Lasy są najbardziej naturalną formacją przyrodniczą od wieków nierozerwalnie związaną z krajobrazem Polski, niezbędnym czynnikiem równowagi środowiska przyrodniczego, warunkującym rozwój kraju. Lasy dzięki wniesionej pracy człowieka...
Cykl rozwojowy roślin nagonasiennych stanowi jakby stopień przejściowy pomiędzy cyklem rozwojowym paproci i okrytonasiennych. Na przykład sosna, typowa roślina nagonasienna, wytwarza dwa rodzaje szyszek: męskie, małe, nie przekraczające 3 cm...
Morze Martwe leży w poludniowo-zachodniej Azji na terytorium Izraela i Jordanii. Znajduje się ono w rowie tektonicznym, który utworzył się w wyniku afro-azjatyckiego pęknięcia, jakie miało miejsce ponad 2 miliony lat temu, na przełomie...
O koniach wielu autorów pisało powieści (Zaklinacz Koni, Nicholas Evans), bajki (Konik Garbusek), piosenki (Konie, dumne konie). Te zwierzęta w wielu wierszach, książkach, filmach, serialach odgrywały ważną rolę, pełniły doskonałe tło... Co wobec...
Tkanka nerwowa jest zbudowana z komórek wyspecjalizowanych w przewodzeniu impulsów elektrochemicznych. Komórki tej tkanki noszą nazwę neuronów. Neuron zbudowany jest z: - ciała komórki (perykarionu), w którego skład wchodzi jądro komórkowe,...
Gdy człowiek umiera i zostaje pogrzebany według obrządku chrześcijańskiego, jak to jest przyjęte w naszym kręgu kulturowym, duchowny wypowiada przed spuszczeniem trumny do grobu powszechnie znane słowa: „Ponieważ Bóg Wszechmogący powołał...
Czym są bakterie? Bakterie (gr. bakterion - pałeczka) to jednokomórkowe lub kolonijne organizmy o budowie prokariotycznej. Ze względów historycznych pojęcie to jest dosyć nieprecyzyjne. Tradycyjnie (mniej więcej do połowy XX w.) obejmowało...
DZIOBAK (Ornithorhynchus anatinus) Systematyka : - domena: eukarioty, - królestwo: zwierzęta, - typ: strunowce, - podtyp: kręgowce, - gromada: ssaki, - podgromada: ssaki jajorodne, - rząd: stekowce, - rodzina: dziobkowate, - gatunek:...
Mieszkam na wsi , jednak nie widać tego po krajobrazie który jest tak rozbudowany ,że już wcale jej nie przypomina . Gdy wyjrzę za okno widzę sad mojego sąsiada ,który co roku daje mnóstwo owoców. Piękny jest to widok wiosną . Na drugim planie...
Układ pokarmowy człowieka. Części układu pokarmowego: - Jama gębowa - Gardło - Przełyk - Żołądek - Jelito cienkie - Jelito grube zakończone otworem odbytowym - Oraz gruczoły: ślinianki, wątroba, trzustka Układ pokarmowy odpowiada za...
Nikotynizm 1. O NIKOTYNIZMIE Początkowo palenie było dobrze widzianym w eleganckim towarzystwie zwyczajem, gestem świadczącym o dobrych manierach, wysokiej klasie, kulturze i zamożności....
Tkanka Nabłonkowa Okrywa powierzchnię ciała i wyściela narządy wewnętrzne. W tkance tej komórki ściśle do siebie przylegają. Mogą tworzyć jedną warstwę ( nabłonek jednowarstwowy) lub kilka warstw (nabłonek wielowarstwowy). Ze względu na...
1. Odżywianie 2. Oddychanie 3. Wydalanie 4. Wzrost 5. Pobudliwość 6. Ruch (tylko u zwierząt) 7. Rozmnażanie Sposoby odżywiania Samożywność -organizmy roślinne same wytwarzają sobie pokarm w procesie fotosyntezy Cudzożywność-...
Biebrzański Park Narodowy został utworzony 09.09.1993 r. i jest największym parkiem narodowym w Polsce. Położony jest w północno - wschodniej części kraju, na terenie województwa podlaskiego. Powierzchnia Parku wynosi 59223 ha. Obszary leśne w...
W górach rosną na nich lasy bukowe noszące nazwę buczyny karpackie. Lasy te spotykamy także na Pomorzu, gdzie nazywane są buczyną pomorską. Tam, podobnie jak grądy,rosną na glebach brunatnych. Głównym drzewem tworzącym typ tego lasu jest buk. W...
Układ nerwowy pracuje bez przerwy i ciągle musi odbiera różne bodźce z otoczenia. Jeśli na nasz organizm działa jednocześnie zbyt wiele czynników, mogą one wywołać stres. Jest to reakcja, która dostosowuje organizm do nowej sytuacji wymagającej...
RYBY Większość gatunków ryb to zwierzęta jajorodne. Składają najczęściej od kilku tysięcy do kilku milionów jaj zwanych ikrą. Okres składania jaj nazywa się tarłem i towarzyszą mu specjalne obyczaje godowe. U samców następuje w tym okresie...
Grzyby (mycophyla) Grzyby, obok glonów, stanowią drugą ogromną grupę roślin plechowych. Obejmują około 100 tysięcy gatunków. Są to przeważnie organizmy lądowe, rzadziej wodne, jednokomórkowe lub wielokomórkowe, bez plastydów. Są roślinami...
Ssaki (Mammalia) To zwierzęta tworzące najwyżej uorganizowaną gromadę podtypu kręgowców (Vertebrata), typu strunowców, która powstała ok. 200 mln lat temu z gadokształtnych ssaków kopalnych z rzędu Therapsida, żyjących w permie i triasie....
WŚCIEKLIZNA Co to jest? Wścieklizna to inaczej wodowstręt. Wirusy tej choroby atakują wszystkie zwierzęta ciepłokrwiste, czyli także i człowieka. Wywołuje ostre zapalenie mózgu kończące się zawsze śmiercią. Stanowi ogromny problem...
Spalanie Spalanie - to gwałtowny proces, któremu towarzyszy wydzielanie energii w postaci ciepła i światła np. Spalanie (utlenianie) węgla C O2----->CO2 en.świetlna Spalanie (utl. )magnezu Mg O2------>MgO2 en.cieplna en.świetlna...
Wielka Rafa Koralowa Wielka Rafa Koralowa czy też Wielka Rafa Barierowa (ang. Great Barrier Reef) – największa na świecie rafa koralowa, położona u wybrzeży Australii. Jest to wyjątkowy, największy na Ziemi wytwór organizmów żywych, widoczny...
Wszystkie organizmy żywe możemy podzielić na dwie grupy: organizmy, które nie mają wykształconego jądra komórkowego (Prokariota) oraz organizmy mające wykształcone jądro komórkowe (Eukariota). Bakterie są jednokomórkowymi organizmami...
Występowanie niektórych chorób serca i naczyń krwionośnych takich jak choroba wieńcowa, zawał serca lub udar mózgu, wiąże się z występowaniem tak zwanych czynników ryzyka. Na część z nich nie mamy wpływu – są to na przykład płeć męska,...
Jamochłony (Coelenterata) - tradycyjna nazwa grupy drapieżnych bezkręgowców wodnych obejmującej parzydełkowce i żebropławy. Dawniej były uznawane za typ. Cechy charakterystyczne: - obecność epidermy i gastrodermy (zwierzęta dwuwarstwowe) z...
Choroby genetyczne są to choroby przekazywane z pokolenia na pokolenie lub też choroby powstające na nowo na skutek zmian i zaburzeń w mechanizmach przekazywania cech dziedzicznych. Te nieprawidłowości mogą być przekazywane potomstwu jako choroby...
Co to jest las? Słowniki określają las jako zwarty zespół roślinności z przewagą drzew. Przyrodnik widzi w lesie nie tylko drzewa. Las jest zespołem wzajemnie od siebie zależnych roślin i zwierząt, wśród których są i organizmy mikroskopijne,...
Zdolność rozmnażania się jest podstawową właściwością wszystkich organizmów żywych. Dzięki tej zdolności organizmów zachowuje się ciągłość życia na Ziemi mimo stałego wymierania poszczególnych osobników. W świecie roślinnym istnieje wiele różnych...
CHARAKTERYSTYKA OGÓLNA NOWOTWORU Nowotworem nazywamy nieprawidłową tkankę, która rozrasta się nadmiernie i w sposób nieskoordynowany z sąsiadującymi tkankami. Nadmierny rozrost spowodowany jest niepohamowaną proliferacją komórek, nieustającą...
Jądra- zbudowane są z kanalików nasiennych ułożonych w postaci pławików. Są to gruczoły wydzielania endokrynowego, gdyż komórki śródmiąższowe znajdującego się między kanalikami produkują testosteron, zaś jako gruczoły egzokrynowe produkują...
Ochrona wschodów i początkowego okresu wzrostu roślin Rośliny buraka cukrowego w czasie wschodów i początkowego okresu wzrostu wymagają stałej i bardzo efektywnej ochrony, szczególnie po wysie?wie jednokiełkowych nasion w odstępach docelowych...
Odżywianie - m.in. proces życiowy polegający na dostarczeniu pokarmu każdej żywej komórce (w sposób samożywny lub cudzożywny). Pobrany pokarm jest wykorzystywany przez organizm jako materiał budulcowy, energetyczny, zapasowy i regulatorowy....
Położenie i powierzchnia: Narwiański Park Narodowy leży w północno-wschodniej części Polski w województwie podlaskim. Powierzchnia całkowita parku utworzonego w 1996 r. wynosi 7350 ha. Na terenie parku dominuje własność prywatna, głównie...
BEZPOŚREDNIE DOWODY EWOLUCJI WIEK ZIEMI Wiek Ziemi oceniany jest na ok. 5 mld lat. Do jego określenia służą izotopy promieniotwórczych pierwiastków : Uran 238, Potas 40 – do określania wieku skał i minerałów. Węgiel C14 służy do określania...
Jednym z problemów współczesnego świata - poza zapobieżeniem zagładzie w wyniku wybuchu powszechnej wojny termojądrowej - staje się zapewnienie ludzkości tzw. bezpieczeństwa ekologicznego. Przez dążenie do zapewnienia bezpieczeństwa ekologicznego...
Powszechnie znanych jest bardzo wiele chorób dotykających ludzi, choroby te, za względu na wiele czynników zostały podzielone na wiele kategorii. Do jednej z nich zaliczono choroby zakaźne, czyli takie, które wywołane są przez chorobotwórcze...
Cytoplazma - pozajądrowa część komórki oddzielona od środowiska zewnętrznego błoną komórkową . Cytozol - płynny składnik cytoplazmy , jest zbudowany między innymi z wody , białek i cukrów . Błona komórkowa - zapewnia transport różnych...
Prawidłowe funkcjonowanie organizmu człowieka możliwe jest dzięki sprawnej współpracy białek, tłuszczów, wody, węglowodanów i witamin. Jednym z elementów ludzkiego ciała, bez którego życie byłoby niemożliwe, są składniki mineralne. W przyrodzie...
ODŻYWIANIE Pożywienie dzieli się na: a. pokarmy pochodzenia zwierzęcego (mleko i jego przetwory, jaja, mięso, ryby) b. pokarmy pochodzenia roślinnego (owoce, warzywa, zboża) Pożywienie pozwala człowiekowi prawidłowo funkcjonować. Musi być...
GENETYKA to nauka badająca dziedziczność i wynikające z tego zmienianie się organizmów.Nośnikiem inf.genetycznej jest dwuniciowe DNA,a model struktury przestrzennej wstalili w 1953 raki Watson i Crick. BUDOWA CHEMICZNA DNA:Zbudowane jest z 4...
Znaczenie genetyki w rolnictwie, hodowli zwierząt i medycynie. Inżynieria genetyczna i wykorzystanie jej technik w biotechnologii. Nauka jaką jest genetyka, w dzisiejszych czasach jest niezmiernie powszechna a zarazem potrzebna. Dzięki niej...
Energetyka : Energetyka jest to nauka techniczna zajmująca się zagadnieniami przetwarzania, przesyłania, gromadzenia i wykorzystywania różnych rodzajów energii. W zależności od rodzaju energii można wyróżnić: energetykę cieplną...
Bakterie to najprostsze, prokariotyczne organizmy jednokomórkowe, występujące we wszystkich środowiskach, nawet w tych, w których inne organizmy nie są w stanie przeżyć są to organizmy kosmopolityczne. Przetrwalniki - spoczynkowa forma...
1. Komórki ogólnie - to podstawowy element strukturalny i czynnościowy każdego organizmu, zdolny do spełniania różnych funkcji życiowych, np. oddychania, rozmnażania, odżywiania, wzrostu - zbudowana jest ze ściany komórkowej i protoplastu -...
ROZMNAŻANIE ROŚLIN NASIENNYCH Gromada: Nasienne Podgromada: Nagonasienne Podgromada: Okrytonasienne Rośliny nasienne, podobnie jak mszaki i paprotniki, również przechodzą przemianę pokoleń, przy czym gametofit ich uległ...
Obecnie jest wiadomo, że wszystkie organizmy żywe zbudowane są z większej lub mniejszej liczby komórek. Występują więc organizmy jednokomórkowe np. bakterie, pierwotniaki lub wielokomórkowe, zbudowane z wielu współpracujących ze sobą komórek....