Problematyka opowiadania „Zapomnienie" St. Żeromskiego 1. Obraz życia chłopskiego nędzarza w końcu XIX wieku a) Tragedia chłopa i pobicie go do krwi za kradzież desek na trumnę dla zmarłego syna • Chłop Obala zostaje pobity za kradzież...
Typ liryki Wiersz reprezentuje typ liryki pośredniej, niemniej jednak podmiot liryczny zwraca się bezpośrednio do „miłości kochanej ojczyzny”. Podmiot liryczny i jego kreacja Podmiot liryczny nie ujawnia się, ale z treści utworu możemy...
Juliusz Słowacki był, młodszym o 11 lat od Mickiewicza, poetą romantycznym. Także mieszkaniec Litwy, dzieciństwo spędził w Krzemieńcu. W wieku zaledwie 5 lat został osierocony przez ojca - profesora słynnego Liceum Krzemienieckiego. Silny związek...
Powieść poetycka z dziejów litewskich i pruskich". "Konrad Wallenrod" jest poematem, który zapoczątkował w historii literatury okres, w którym: . problematyka narodowa i sprawy związane z walką o niepodległość wysunęły się na...
Nadbudowa Ideologiczna tego okresu dzieli się na cztery zasadnicze modele światopoglądowe. Cechą wspólną tych modeli światopoglądowych jest wyraźne ukierunkowanie znaczenie społeczno – polityczne, natomiast ich płaszczyzna filozoficzna jest...
Biograficzne i filozoficzne uwarunkowania pesymizmu w "Marii". Rola "pejzażu mentalnego" i "nocy kosmicznej" w utworze. Pomysł napisania poematu opiera się na autentycznych wydarzeniach. Związany jest z tragiczną...
Kandyd, czyli optymizm – oświeceniowa satyryczna powiastka filozoficzna francuskiego filozofa Vertera, po raz pierwszy wydana w 1759 r. Pełen tytuł powiastki brzmi Candide, ou L'Optimisme, traduit de l'Allemand de M. Le Docteur Ralph, avec les...
Urozmaicenie fabuły czy alegoria? Rozważ, jaką rolę w „Lalce” Bolesława Prusa pełni przytoczona legenda. W rozważaniach odwołaj się do znajomości losów Stanisława Wokulskiego. Legenda ta została opowiedziana Izabeli i Wokulskiemu przez Węgiełka...
MIT ARKADYJSKI: Mit arkadyjski wiąże się z krainą wiecznego szczęścia, czyli Arkadią. Kraina ta, położona na Peloponezie, ze względu na "izolację", jaką zapewniły jej warunki terenowe, zachowała swój pierwotny i nieskażony kulturą...
BAROK to epoka literacka między odrodzeniem a oświeceniem, obejmująca w zasadzie wiek XVII, choć także zjawiska z końca XVI i I połowy XVIII wieku. Termin "barok" zapożyczono z historii sztuki, gdzie stosowany był dla określenia dziwactwa i...
Adam Mickiewicz był wielkim patriotą. W Epilogu dał temu wyraz idealizując miejsce swego dzieciństwa. Opisuje w nich swą ojczyznę, jako krainę wyłącznie miłych doznań, pozbawioną cierpienia i bólu. Kojarzy mu się ona jako miejsce bardzo piękne,...
Powieść Andrzeja Szczypiorskiego pt. „Początek” przedstawia różnorodność postaw Polaków, Żydów i Niemców w czasie okupacji hitlerowskiej w Warszawie. Utwór składa się z dwudziestu jeden rozdziałów stanowiących tak gdyby...
"Mona Lisa "(także "Gioconda”*) jest chyba najsławniejszym, najbardziej lubianym i najbardziej dyskutowanym obrazem świata. Jest symbolem kultury renesansu. Obraz powstał w okresie wielkich odkryć geograficznych – Krzysztof Kolumb niedawno wrócił...
Spotkanie Lotty jest bezsprzecznie momentem kulminacyjnym w życiu Wertera. Od tej pory wszystkie jego myśli i przeżycia będą uzależnione od poznanej kobiety. Już w trakcie pierwszej rozmowy z Lottą bohater stwierdza, że znalazł bratnią duszę,...
"Lalka" B. Prusa wydawana była w "Kurierze Codziennym" w odcinkach w latach 1887-89, zaś w całości ukazała się w 1890 r. 1. Powieść dojrzałego realizmu: Jest to powieść dojrzałego realizmu - ze względu na skomplikowany...
Aby w sposób jak najbardziej kompetentny i trafny rozpatrzyć powyższy problem należy zwrócić się ku fachowym źródłom. Dlatego też pozwolę sobie przytoczyć ze Słownika Terminów Literackich definicję i genezę pojęcia parabola. Otóż według wyżej...
Henryk Sienkiewicz w drugiej części swojej Trylogii przedstawia nam losy Polaków w XVII wieku. Tytuł „Potopu” wziął się z najazdu Szwedów na Polskę, który znany jest jako „potop szwedzki”. Zajmę się analizą dwóch fragmentów tej powieści....
Przeżycia Udziałem Giaura stały się dramatyczne przeżycia związane ze śmiercią ukochanej, która była jedną z żon tureckiego sułtana Hassana. Hassan dowiedziawszy się o zdradzie żony, zgodnie ze starym, tureckim prawem topi niewierną w zatoce....
Dzieje Ojca Goriot: Ojciec Goriot był 69 - letnim starcem, który w 1813 r. po wycofaniu się z interesów, osiedlił się w pensjonacie pani Vauger. Poznajemy go na początku jako zamożnego człowieka, , byłego handlarza mąką. Goriot przybył do...
Stefan Żeromski "Przedwiośnie" "Przedwiośnie" (1925 r.) jest ostatnią, rozrachunkową powieścią Stefana Żeromskiego, wyrażającą bolesne rozczarowanie świeżo odzyskaną niepodległością. Wprawdzie Polska zdołała ustalić granice...
Cierpienie i zło jednych oddalało od Boga, a innych przynaglało do wpadnięcia w Jego ramiona" (ks. Józef Sadzik). Cytat ten przedstawia nam bardzo rzeczywisty pogląd, jednak które z tych dwóch twierdzeń jest bliższe prawdy, którego z nich...
W jakim sensie, jak, przeciwko czemu i z jakim skutkiem buntował się Zbyszko? Zbyszko Dulski – najbardziej złożona postać dramatu Gabrieli Zapolskiej pt. „Moralność pani Dulskiej”. Jest bohaterem tragicznym i komicznym zarazem...pozytywnym i...
Twórcy epoki pozytywizmu traktowali, przynajmniej w początkowym okresie swe utwory literackie jako narzędzie społecznej edukacji. Poprzez odpowiednio dobrane treści, sylwetki i perypetie bohaterów kreślili obraz polskiego społeczeństwa, wskazując...
ŚREDNIOWIECZE: (wczesne, właściwe, późne) - 476 r. (Upadek c. zachodniorzymskiego) - 1453, 92, 1517, 1450 ROMAŃSKI: - masywna, ciężka, okna małe i wąskie, wysoko umieszczone, wieże, sklepienia kolebkowe, na planie krzyża łacińskiego -...
"Ferdydurke" jest specyficzną, nowatorską powieścią, inną niż "Przedwiośnie" czy "Granica". Jest powieścią groteskową ukazującą świat, w którym rządzą formy. Cała problematyka pisarstwa Gombrowicza skupia się wokół...
Akcja powieści rozgrywa się w Oranie. Jest to miasto, w którym żyje się bardzo schematycznie, monotonnie. Ludzie zajmują się swoimi interesami i rozrywką. I nagle pojawia się coś niezwykłego, co wybija mieszkańców z monotonii – epidemia dżumy....
Wydanie ?Ludzi bezdomnych? stało się w 1899 roku nie tylko wielkim wydarzeniem artystycznym, ale i społecznym, intelektualnym, nawet politycznym. Książka została uznana za głos pokolenia, wyraz jego nastrojów, krytycy pisali o niej z...
W utworze Władysława Stanisława Reymonta ?Chłopi? została znakomicie ukazana koncepcja ludzkiego losu, którego myślą przewodnią jest życie według cech nurtu naturalistycznego. W zasadach, rządzących życiem człowieka, naturaliści dostrzegali prawa...
Program polskich pozytywistów można sprowadzić do dwóch nadrzędnych haseł: praca organiczna i praca u podstaw. Praca organiczna, według teorii Spencera, to ścisły związek między funkcjonowaniem organizmu społecznego a żywego. Społeczeństwo polskie...
W 1822 roku ukazał się I tomik "Poezji" A. Mickiewicza. W tomie tym zamieścił poeta cykl pt. "Ballady i romanse", rozprawę pt. "O poezji romantycznej" oraz kilka wierszy lirycznych. Szczególnie "Ballady i...
Nowela „Mendel Gdański” nie jest pierwszym utworem, w którym widoczny jest problem antysemityzmu. Maria Konopnicka w swoim utworze po raz pierwszy tak wyraźnie i dosłownie opowiedziała się przeciwko antysemityzmowi, który w ówczesnym czasie...
1. GRANICE CHRONOLOGICZNE daty rozpoczynające i kończące okres MP mają charakter umowny; data początkowa: rok 1890 (debiuty poetów nowego pokolenia, m.in. K. Przerwa-Tetmajer); data końcowa 1918 (Polska po ponad 100-letniej niewoli odzyskuje...
Co świadczy o tym, że nowelę ,,Mendel Gdański” można uznać za nowelę o charakterze tendencyjnym? Hasła programowe polskiego pozytywizmu miały doprowadzić w jak najszybszy sposób do gruntownego przebudowania polskiego społeczeństwa, dlatego też...
Geneza utworu i okoliczności powstania *Mała powieść* (albo *obszerne opowiadanie*) *Jądro ciemności* uchodzi (obok *Lorda Jima*) za jedno z najlepszych dzieł w dorobku Josepha Conrada – i to nie tylko w literaturze angielskiej, ale również w...
TEMATYKA WCZESNEJ TWÓRCZOŚCI J. SŁOWACKIEGO Reprezentant drugiego młodszego pokolenia romantyzmu. Odwoływał się też do powstania listopadowego. Przed powstaniem następuje jego debiut literacki. Utwory powstałe wtedy to cykl powieści...
Epoka romantyzmu otwiera dzieje kultury XIX wieku. Romantyzm powstał na skutek buntu młodych pisarzy przeciwko racjonalnemu klasycyzmowi. Młodość, uważano wtedy, za zasoby energii potrzebnej by zmienić rzeczywistość. Ten przełom w literaturze...
Tematy dramaturgii Stanisława Ignacego Witkiewicza. Tematykę dramaturgii Witkacego w najlepszy sposób odzwierciedla jego teoria CZYSTEJ FORMY. Jest to słynna witkiewiczowska koncepcja, która odnosi się przede wszystkim do teatru. Teatr taki musi...
„Proces” to najpopularniejsza powieść Franza Kafki, niemieckojęzycznego pisarza,która jest określana mianem powieści-paraboli. Akcja utworu rozgrywa się w nieokreślonym geograficznie miejscu,jednak wszystko wskazuje na to,iż jest to...
"Bogurodzica" Treść: Matko Boża, wstaw się za nami do Jezusa Chrystusa i wyjednaj nam obfitość łask. Panie, zmiłuj się nad nami. Synu Boży, przez wzgląd na Jana Chrzciciela usłysz modlitwę, którą zanosimy do Ciebie, i daj nam...
Analizując podany fragment IV części „Dziadów” Adama Mickiewicza, wyjaśnij na czym polega romantyczna konwencja mówienia o miłości (zwróć uwagę na zawartą w tekście koncepcję miłości i związane z nią środki artystycznego wyrazu). Podany...
Na czym polega romantyczna "choroba wieku"? Scharakteryzuj istotę tego zjawiska, wykorzystując fragmenty „Cierpień młodego Wertera” Goethego i „Kordiana” Słowackiego. Romantycy wypracowali swój własny styl, charakterystyczny dla...
"Dziady cz. III" opisują wydarzenia ukazujące Stowarzyszenie Filomatów i Filaretów. Możemy znaleźć opisy represji pastwiących się nad Polakami Rosjan. W opowiadaniu pt: "U nas w Auschwitzu" Tadeusz Borowski przedstawia...
Biblia a sens cierpienia Cierpienie i jego sens zostały opisane przede wszystkim w księdze Hioba ukazuje ona życiorys Hioba, który był człowiekiem szlachetnym, sprawiedliwym i bogatym, a także szczęśliwym ojcem siedmiu synów (magiczna liczba),...
„Granica” Zofii Nałkowskiej to powieść psychologiczna ukazująca wiele ponad czasowych prawd moralnych. Jest to utwór o karierze i władzy, która deprawuje człowieka. Na przykładzie zachowań i życiowych błędów głównego bohatera – Zenon Zenon...
W średniowieczu literatura była silnie nasycona wzorcami postaw, a jej głównym zadaniem było kształtowanie właściwych wzorców osobowych, właściwych postaw moralnych i wpajanie odpowiednich ideałów. Dlatego o literaturze tego okresu mówi się, że...
Wystawiona na kilka miesięcy przed ogłoszeniem Konstytucji 3 maja. Zawarł w niej Niemcewicz ważką treść polityczną, ściśle związaną z nowatorskimi pracami stronnictwa patriotycznego. Konfrontując program reform z poglądami konserwatystów,...
Narrator Dwoistość bohatera narratora przejawia sie w głownie w jego sposobie wypowiedzi. Tadeusz jest studentem, pisarzem ale takze pracownikiem w katorze.Przystosowuje sie do warunków w jakich przychodzi mu zyć... razem z kierownikiem...
Geneza utworu Inspiracje oraz przekonania filozoficzne i religijne autora Pisarz początkowo inspirował się ideałami socjalizmu utopijnego. Z czasem jednak odchodził od tych doktryn, stając się coraz bardziej zagorzałym zwolennikiem potęgi...
Maria Konopnicka już jako sławna poetka ogłosiła cztery zbiory nowel. Wypełniły je głównie portrety i biografie różnych postaci ludowych. Współczuciu ich niedoli towarzyszy tu szacunek dla ich wrażliwości moralnej, wielkoduszności, subtelnej...
BIBLIA Testament-( łac.testamentum) przymierze Werset-wyodrębniony graficznie odcinek tekstu, obejmujący najczęściej kilka zdań tworzących całość znaczeniową i rytmiczną Ewangelia- dobra nowina, pismo chrześcijańskie opisujące życie i śmieć...