Nastroje dekadenckiego zwątpienia, upadku wartości, poszukiwania celu i sensu życia w literaturze i sztuce przełomu wieków XIX/XX i XX/XXI
W wyniku kryzysu filozofii i kultury u schyłku XIX wieku narodziła się postawa zwana dekadentyzmem. Nazwa dekadentyzm określa światopogląd, u podstawy którego leży przekonanie o upadku cywilizacji i kultury. Dekadenci byli pesymistami, negowali...
Dobro i zło muszą istnieć, a człowiek powinień dokonywać wyboru.
Bóg dając człowiekowi wolną wolę i rozum, dał mu prawo decydowania o swoim życiu . Niestety nasze wybory nie zawsze bywają trafne i niestety musimy ponosić ich konsekwencje. W raju ludziom niczego nie brakowało , mogli mieć wszystko prócz...
Polemika z renesansową tradycją humanizmu w oparciu o wiersz Leśmiana.
Bolesław Leśmian to poeta przełomu dwóch epok literackich: Młodej Polski i Dwudziestolecia Międzywojennego. Cecha charakterystyczna dla jego twórczości jest to, że nie była ona oparta o jakiekolwiek założenia epok, w których przyszło mu żyć i...
„O ludziach rozsądnych i ludziach szalonych.” Tytuł artykułu A. Mickiewicza uczyń mottem swojej wypowiedzi o bohaterach literackich okresu oświecenia i romantyzmu.
Co prezentują sobą bohaterowie oświeceniowych i romantycznych utworów? Jaki jest ich tok myślenia? Jakie wartości sobą reprezentują? Do czego prowadzi ich sposób postępowania? Jakie tendencje do ukazywania postaci panują w literaturze tworzonej od...
Przedstaw i porównaj różne wizerunki kobiet zbuntowanych w literaturze. Oceń zasadnośc buntu
Galeria kobiet w literaturze jest niesłychanie bogata. Przez wieki wykreowane zostały różne typy kobiet i różne role i zadania powierzania im. Kobiety jawiły się jako matki, żony, córki, były mieszczankami, chłopkami, szlachciankami, służącymi,...
Celem życia ludzkiego jest szczęście, tylko jak je osiągnąć? Rozwiń myśl w oparciu o dowolnie wybrane postacie różnych epok.
Czym jest szczęście, że stawiamy je jako najważniejszą sprawę w naszym życiu? Według jednych jest to wyzbycie się wszelkich trosk - gdzie nie ma nieszczęścia, tam musi być szczęście. Nie ma stanów pośrednich. Inni zaś twierdzą, że aby być...
Horacy "człowiek śmiertelny, jego czyny bywają nieśmiertelne"
Człowiek śmiertelny, jego czyny bywają nieśmiertelne Temat pracy nawiązuje do jednego z bardziej znanych utworów Horacego pt. „Pieśń III”. Poeta uważa swą twórczość za „pomnik trwalszy niż ze spiżu”. Jest świadomy swojej nieśmiertelności,...
Samotność z wyboru i samotność z konieczności. Przedstaw literackie portrety bohaterów samotników.
Samotność jest to życie, przebywanie w odosobnieniu, brak towarzystwa, rodziny. Człowiek pozbawiony kontaktu z innymi ludźmi jest najczęściej niespełniony i nieszczęśliwy. Wiele twórców literackich opisuje w swoich utworach ludzi samotnych....
Różne sposoby wyrażania miłości w poezji.
Miłość to emocje i doświadczenia zachodzące z powodu silnej więzi. Jest ona też przedmiotem i źródłem inspiracji dla poetów, czy też twórców sztuki. Sposobów wyrażania miłości jest wiele – poprzez słowa, gesty, czyny… Adam Asnyk – poeta z epoki...
Filozofia na tle epok.
ANTYK a)SOKRATES uważał, żeprawda jest utożsamiana z dobrem, szczęściem i cnotą, jego sławne słowa to "Wiem że nic nie wiem". b)PLATON według niego świat ma dwoistą...
Tragizm bohaterow Mickiewicza, Żeromskiego i człowieka współczesnego.
Nasze życie to ciągłe podejmowanie decyzji. Niektóre są mniej, inne bardziej ważne, ale to właśnie trafność podjęcia właściwego wyboru decyduje o potoczeniu się dalszych wydarzeń. Sytuacja tragiczna ma miejsce wówczas, gdy człowiek stoi przed...
Narkomania jako problem społeczny i temat literacki. Odwołaj sie do wybranych utworów i oceń ich funkcję w uświadamianiu zagrożeń, związanych tą formą uzależnienia.
Narkomania w Polsce nie jest zjawiskiem nowym, jej istnienie pojawiło się dużo wcześniej zanim podniesiono alarm. Okres międzywojenny znał przypadki narkomanii, występowały one jednak rzadko, nie były tolerowane a ich produkcja była surowo...
Interpretacja wiersza Zbigniewa Herberta "Tren Fortynbrasa"
Zbigniew Herbert - Tren Fortynbrasa Interpretacja wiersza Tematem wiersza Zbigniewa Herberta jest kontynuacja jednego z wątków szekspirowskiej sztuki - Hamleta. Akcja utworu rozpoczyna w momencie gdy dramat Szekspira się kończy i nie dotyczy...
Cierpienie i zło,które jednych odpychało od Boga, a innych przynaglało do upadnięcia w jego ramiona.
?Ból to radość, co jeszcze twarzy nie odkryła? pisał Leopold Staff w wierszu ?O słodyczy cierpienia? określając jedną z podstawowych zasad naszego istnienia. Warunkiem osiągnięcia szczęscia jest bowiem ból i cierpienie. Tylko dzięki niemu mamy...
Poeci o swym życiu i pośmiertnej sławie.
W mojej pracy postaram się jak najlepiej przedstawić założenia zawarte w temacie, czyli analiza i interpretacja porównawcza załączonych wierszy. Zacznę od wiersza, który napisany był najwcześniej, bo już w starożytności. Wiersz pod tytułem...
„Nie znam bowiem innej wolności jak ćwiczenie duszy.” (A. de Saint Exupery)
Czym jest wolność? Według słownikowej definicji określamy tym mianem niezależności, niepodległość, swobodę, samodzielność. Jednak każdy z nas ma także osobiste podejście do tego tematu. Dla młodych ludzi wolnością będzie niezależność finansowa od...
Czy wielka literatura mnie zachwyca?
Czy wielka literatura mnie zachwyca? Ależ oczywiście! Bez dłuższego zastanowienia przytaknęłam, ponieważ samo pojęcie „wielkości” wzbudza we mnie respekt i konieczność poszanowania. Dopiero po chwili zrozumiałam, że jest to pojęcie względne....
Wielkie charaktery jak latarnie morskie świecą daleko w ciemności
‘’Wielkie charaktery jak latarnie morskie świecą daleko w ciemności”.Przytoczone słowa uczyń mottem swoich rozważań o autorytetach autorytetach wzorcach młodych ludzi przełomu XX i XXI wieku.Odwołaj się do materiału literackiego,filmowego i...
Model patriotyzmu wyłaniający się z „Hymnu do Ojczyzny” Ignacego Krasickiego i fragmentu „Pana Tadeusza” Adama Mickiewicza.
W „Hymnie do miłości” Ignacego Krasickiego jak również we fragmencie „ Pana Tadeusza’’ Adama Mickiewicza, przedstawiającym koncert Jankiela ukazany jest model patriotyzmu. Obydwa utwory mają na celu pobudzenie miłości i przywiązania do ojczyzny w...
Jak ten sam temat potraktował Jan Kochanowski we fraszce "O doktorze Hiszpanie", a jak Ignacy Krasicki w satyrze "Pijaństwo".
Jan Kochanowski i Ignacy Krasicki to wspaniali poeci staropolscy żyjący jednak w różnych epokach. Obaj byli ludźmi wykształconymi i bywałymi w świecie, obaj też zyskali sobie tytuły literackie: Kochanowski - ojca poezji polskiej, Krasicki -...
„Człowiek żyjący proch”, czy istota „niewiele mniejsza od niebieskich mocy”? Rozważania o miejscu człowieka w świecie, roli i znaczeniu inspirowane wybranymi dziełami literackimi.
Jak powszechnie wiadomo świat jest płaskim dyskiem, który trzymają trzy małpy, stojące na wielkim krecie, który to przekopuje się przez czarny piach kosmosu, niewiadomo z jakiego powodu i w jakim celu. Najstarsi żyjący uważają, że ów ryjówkowaty...
Miłość – zgubne szczęście, przelotna chwila, źródło cierpień. Do jakich refleksji na ten temat skłoniła cię lektura wybranych dzieł literackich.
Miłość jest uczuciem, którego doświadczy każdy człowiek podczas swojego życia. Miłość ma wiele imion dlatego też można ją podzielić na kategorie. Można kochać na przykład inną osobę, jest to wtedy miłość braterska, rodzicielska bądź...
Pesymistyczna wizja ludzkiej kondycji jest właściwa XX wiekowi”. Ustosunkuj się do opinii Czesława Miłosza, poszukując argumentów w literaturze XX wieku.
Wszyscy doskonale wiemy, co przyczyniło się do upadku ludzkości. Brak tolerancji i nienawiść doprowadziły do ciągłych wojen i zbrodni. Wojny były prowadzone od bardzo dawna, ale dopiero wiek XX przyniósł ludziom tak wiele nieszczęścia. Pierwsza...
Niepokoje egzystencjalne człowieka XX wieku
Literatura jest dziedziną sztuki, która stanowi źródło wiedzy o człowieku, jest zapisem wyobrażeń pisarza o świecie, jak i doświadczeń całej zbiorowości oraz problemów epoki. Podobny charakter ma twórczość XX wieku. Stanowi ona dla współczesnego...
Niepogodzeni ze światem. Literatura o człowieku zbuntowanym i wyobcowanym
"To wcale nie wymagało wielkiego charakteru. Nasza odmowa, niezgoda i upór..." Cytat pochodzi z wiersza Zbigniewa Herberta pt. "Potęga Smaku" Mówi się, że historia nie lubi buntowników. Dlaczego miałaby ich nie lubić? Przecież tylko dzięki...
Marzenia wielkich ludzi o sławie. Dokonaj analizy i interpretacji porównawczej Pieśni XXIV Jana Kochanowskiego i wiersz Cypriana Norwida Coś ty Atenom zrobił, Sokratesie, zwracając uwagę na formę utworów i zawartą w nich koncepcję geniuszu.
Zarówno wiersz Cypriana Kamila Norwida jak i utwór Jana Kochanowskiego nawiązują tematycznie do motywu śmierci i do tego, jak ludzie nieprzeciętni zostaną po niej zapamiętani. Utwór Jana Kochanowskiego Pieśń XXIV pochodzi ze zbioru pieśni wydanych...
Współcześni poeci moralnej perswazji.
O kogo chodzi? O bardzo różnych twórców polskich II połowy XX, którzy w bardzo różnej formie podejmowali tematykę etyczną. Na ogół przeciwstawiali się pustce moralnej PRL-u. Klasyk Herbert, sceptyczna Szymborska, moralista Miłosz, poeci Nowej Fali...
Literatura faktu
Konspekt: ·Wstęp (uzasadnienie wyboru tematu) ·Zdefiniowanie pojęcia literatury faktu (na podstawie słownika języka polskiego oraz innych pozycji, które znajdują się w bibliografii) ·Udowodnienie, że literatura faktu jest tym samym, co powieść...
Josif Brodski twierdzi: „Przeznaczeniem dzieła sztuki jest zawsze przetrwać swego twórcę”. Omawiając wybrane dzieła powstałe do końca XIX wieku, wykaż że wypełniły one swoje przeznaczenie.
Dzieł literackich, które przetrwały swych twórców jest niewiele. Tak samo jak niewiele jest autorów, których moglibyśmy szybko wymienić zapytani. Nieśmiertelne pozostają tylko dzieła wybitne, zawierające ciekawą fabułę, interesujące refleksje,...
Co zaskoczyło mnie w powieści "Faraon" Bolesława Prusa?
Czy powieść „Faraon” była dla mnie zaskakująca? Czy w książce przesyconej opisami przyrody i wszelakich bohaterów jest jeszcze miejcie na jakiś zaskakujący element, coś nieprzewidywalnego? „Faraon” Bolesława Prusa to powieść rozgrywająca się w...
„Człowiek, który nie zmienia swoich poglądów...” Czy są takie sytuacje w życiu, kiedy takie stanowisko można uznać za pozytywne?
Niejednokrotnie przytrafia nam się sytuacja, gdy ktoś z naszego otoczenia stoi przy swoich poglądach i za min nie chce od nich odstąpić. Czy takie postępowanie jest słuszne? Czasem tak, a czasem nie. Tylko gdzie jest granica? Wyobraźmy sobie...
Wzór idealnego Polaka w oparciu o literaturę różnych epok.
Jaki jest wzór idealnego Polaka? Jak Polacy oceniają siebie i innych? Postaraj się odpowiedzieć na to pytanie odwołując się do znanych Ci utworów literackich z różnych epok. Polska to państwo w środkowej Europie, ale Polska to także naród –...
Miłość jako topos w literaturze
Miłość jest niewątpliwie jednym z najważniejszych toposów w literaturze. Jej motyw obserwować możemy w wielu dziełach, autorstwa różnych twórców, pochodzących z różnych epok – od antyku począwszy, a na czasach współczesnych skończywszy. Opierając...
Dwa wizerunki szlachcica Sarmaty u Paska i Krasickiego.
Jan Chryzostom Pasek (1636 – 1700) Jest postacią realną, stąd na jego przykładzie możemy zbudować bardzo prawdopodobny obraz szlachcica Sarmaty XVII wieku. Pochodził z niezamożnej rodziny szlacheckiej, kształcił się w kolegium jezuickim w Rawie....
Rozważ w jakim sensie i w jakim stopniu historia naszego narodu wpłynęła na kształt literatury XIX-XX wieku.
Najtrudniejsze czasy wymagały od literatury, by stanąwszy na czele narodu, jak na przywódcę przystało, porwała za sobą serca, opanowała umysły i powiodła naród ku wolności i sławie. Miała więc literatura zagrzewać do walki, głosić hasła...
Rola pracy w życiu czlowieka. Na podstawie fragmentu Chłopów i Innego Świata
Rola pracy w życiu człowieka. Omów na podstawie fragmentu powieści „Chłopi” W.S. Reymonta oraz „Innego świata” G. Herlinga-Grudzińskiego. Praca jest dla człowieka jednym z najważniejszych elementów życia. Daje ona nadzieję, może być...
"Szukajmy dobra, ale nie takiego mieniącego sie pięknymi pozorami, ale dobra prawdziwego i trwałego" - rozwiń myśl Seneki na podstawie wybranych lektur.
Czego najczęściej poszukujemy w życiu? Miłości, przyjaźni, szczęścia. Chcemy być otaczani przez miłych i szczerych ludzi. Pragniemy, aby omijały nas tragedie, przeciwności losu. Sami staramy się obdarzyć szczęściem innych. Poszukujemy dobra i...
“Ból to radość, co jeszcze twarzy nie odkryła.” (Leopold Staff) Twoje rozważania o istocie cierpienia w różnych tekstach kultury.
Niektórzy wierzą, że twarz człowieka jest odzwierciedleniem jego duszy. Podobno czas, tak jak mróz w zimowy dzień na szybach, maluje na niej przeszłe dni i naznacza wszelkie emocje i uczucia, jakie nami władają najczęściej. I zgadzam się z tym...
Rozważania o tym jak być szczęśliwym. Przedstaw i porównaj postawy wobec życia zaprezentowane w utworze „O co prosi poeta Apollina” Horacego oraz fraszce Jana Kochanowskiego „Na dom w Czarnolesie”. Wykorzystaj kontekst filozoficzny i history
W wierszu Horacego „O co prosi poeta Apollina” oraz Jana Kochanowskiego „Na dom w Czarnolesie” występuje liryka bezpośrednia, a podmiot liryczny jest poeta. W obu tekstach pojawia się apostrofa. W przypadku wiersza Horacego jest to zwrot do...
Czy bunt ma sens?
Bunt jest nieodłącznym elementem wszystkich społeczności na świecie. Buntują się ludzie pracy, politycy, młodzież i celem każdego z nich jest sprzeciwienie się rzeczom, które ich trapią i przeszkadzają w codziennych potyczkach z rzeczywistością....
Dom w literaturze.
Już od początku dziejów ludzkości ludzie budowali lub znajdowali sobie siedziby, które służyły jako schronienie. Na początku były to zwyczajne jaskinie, pieczary lub szałasy przystosowane do celów mieszkalnych. Wraz z rozwojem cywilizacji stawały...
Śmierć
CO SIĘ DZIEJE W MOMENCIE ŚMIERCI? 1. Nieśmiertelnym jest tylko Bóg (1 Tym 1,17; 6,16). 2. Człowiek jest istotą śmiertelną (1 Mjż 3,19; Ijob 28,13; Ps 9,21; 10,18, Iz 51,12). 3. Życie ludzkie zostało przyrównane do "trawy", do "wiatru", do...
Duchowy portret Piłata na podstawie Ewangelii św. Mateusza oraz "Mistrza i Małgorzaty" M. Bułhakowa
" I zaprowadzili go [Jezus] związanego i wydali namiestnikowi, Piłatowi" (NT, Mt 27,2) Piłat - postać ważna, ciekawa i tajemnicza. Kim był? Jak go widział św. Mateusz, a jak Michaił Bułhakow? Cz jest dla nich tą samą osobą? Tym samym...
Kanon na nowy wiek. Spośród znanych ci dzieł literackich i filmowych, wybierz i omów te, które mogą pomóc młodemu człowiekowi w kształtowaniu własnego systemu wartości.
John Locke, angielski myśliciel odwoływał się do teorii Tabula Rasa, co rozumiemy jako „czysta karta”. Według niej człowiek rodzi się jako owa nie zapisana karta i na rozwój jego osobowości wpływają otaczające go środowisko, wzorce osobowe i...
Czy miłość musi wchodzić w konflikt z przyjaźnią?
„Cierpiałem nieraz, nie myślałem wcale, Abym przed tobą szedł wylewać żale; Idąc bez celu, nie pilnując drogi, Sam nie pojmuję, jak w twe zajdę progi; I wchodząc sobie zadaje pytanie: Co mnie tu wiodło? przyjaźń czy kochanie?” Adam...
Makbet i Edyp - charakterystyka porównawcza władców.
Pierwszą i znaczącą cechą obydwu władców jest to, że są bohaterami tragicznymi. To upodabnia ich do siebie i sprawia, że możliwe jest porównanie jednego i drugiego króla. Na podstawie podanego fragmentu dramatu można stwierdzić, że król Edyp był...
Miłość Mistrza i Małgorzaty uczyń przyczyną do przyjrzenia się różnym rodzajom miłości.
„Miłość - «głębokie przywiązanie do kogo lub czego; namiętne uczucie sympatii do osoby płci odmiennej, połączone z pożądaniem jej»” - to definicja miłości z Małego Słownika Języka Polskiego, bardzo prosto i niedokładnie opisująca to najpiękniejsze...
Dwa końce wieku. Człowiek i świat jego przeżyć w twórczości pisarzy XIX i XX wieku.
"Wieczność przed nami i wieczność za nami, a dla nas chwila między wiecznościami". Jan Sztaudynger Nasze życie w porównaniu do całych wieków jest chwilą, iskrą, kroplą. A jednak to ludzie potrafią...
Ktore utwory literackie pozwolily Ci ustalic kodeks moralny czlowieka?
Moralność – czymże ona jest? Jest to ogół dominujących ocen, norm zasad określających zakres poglądów i zachowań uważanych za właściwe w danej epoce, czy środowisku – jak mo-żemy się dowiedzieć się ze „Słownika wyrazów obcych” – pod redakcją Jana...
Czy literatura science fiction oraz fantasy dają autorowi więcej możliwości opisania świata rzeczywistego niż proza literacka?
Proza literacka w dzisiejszych czasach może być męcząca. Nie dość, że ludzie są zmęczeni swoim życiem, czytając prozę czytają też często o problemach innych ludzi, które są opisane w sposób naturalny i codzienny. Literatura science fiction i...