Pozytywne i negatywne znaczenie Protistów
POZYTYWNE - Brunatnice są wykorzystywane jako pasza dla zwierząt - Listownica cukrowa jest używana na dalekim wschodzie do celów kulinarnych - Ściany komórkowe Brunatnic są wykorzystywane w przemyśle tekstylnym i kosmetycznym jako dodatek...
Sposoby zapobiegania zanieczyszczeniom
1. Zanieczyszczenia powietrza można zmniejszyć dzięki : - modernizacji zakładów przemysłowych i stosowaniu mniej szkodliwych dla środowiska technologii; - ograniczeniu strat energii w przemyśle i budynkach mieszkalnych, stosując...
Rola wody w przyrodzie i życiu człowieka
Woda to jeden z najważniejszych składników pokarmowych potrzebnych do życia. Woda w organizmach roślinnych i zwierzęcych stanowi średnio 80% ciężaru. Niektóre, bardziej uwodnione zwierzęta jak meduzy, składają się w 97% z wody. U człowieka stanowi...
Kwaśne opady
Kwaśne opady - to kwaśne zanieczyszczenia powietrza, które mogą znajdować się w kwaśnym deszczu, ale mogą również występować w postaci kwaśnej mgły lub śniegu. Ich źródłem są zanieczyszczenia atmosfery. Powodują je przede wszystkim związki...
Oko - budowa, funkcje, mechanizm widzenia, akomodacja oka, wady wzroku, choroby oczu.
Funkcje oka: odbieranie fal świetlnych; przekształcanie fal świetlnych w impulsy elektryczne, które są scalone i analizowane w ośrodku wzrokowym kresomózgowia, w wyniku czego powstaje trójwymiarowy obraz. Budowa oka: gałka oczna- zbudowana jest...
Budowa i funkcje tkanki nabłonkowej
Nabłonek jest to zespół komórek, które są ułożone ściśle obok siebie, tworzące jednolitą warstwę. Komórki nabłonka oraz ich jądra są różnego kształtu. Większość komórek posiada jedno jądro, ale także zdarzają się komórki z dwoma jądrami, a nawet z...
Budowa i funkcje układu pokarmowego
1.Budowa i funkcje układu pokarmowego Układ pokarmowy człowieka jest odpowiedzialny za trawienie, wchłanianie oraz wydalanie niestrawionych resztek pokarmu. Łączna jego długość to średnio sześć do ośmiu metrów. Układ pokarmowy dzieli się na:...
Rola organelli komórkowych
Organella komórkowe to struktury wewnątrzkomórkowe pełniące różnorodne funkcje niezbędne do prawidłowego działania komórek. Termin "organella" jest polskim odpowiednikiem łacińskiego słowa organellum . Komórki prokariotyczne W komórkach...
Rosliny nago i okrytonasienne
NAGONASIENNE Liczba gatunków: - około 800 Formy życiowe: - drzewa i krzewy Tkanki: - mniej zróżnicowane - drewno zbudowane z cewek - w łyku komórki sitowe, brak komórek towarzyszących Łodyga: - zdrewniała Liście: - u...
Porosty
Porosty (łac. Lichenes) - są to organizmy plechowate utworzone przez powiązanie komórki glonu (zielenice lub sinice) i strzępki grzyba (workowce lub podstawczaki). Uznawane za grzyby lichenizowane (zdolne do symbiozy z glonami). Budujące je...
Trawienie białek, tłuszczy, skrobi
PRZYSTOSOWANIA Jama ustna: - pobiera pokarm - rozdrabnia pokarm - nawilżeniu przez ślinę - uformowaniu w kęsy - prezesowaniu kęsów do tyłu Gruczoły żołądka - wydzielają śluz - sok żołądkowy, - trawienie białek - trawienie...
Odruchy bezwarunkowe i warunkowe - pojęcia
ODRUCH BEZWARUNKOWY - do jego wystąpienia nie są potrzebne żadne dodatkowe warunki. Są to ruchy wrodzone, ich obecność jest taka sama charakterystyczna cecha. ODRUCH WARUNKOWY - nie posiadają genetycznie zaprogramowanych szlaków nerwowych,...
Cykl rozwoju sosny - rośliny nagonasienne
Cykl rozwojowy sosny Gdy przeniesione wiatrem kiełkujące ziarno pyłku trafi na okienko zalążka, wytwarza łagiewkę pyłkową zawierającą w swym wnętrzu dwie gamety męskie. Jest to przedrośle męskie. Łagiewka wrasta do wnętrza zalążka. Jedna z...
Rodzaje zanieczyszczeń powietrza i ich źródła
Atmosfera stanowi jeden z trzech podstawowych elementów środowiska. Różni się on w sposób istotny od pozostałych (hydrosfera i toposfera) zdecydowanie łatwiejszą migracją zanieczyszczeń. Na skutek ruchów mas powietrza zanieczyszczenia mogą łatwo...
Elektrownie jądrowe - zalety i wady
Odkąd odkryto energię elektryczną, zaczęto używać ją na coraz to większą i większą skale. Obecnie zapotrzebowanie na nią jest ogromne i przez to powietrze, wody, całe środowisko jest zatrute. Na dodatek kończą się nam paliwa kopalne, a...
Zdrowe odżywianie
Dlaczego warto zdrowo się odżywiać?Jedzenie jest częścią naszego życia, w związku z tym powinno dostarczać nie tylko podstawowych składników odżywczych, ale i przyjemności. Wybór właściwych produktów w naszej codziennej diecie ma ogromne znaczenie...
Antropogeneza - pochodzenie, ewolucja człowieka
Pochodzenie człowieka jest zagadnieniem, które od dawna nurtowało umysły ludzkie. Na ten temat snuto różne domysły, które były częścią legend i wierzeń religijnych. Jeden z takich mitów, zawarty w biblii, był przez wieki podstawą obowiązującego...
Skutki głodu i niedożywienia
Głód i niedożywienie w krajach rozwijających się są nie tylko przyczyną chorób, krótkiego średniego okresu życia, opóźnionego i nieprawidłowego rozwoju dzieci oraz źródłem bezmiaru codziennych cierpień ludzkich. Chroniczne niedożywienie jest...
Budowa skóry
Skóra - Osłona pokrywająca całą powierzchnię ciała, tzw. powłoka wspólna, składa się z powłoki właściwej, czyli skóry i jej przydatków. Do przydatków zalicza się: gruczoły skóry, włosy, paznokcie. Skóra jest narządem o budowie złożonej,...
Efekt cieplarniany
Efekt cieplarniany - zwany szklarniany to zjawisko ocieplenia się klimatu Ziemi polegający na zatrzymywaniu się pewnej ilości ciepła emitowanego do atmosfery . Jest to spowodowane wzrostem zawartości gazów cieplarnianych gł. CO, freonów metanu i...
Dziura ozonowa
Dziura ozonowa, spadek zawartości ozonu (O3) na wysokości 15-20 km głównie w obszarze bieguna południowego, obserwowany od końca lat 80. Tempo spadku wynosi ok. 3% na rok. Powstawanie dziury ozonowej Największe znaczenie mają w tym procesie...
Anabolizm i katabolizm, jako dwa główne kierunki metabolizmu.
TEMAT: Anabolizm i katabolizm, jako dwa główne kierunki metabolizmu. Metabolizm to całokształt reakcji biochemicznych zachodzących w komórkach organizmu. Związany jest z przepływem materii i energii. Proces ten zapewnia organizmowi: wzrost,...
Choroby układu pokarmowego
Choroby układu pokarmowego Dolegliwości ze strony układu pokarmowego są bardzo częste. Na ogół nie są groźne i stanowią jedynie oznakę tak zwanej niestrawności, spowodowanej przejedzeniem, nietolerancją pewnych pokarmów, itp. Niekiedy jednak...
Wirusy, bakterie.
WIRUSY Wirusy są tworami znajdującymi się na pograniczu materii ożywionej i nieożywionej. Pochodzenie wirusów jest niejasne. Istnieje kilka hipotez tłumaczących istnienie wirusów. Są prymitywną, niekomórkową formą życia. Stanowią wysoko...
Grzyby
G r z y b y- to w większości organizmy lądowe żyjące w miejscach wilgotnych. Wiele jednak grzybów żyje w wodach słodkich i słonych. Ze względu na budowę dzielimy je w następujący sposób: Grzyby Jednokomórkowe wielokomórkowe pleśniak...
Stan czystości wód powierzchniowych w Polsce
Na jakość wód w rzekach w Polsce ma wpływ wiele czynników, które należą uwarunkowania naturalne.Są to warunki klimatyczne i hydrologiczne oraz zdolność samooczyszczania i presje antropogeniczne.O jakości wód w rzekach Polski...
Nabłonki – funkcje, budowa i podział tkanki nabłonkowej
Funkcje nabłonków - Oddzielają nasz organizm od środowiska - Pozwalają na wymianę gazową - Zabezpieczają przed utratą wody - Ułatwiają odbiór bodźców ze świata zewnętrznego - Wyściełają narządy i jamy ciała Tkanka nabłonkowa...
Charakterystyka paproci, skrzypów i widłaków - krótko
Paprotniki rosną przede wszystkim w miejscach wilgotnych i zacienionych, np.w wilgotnych lasach, wzdłuż potoków oraz na terenach zabagnionych. Większość paprotników to rośliny ciepłolubne, dlatego najwięcej gatunków rośnie w tropikach....
Porównanie komórki roślinnej i zwierzęcej
Wszystkie organizmy żywe – ludzie, zwierzęta, rośliny itp. zbudowane są z komórek. Te najmniejsze części składowe żywej materii są odpowiedzialne za prawidłowy przebieg wszystkich procesów niezbędnych do podtrzymania życia. Żywa komórka jest...
Królestwo roślin
Królestwo roślin wykazuje zdumiewającą różnorodność. Należą do niego mikroskopijne bakterie (niektóre szkodliwe, inne potrzebne człowiekowi) i rośliny. Aby uświadomić sobie jak ważną rolę odgrywają w naszym życiu, musimy je lepiej poznać. Na...
Odżywianie się organizmów.
ODŻYWIANIE SIĘ ORGANIZMÓW SAMOŻYWNYCH: Rośliny to organizmy samożywne-wytwarzają pokarm(zw.org.)z pobranych ze środowiska zw.nieorg.(H2O,CO2)przy udziale energii słonecznej-fotosynteza Przystosowanie liści do fotosyntezy-obecność...
Paprotniki
Są grupą lądowych roślin organowych, obejmujących klasy: paprocie, widłakowe, skrzypowe oraz wymarłe psylofity. U paprotników występuje w rozwoju przemiana pokoleń z drobnym gametofitem, nazywanym przedroślem. Psylofity. Wymarłe paprotniki...
Przystosowanie organizmów do pasożytniczego trybu życia
Pasożytnictwo - forma współżycia organizmów żywych, polegająca na wykorzystywaniu organizmu żywicielskiego przez organizm pasożytniczy, bytujący jego kosztem. Pasożytnictwo jest niekorzystne dla żywiciela i powoduje jego osłabienie bądź chorobę....
Dżdżownica - morfologia i fizjologia
Trzy tysiące gatunków gromady Oligochaeta - skąposzczety zamieszkuje wody słodkie i wilgotne gleby. Zwierzęta te nie mają pranóży, a każdy segment ich ciała wyposażony jest w nieliczne szczecinki. Głowa jest słabo wyodrębniona. Wszystkie...
Hormony - zasady działania i funkcje jakie pełnią w naszym organizmie
Hormony to endogenne (syntetyzowane w organizmie) biologicznie czynne związki organiczne pełniące funkcje regulujące i koordynujące funkcjonowanie tkanek i narządów oraz zapewniające homeostazę (równowagę) w organizmie. Hormony wytwarzane są i...
Przystosowanie ryb do życia w wodzie
Przystosowanie ryb do życia w wodzie - narządy oddechowe: skrzela - mają łuski ułożone dachowato - śluz zmniejszający tarcie - struna grzbietowa ciemniejsza od brzusznej - ubarwienie ochronne, obronne, odstraszające - płetwy -- ogonowa,...
Budowa i rola łodygi.
Łodyga to część wegetatywna pędu na której osadzone są liście. Utrzymuje ona roślinę w pozycji pionowej, a także odpowiednio liście, kwiaty, owoce. Jest łącznikiem pomiędzy korzeniami i liśćmi. Wytwarza substancje pokarmowe, transportuje je i...
Narodowy Park Gór Stołowych
Ogół: Góry Stołowe to najatrakcyjniejsza krajoznawczo i krajobrazowo grupa górska w Sudetach. Ciągnie się od Kotliny Kamiennogórskiej do Kotliny Kłodzkiej Podzielona jest granicą polsko-czeską na trzy części. Znaczna część znajduje się na...
Obieg azotu w przyrodzie
Obieg azotu w przyrodzie opiera się na 5 podstawowych procesach: - pobieranie nieorganicznych związków z podłoża - rozkładzie martwych szczątków organicznych z uwolnieniem amoniaku - wiązaniu azoty cząsteczkowego - nitryfikacje -...
Ptaki
Wstęp Ptaki ze względu na zdumiewającą różnorodność, niezwykłe zwyczaje oraz liczne występowanie, zarówno w naszym otoczeniu jak i niemal w każdym środowisku - cieszą się ogromnym zainteresowaniem ludzi. Ornitologia amatorska, czyli obserwowanie...
Charakterystyka ślimaków, głowonogów i małż
Ślimaki (Gastropada) zarys sylwetki Pierwotnie dwuboczna symetria ewoluowała w budowę asymetryczną (wyróżniająca ślimaki z pośród innych grup mięczaków) nastąpił obrót narządów wewnętrznych o 180˚; części ciała · dobrze wyodrębniona głowa·...
Grzyby i porosty.
1. Systematyka grzybów: Podkrólestwo- Grzyby Gromada- Grzybowce Podgromada- Śluzorośla Podgromada- Grzyby właściwe Gromada- Porosty 2. Grzyby wiadomości ogólne: Grzyby są organizmami heterotroficznymi, których komórki mają ściany przesycone...
Tatrzański Park Narodowy
POŁOŻENIE Tatrzański Park Narodowy leży w południowej części Polski, w województwie, małopolskim na granicy ze Słowacją. Park Narodowy utworzony został w 1954 roku na obszarze 20973 ha. Aktualna jego powierzchnia wynosi 21164 ha, z czego: -...
Składniki pokarmowe
Cukry Są to węglowodany. Cukry są głównym źródłem energii dla organizmu. Skrobia -> Glukoza -> Glikogen. Glikogen jest odkładany w mięśniach i w wątrobie. Przykłady produktów z zawartością skrobi:...
Euglena
EUGLENA, klejnotka, Euglena, rodzaj pierwotniaków z gromady wiciowców zwierzęcych; komórki dł. do 500 µm, owalne, wrzecionowate, spłaszczone; na przednim biegunie komórki 2 wici (1 zwykle krótsza), osadzone na ciałkach podstawowych (kinetosomach),...
Zastosowanie inżynierii genetycznej w medycynie, hodowli roślin i zwierząt oraz ochronie środowiska
Inżynieria genetyczna określana jest jako postępowanie zmierzające do przekształcania informacji genetycznej poprzez stosowanie różnych technologii. Inżynieria genetyczna polega zatem na wprowadzaniu do komórek organizmu, którego cechy chcemy...
Rola dżdżownic
Dżdżownice są niezwykle istotnymi mieszkańcami gleby, pełniącymi kluczową rolę w ekosystemie. Są znane z prowadzenia ryjącego trybu życia, który wpływa korzystnie na strukturę gleby i jej zdolność do utrzymania życia roślin. Te bezkręgowce...
Jadłospis na tydzień
-ten jadłospis spełnia dzienne zapotrzebowanie na witaminy i sole mineralne (osoba w wielku dojrzewania) -dzienna ilość kalorii w tym jadłospisie to ok. 1200-1600 Kcal Dzień 1: Śniadanie: -100g pumpernikla -5g masła roślinnego -50g...
Budowa i funkcje serca
Serce to najważniejszy narząd. Jest to pompa w kształcie gruszki, która nieustannie rozprowadza krew wokół organizmu, dostarczając składniki odżywcze i tlen do narządów i tkanek. Serce uderza 70 razy na minutę. Przepompowuje w tym czasie od 4 do 6...
