Komórka - budowa, porównanie komórek różnych organizmów
Komórka jest to podstawowa jednostka budująca organizm. Może funkcjonować samodzielnie ( np. bakteria) lub jako element budujący organizm. Komórka zbudowana jest z ORGANELLI. Do organelli zaliczmy: - CYTOPLAZMA - jest to bezbarwna i...
Gady - najważniejsze informacje, krótko
BUDOWA ANATOMICZNA – Czaszka posiada niej otworów jest silniej wysklepiona i jest więcej miejsca na mózg. – kręgosłup się rozrósł rozrósł stosunku do płazów – są żebra z mostkiem Nowością Jest: 1. Jeden kłykieć potyliczny 2. Inne...
Dojrzewanie chłopców
Dojrzewanie jest to okres, kiedy organizm przeobraża się w organizm osoby dorosłej. 1 faza prepubertalna Rozpoczyna się około 8 roku życia i jest mało dostrzegalna.W tym okresie wydłużają się kończyny oraz dojrzewają podstawowe funkcje...
Układ krwionośny - notatka
Układ Krwionośny: Jego zadaniem jest transportowanie krwi z niezbędnymi do życia składnikami (gazy: O₂ i CO₂) do płuc, produktami trawienia z przewodu pokarmowego oraz szkodliwymi i zbędnymi produktami metabolizmu. Układ krwionośny: -...
Co to jest kwiat?
Kwiat - organ sporofitu, w którym wykształcają się elementy rozrodu płciowego roślin nasiennych, przekształcony, skrócony pęd rośliny kwiatowej. U większości roślin okrytonasiennych kwiat składa się z pręcików, słupków, a także u wielu roślin z...
Kwas DNA- budowa i struktura
Temat: Kwas DNA- jego struktura i budowa. GENETYKA to nauka badająca dziedziczność i wynikające z tego zmienianie się organizmów.Nośnikiem informacji genetycznej jest dwu niciowe DNA, a model struktury przestrzennej odkryli w 1953r. Watson i...
Odpady toksyczne i metody ich unieszkodliwiania
I. WSTĘP . Odpady ? to wszystkie przedmioty oraz substancje stałe , również te nie będące ściekami substancje ciekłe , powstałe w wyniku działalności przemysłowej , gospodarczej...
Choroby układu pokarmowego
Choroby układu pokarmowego: a) przełyku: - zapalenie przełyku - żylaki przełyku - rak przełyku b) żołądka: - zapalenie błony śluzowej żołądka - choroba wrzodowa żołądka - rak żołądka c) dwunastnicy: - choroba wrzodowa dwunastnicy...
Neuron
Impuls biegnie wzdłuż komórki nerwowej, aż dociera do synapsy, czyli szczeliny znajdującej się między dwoma neuronami. Teraz sygnał elektryczny musi przeskoczyć przez te szczelinę korzystając z pośrednictwa neuroprzekaźnika. W tym celu pierwszy...
Bioróżnorodność i sposoby jej ochrony na terenie Małopolski
Różnorodność biologiczna (ang. biodiversity) = różnorodność gatunkowa, bioróżnorodność - nie jest sumą wszystkich ekosystemów, gatunków i ras zwierząt, roślin dziko żyjących i udomowionych, lecz jest cechą określającą zróżnicowanie między tymi...
Transkrypcja i translacja białek
Białka w naszym organizmie tworzą się dzięki ekspresji genów. Zawarta w nich informacja jest odszyfrowywana i używana do wytwarzania białek. Mimo, iż sekwencja zasad w DNA określa jednoznacznie kolejność aminokwasów w białku, to informacja ta nie...
Impuls nerwowy
Impuls nerwowy jest zjawiskiem elektrycznym zachodzącym na powierzchni komórki nerwowej i pełni podstawową rolę w przekazywaniu informacji w układzie nerwowym. Rozprzestrzenianie się impulsu w tkance nerwowej jest procesem aktywnym, opartym na...
Składniki mineralne - mikro i makro elementy. Opis składników mineralnych
Składniki mineralne spełniają w żywych organizmach rolę substancji regulujących przemianę materii oraz są materiałem budulcowym. Organizm ludzki zawiera w swym składzie około 40 pierwiastków chemicznych. Podobnie do witamin, zalecane ilości...
Autonomiczny układ nerwowy, obwodowy układ nerowowy, Budowa (ucha, oka, mozg, język), odruchy, gruczoły, przebieg impulsów
AUTONOMICZNY UKŁAD NERWOWY, OBWODOWY UKŁAD NERWOWY, Budowa (ucha, oka, mozg, język), odruchy, gruczoły (chyba źle uzupełnione), PRZEBIEG IMPULSÓW Wszystko w załaczniku. Autor: Damian Gruszka Praca robiona, do własnego uczenia się, z...
Rośliny samopylne i obcopylne (samopłodne / obcopłodne)
* Obcopylne: o kukurydza o dynia oleista o ogórek o szpinak o melon o konopie siewne o chmiel o żyto o gryka o gorczyca biała o...
Ryby
-środowisko wodne -najliczniejsza grupa kręowców (ok. 30 000 gat.) -najmniejsza: sumik karłowaty (ok. 1 cm dł.) -najwieksza: rekin w8ielorybi (dł. 16 m., waga: 11 ton) -ryby jaskiniowe (żyjące w ciemnościach) -utraciły oczy i zabarwienie...
Grzyby
Grzyby to organizmy plechowe występujące na lądzie (rzadko w wodzie). Potrzebują do życia odpowiedniej wilgotności, temperatury (15-30oC), podłoża z dostatkiem materii organicznej. Klasyfikacja grzybów opiera się na sposobach rozmnażania i...
Szkodliwość palenia papierosów oraz zanieczyszczenia powietrza
1. PALENIE PAPIEROSÓW I INNYCH WYROBÓW TYTONIOWYCH Dla każdej osoby dym tytoniowy jest szkodliwy w różnym stopniu- zależy to od rasy, płci wieku, indywidualnych cech i ilości wypalanych papierosów. Udowodniono, że najbardziej szkodzi kobietom...
Co to jest dieta?
Wiele osób słysząc słowo "DIETA" kojarzy je tylko i wyłącznie z odchudzaniem. Nic bardziej błędnego. Dieta to nic innego niż pewien sposób odżywiania, dostosowany do danej osoby oraz, co najważniejsze, do danych celów. To oznacza, że "będąc...
Dekalog zdrowego trybu życia
Dekalog zdrowego stylu życia 1 WIEDZA O SAMYM SOBIE Oznacza, najogólniej rzecz biorąc, konieczność zrozumienia wszystkich podstawowych zasad funkcjonowania organizmu w takim stopniu, aby człowiek umiał oceniać stan swego zdrowia, prawidłowo...
Tolerancja organizmów na różne czynniki życia
Tolerancja – (biol.) odporność organizmu na szkodliwe czynniki środowiskowe. Każdy organizm żyje w określonym środowisku, na który składają się elementy ożywione (biotyczne) i nieożywione (abiotyczne). Środowisko nieożywione stawia przed...
Organella komórkowe
Błona komórkowa Budowa: składnikami błony są białka i lipidy Funkcje - izolacja komórki od środowiska pozakomórkowego - umożliwia transport substancji z komórki i do komórki Cechy: zasadniczą cechą jest wybiórcza (selektywna)...
Higieniczny tryb życia
Higieniczny tryb życia jako czynnik warunkujący sprawność życiową człowieka i jego zdolność do pracy. W skład higienicznego trybu życia wchodzą czynniki takie jak: WYPOCZYNEK Wypoczynek to przywrócenie sił fizycznych i psychicznych. Stan, jakim...
Budowa, narządy - charakterystyka ogólna ptaków
OGÓLNA CHARAKTERYSTYKA Ptaki są kręgowcami zdolnymi do latania. Należą do stałocieplnej gromady i są jajorodne. Przypisuje się je do owodniowców, o ciele pokrytym piórami. Z przednimi kończynami przekształconymi w skrzydła i z tylnymi...
Budowa i funkcje krwi
Krew składa się z osocza i elementów morfotycznych. W osoczu znajdują się: woda, substancje odżywcze, składniki gazowe, enzymy, hormony, ciała odpornościowe i fibrynogen, którego rolę opiszę pod koniec. Do elementów morfotycznych należą...
Wpływ człowieka na zmianę klimatu
Wpływ człowieka na zmianę klimatu. Jednym z problemów współczesnego świata - poza zapobieżeniem zagładzie w wyniku wybuchu powszechnej wojny termojądrowej - staje się zapewnienie ludzkości tzw. \" bezpieczeństwa ekologicznego \" ....
Budowa i rola narządów zmysłów człowieka
Człowiek dysponuje pięcioma zmysłami, które informują go o tym co się dzieje wokół niego. Są to: wzrok, słuch, dotyk, węch i smak. Obecnie w fizjologii dodaje się jeszcze zmysł równowagi, a także wszelkie czynności związane z czuciem (np....
Znaczenie ćwiczeń fizycznych dla zdrowia
1. Wpływ aktywności fizycznej na zdrowie dowiedziono, że ludzie dbający o sprawność fizyczną mają lepsze samopoczucie, ogólny stan zdrowia, zwiększoną wydolność mięśni. Aktywność fizyczna korzystnie wpływa także na pracę serca, mięśni i kości....
Gruczoły - hormon - funkcja
Jądra - androgeny (wpływają na rozwój 3 i 4 rzędowych cech płciowych) Jajniki , łożysko - estrogeny (rozwój 2 i 3 rzędowych cech płciowych i przebieg miesiączki), progesteron (odpowiada za utrzymanie ciąży, hamuje owulację) Rdzeń -...
Ogólna charakterystyka stawonogów
-wszystkie części ciała połączone są ruchomo za pomocą stawów -ciało podzielone na segmenty -występuje pancerz, który pełni funkcję szkieletu zewnętrznego, zbudowany jest z chityny -występuje wzrost skokowy, aby urosnąć zwierzę musi zrzucić...
Życie społeczne owadów
Owady eusocjalne Owady społeczne, eusocjalne - są to owady stanowiące potomstwo jednej lub kilku samic żyjące w zorganizowanych społeczeństwach (koloniach), w których wytwarza się mniej lub bardziej zorganizowany podział pracy. Niekiedy...
Jedność i różnorodność w obrębie typu mięczaków.
Mięczaki to dziwna grupa zwierząt. Nikt nie wątpi, że ślimaki, małże i głowonogi są spokrewnione i że należy je zaliczyć do jednego typu. Okazuje się jednak, iż nie można sformułować ścisłej definicji tego typu, bo od wszystkich reguł będą...
Głód na świecie
Głód na Świecie ? Co 3,6 sekundy ktoś umiera z głodu. ? Ok. 815 milionów ludzi w świecie cierpi głód i niedożywienie. ? Tylko w 32 z 99 badanych przez FAO krajów rozwijających się zanotowano w minionych 10 latach spadek ilości niedożywionych. W...
Historia ochrony przyrody w Polsce
Początki ochrony przyrody w Polsce Historia ochrony przyrody w Polsce sięga czasów Bolesława Chrobrego (ok.967-1025), który wydał prawa chroniące bobry. W XII wieku Bolesław Kędzierzawy (Mazowiecki) ograniczył polowania na tury. Król...
Zwierzęta drapieżne
Ssaki drapieżne (Carnivora) Rząd ssaków, do którego należy 7 rodzin obejmujących ok. 250 gatunków: psowate, niedźwiedzie, hieny, łasze, łasicowate, koty i szopowate. Przedstawiciele drapieżnych w Polsce prezentowane są w 15 gatunkach....
Dziedziczenie wg Mendla
Gregor Johann Mendel uznawany dziś jest za prekursora genetyki. Ten augustański zakonnik żyjący w XIX wieku zajmował się dziedziczeniem cech grochu zwyczajnego. Jego wnioski obecnie zwane są prawami Mendla. Poniżej podane jest ich współczesne...
Gady - jako organizmy, które w pełni osiągnęły ląd.
Gady są zwierzętami typowo lądowymi. Zamieszkują różnorodne siedliska stref ciepłych oraz umiarkowanych. Są zwierzętami zmiennocieplnymi. Ciało gadów jest wydłużone, podzielone na odcinki: głowa, tułów, ogon, 2 pary kończyn (z wyjątkiem węży)....
Przestrzenna organizacja komórki.
-błona komórkowa budowa i funkcje błony komórkowej a/ budowa chemiczna -ma naturę białkowo-lipidową, składa się z białek i tłuszczów złożonych fosfolipidów (ma budowę polarną, in. biegunową); główka-część hydrofilowa(rozpuszcza się w wodzie),...
Zanieczyszczenia wód.
Ok. 97% wody na Ziemi to morza i oceany, które pokrywają 3/4 powierzchni Błękitnej Planety. Pozostałe 3% to woda słodka, z której większość uwięziona jest w czapach lodowcowych. Dla potrzeb człowieka pozostaje dostępne zaledwie 0.03% zasobów...
Osiągnięcia biologii, które były, są i będą najistotniejsze
Biologia to nauka ożyciu, która skupia się na charakterystyce, klasyfikacji oraz zachowaniu organizmów żywych, jak również sposobie powstawania nowych gatunków. Pisząc o biologii mam na myśli medycynę. W tej dziedzinie jest bardzo wielu...
Znaczenie wody i powietrza w przyrodzie
Woda jest potrzebna wszystkim żywym organizmom. Bez wody nie byłoby egzystencji. Dla niektórych zwierząt jest środowiskiem życia. Woda jest podstawowym składnikiem każdej żywej komórki. Jest potrzebna we wszystkich procesach przemiany materii....
Szkodliwość palenia papierosów
Palenie tytoniu jest najważniejszą, usuwalną przyczyną śmierci współczesnego człowieka. W połowie lat 80 - tych paliło 50% Polaków (60% mężczyzn i ponad 30% kobiet). Podczas, gdy USA i kraje Europy Zachodniej notują sukcesywne zmniejszanie liczby...
Globalne zagrożenia środowiska
W tym krótkim referacie, chciałbym przedstawić problem globalnych zagrożeń środowiska. Zacznijmy od tego, czym są owe zanieczyszczenia - globalne zagrożenia środowiska to określenie degradacji lub dewastacji środowiska, które obejmują całą kulę...
Higiena układu oddechowego
W organizmie człowieka możemy między innymi wyróżnić układ oddechowy. Składa się on z jamy nosowej, gardła, krtani, tchawicy, oskrzeli i płuc. Choroby infekcyjne górnych dróg oddechowych zdarzają się bardzo często i nie oszczędzają żadnego...
Co to jest tolerancja ekologiczna. Na wybranych przykładach scharaktaryzuj zależności międzygatunkowe - nieantagonistyczne i antagonistyczne.
Występowanie i pomyślne bytowanie organizmów w ekosystemie uzależnione jest od warunków środowiska, w tym od ilości i natężenia czynników abiotycznych czyli czynników fizycznych i chemicznych środowiska,, m.in. wody, ciśnienia, pH, tlenu, CO i...
Zielnik
Chwasty, jako jedna z wielu grup agrofagów, są wciąż obecne na naszych polach, powodując znaczne straty w plonach roślin. Charakteryzują się bowiem wielostronnym ujemnym wpływem na rośliny uprawne i środowisko, w którym występują. Odznaczają się...
Działania ochronne dla wód powierzchniowych
Wody powierzchniowe w Polsce są głównym źródłem zaopatrzenia w wodę w naszym kraju. Charakteryzują się wysoką mętnością, szczególnie w okresach wiosennych roztopów i silnych deszczów. Wody te zanieczyszczone są też organicznymi i nieorganicznymi...
Rola ukladów krążenia, oddechowego, wydalniczego i pokarmowego u organizmów żywych
Układy krążenia, oddechowe, wydalnicze i pokarmowe u prawie wszystkich organizmów są ze sobą powiązane (jeśli organizm je posiada), i razem współdziałają. Można zauważyć, że znając przynajmniej dwa spośród tych układów, możemy rozróżnić zwierze...
Budowa i funkcje układu krwionośnego u człowieka i jego ewolucyjny rozwój u zwierząt
Układ krążenia nazywany również sercowo-naczyniowym składa się z dwóch części tj. układu krwionośnego i układu limfatycznego. Układ krwionośny u człowieka jest zamknięty. Oznacza to, że krew nie wlewa się do jam ciała, ale krąży w systemie naczyń...
Przykłady międzynarodowych działań w zakresie ochrony środowiska
Zanieczyszczenia i degradacja środowiska już dawno przestały być problemami lokalnymi, ograniczonymi do niektórych regionów w odrębie poszczególnych państw. Działania ochronne prowadzone przez suwerenne państwa muszą być w pewien sposób...