Pieśń IX jest próbą odpowiedzi na pytanie intrygujące największych myślicieli, pisarzy, a także zwykłych ludzi. Pytaniem tym jest – Jak żyć, żeby być szczęśliwym? Utwór ten zawiera w sobie kilka rad jak szczęśliwie przejść przez życie, w...
Dnia 19 lutego 1473 roku przy ulicy Świętej Anny w Toruniu (obecnej ulicy Kopernika) przyszedł na świat Mikołaj Kopernik, syn Mikołaja - kupca z Krakowa oraz matki torunianki - Barbary z domu Watzenrode. Kopernik przechodził ulicami Starego Miasta...
Obraz przedstawia Wieże Babel, który namalował Pieter Bruegel w XVI w. W centralnej części obrazu widać wieżę, której prawa część się rozpada. Jest to kara Boga, ponieważ uznał On tę wieżę na symbol ludzkiej pychy. Jahwe pomieszał też ludziom...
Jak mówi nam sam tytuł utworu, Makbet jest w dramacie Williama Shakespeare'a najważniejszą osobą. Czy to znaczy, że jest on pozytywną postacią? Czy słowo "główny bohater" również w tym przypadku oznacza człowieka godnego naśladowania? Kto czytał...
Jan Kochanowski był największym poeta polskiego odrodzenia, stąd tez zwykło nazywać się go "ojcem poezji polskiej"- Obdarzony niezwykłym słuchem językowym i talentem poetyckim, stał się sprawcą największego przełomu literackiego w historii...
Fraszka to krótki i zwięzły utwór poetycki, często o treści żartobliwej lub satyryczno-humorystycznej. Nazwa (z włoskiego: frasca - drobiazg, głupstewko) została wprowadzona do literatury polskiej po raz pierwszy przez Jana Kochanowskiego....
Cechy teatru elżbietańskiego Teatr elżbietański (od nazwy okresu za panowania Elżbiety I). Sprzeciwiał się klasycznym regułom: łamał zasadę trzech jedności: czasu, miejsca i akcji, dopuszczał umowność inscenizacyjną i nie stosował się do...
LITERATURA Dorobek polskiego odrodzenia. Odrodzenie przypada na XVI i XVII wiek. Jego istotą było dążenie do stworzenia kultury antropocentrycznej (z gr. antropos - człowiek), czyli stawiający człowieka w centrum zainteresowania nauki...
Kolumb wierzył, że płynąc na zachód przez Ocean Atlantycki, dotrze do Chin. W rzeczywistości odkrył nie znaną Europejczykom Amerykę. W czasie dwu pierwszych wypraw opłynął Wyspy Karaibskie. Podczas trzeciej i czwartej dotarł do wybrzeży...
TEZA – "Wszystko z czasem przemija" KTO Podmiot liryczny jest zbiorowy, fraszka refleksyjna. JAK Wiersz 8-wersowy, jedenstogłoskowiec, Rymy parzyste: Myślemy - czyniemy, rzeczy- pieczy, sława-trawa, porządkom – łątkom....
Życiorys poety Kochanowscy herbu Korwin wywodzili sie z Kochanowa koło Wieniawy w Radomskiem. Rodzina ta pierwotnie używała herbu Ślepowron, zaś herb Kruk wszedł w użycie w drugiej połowie XV w. Poeta J. Kochanowski obejmując w 1564 roku...
Jan Kochanowski był największym poetą polskiego renesansu, nazywanym "ojcem poezji polskiej". Stał się sprawcą przełomu literackiego w historii polskiego piśmiennictwa, a jego dzieła na długie wieki stały się niewyczerpanym źródłem inspiracji dla...
Naszą wędrówkę po renesansowych zabytkach Krakowa pragnę rozpocząć od Wawelu. Znajduje się on w centrum Krakowa po lewej stronie od końca ul. Stradom. Ten renesansowy zamek na Wawelu rozpoczęto budować w r. 1502 jeszcze za życia króla Aleksandra,...
Treny to dosyć ważny gatunek liryczny. Są to utwory poetyckie, wywodzące się z poezji żałobnej antycznej Grecji. Pierwotnie były to pieśni obrzędowe, ale później stały się jednym z elementów greckiej tragedii. Wyrażały one żal z powodu czyjejś...
Urszula Kochanowska była ukochanym dziecięciem taty, który będąc poetą, próbował złagodzić swoją rozpacz poprzez pisanie wierszy wspominających swoją córkę. *Treny* to cykl utworów opowiadających o uczuciach ojca wobec śmierci córki. Czytając...
Określenie renesansowego humanisty najbardziej pasuje do Jana Kochanowskiego. Ten renesansowy poeta otrzymał wszechstronne wykształcenie. Studiował w Akademii Krakowskiej, w Królewcu a także w Padwie. Dogłębnie zgłębił tajniki epoki klasycznej....
Dramat pt.: "Romeo i Julia" został napisany w XVIw. Od tego czasu w życiu ludzi wiele się zmieniło. Zmiany te dotyczą zarówno dorosłych, jak i młodzieży. Teraz młodzież ma inne obowiązki i cele w życiu. Kiedyś, nastolatki nie...
Ród: Monteki -arystokraci; postacie znaczące w Weronie -matka bardzo koca syna→umiera z tęsknoty za nim -ojciec · uparty · kochał syna, martwił się o niego, gdy Romeo popadł w melancholię, starał się go pocieszyć · nie ingerował w życie...
Jan Kochanowski w poemacie "Pieśń świętojańska o Sobótce"przedstawia życie na wsi. Utwór składa się z pieśni dwunastu panien, które sławią uroki życia wiejskiego. Panna XII przedstawia obraz wsi rozpoczynając od słów "wsi spokojna, wsi...
Jan Kochanowski jest największym poetą polskiego renesansu. Epoka ta, stała się przełomową pod względem zmiany kierunku myślenia i sposobu postrzegania świata. Po okresie ciemnego, mglistego średniowiecza pełnego zabobonów i całkowitego...
Podmiotem lirycznym w wierszu Jana Kochanowskiego jest lipa stojąca w miejscowości, w której żył autor - Czarnolesie. Na podstawie wersu "Tu zawżdy chłodne wiatry z pola zawiewają" domyślam się, iż drzewo rośnie na krańcach lasu czy sadu....
Ludzie renesansu Mikołaj Sęp-Szarzyński Życie ludzkie pojmował poeta jako ustawiczny bój, ciągłą walkę ducha z szatanem. Sonet "O nietrwałości miłości rzeczy świata tego" - człowiek zmuszony jest przeżywać wciąż dramatyczny...
Tren I rozpoczyna się apostrofą do łez, skarg, trosk, wzdychań, żali i frasunków. Autor prosi je o przybycie do czarnoleśskieg domu, aby pomogły mu w opłakiwaniu śmierci ukochanej córki, Urszuli. Epitety „heraklitowe łzy” i „simonidowe skargi”...
Jest kto, co by wzgardziwszy te doczesne rzeczy Chciał ze mną dobrą tylko sławę mieć na pieczy, A starać się, ponieważ musi zniszczeć ciało, Aby imię przynamniej po nas tu zostało? I szkoda zwać człowiekiem, kto bydlęce żyje Tkając, lejąc...
Fraszki We fraszce „Do Mikołaja Firleja” autor odpowiada na postawiony mu zarzut, iż pisze rzeczy których „by się przed panną czytać nie godziło”. Buntuje się on przeciwko obyczajom panującym na dworach i popiera życie, w którym ważne miejsce...
Epikureizm jest jedną z ważniejszych podstaw renesansowego humanizmu; głosi zasadę czerpania radości z życia, radości duchowej i intelektualnej, unikania cierpień; toteż interesowali się humaniści na rzeczami doczesnymi, zwracali baczną uwagę na...
Pochodzenie terminu "Renesans" Renesans (odrodzenie) jest to epoka w dziejach kultury europejskiej. Pierwszy raz termin ten został użyty w XVI w. Przez G. Vasariego w celu scharakteryzowania tendencji w malarstwie włoskim. Termin ten jako...
Tren VIII Jana Kochanowskiego w swej formie ma charakter apostrofy do zmarłego dziecka. Ojciec nawiązuje do domu w Czarnolesie - ostoi ciepła. Na tym tle ukazuje życie, gdy Urszulka jeszcze żyła i już po śmierci dziecka. Kontrastuje ze sobą dwa...
Fraszka to z tłumaczenia włoskiego błahostka, drobnostka, żart, figiel - krótki utwór poetycki, wierszowany będący odmianą epigramatu, zwykle żartobliwy, dotyczący jakiegoś zdarzenia lub osoby o charakterze anegdotycznym, zamknięty wyraźną puentą....
Oda do radości – Fryderyka Schillera została napisana w 1786 roku. Znana jest przede wszystkim jako tekst fragmentu IX symfonii Beethovena. Wersja instrumentalna Ody... została przyjęta jako Hymn Unii Europejskiej. Wiersz jest odą, czyli...
Jan Kochanowski to niewątpliwie jedna z najwybitniejszych postaci polskiego renesansu. Jest autorem znakomitych fraszek, pieśni i trenów, które uznaje się za największe osiągnięcia w jego dorobku literackim. Hymn „Czego chcesz od nas, Panie?”...
Jan Kochanowski Pieśń XIV Wy, którzy pospolitą rzeczą władacie, A ludzką sprawiedliwość w ręku trzymacie, Wy, mówię, którym, ludzi paść poruczono I zwierzchności nad stadem bożym zwierzono: Miejcie to przed oczyma zawżdy swojemi,...
Jan Kochanowski (1530-1584) urodził się w Sycynie (Radomskie). Pochodził ze średnio zamożnej, wielodzietnej rodziny szlacheckiej. Znakomite wykształcenie i erudycję zdobył dzięki piętnastoletnim studiom - najpierw na wydziale sztuk Akademii...
Renesans (Odrodzenie) jest ogólnie przyjętą nazwą na określenie epoki wielkich zmian w kulturze i sztuce, jakie miały miejsce w XV- i XVI-wiecznych Włoszech, a następnie odcisnęły swoje piętno na życiu całej Europy. W okresie renesansu nastąpiło...
Wzorce osobowe renesansu Literatura renesansowa nie stworzyła osobowych ideałów, w jakie obfituje literatura średniowiecza. Natomiast to literatura towarzyszyła człowiekowi w życiu, ukazywała różne modele zgodne z duchem czasu, często miała...
Jan Kochanowski żył w latach 1530-1584. Jest uważany za największego poetę polskiego przed Mickiewiczem. Jego twórczość to fraszki, pieśni i treny, a także przekład „Psałterza Dawidów” oraz „Odprawa posłów greckich”. W wielu utworach...
ODRODZENIE 1. Omów czynniki wpływające na rozwój odrodzenia. W wieku XIV we Włoszech rozpoczął się przełom w dziełach kultury nazwany później odrodzeniem. Miał on kilka przyczyn. Pierwszą przyczyną było podłoże gospodarcze i polityczne,...
Jan Kochanowski, najwybitniejszy przedstawiciel renesansu, to nie tylko autor znanych fraszek, pieśni, psałterza czy też pierwszej polskiej tragedii "Odprawa posłów greckich". Słuszne okazuje się stwierdzenie licznych badaczy literatury, że...
W okresie renesansu w sztuce zaczęły obowiązywać wzorce klasyczne i naturalizm. Sztuka renesansu odzwierciedlała idee epoki. Cechowała ją harmonia formy, spokój, statyczność, jasność konstrukcyjna, piękno osiągane poprzez zastosowanie określonych...
Autorem obrazu "Mona Lisa” jest Leonardo da Vinci. Artysta urodził się 15 kwietnia 1452 w Toskanii, a zmarł 2 maja 1519 w Amboise we Francji. Był wszechstronnie uzdolnionym Włochem (malarz, rzeźbiarz, architekt, konstruktor maszyn, filozof),...
Starożytni Sarmaci był to mężny lud pochodzenia irańskiego, zamieszkujący do II w.p.n.e. nad dolna wołgą, a potem nad Dunajem. Renesans rozbudził poczucie świadomości narodowej, a także zainspirował do poszukiwań narodowej i stanowej...
Kościół katolicki przez cały czas swego istnienia borykał się z licznymi problemami. Musiał on znosić liczne prześladowania, a gdy stał się religią panującą zapominając o przeszłości sam zaczął walczyć z innowiercami. Mianem reformacji określa...
Na wstępie do tak sformułowanego tematu warto krótko wyjaśnić, czym charakteryzuje się filozofia stoicka i epikurejska. W największym skrócie, filozofia stoicka zakłada, że człowiek powinien spokojnie akceptować wyroki losu, ponieważ i tak nie...
"Wy, którzy pospolitą rzeczą władacie" to pieśń XV Jana Kochanowskiego, patriotyczno - obywatelska. Rozpoczyna się apostrofą, czyli bezpośrednim zwrotem do adresata - rządzący państwem. Teza myślowa zawarta w utworze to fakt, iż rządzący powinni...
JAN KOCHANOWSKI - jest najsłynniejszym polskim poetą doby Renesansu, jest także pierwszym polskim poetą wielkiego formatu. Był osobą niezwykle wykształconą, oczytaną, dużo podróżował po Europie. Bez wahania można go nazwać człowiekiem Renesansu....
Jan Kochanowski to wielki poeta epoki Odrodzenia. Znamy go przede wszystkim jako autora Pieśni i Fraszek. W odrodzeniu dominującą rolę odgrywał humanizm, który głosił wiarę w potęgę ludzkiego rozumu, umiłowanie ojczyzny i podziw nad przyrodą....
Pieśń o dobrej sławie (tytuł nadany przez interpretatorów) Pieśń XIX z ksiąg wtórych Jest kto, co by wzgardziwszy te doczesne rzeczy Chciał ze mną dobrą tylko sławę mieć na pieczy[ na trosce, na straży] A starać sie ,ponieważ musi zniszczeć...
W trenie VIII Jan Kochanowski rysuje dokładny portret psychologiczny Urszulki, która zawsze była wesoła i rozśpiewana, wypełniała sobą wszytskie kąty w domu "wesołym szczebiotem" zabawiała ojca i matkę. Po jej odejściu nastąpiła straszna pustka w...
Podobnie jak pieśni, fraszki pisał Kochanowski przez całe życie. W ciągu całej z górą dwudziestoletniej działalności poety powstało ich ponad trzysta. Na krótko przed śmiercią, w 1584 roku, autor wydał je w Krakowie w drukarni Łazarzowej, a o ich...
FRASZKA - z wł. 'frasca' - drobiazg, bagatela, błahostka, mała gałązka - którki utwór liryczny, zazwyczaj rymowany lub wierszowany o różnorodnej tematyce, często humorystycznej lub ironicznej (satyrycznej). Zawiera puentę. Fraszkę w...