Człowiek wobec Boga, życia i śmierci.
Literatura średniowieczna miała charakter moralizatorski. Jej głów-nym zadaniem było pouczanie ludzi w jaki sposób mają żyć, w utwo-rach szukano wzorców do naśladowania. Literatura ukazywała życie ludzkie, tajemnicę śmierci i Boga - jako sens...
Średniowiecze - opracowanie epoki.
1.Charakterystyka epoki średniowiecza Ramy czasowe Początek średniowiecza: 476r.- upadek cesarstwa zachodniorzymskiego (początek średniowiecza w europie) 966r.- chrzest polski (początek średniowiecza w Polsce) Koniec średniowiecza:...
Wizerunek świętych i rycerzy w literaturze.
Rycerze i święci, to często wykorzystywani bohaterowie bajek. Spotkać się z nimi możemy także w różnego rodzaju legendach i filmach. Najwięcej wiadomości znaleźć o nich możemy w literaturze. Już w najdawniejszych czasach o rycerzach mówiło się z...
Tolerancja w dawnej Polsce.
Minęły karnawałowe szaleństwa, jeszcze w głowie brzmi muzyka ostatniej zabawy. Przed lekcją języka polskiego spotyka się dwóch uczniów. Jeden z nich, kompletnie nie przygotowany do nieubłaganie zbliżającej się lekcji, Paweł, zwraca się do swojego...
Matka Boska w polskiej liryce średniowiecznej. Dokonaj porównania wizerunków w "Bogurodzicy" i "Lamencie świętokrzyskim"
Postać Matki Bożej w średniowieczu była bardzo ważna. W związku z ogromnym zainteresowaniem sprawami religijnymi, Maryja stanowiła istotne ogniwo w relacjach między Bogiem a człowiekiem – pełniła rolę pośrednika w modlitwach i prośbach kierowanych...
Jesteś człowiekiem średniowiecza. Opisz otaczający cię świat.
Jestem człowiekiem średniowiecza. Mieszkam w niedużym miasteczku. Mam osiemnaście lat i chodzę do szkoły przyklasztornej. Nauczono mnie tu wielu rzeczy o wcześniejszej epoce jak i o dzisiejszych czasach. Właśnie wyszłam z kościoła....
Pieśni religijne
Jak wiadomo, śpiewy liturgiczne Kościoła podlegały w ciągu stuleci nieustannej ewolucji. Początkowo stosunkowo proste pieśni śpiewali wszyscy wierni, z czasem jednak skomplikowały się one pod względem muzycznym do tego stopnia, że wykonywać je...
"Bogurodzica".
„BOGURODZICA” Najstarszy rękopiśmienny zapis tekstu odnaleziono na wklejce tylnej okładki rękopisu Biblioteki Jagiellońskiej w Krakowie. Kodeks ów zawiera łacińskie kazania przepisane w 1407 r., a zapis pieśni datuje się na rok 1408. O dużej...
Filozofia średniowieczna.
Kierunki filozoficzne. AUGUSTIANIZM - Kierunek filozof.-teolog. nawiązujący do koncepcji Św. Augustyna z Hippony (354-430). Był oficjalną doktryną chrześcijańską przed tomizmem. Cała filozofia Św. Augustyna była ześrodkowana w BOGU, jedynym...
Różne oblicza Maryi w „Bogurodzicy” i „Lamencie świętokrzyskim”.
Artystów epoki średniowiecza z racji czasów w których żyli i tworzyli. W tamtym okresie wszem i wobec panował teocentryzm i to do niego odnosili się poeci, pisarze, malarze. W takiej sytuacji nie można się dziwić opisowi Matki Boskiej w...
Odezwa do społeczeństwa polskiego w XIII w. nawołująca do działania na rzecz zjednoczenia kraju.
Szanowni książęta dzielnicowi, Szanowne duchowieństwo, Szanowni możnowładcy, Szanowne rycerstwo, Szanowni mieszczanie I...Chłopi Nasza ojczyzna z powodu, rozbicia dzielnicowego znalazła się w wielkim niebezpieczeństwie, podły Tatarzyn...
Czy świat literatury średniowiecznej jest interesujący? Omawiając zagadnienie sięgnij do kilku wybranych tekstów epoki
Definiując temat pracy postaram się przedstawić kulturę średniowiecza jako epokę interesującą. Przedstawię trzy wzorce osobowe godne naśladowania wzorzec świętego, rycerza oraz władcy, aby tego dokonać odwołam się do następujących lektur: „Legenda...
Dialog z Bogiem w utworach literatury polskiej.
- Początki litereatury polskiej i pierwsze strofy skierowane do Boga - "Bogurodzica". - Utwory Jana Kochanowskiego: - postawa zupełnego podporządkowania i akceptacji Boga w pieśni "Czego chcesz od nas Panie", - "Treny" - zmiana nastawienia z...
Chretien de Troyes "Percewal na zamku Graala" - symbole, dlaczego rycerze szukali graala.
Dla rycerza najważniejszy był honor, Bóg i wierność. Zawsze odważny i bohaterski nigdy nie zhańbił się ucieczką z pola walki. Przysięgę cenił bardziej niż własne życie. Chlubą dla rycerza było zginać chwalebnie za wiarę, ojczyznę lub w obronie...
Problem śmierci w literaturze średniowiecza
Śmierć. Czym jest śmierć? Pytanie to zadawali już starożytni filozofowie. Przez wieki ludzie próbowali wyobrazić sobie śmierć. Powstały w ten sposób różne jej wizerunki: od kobiety o skrzydłach nietoperza przez rozkładające się ciało ludzkie po...
Ocena epoki Średniowiecza.
Czy po zapoznaniu się z literaturą epoki średniowiecza uważasz ta epokę za ciekawą, bliska i inspirujacą, czy przeciwnie, za nudna? Na podstawie znanych mi utworow sredniowiecznych nie moge niestety jednoznacznie stwierdzic, ze sredniowiecze...
Obrazy i funkcje śmierci w kulturze i literaturze wieków średnich.
Średniowiecze miało dość abstrakcyjne wyobrażenie śmierci. Istniał ona głównie jako ostatni etap życia wzorcowych bohaterów i sama w sobie nie budziła lęku. Z czasem jednak Kościół zauważył, że strach jest doskonałym środkiem wychowawczym, a obawa...
Śmierć w średniowieczu - różne rodzaje śmierci.
1. BOHATERA- „Pieśń o Rolandzie”. Wzorcowy akt godnej śmierci, jako człowiek wierny swemu stanowi rycerskiemu i wierze chrześcijańskiej nie boi się śmierci i przyjmuje ją jako nieuniknioną ostateczność. Hrabia dokonał żywota wzniośle,...
List miłosny Izoldy do Tristiana.
Najdroższy Tristianie! Ileż to czasu minęło odkąd widziałam Twoje oczęta najmilsze? Chwila spędzona z dala od ciebie jest dla mnie wiecznością. Serce diabłu bym...
Porównanie ,,Bogurodzicy'' z ,,Lamentem Swiętokrzyskim''.
Średniowiecze to epoka miedzy V, a XV wiekiem. w tej epoce było wiele tekstów o temacie Matki Boskiej. Przedstawiały one Maryję w różnych wizerunkach. Przede wszystkim Maryja była ukazana jako osoba nad ludzka, pośredniczka między Bogiem, a...
Charakterystyka średniowiecza
Średniowiecze termin określający epokę historii i kultury europejskiej od końca starożytności (V w.) Do XV w.; podział ten wprowadzili humaniści włoscy XV-XVI w., którzy uformowali wyobrażenie „wieków średnich” (media aetas) jako mrocznego okresu,...
Posłuchajcie, bracia miła...
Utwór ten, zaliczany obok Bogurodzicy do arcydzieł epiki naszego średniowiecza, zwany jest również Żalami Matki Boskiej pod krzyżem lub Lamentem świętokrzaskim - od benedyktyńskiego klasztoru Św. Krzyża na Łysej Górze, gdzie był przechowywany....
Średniowieczna hagiografia
Hagiografia (żywoty świętych) Legendy o życiu świętych i męczenników oraz o ich czynach i cudach należą do najważniejszych gatunków piśmiennictwa średniowiecznego. Autorzy utworów hagiograficznych – najczęściej anonimowi – pisali swoje...
Potret Matki Boskiej w "Bogurodzicy" i "Lamencie Świętokrzyskim".
Opis potretu Bogurodzicy i Lamentu Świetokrzyskiego
Zabytki języka polskiego
Początki dziejów naszego języka wiążą się z kształtowaniem się naszej państwowości i przyjęciem chrześcijaństwa w 966 roku. Państwo Mieszka I scalało wcześniejsze państwa plemienne. Każde z tych plemion posługiwało się swoim dialektem. Dialekty te...
Średniowiecze.
Czas trwania umowna data 476 upadek cesarstwa rzymskiego ? 1492 odkrycie Ameryki przez Kolumba. Nazwa epoki pojawia się w następnej epoce renesansie. Epokę tę nazywano: medium aerum. Nazwa miała zabarwienie pejoratywne. Periodyzacja...
Bogurodzica - najstarsza pieśń polska, jej znaczenie dla kultury polskiej.
Tekst: Bogurodzica dziewica, Bogiem sławiena Maryja! U twego Syna Gospodzina matko zwolena, Maryja! Zyszczy nam, spuści nam. Kyrieleison. Twego dziela Krzciciela, Bożycze, Usłysz głosy, napełń myśli człowiecze. Słysz modlitwę, jąż nosimy, A dać...
Średniowiecze - opracowanie epoki
8. RAMY CZASOWE Początek: IV w. - upadek imperium Rzymskiego Koniec: 1492 - odkrycie Ameryki przez Kolumba 1450 - odkrycie druku 1453 - upadek Konstantynopolu 9. CHARAKTERYSTYKA ŻYCIA POLITYCZNEGO I SPOŁECZNEGO 476...
Czy we współczesnym świecie jest miejsce dla dworskiego ideału miłości rodem ze średniowiecznego romansu?
Romans średniowieczny, mimo iz uniwersalny i ciekawy, nie ma odzwieciedlenia we współczesnym świecie. Udowodnić to mozna na podstawie tragedii pt:"Romeo i Julia" oraz romansu pt: "dzieje Tristana i Izoldy". W "dziejach Tristana i Izoldy" miłość...
Mowa Obrończa Tristana i Ioldy
Uczucie, które połączyło Tristana i Izolde, było skutkiem straszliwej omyłki - oboje wypili napój miłosny nie dla nich przeznaczony. I to cudowne uczucie, jakim jest miłość określiło ich tragiczny los. To właśnie napój jest głównym winowajcą. On...
Znaczenie pojęć.
Teocentryzm - światopogląd uznający Boga za centrum zainteresowań i uwagi człowieka. Przeniknął on do twórczości, która powstaje w języku łacińskim, zawiera pierwiastki religijne i służy Kościołowi. Pogląd cechuje uniwersalizm - był...
Krzyż i miecz symbolami epoki średniowiecza
W wyniku podziału Cesarstwa Rzymskiego na Zachodniorzymskie i Wschodniorzymskie u schyłku starożytności (395 rok p.n.e.) Europa rozpadła się na dwa odrębne kręgi kulturowe: zachodni - na podłożu łacińskim, i wschodni - na greckim. Średniowiecze...
Wizerunki maryjne w liryce średniowiecznej. Omów temat na podstawie „Bogurodzicy” i „Lamentu świętokrzyskiego”.
Matka Boska była bohaterką wielu tekstów średniowiecznych. Kult jej był szczególnie popularny w Polsce, co znalazło swoje odzwierciedlenie w literaturze i sztuce tego okresu. Polacy uważali Maryję za opiekunkę narodu przypisując jej rolę...
Powstanie listopadowe
Główną przyczyną wybuchu powstania listopadowego było nieprzestrzeganie przez cesarzy rosyjskich postanowień konstytucji 1815 roku. Aleksander I w 1819 zniósł wolność prasy i wprowadził cenzurę prewencyjną. W 1820 zawieszono wolność zgromadzeń i...
Ideały epoki - święci.
Hagiografia-"żywoty świętych" dla świętych? Idealne wzorce dla pobożnych czy raczej unikaty- " wyborowy korpus, który bronił stale od wewnątrz zagrożonych fortpoczt chrześcijaństwa, tarcza chroniąca miasta odpierająca...
Średniowiecze dla współczesnych pisarzy i dla Ciebie.
Czym jest średniowiecze dla współczesnych pisarzy (Andrzejewski, Eco i inni)? Czym jest dla Ciebie Współcześni pisarze belerystyczni często sięgają do motywów średniowiecznych, choć nie zawsze tworzą w ten sposób powieści historycznych. Ich...
Matka Boska w polskiej liryce średniowiecznej.
Matka Boska była bohaterką wielu tekstów średniowiecznych. Jej kult był szczególnie popularny w Polsce, co znalazło swoje odzwierciedlenie w literaturze i sztuce tego okresu. Polacy uważali Maryję za opiekunkę swojego narodu i dlatego przypisywali...
Twój spacer przez "dantejskie piekło".
Pewnego słonecznego dnia, podczas spaceru po gęstym lesie, natknąłem się na nieznane mi dotychczas podnóże góry. U jej dołu znajdowały się trzy dzikie bestie; lew, pantera i wilk. Lecz nagle pojawiła się obca mi osoba, jak się później okazało był...
Średniowiecze
Nazwa średniowiecze pochodzi z XVII w. Oznacza czas średni między starożytnością a renesansem.Za jego początek przyjmuje się rok 476 (upadek Cesarstwa Zachodnio-rzymskiego), a za koniec - erę wielkich odkryć geograficznych, czyli schyłek XV w....
"Św. Frańciszek w schronisku dla bezdomnych zwierząt".
Rozmowa ze św. Franciszkiem, założycielem schroniska dla bezdomnych zwierząt im. Karola Linneusza. REDAKTOR: Jak to się stało, że założył Pan schronisko? FRANCISZEK: Kocham zwierzęta i pragnąłem im pomóc, bo przecież są oni naszymi „braćmi” i...
Charakterystyka niektórych utworów średniowiecznych.
„PIEŚŃ O ROLANDZIE”. - nowożytny epos rycerski, uznany za narodową epopeję francuską - pierwotnie napisana jako wiersz potem przełożona na prozę - chanson de geste- pieśń o czynach rycerskich - trubadur- poeta pieśniarz śpiewał na dworach...
Na czym polega pełnia człowieczeństwa według Księgi Koheleta i „Ody do rozpaczy” Jana Twardowskiego?
Kohelet i Jan Twardowski odmiennie opisują pełnię człowieczeństwa. Mają różne spojrzenia na świat i co innego uważają za ważne. Według Koheleta wszystko przemija i dlatego jest marne. Kilkunastokrotnie powtarza zdanie „Marność nad marnościami i...
Różne postawy człowieka wobec śmierci - na podstawie bohaterów średniowiecznej literatury.
Odwołując się do bohaterów z literatury średniowieczna opisz różne postawy człowieka wobec śmierci i jej egzystencjalnego sensu. Średniowiecze to najdłuższy w dziejach kultury i literatury europejskiej okres trwający pomiędzy starożytnością a...
Miłość, romans i rycerstwo w Średniowieczu.
Średniowieczni poeci francuscy, którzy pisali a miłości i rycerstwie, znani byli jako trubadurzy. Często wysokiego rodu, pisali oni w języku d’oc i rozwinęli styl poetycki wyraźnie kontrastujący z epickimi formami pn. Francji. Dzięki małżeństwo...
Motyw śmierci
Motyw śmierci często pojawia się w utworach literackich. Jako pojęcie abstrakcyjne śmierć była personifikowana przez twórców wielu epok. Ludzie zdawali sobie sprawę ze śmiertelności, co skłaniało ich do refleksji. Myśl o przemijaniu była stale...