1. METAL + NIEMETAL ----> SÓL BEZTENOWA (sól kwasu beztlenowego) Jest to najprostszy sposób otrzymywania soli beztlenowych. Należy jednak pamiętać, iż nie wszystkie metale przereagują w powyższej reakcji. Reakcja ta zachodzi głównie dla...
Gazy Szlachetne Gazy szlachetne to grupa pierwiastków w układzie okresowym pierwiastków. Należą do niej: hel (He), neon (Ne), argon (Ar), krypton (Kr), ksenon (Xe) oraz radon (Rn). Gazy szlachetne są bezbarwnymi, bezwonnymi i chemicznie...
Węgiel kamienny jest paliwem kopalnym pochodzenia organicznego. Powstał w wyniku powolnych przekształceń tkanek roślinnych, rozkładu przez mikroorganizmy w warunkach ograniczonego dostępu tlenu oraz działania wysokiej temperatury i ciśnienia...
Rozdzielanie mieszanin to proces, który pozwala na oddzielenie składników o różnych właściwościach fizycznych lub chemicznych. Oto najczęściej stosowane metody: a) Odparowanie – stosowane, gdy jeden ze składników jest lotny, a drugi nielotny....
Kwasy Beztlenowe HCl – kwas chlorowodorowy (chlorek wodoru) H2S – kwas siarkowodorowy (siarczek diwodoru) HCN – kwas cyjanowodorowy (cyjanek wodoru) Kwasy Tlenowe H2SO3 – kwas siarkowy (IV) H2SO4 – kwas siarkowy (VI) H2CO3 – kwas...
Budowa cząsteczki metanu Wszystkie wiązania w cząsteczce metanu są równocenne. Każde z nich jest utworzone dzięki parze wspólnych elektronów. Jeden z elektronów tworzących to wiązanie pochodzi od atomu węgla, drugi zaś od atomu wodoru. Są to...
Kwasy nieorganiczne, związki nieorganiczne spełniające jedna z definicji kwasów. Zgodnie z konwencją wzory sumaryczne kwasów nieorganicznych pisze się zaczynając je od atomów wodoru. Kwasy nieorganiczne dzielimy na tlenowe i beztlenowe. Kwasy...
Zaprawa murarska twardnieje, ponieważ wapno gaszone łączy się z dwutlenkiem węgla zawartym w powietrzu, a woda wyparowuje. CaO + H2O ---> Ca(OH)2 tlenek wodorotlenek wapnia wapnia- wapno...
W naszych ogrodach, sadach na polach uprawnych żeruje mnóstwo różnorakich szkodników, które niszcząc uprawiane rośliny powodują niekiedy nawet bardzo duże obniżenie plonów i zbiorów. Nawet na działkach typowo rekreacyjnych niszczące działanie...
ROZWÓJ POGLĄDÓW NA TEMAT BUDOWY MATERII Jesteśmy otoczeni przez materię. Widzimy dookoła siebie przedmioty twarde lub miękkie, elastyczne lub sztywne, mocne lub delikatne, o różnych kolorach i zapachach, różne w dotyku. Są to liczne postacie...
Substancje chemiczne i związki chemiczne. Substancje chemiczne - są to wszystkie związki i pierwiastki chemiczne wyróżnia się około 10 mln związków chemicznych Substancje chemiczne charakteryzują się zespołem cech ( właściwości) które...
Wiązanie chemiczne według klasycznej definicji to każde trwałe połączenie dwóch atomów. Wiązania chemiczne powstają na skutek uwspólnienia dwóch lub więcej elektronów pochodzących z jednego lub obu łączących się atomów albo przeskoku jednego lub...
Węgiel w przyrodzie występuje w postaci węgla kamiennego i brunatnego, ponadto w postaci odmian alotropowych: diamentów i grafitu. Węgiel występuje również w postaci związków: dwutlenek węgla, węglan wapnia, węglan sodu, kwas węglowy, czad, gaz...
Izotopy to atomy o takiej samej liczbie protonów w jądrze, lecz o różnej liczbie neutronów. Radioizotopy to izotopy, które ulegają rozpadowi promieniotwórczemu, w wyniku którego ilość substancji promieniotwórczej w czasie maleje. Radioizotopy...
Uwzględniając własności fizyczne jak i chemiczne pierwiastków chemicznych, w znaczeniu substancji prostych możemy podzielić je na dwie grupy: 1. metale, 2. niemetale. CHARAKTERYSTYKA METALI Metale są to substancje, które w stanie...
Co to jest pH? pH jest wykładnikiem stężenia jonów wodorowych; jest to ujemny logarytm dziesiętny z wartości liczbowej stężenia molowego jonów wodorowych, czyli: \[ \text{pH} = -\log [\text{H}^+] \] Charakteryzuje odczyn roztworu. W...
Stopień utlenienia jest pojęciem charakteryzującym stan atomu pierwiastka w związku chemicznym. Można powiedzieć, że jest to ładunek jaki wydaje się że ma atom jeżeli oblicza się elektrony zgodnie z następującymi regułami: 1) elektrony podzielone...
Człowiek oraz wszystkie żyjące na Ziemi organizmy są stale narażone na wpływ promieniowania jonizującego. Na skutek oddziaływania promieniowania na tkankę żywą, zachodzą w niej pewne zmiany. Zależą one od rodzaju promieniowania, jego natężenia i...
W załączniku tablica układu okresowego w wyższej rozdzielczości
Symbole i oznaczenia zagrożeń chemicznych Codziennie spotykamy w swoim otoczeniu substancje chemiczne. Nie każdy wie jakie są skutki nie umiejętnego używania, przechowania, możliwego spożycia bądź kontaktu za skórą, oczami? Najczęściej...
METALE Metal (niem. Metall, fr. mtal, ang. metal z łc. metallum z gr. mtallon) 1. fiz., chem. substancja o skondensowanej uporządkowanej budowie wewnętrznej, stałym lub ciekłym stanie skupienia, dobrym przewodnictwie cieplnym i elektr.,...
Skala porostowa to metoda oceny stopnia zanieczyszczenia powietrza, która opiera się na badaniu porostów rosnących na drzewach oraz innych powierzchniach. Porosty są organizmami złożonymi z grzybów i glonów lub cyjanobakterii, które wrażliwe są na...
Białka znajdziemy w produktach mleczarskich, rybach, nasionach, ryżu, mięsie i w jajach. Głównymi skutkami niedoboru białek są: brak energii, karłowatość, kruchość kości. Białka stanowią najważniejszy składnik wszystkich organizmów. Należą do...
Izotopy są to odmiany tego samego pierwiastka o takiej samej liczbie atomowej Z, ale różnej liczbie masowej A. Atomy tego samego pierwiastka muszą mieć taka samą liczbę neutronów, ale mogą mieć różną liczbę protonów. Izotopy dzielimy na Izotopy...
W obecnej dobie kataliza jest jednym z najwazniejszych działów wielkiej syntezy, organicznej. O ważności i rozmiarach tego działu dowodzi literatura patentowa ostatnich lat oraz narastająca z roku na rok literatura nowoczesnej syntezy. Literatura...
Alkany - Reakcja z chlorowcami (substytucja): \[CH_4 + X_2 \rightarrow CH_3X + HX\] Alkeny: Reakcja addycji (przyłączanie) - zmiana na alkany, podwójne na pojedyncze: - Z chlorowcami: \[C_nH_{2n} + X_2 \rightarrow C_nH_{2n}X_2\]...
Krzem (Si, silicium) jest szarym, twardym i kruchym ciałem stałym o strukturze typu diamentu, niemetalem (półmetalem, o własnościach półprzewodnikowych) o temperaturze topnienia 1417C i gęstości 2,33 g/cm3. Otrzymywany przez redukcję krzemionki...
Tlenki Tlenki to dwuskładnikowe związki tlenu z innymi pierwiastkami. Wzór ogólny tlenków: XaOb X - atom dowolnego pierwiastka, O - atom tlenu, a - ilość atomów pierwiastka X, b - ilość atomów tlenu Nazwy tlenków: tlenek (nazwa...
Elektrolity i nieelektrolity Elektrolity są to kwasy, zasady i sole, których roztwory wodne przewodzą prąd elektryczny. Analiza elektrochemiczna, zespół metod analizy chemicznej, w których wyzyskuje się...
1. Wstęp Większość kwasów ma kwaśny smak. Niektóre z nich są trujące, niektóre mogą wywołać poważne poparzenia skóry, inne natomiast są całkowicie nieszkodliwe. Są też takie, które można spożywać. Spożywamy kwas cytrynowy zawarty w cytrynach...
Niszczenie warstwy ozonowej prowadzi do zmniejszania się efektywności pochłaniania promieni UV. W wyniku tego organizmy są narażone na zwiększone promieniowanie ultrafioletowe. Nadmiar promieni UV może doprowadzić do zakłócenia równowagi całych...
Kwasy owocowe - jako składniki kosmetyków najczęściej stosuje się kwasy: glikonowy, mlekowy, jabłkowy, salicylowy, cytrynowy i winowy. W kremach stanowią one dodatek ok.3%, a w preparatach złuszczających (peeling) nawet 10%. Kwas cytrynowy -...
Dysocjacja elektrolityczna – inaczej zwana jonową. Jest to rozpad cząsteczek wody na jony pod wpływem wody. Dysocjacji elektrolitycznej ulegają cząsteczki związku o wiązaniu jonowym lub atomowym spolaryzowanym. Dysocjacja elektrolityczna nadaje...
Substancje chemiczne dzieli się na proste, czyli pierwiastki, i złożone, czyli związki chemiczne oraz mieszaniny. Pierwiastki dzielą nie na metale i niemetale. 90 pierwiastków występuje w przyrodzie, a pozostałe zostały otrzymane sztucznie, drogą...
Kwasy beztlenowe to ogólna nazwa kwasów, które w swojej reszcie kwasowej nie posiadają atomu tlenu. Najprostsze z kwasów beztlenowych składają się z atomów wodoru i atomu niemetalu, choć niektóre z nich mają bardziej złożoną strukturę. Do...
Produkcja papieru. Rodzaje papieru. Produkt o nazwie masa celulozowa (pulpa) jest podstawowym materiałem, z którego wytwarza się papier. Pulpę otrzymuje się z wielu rodzajów drzewa - miękkiego i twardego – między innymi ze świerku,...
wzór ogólny alkanów: C(n) H(2n+2) wzór ogólny alkenów: C(n) H(2n) wzór ogólny alkinów: C(n) H(2n-2) reszta - patrz załącznik
Urodziła się w Warszawie 7 listopada 1867 r,.jako ostatnia z pięciorga dzieci. Ojciec - Władysław Skłodowski, matka- Bronisława Boguska. 1876 r. umiera matka Marii Skłodowskiej - Bronisława Boguska. 1882 r. Maria Skłodowska ukończyła gimnazjum ( w...
Woda jest jedną z bardziej rozpowszechnionych substancji w przyrodzie. Oceany, morza, jeziora i rzeki to prawie 3/4 powierzchni Ziemi. Astrofizycy odkryli obłoki wodne w przestrzeniach kosmicznych. Masy wód oceanów i mórz stanowi rodzaj...
Otrzymywanie soli 1. Reakcja zobojętniania: KWAS + ZASADA ---> SÓL + WODA 2. Reakcja tlenków metali z kwasami: TLENEK METALU + KWAS ---> SÓL + WODA 3. Reakcja metali z kwasami: METAL + KWAS ---> SÓL + WODÓR 4. TLENEK KWASOWY + ZASADA --->...
Węglowodany, czyli cukry są bardzo rozpowszechnione w świecie roślin. Są one substancją zapasową i budulcową roślin. Cukry o ogólnym wzorze sumarycznym Cm(H 2 O)n składają się z trzech pierwiastków: węgla, wodoru i tlenu. Ze względu na budowę...
Drewno. Podstawowym kierunkiem przetwórstwa drewna jest przemysł papierniczy, drewno jest również surowcem w przemyśle włókienniczym. Drewno stanowi największy surowiec odnawialny pod względem tonażowym na Ziemi. Większość drewna idzie na...
Węglowodory – związki chemiczne zbudowane z atomów węgla i wodoru. Alkany – węglowodory łańcuchowe nasycone, których cząsteczki zawierają wyłącznie wiązania pojedyncze pomiędzy atomami węgla. Szereg homologiczny – szereg związków...
WĘGLOWODORY - są to związki organiczne o cząsteczkach zbudowanych wyłącznie z atomów węgla i wodoru. Ogólnie dzieli się je na węglowodory acykliczne — łańcuchowe, zwane też alifatycznymi, i cykliczne — pierścieniowe, wśród których rozróżnia się...
Każda substancja składa się z malutkich cząsteczek, zwanych atomami. Są one tak małe, że w główce szpilki mieści się ich miliony. Łączą się one w grupy zwane cząsteczkami, z których największe są złożonymi strukturami, składającymi się z tysięcy...
KWASY KARBOKSYLOWE są to związki organiczne, których cząsteczki składają się z grup węglowodorowych i nadających im charakterystyczne właściwości grup karboksylowych –COOH Ogólny wzór alifatycznych kwasów karboksylowych Gruba karbonylowa(bez...
Białka to podstawowe ,wielocząsteczkowe składniki wszystkich organizmów żywych, zbudowane z aminokwasów połączonych wiązaniami peptydowymi (wiązanie powstałe pomiędzy grupą karboksylowa jednego aminokwasu a grupą aminową drugiego) . Skład...
ROPA NAFTOWA, czyli olej skalny, jest najważniejszym surowcem węglowodorowym do otrzymywania cennych produktów przemysłowych, np. benzyny, nafty, olejów smarowych, parafiny. Ropa naftowa jest ciemnobrunatną cieczą o gęstości 0,79 - 0,96 g/ml i...
Określenie korozji Korozją nazywamy proces niszczenia metali oraz ich stopów na skutek chemicznego lub elektrochemicznego działania otaczającego środowiska. Niszczenie metalu zaczyna się od jego powierzchni, a w dalszym etapie posuwa się w...
Od co najmniej 60 lat tworzywa sztuczne znajdują coraz większe zastosowanie w różnych dziedzinach techniki i życia codziennego. Stosowane początkowo jako namiastki tradycyjnych i zarazem deficytowych tworzyw wytwarzanych z surowców naturalnych,...