Psałterz – tłumaczenie Księgi Psalmów na język polski Wespazjana Kochowskiego. Psałterz Dawidów został wydany w roku 1579 w drukarni Łazarzowej w Krakowie. Dzieło ukazało się w czarnoleskim okresie życia poety. Choć opublikowany w 1579 roku,...
Problematyka: 1Cierpienie mlodego Wertera jako powiesc autobiograficzna jej forma a)odbicie w powiesci mlodzienczych przezyc geothego i jego przyjaciol -pobyt Geothego na praktyce aplikanckiej w sadzie w Wetzlarze -Zapoznanie sie z urocza...
1939- 1944 Wojna i okupacja Po 1944 roku następuje zmiana ustrojowa na nowy system zwany socjalizmem i jest on przejściową drogą do komunizmu. 1 okres - 1944- 1948 Zapoczątkowany ogłoszeniem manifestu PKWN, kończy...
OBJAŚNIENIA POETY [W tytule utworu:] OSTATNI ZAJAZD NA LITWIE Za czasów Rzeczypospolitej Polskiej egzekwowanie wyroków sądowych było bardzo trudne, w kraju, gdzie władza wykonawcza nie miała prawie żadnej policji pod swymi rozkazami, a...
Człowiek jest istotą najbardziej inteligentną ze wszystkich stworzeń, tym obdarował nas stwórca. „Bóg, który sam jest stwórcą i uświęcicielem chciał przybrać sobie ludzi, którzy by jako Jego sprzymierzeńcy i pomocnicy służyli pokornie dziełu...
Pozytywizm Adam Asnyk Egzystowanie na skraju dwóch epok dawało Asnykowi wielką swobodę tworzenia, gdyż właściwie nie miał dużej konkurencji (poza Konopnicką); stąd też mamy tak wielką różnorodność tematyczną poezji Asnyka; Zacznijmy od tego, co...
Wspaniałymi wydawały się zwierzętom perspektywy roztaczane przez starego knura Majora. Dotyczyły one rewolucji i życia po niej. Rewolucji, która miała raz na zawsze uwolnić ciemiężone oraz wyzyskiwane zwierzęta spod władzy okrutnego i...
Chciałam zauważyć, że jest to przykładowa praca ,,Jak nie pisac wypracowania'':D Pisala to moja koleżanka, wraz ze swoją siostrą cioteczną i ciocią, po spożyciu znacznej ilości alkocholu. We fragmencie powiesci E. orzeszkowej ,, Nad Niemnem''...
Fragment przedstawiony do analizy podejmuje ważną dla człowieka problematykę – zagrożenie jednostki, jakie stwarza otaczający ją świat. Bohaterem fragmentu powieści Franza Kafki pod tytułem „Proces” jest Józef K. Od chwili aresztowania pozostaje...
Mesjanizm jest jednym z głównych nurtów filozofii i literatury romantyzmu. Romantycy w swych dziełach nawiązywali zarówno do wiary w męczeńskąśmierć, będącą odkupieniem win, jak i do zmartwychwstania Jezusa. Do przedstawicieli tej ideologii należy...
Antygona, która: - uznawała wyższość prawa boskiego nad ludzkim, które jako ustanowione nie może ich naruszać, - sądziła, że ocena postępków człowieka, nawet niegodnych, winna zostać pozostawiona sądowi bożemu, - twierdziła, że...
Cechy "Antygony" jako utworu dramatycznego: A. Zachowana zasada trójdzielności dotycząca jedności: - czasu (akcja ciągła), - akcji (podjęcie tylko jednego wątku: konflikt Antygony z Kreonem), - miejsca (akcja dzieje się przed...
Wymień typowe dla romantyzmu gatunki literackie. Scharakteryzuj, odwołując się do przykładów , trzy z nich - DRAMAT ROMANTYCZNY - wywodzi się z dramaturgii Szekspira: nie respektuje trzech jedności, rezygnuje z chóru, nie podporządkowuje się...
Wątek powstania listopadowego stanowił jeden z częściej poruszanych przez Stanisława Wyspiańskiego tematów. Dramatopisarz poświęcił mu „Warszawiankę” i „Lelewela”. „Noc listopadowa” stanowi trzeci utwór oparty na tym doniosłym wydarzeniu. Innym...
Urodzony 15 I 1869 r. w Krakowie, zmarły niespełna 37 lat później, wszechstronnie utalentowany dramatopisarz, poeta, malarz, reformator teatru, był w dniu premiery „Wesela” - 16 mar-ca 1901 r. - znanym autorem dzieł plastycznych i literackich....
Pozytywiści w swoich nowelach poruszali szereg tematów nurtujących ówczesne społeczeństwo. Najczęstszym tematem były problemy pouwłaszeniowej wsi, katastrofalne warunki życia dzieci zarówno w mieście, ja i na wsi oraz sprawy narodowe. Poza tym...
Powieść Elizy Orzeszkowej: „Nad Niemnem” uważana jest za najwybitniejsze dzieło pisarki, w pełni oddające jej ideowe i artystyczne przesłanki. Utwór powstał w okresie, kiedy Orzeszkowa cieszyła się rosnącym uznaniem czytelników, a w swym dorobku...
Konflikt tragiczny w „Antygonie” Sofoklesa Początek tragedii związany jest z kultem Dionizosa, boga winnej latorośli. Co roku odbywały się uroczyści, w trakcie których wykonywano chóralną pieśń zwaną dytyrambem. Początkowo ją...
"Wesele" Wyspiańskiego uznawane jest za pierwszy utwór, w którym obalone zostają odwieczne mity funkcjonujące w polskim społeczeństwie. Czy tak jest naprawdę? Jeżeli tak, to jakie wyobrażenia zostają w tym dramacie zmienione? Pod...
Marzył o cudach potęgi i siły Na suchych piaskach i spalonej glinie. Spragnion królewskiej krwi z wielkości żyły Królewski, głodny lew, co jadł pustynię. Taką strofą uczcił Staff Żeromskiego, jednego z najważniejszych polskich pisarzy...
Stefan Żeromski Kręgi tematyczne i problemowe opowiadań Stefana Żeromskiego. Opowiadania Stefana Żeromskiego ukazują dokładny obraz ziem polskich epoki po powstaniu styczniowym i uwłaszczeniu. Jednak tematyka tych dzieł sięga dalej - "O...
GENEZA Inspiracją do napisania "Chłopów" była "Ziemia” Emila Zoli Czas powieści - nie jest dokładnie określony - są to najprawdopodobniej ostatnie lata XIX w. - akcja rozgrywa się w przeciągu 10 m-cy, zaczyna się we wrześniu, a kończy...
Dramat romantyczny napisany przez Mickiewicza w 1832 r. z myślą o upadku powstania listopadowego. Dramat ten powstał w Dreźnie - stąd nazwa: "Dziady" drezdeńskie. Wieść o wybuchu powstania zastała Adama Mickiewicza w Rzymie. Był to grudzień...
Geneza utworu Historia Romea i Julii, co zaskakujące, nie jest autorstwa Szekspira. Źródłem, z którego bezpośrednio czerpał Szekspir, był poemat epicki Arthura Brooke’a pod tytułem The Tragicall Historye of Romeus and Juliet . Brooke...
W dziełach Jana Kochanowskiego można dostrzec dwie zupełnie inne tonacje. Mowa tu oczywiście o pesymizmie i optymizmie. Tekst jego utworów często zależał od jego sytuacji psychicznej. Biorąc pod uwagę jego najsłynniejsze dzieła, czyli fraszki,...
Stanowią sumę poetycką i myślową twórczości Mickiewicza. Łącząc dwa jej okresy, prezentują syntezę światopoglądową twórcy, są przy tym znakomitą realizacją poetyki dramatu romantycznego (dzieła otwartego i fragmentarycznego, dramatu historycznego...
Andrzej Frycz Modrzewski ur. się w 1503 r. w Wolborzu k. piotrkowa Trybunalskiego w rodzinie wójta. Nauki pobierał w Akademii Krakowskiej, studiował w Wittemberdze (spotkał się tam z Lutrem). Przebywał na dworze Łaskich i przewoził dla nich...
Polski hymn narodowy Mazurek Dąbrowskiego, to pieśń patriotyczna napisana w 1797r. we włoskiej miejscowości Reggio przez Józefa Wybickiego. Powstała ona w czasie formowania się Legionów Polskich dowodzonych przez Jana Henryka...
Johann Wolfgang Goethe był jedną z najważniejszych postaci w romantyzmie. Często określany jest jako prekursor lub też ojciec tej epoki. Zawdzięczamy mu między innymi stworzenie bohatera werterowskiego, a także odkrycie ballady, która wkrótce...
“Dziady kowieńsko-wileńskie”, wydane zostały obok “Grażyny” w 1823 r. w II tomie “Poezyj”. Całość poprzedza wiersz “Upiór” Według opowieści tych, “którzy bliżej cmentarza mieszkali” (w.13), corocznie, nocą “na niedzielę czwartą” (w.17) ukazywał...
Został napisany w drugiej połowie 1833 r. w Genewie. Inspiracją było powstanie listopadowe, ale także chęć podjęcia polemiki z Mickiewiczem, zwłaszcza III częścią "Dziadów". "Przygotowanie" Akcja dzieje się 31 XII 1799...
Tren Jana Kochanowskiego oraz wiersz Władysława Broniewskiego pt. „Trumna jesionowa” ukazują cierpienie ojca po śmierci ukochanej córki. Jest ono bardzo duże, ponieważ utracili najbliższe sercu osoby. Oboje nie mogą pogodzić się z tym co...
Ważne Chanson de geste - pieśń o czynach, jest to francuski gat. Literacki dotyczący epiki opowiadający o wzniosłych dziejach rycerza. Pieśń o Roladzie jest jedną z pierwszych eposów Francji Epopeja - gatunek należący do epiki mimo, że...
Człowiek pod władzą despotyzmu. Rozważ problem, odwołując się do sceny Sen Senatora oraz innych wybranych fragmentów "Dziadów cz. III" Adama Mickiewicza. "Dziady cz. III" to romantyczny dramat Adama Mickiewicza opowiadający o...
Jesienią 1900 roku przyjaciel poety Lucjan Rydel poślubił wiejską dziewczynę Jadwigę Mikołajczykównę. Wesele odbyło się w Bronowicach pod Krakowem w rodzinnej wsi młodej. W tej epoce (Młoda Polska) istniało zjawisko tzw. chłopomani- inteligenci...
Jest to najstarsza ze znanych polskich pieśni religijnych, ale zapisana, wraz z nutami, dopiero w wieku XV. Najstarszy rękopiśmienny zapis tekstu odnaleziono na wklejce tylnej okładki rękopisu Biblioteki Jagiellońskiej w Krakowie. Kodeks ów...
I. Sytuacja Polaków po upadku powstania listopadowego Powstanie listopadowe zakończyło się klęską Polaków. Następstwa po przegranym powstaniu były poważne : została ograniczona autonomia Królestwa Polskiego oraz zlikwidowane polskie wojsko....
Juliusz Słowacki był, młodszym o 11 lat od Mickiewicza, poetą romantycznym. Także mieszkaniec Litwy, dzieciństwo spędził w Krzemieńcu. W wieku zaledwie 5 lat został osierocony przez ojca - profesora słynnego Liceum Krzemienieckiego. Silny związek...
Powieść E. Orzeszkowej pt. Nad Niemnem pierwotnie miała mieć tytuł Mezalians. Tytuł trafny do utworu bowiem osią fabularna jest historia miłości ludzi pochodzących z rożnych klas społecznych. Autorka jednak przypisała dziele inny...
Nadbudowa Ideologiczna tego okresu dzieli się na cztery zasadnicze modele światopoglądowe. Cechą wspólną tych modeli światopoglądowych jest wyraźne ukierunkowanie znaczenie społeczno – polityczne, natomiast ich płaszczyzna filozoficzna jest...
Biograficzne i filozoficzne uwarunkowania pesymizmu w "Marii". Rola "pejzażu mentalnego" i "nocy kosmicznej" w utworze. Pomysł napisania poematu opiera się na autentycznych wydarzeniach. Związany jest z tragiczną...
Kandyd, czyli optymizm – oświeceniowa satyryczna powiastka filozoficzna francuskiego filozofa Vertera, po raz pierwszy wydana w 1759 r. Pełen tytuł powiastki brzmi Candide, ou L'Optimisme, traduit de l'Allemand de M. Le Docteur Ralph, avec les...
BAROK to epoka literacka między odrodzeniem a oświeceniem, obejmująca w zasadzie wiek XVII, choć także zjawiska z końca XVI i I połowy XVIII wieku. Termin "barok" zapożyczono z historii sztuki, gdzie stosowany był dla określenia dziwactwa i...
Adam Mickiewicz był wielkim patriotą. W Epilogu dał temu wyraz idealizując miejsce swego dzieciństwa. Opisuje w nich swą ojczyznę, jako krainę wyłącznie miłych doznań, pozbawioną cierpienia i bólu. Kojarzy mu się ona jako miejsce bardzo piękne,...
Powieść Andrzeja Szczypiorskiego pt. „Początek” przedstawia różnorodność postaw Polaków, Żydów i Niemców w czasie okupacji hitlerowskiej w Warszawie. Utwór składa się z dwudziestu jeden rozdziałów stanowiących tak gdyby...
Relacja rodzice – dzieci. Co można powiedzieć na ten temat na podstawie załączonego fragmentu i całego dramatu Gabrieli Zapolskiej? Relacje pomiędzy rodzicami a dziećmi przybierają najróżniejsze formy. W życiu codziennym można zaobserwować dwa...
Powieść poetycka z dziejów litewskich i pruskich". "Konrad Wallenrod" jest poematem, który zapoczątkował w historii literatury okres, w którym: . problematyka narodowa i sprawy związane z walką o niepodległość wysunęły się na...
"Mona Lisa "(także "Gioconda”*) jest chyba najsławniejszym, najbardziej lubianym i najbardziej dyskutowanym obrazem świata. Jest symbolem kultury renesansu. Obraz powstał w okresie wielkich odkryć geograficznych – Krzysztof Kolumb niedawno wrócił...
MIT ARKADYJSKI: Mit arkadyjski wiąże się z krainą wiecznego szczęścia, czyli Arkadią. Kraina ta, położona na Peloponezie, ze względu na "izolację", jaką zapewniły jej warunki terenowe, zachowała swój pierwotny i nieskażony kulturą...
"Dziady" - część III to dramat, który zrodził się z bezgranicznej rozpaczy A. Mickiewicza, powstał zaledwie kilka miesięcy po klęsce powstania listopadowego. Przemówił w nim poeta, który zwątpił już nawet w miłosierdzie Boga. Jakże to,...