Ballada jako gatunek literacki rodowodem sięga do średniowiecza (ballare - tańczyć), ulubiony gatunek romantyków. Ballada romantyczna nasycona pierwiastkami romantycznymi. Gatunek synkretyczny (elementy: liryki, epiki i dramatu). Tematem są...
Bolesław Prus ( 1847-1912 ) właściwie Aleksander Głowacki. Przez całe swe literackie życie stworzył jedynie jedną powieść historyczną, a mianowicie „Faraona”, którego akcję osadził w starożytnym Egipcie. Wydany w 1987 roku Faraon wyrósł z...
Stefan Żeromski przy wyborze tytułu dla swojej powieści z pewnością kierował się mitem Syzyfa, który został skazany przez bogów na wtaczanie kuli pod górę, która prawie na samym szczycie znów staczała się na dół. W powieści Żeromskiego Syzyfa...
"Monachomachia, czyli wojna mnichów" jest poematem heroikomicznym, czyli parodią eposu bohaterskiego. Jego dzieje sięgają V w. p.n.e., kiedy to powstała "Batrachomiomachia", poemat grecki opiewający wojnę żab z myszami -...
Okoliczności powstania utworu. Praca Słowackiego nad Kordianem, pisanym w Genewie, trwała od lata do listopada 1833 roku. Dramat został wydany po raz pierwszy w 1834 r. w Paryżu, a jego prapremiera odbyła się dopiero w 1899 roku w Krakowie. Utwór...
Literatura oświecenia rozwijała się w bardzo dramatycznym okresie dziejów Polski. Narastające trudności były wynikiem wzmocnienia pozycji szlachty, która jak tylko nadarzała się okazja osłabiała władzę królewską. Podobnie zachowywali się obcy...
2 poł. XIX w., zabór rosyjski. W wójtowej kancelarii we wsi Barania Głowa pisarz gminny Zołzikiewicz namawia wójta Burka, aby zamiast jego syna oddał do wojsk chłopa, Warzona Rzepę. Młoda Rzepowa podoba się pisarzowi. Udaje się więc do zagrody...
„Pan Tadeusz” powstawał w Paryżu w latach 1832 – 34. Utwór ten początkowo miał być znacznie krótszy. Dwanaście ksiąg zostało ostatecznie ukończonych i wydanych w 1834 r. Krytyka literacka i czytelnicy przyjęli książkę chłodno, z dużą nieufnością....
Literatura ludowa, zwykle anonimowa twórczość ludu wiejskiego, współtworząca szeroko rozumiany jako zjawisko kulturowe folklor, także w postaci twórczości ustnej, mówionej i śpiewanej (pieśni i piosenki). Epika poetycka, np. rosyjskie byliny....
„Chłopi” Władysława Stanisława Reymonta Awans społeczny i kulturalny autora „Chłopów” był niesłychany. Syn wiejskiego organisty urodzony we wsi Kobiele Wielkie, po 57 latach burzliwego życia został w 1924 roku laureatem literackiej Nagrody...
Kain i Abel byli synami Adama i Ewy. Kain był starszym synem i zajmował się uprawą roli, Abel natomiast był pasterzem trzód. Kain składał Bogu w ofierze płody rolne, natomiast Abel „pierwociny ze swej trzody i z ich tłuszczu”. Bogu milsza była...
W swoich dramatach Szekspir przygląda się psychice człowieka opętanego wielkimi namiętnościami: miłością, zazdrością, a także chciwością, jak w "Makbecie". Pisał o problemach ponadczasowych, towarzyszących człowiekowi na przestrzeni dziejów. W...
Satyra jest gatunkiem literackim wywodzącym się ze starożytności, który w swej treści ośmiesza i piętnuje ukazane w niej zjawiska lub postacie, prezentuje świat przez komiczną wręcz hiperbolizację wad ludzkich, negatywnych przejawów życia...
Adam Mickiewicz jest jednym z pierwszych polskich pisarzy, który umieścił w swoim utworze ? postać Żyda. Po nim w literaturze polskiej znalazło się wielu przedstawicieli tej nacji. Ci najsłynniejsi pojawili się w ?Lalce? Bolesława Prusa, w ?Mendlu...
Ballada pt. "Król Elfów" powstała w 1782 roku, w czasie, który w literaturze niemieckiej zwany był okresem "burzy i naporów". Autor w tym utworze przedstawia dwa światy : rzeczywisty i fantastyczny. Drugi świat widzi tylko...
Franciszek Ksawery Mikołaj Zabłocki urodził się 2stycznia 1752 roku. Nie udało się dotąd ustalić ani miejsca urodzenia Franciszka, ani nawet dzielnicy Rzeczy pospolitej, z której wywodziła się rodzina przyszłego komedio-pisarza. Powodowany...
Akcja powieści Franza Kafki przypomina koszmar senny. Rzecz dzieje się w abstrakcyjnym mieście, i bez konkretyzacji czasowej. Bohater - Józef K. - budzi się i od obcych urzędników, którzy naszli jego mieszkanie, otrzymuje informacje, iż został...
Do najpopularniejszych opowiadań Konopnickiej należą: "Mendel Gdański", "Miłosierdzie gminy", "Dym", "Nasza szkapa". Mendel był starym Żydem, który od urodzenia mieszkał w Gdańsku i był introligatorem. Swe...
Pierwotny tytuł "Wilcze gniazdo", powieść oparta na studiach walk polsko-kozackich. Drukiem powieść ukazała się wpierw na łamach krakowskiego "Czasu" i warszawskiego "Słowa" od 2 maja 1883 r. do 1 lutego 1884 r.,...
Hrabia Roland jest uznawany za wzór rycerza chrześcijańskiego. Świadczą o tym jego cechy – jak rycerz walczył i umierał, kochał, służył swej ojczyźnie, wreszcie oddał za nią życie, wiernie służył cesarzowi, a mając do wyboru hańbę lub śmierć –...
Nowatorstwo powieści Najciekawszym zabiegiem, jaki stosuje Nałkowska, jest połączenie tradycji realizmu XIX wieku z nowatorstwem powieści psychologicznej. Z jednej strony "Granica" jest powieścią realistyczną – pokazuje problemy w sposób...
Jednym z dzieł współczesnego poety urodzonego w 1935 roku- Jarosława Marka Rymkiewicza jest utwór pt. „Nowa Atlantyda”. Wiersz jak z tytułu można wywnioskować nawiązuje do słynnego miasta- Atlantydy, która z niewiadomych przyczyn została...
Dziedzictwo ideałów demokratyzmu i patriotyzmu w "Nad Niemnem" Elizy Orzeszkowej. Przeprowadź analizę dwóch fragmentów powieści, zwracając uwagę na model wychowania młodego pokolenia i jego stosunek do tradycji powstania styczniowego....
Jak powstały "Medaliony" ? Zofia Nałkowska napisała ten utwór w oparciu o badania i obserwacje, poczynione podczas prac Głównej Komisji Badania Zbrodni Hitlerowskich. Pisarka była członkiem tej komisji i wszystko, co zawarła w swojej...
Utwór jest komentarzem i uzupełnieniem do Konrada Wallenroda Syn matki polki = analogia z synem Matki Bożej : Chrystusem Matka Boża (czyli zapowiedz podobnego losu – matki cierpiącej, patrzącej na syna umierającego na krzyżu za grzechy świata )...
Pozornie „Pan Tadeusz” jest przesycony bezkrytycznym uwielbieniem dla dawnej Polski. Poeta ukazał malowniczy, barwny, zamknięty i tworzący jakby mikrokosmos świat dworków, zaścianków. Zaludniająca go szlachta przestrzega tradycji, szanuje dawne...
Dramat rodzinny. Dramat "Nie-Boska komedia" rozpoczyna się sceną, w której Anioł Stróż posyła do poety oblubienicę, by była dla niego dobrą żoną. Chór Złych Duchów przygotowuje pokusy: Dziewicę (poezję), Orła (sławę), Eden (naturę)....
„Lalka” to utwór, który ukazuje Warszawę na przełomie dwóch epok - romantyzmu i pozytywizmu. Zmieniający się świat powodował ścieranie się całkowicie odmiennych poglądów i często doprowadzał do braku zrozumienia. Przedstawicielami „starego”...
Romantyzm jest epoką przypadającą na wiek XVIII i XIX, w Polsce był w latach 1822-1863. Pisano wówczas o uczuciach, tęsknocie i patriotyzmie, ważnym elementem była także ożywiona przyroda, która łączyła się z emocjami podmiotu lirycznego....
Utwór ten ma co najmniej 3 podstawowe, bardzo ważne (dla autora) cele: prezentacja własnej zawiedzionej miłości (w "Upiorze" stanowiącym wstęp); pokazanie ginącego i zwalczanego obrzędu dziadów (polegający na wzywaniu duchów czyśćcowych...
Jan Kochanowski to niewątpliwie najwybitniejsza postać polskiego renesansu. Jest autorem znakomitych fraszek, pieśni oraz pierwszej polskiej tragedii – „Odprawy posłów greckich”. Mówi się, że „Treny” to największe dzieło w dorobku poety....
Przedstaw temat Koncepcji ludzkiego losu w Chłopach Władysława Stanisława Reymonta, analizując wskazany fragment, oraz wykorzystując znajomość I tomu powieści. Władysław Stanisław Reymont w swojej obszernej powieści przedstawił obraz polskiej...
Renesans Renesans, czyli odrodzenie to okres w Europie, który objął wiek XVI, aż do począt¬ków wieku XVII. Można powiedzieć, że podwaliny renesansu zostały położone w II połowie XIV i XV w., czyli w okresie rozkwitu nauki, kultury i sztuki,...
Powieść Reymonta podzielona jest na cztery części: Jesień, Zima, Wiosna, Lato. Podział taki podkreśla związek życia ludzkiego z naturą, jego ciągłość i trwałość, a jednocześnie jego dynamiczność, jego nieustanne zmiany, które zawsze się dokonują...
Jednym z głównych wątków tematycznych w twórczości Wyspiańskiego są dzieje Polski, ze szczególnym uwzględnieniem powstania listopadowego ("Wyzwolenie", "Noc listopadowa", "Warszawianka", "Lewel"). Akcja "Warszawianki" rozpoczyna się podczas...
Swoja twórczosc uksztaltowal w oparciu o sprzeciw wobec utartych konwencji i norm artystycznych. W swych utworach stosuje smiale skróty skojarzeniowe, opiewa rzeczy szare, zwyczajne, przedmioty codziennego uzytku. Zachwyt poety wzbudzaja nie...
Powieść Reymonta podzielona jest na cztery części: Jesień, Zima, Wiosna, Lato. Podział taki podkreśla związek życia ludzkiego z naturą, jego ciągłość i trwałość, a jednocześnie jego dynamiczność, jego nieustanne zmiany, które zawsze się dokonują...
Ukazał się w 1823 roku. Wywołał on wiele sporów. Zawiera między innymi następujące utwory: „Grażyna”, „Dziady” cz. 2 i 4. IDEAŁ PEŁNI SPOŁECZEŃSTWA W II CZ. „DZIADÓW” Jest tu prezentacja ludowego obrzędu. Dzieje się to w kaplicy. Jest...
Racja, jestem. Jestem, ale o czym mam pisać? Wszyscy napiszą, że są beztroscy, że nie przejmują się przyszłością, że ich problemy są „innego kalibru” niż problemy dorosłych. I wszyscy... będą mieli rację. A gdyby spojrzeli na ten temat trochę...
Barok 1620 - 1764 Renesans Barok tradycje literackie Starożytność średniowiecze postawa filozoficzna humanizm (człowiek) fideizm (dusza) język ojczysty nawrót do łaciny kanon piękna spokój, harmonia, równowaga formy i treści...
Aleksander Głowacki, herbu Prus I, później używający pseudonimu Bolesław Prus urodził się 20 VIII 1847 r. w Hrubieszowie nieopodal Lublina, zmarł zaś w 19 V 1912 r. w Warszawie którą uczynił bohaterem swoich licznych opowiadań, nowel, powieści,...
"Pamiętnik" jest artystycznym zapisem osobistych doświadczeń autora z okresu powstania. Na specyfikę tego obrazu wpływa fakt, że Białoszewski nie był uczestnikiem powstania, dlatego tez nie opowiada o walce zbrojnej. Działania wojenne...
Epikur w swojej filozofi głosił, że największym dobrem człowieka jest szczęście, natomiast nieustanne dążenie do niego pozwala rozkoszować się w przyjemnościach. Szczęście daje ludziom: radość, przyjaźń, dom rodzinny, a przede wszystkim miłość,...
Część pierwsza wiersza opowiada o karze jaką napotkała Tukidydesa za to, nie zdążył on z odsieczą dla kolonii ateńskiej Amfipolis, która z powodu braku pomocy została przejęta przed wrogich Spartan dowodzonych przez Brazydasa w trakcie Wojny...
Grecy od początków swego istnienia poszukiwali ideału. Nie chodziło im o konkretna osobę, lecz o postawę która, chcąc być doskonałym, mogliby naśladować. ich walkę z trudnością tego zadania dziś możemy znaleźć w sztuce antycznej, filozofii,...
Przekłady Biblii Septuaginta Septuaginta – najstarszy przekład Starego Testamentu na język grecki, powstały między III a II wiekiem p.n.e. Nazywany jest także przekładem „siedemdziesięciu” (łac. *septuaginta* znaczy...
”Dżuma” Albert Camus – „dżuma” ma kilka znaczeń. Pierwsze to rzeczywista choroba, która wydarzyła się w Oranie, albo w innym mieście lub jeszcze może się zdarzyć. Drugie znaczenie to wojna, która przez pewien czas odgrywa pierwszoplanową rolę w...
Geneza utworu „Granica” Zofii Nałkowskiej była pisana przez kilka lat, od 1932 do 1935 roku , kiedy to powieść ukazała się drukiem. Prawdopodobnie początkowo książka ta miała nosić tytuł „Schematy” , by uwypuklić schematyczność...
Z pewnością „Giaur” George’a Byron’a to wybitne dzieło, które wywarło znaczący wpływ na kształtowanie się romantyzmu. Także wśród polskich romantyków utwór ten zyskał ogromne uznanie. Świadczy o tym sam fakt, że najwybitniejszy romantyk tworzący w...
Długo zastanawiałam się nad interpretacją tytułu reportażu "Zdążyć przed Panem Bogiem" Hanny Krall. Ostatecznie, doszłam do wniosku, że słowa te odnoszą się do uczestnika powstania w getcie warszawskim- Marka Edelmana. Podczas czytania...