foremnego(tetraedru), w którego narożach znajdują się atomy wodoru, a w środku atom węgla. Długość wiązań C-H wynosi 109pm, a kąty między nimi są równe 109 28'.Jest gazem bezbarwnym, bez zapachu,...
Fluorowce
FLUOROWCE, halogeny - pierwiastki chemiczne stanowiące 17 grupę (dawniej VII grupę główną) układu okresowego pierwiastków: fluor (F), chlor (Cl), brom (Br), jod (I) i astat (At); w warunkach normalnych fluor i chlor są gazami, brom - cieczą, jod i...
Zastosowanie celulozy
Celuloza biochem. najważniejszy polisacharyd (wielocukier) strukturalny roślin, wchodzący w skład roślinnych ścian komórkowych, nadaje im sztywność i kształt, zbudowany z łańcucha zawierającego od 1000 do 10 tysięcy reszt glukozy, nierozpuszcza...
Hydratacja
Hydratacja (uwodnienie) - ogól procesów chemicznych lub fizycznych, w których związkiem chemicznym przyłączonym do innej substancji jest woda, przy czym woda ta jest przyłączona w całości (nie powstają dodatkowe produkty uboczne). Woda w trakcie...
Węglowodory
Część 1: ALKANY (parafiny) • nasycone węglowodory acykliczne, o wzorze ogólnym CnH2n+2 • stanowią szereg homologiczny najprostszego alkanu – metanu CH4 • alkany, których cząsteczki zawierają co najmniej 4 atomy węgla, mogą mieć łańcuch...
Estry
Estry to produkty reakcji kwasów karboksylowych z alkoholami. Tego typu reakcja chemiczna nosi nazwę estryfikacji Właściwości estrów …………rozpuszczalne w wodzie Dobrze rozpuszczają się w rozpuszczalnikach ……….(np. alkohol) Są...
Teoria atomistyczna Daltona itp.
TEORIA ATOMISTYCZNA DALTONA: atom ma kształt kulisty i jest niepodzielny. MODEL THOMSONA: atom to kulka materialna o ładunku dodatnim wewnątrz której rozmieszczone są elektrony. MODEL PLANETARNY RUTHEFORDA: W centralnej części atomu znajduje się...
Reakcja termojądrowa
Reakcja termojądrowa, synteza jądrowa lub fuzja jądrowa zjawisko polegające na złączeniu się dwóch lżejszych jąder w jedno cięższe, często z uwolnieniem dużej ilości energii. Cięższe jądro może jednak być lżejsze niż suma jego składników. Tę...
Sole i ich zastosowanie - inna wersja
Sole i ich zastosowanie Sole, związki o budowie jonowej zawierające w cząsteczce kation (kationy) metalu (lub grupę NH4+) i anion (aniony) reszty kwasowej. Na ogół krystaliczne ciała stałe. Rozróżnia się: sole obojętne...
Kauczuk
Kauczuki można podzielić na dwie grupy: - naturalne - syntetyczne (sztuczne) Do najważniejszych kauczuków syntetycznych należą: - kauczuk butadienowo-styrenowy - kauczuk butadienowo-akrylonitrylowy - kauczuk chloroprenowy -...
Makro i mikroelementy wśród metali
Sole mineralne, w których skład wchodzą pierwiastki różnych metali, są substancjami nieorganicznymi niezbędnymi w metaboliźmie komórki. Pobierane są wraz z pokarmem lub z wodą w postaci rozpuszczonej. Substancje mineralne są niezbędnym składnikiem...
Odczyn roztworów wodnych - pH
Skala pH -to ilościowa skala kwasowości i zasadowości roztworów wodnych związków chemicznych. Skala ta jest oparta na aktywności jonów hydroniowych [H3O+] w roztworach wodnych. Dokładnie jest to: pH = -log10[H3O+] czyli ujemny logarytm...
Mechanizm mycia i prania. Na czym polega proces prania?
Właściwości, powstawania i otrzymywania mydeł oraz detergentów Mydła są związkami powstałymi w wyniku hydrolizy zasadowej tłuszczów występujących naturalnie w przyrodzie. Wiążą cząsteczki brudu i są rozpuszczalne w wodzie, ponieważ mają...
Tlenki wokół nas
CO – tlenek węgla (II) Najważniejszymi związkami chemicznymi węgla są jego połączenia z tlenem, czyli tlenek węgla (II) i tlenek węgla (IV), znany jako czad, powstaje podczas spalania węgla i jego związków przy ograniczonym dostępie tlenu: 2C...
Znaczenie wody i powietrza w życiu na ziemi.
Woda pokrywa ponad ¾ powierzchni Ziemi. Większość wody, tj. około 97% znajduje się w zasolonych morzach i oceanach, 2% występuje w postaci lodowców i lądolodów, a tylko niecałe 1% stanowi woda znajdująca się w jeziorach, stawach, rzekach,...
Jonity
Jonity Wymieniacze jonowe(jonity) są to ciała stałe nierozpuszczalne w wodzie , które posiadają zdolność wymiany własnych jonów z jonami znajdującymi się elektrodzie. Jonity wymieniające kationy nazywamy kationitami a aniony anionitami. Jony...
Konsekwencje polarnej budowy cząsteczki wody
Budowa polarna cząsteczki polega na tym, iż elektrony przesuwają się w jedną stronę tej cząsteczki – w wodzie wiązanie kowalencyjne spolaryzowane skierowane jest w kierunku atomu tlenu. Na skutek tego atom tlenu ma ładunek ujemny, natomiast atomy...
Charakter chemiczny kwasów
1. Definicja i wzór ogólny kwasów: Kwasy to związki chemiczne składające się z atomów wodoru i reszt kwasowych HnRn 2. Nazewnictwo Nazewnictwo stare i nowe kwasów beztlenowych jest ujednolicone. Do słowa kwas dodajemy nazwę niemetalu i...
Promieniotwórczość naturalna
Promieniotwórczość naturalna - to zjawisko samorzutnego rozpadu jąder połączone z emisją cząstek beta, cząstek alfa, promieniowania gamma. Na przemianę jądra nie mają wpływu czynniki zewnętrzne takie jak: temperatura, pole magnetyczne czy...
Wodór
Wodór H - gaz, bez koloru, słabo rozpuszczalny w wodzie, najlżejszy gaz, łączy się z niemetalami, nie podtrzymuje spalania Odkrycie Wodór został odkryty w 1766 przez Henry\'ego Cavendisha. - Wyodrębniony i zidentyfikowany jako pierwiastek...
Reguła Przekory
Kilkadziesiąt lat temu genialny, francuski uczony Henry Le Chatalier sformułował regułę przekory, która odegrała ogromną rolę przy rozwoju fizyki i chemii. "Każdy układ znajdujący się w stanie równowagi, który poddany jest działaniu czynnika...
Związki chemiczne atopowych odmian węgla
Diament - przeźroczysty, b.twardy, nie przewodzi prądu zastosowanie: wyroby jubilerskie , proszki ścierne , końcówki do wierteł Grafit - stalowoczarny , b.miekki , przewodzi prąd zastosowanie: tygle laboratoryjne...
Tłuszcze
Tłuszcze Tłuszcze (lipidy) są składnikiem komórek ustrojowych, stanowią warstwę ochronną narządów wewnętrznych. Dla organizmu ludzkiego tłuszcze stanowią największe źródło energii, dostarczają bowiem dwa razy więcej kalorii niż białka i...
Sposoby usuwania zanieczyszczeń - uzdatniania wody
Pierwszym etapem oczyszczania ścieków jest oczyszczanie mechaniczne. Podlegają jemu ciała nierozpuszczalne, czyli zanieczyszczenia zawieszone w wodzie. W oczyszczalniach mechanicznych wykorzystuje się procesy cedzenia, filtrowania, osiadania...
Tlen - obszerna praca
Tlen to pierwiastek chemiczny o symbolu O (łacińska nazwa – oxygenium). Jest to bezbarwny i bezwonny gaz. Leży w grupie 16 (VI A) i 2 okresie układu okresowego. Jego liczba atomowa to 8, a masa atomowa 16 [u]-unitów. Temperatura topnienia wynosi...
Jednofunkcyjne pochodne węglowodorów – kwasy, alkohole i estry
Pochodne węglowodorów są produktami, które uzyskuje się na skutek przeprowadzanej reakcji węglowodorów. Jednofunkcyjnymi pochodnymi są pochodne węglowodorów zawierające jeden rodzaj grup funkcyjnych w cząsteczce, ale nie wyklucza to, sytuacji, że...
Podstawowe pojęcia chemiczne
Dyfuzja – samorzutne wnikanie cząstek jednej substancji miedzy cząstki drugiej substancji, gdy są one w bezpośrednim kontakcie ze sobą. Pierwiastek chemiczny – zbiór takich samych atomów. Związek chemiczny – zbiór takich samych cząsteczek....
Alkaloidy, nikotyna, kofeina, morfina i te bzdury.
*Alkaloidy* Alkaloidy to związki naturalne głównie pochodzenia roślinnego (b. rzadko występują w organizmach zwierzęcych - np.gatunek salamandry); mają charakter zasadowy i zawierają min. jeden atom azotu, najczęściej wbudowany w...
Węgle
Węgle kopalne, skały osadowe powstałe w wyniku nagromadzenia i przeobrażenia materii roślinnej. Stanowią mieszaninę różnorodnych związków organicznych, w których skład wchodzą głównie: węgiel, wodór, tlen, siarka i azot, a także substancje...
Kwasy karboksylowe
1) Z kwasami karboksylowymi mamy do czynienia praktycznie na każdym kroku. Nie są nam obce takie nazwy jak ocet i kwas mrówkowy a spożywając wiele produktów, spożywamy substancje które są związkami chemicznymi kwasów karboksylowych. Takimi...