Odrodzenie.
Reformacja to drugi z głównych prądów renesansu . Reformacja stworzyła wizerunek człowieka jako istoty o całkowicie skażonej naturze, w której Bóg widzi tylko "smród i plugastwo". Renesansowa harmonia i równowaga zaczęły chwiać się wobec...
Ideały osobowe średniowiecza, a dążenia epoki.
Dwa dominujące w społecznościach całej Europy stany społeczne: duchowieństwo i rycerstwo wpłynęły na dwutorowość literatury, która podejmowała przede wszystkim kwestie związane z religią i z życiem dworów rycersko-magnackich. Wybijającą się na...
Program pozytywistów
Omów założenia europejskiego pozytywizmu Według francuskiego filozofa Augusta Comte’a żyjącego w pierwszej połowie XIX wieku słowo pozytywny znaczy – realny, nie odbiegający od rzeczywistości; użyteczny, służący konkretnym celom; ścisły; pewny...
Romantyzm w Rosji.
Romantyzm w Rosji W Rosji nie było rewolucji burżuazyjnej, panował ogromny despotyzm carski, stosunki społeczne mają charakter feudalny. Tematem literatury rosyjskiej staje się walka z carskim uciskiem. Dochodzi do powstania Dekabrystów w...
Młoda Polska - opracowanie epoki.
IMPRESJONIZM, Kierunek w kulturze europejskiej ostatniego 30-lecia XIX w. i początku XX w., zainicjowany w sztukach plastycznych (zwłaszcza w malarstwie), mający swoje odpowiedniki w literaturze i muzyce. 1. LITERATURA. W liryce (P....
Udowodnij, że Średniowiecze stanowiło kolebkę naszej kultury.
W X wieku w Polsce rozwinęła się nowa epoka w dziejach kultury, średniowiecze. Ówcześni ludzie nie znali tej nazwy. Wprowadzili ją twórcy renesansu, określając ten okres jako przejściowy między starożytnością i odrodzeniem, uznając go jednocześnie...
Średniowiecze.
POJĘCIA Ars moriendi- piękna sztuka umierania. Śmierć wzorcowa. Najlepszy przykład śmierć Rolanda- pełna symboliki, patosu,nawiązań do Biblii. Asceza- Człowiek poddający się ascezie wyrzeka się dóbr materialnych, umartwia swoje ciało,...
Dydaktyczny charakter literatury Oświecenia. Jakie były przyczyny takiej funkcji literatury?
Dydaktyzm jest jedną z najważniejszych zadań literatury oświeceniowej i najwięcej na to zużyto papieru; przyczyny tego stanu były proste: Zagrożenie dla integralności Polski płynące z zewnątrz, nasiliło się zwłaszcza po I rozbiorze; to...
Antyk - opracowanie epoki
1.Związki frazeologiczne w mitologii i biblii (po 4, z jakiego mitu poch., przytoczyć i znaczenie). 2.Cechy dramatu klasycznego porównać z dramatem Szekspirowskim (w tabeli). 3.Rodowód teatru ( AMFITEATR). 4.Wpływ twórczości Horacego na...
Referat wprowadzający do epoki Średniowiecza.
Średniowiecze, a inaczej wieki średnie, rozpoczęło się w V w. n.e. a trwało do XV w. n.e. Jest to druga po starożytności najdłuższa epoka. Swoją nazwę zawdzięcza renesansowi, ponieważ w tych czasach uważano średniowiecze za mało warte i że...
Gatunki jako wyraz zmian świadomości estetycznej.
Wiersz programowy - "Oda do młodości", "Romantyczność". Romantycy buntowali się przeciw feudalnej strukturze społecznej i rządom absolutystycznym. Odrzucali oświeceniowy racjonalizm, empiryzm, klasycyzm. Filozofia...
Ocena hierarchii wartości człowieka wieków średnich.
Uważam, że trudno jest jednoznacznie ocenić hierarchię wartości człowieka średniowiecza, bowiem przyjmuje on różnorakie postawy, począwszy od wzoru rycerza oraz władcy, przez zagorzałego ascetę, po zwyczajnego chłopa czy dworzanina oswojonego z...
Sonet
Utwór liryczny posiadający ustalony układ stroficzny: 14 wersów uporządkowanych w 2 czterowierszach i 2 tercynach (strofach trójwersowych). Podziałowi na części 8- i 6-wersową odpowiada w sonecie najczęściej podział tematyczny. Wyróżnikiem różnych...
Kultura Średniowiecza.
DUALISTYCZNA Miała charakter duchowny, a potem rycerski. style architektoniczne romański (kamienne, masywne, rola obronna, mało światła) gotycki (katedry, kościoły, strzeliste, smukły, witraże, dużo światła) wzorce osobowe asceta...
Wzorce osobowe w literaturze Średniowiecza.
Głównym zadaniem średniowiecznej literatury jest upowszechnianie ideałów osobowych, wzorców postaw i zachowań ludzkich godnych naśladowania. Upowszechniano trzy podstawowe wzorce osobowe: świętego, władcy i rycerza. Święty Aleksy prezentuje sobą...
Prądy artystyczne w okresie Młodej Polski.
PRĄDY ARTYSTYCZNE DEKADENTYZM - ogólnoeuropejski prąd duchowy charakterystyczny dla ostatniego dwudziestolecia XIX w. Wyrażał się w postawie pesymistycznej i indywidualistycznej oraz poczuciu słabości duchowej. - Kształtowany przez ówczesną...
Smutek – kategoria estetyczna Romantyzmu.
1. Wstęp W epoce romantyzmu smutek stał się nieodłącznym elementem wielu dzieł literackich. Bardzo często pojawiał się on w krótkich utworach lirycznych Juliusza Słowackiego, Adama Mickiewicza czy Cypriana Norwida. Bez większych problemów można...
Romantyzm - pojęcia
Pejzaż romantyczny-przyroda majestatyczna,potega natury,stanowi się przeciwstawną nikłości człowieka,przyroda fascynująca,nie dotknięta ludzką ręką,budząca grozę,tajemnicza,niepoznawalna i okrutna,ma siłę niszczącą, Pojęcie natury:1romantycy nie...
Jak rozwijała się sztuka mumifikacji w starożytnym Egipcie?
Gdy w przekazach ludowych mówi się o sztuce mumifikacji w starożytnym Egipcie, to wiadomo, że prawie zawsze chodzi o technikę, którą wytworzyli specjaliści od początków do czasu Nowego Państwa. Ale do szczytowych osiągnięć droga była jeszcze...
Romantyzm - opracowanie epoki i literatury.
Najważniejsze problemy literatury romantyzmu: przeszłość i przyszłość; Kult ruin i pamiątek przeszłości, bunt wobec teraźniejszości, dążenie do radykalnego przeobra żenia świata nawet przez krwawą rewolucję. nawiązanie do średniowiecza, Epoka...
Antyk - opis.
Cechy dramatu antycznego: ? Zasada trzech jedności: ? Jedności czasu ? Jedności miejsca ? Jedności akcji ? Zasada decorum ? Istnienie chóru ? Główni bohaterowie pochodzą z wyższych sfer ? Na scenie maksymalnie trzech aktorów ? Fabuła...
Filozofia Pozytywizmu.
August Comte Dzieła: o “Kurs filozofii pozytywnej” o „Wykłady filozofii pozytywnej” · Przedmiotem nauki powinno być rejestrowanie faktów i spostrzeżeń, bowiem godne poznania jest tylko to, co sprawdzalne, udowodnione empirycznie · Żądał...
Myśliciele oświeceniowi.
Franciszek Maria Aronet (Wolter) - wypowiedział się w formie literackiej - "Kandyd". Głosił w swych utworach kult rozumu ukształtowanego empirycznie. Przyjmował postawę krytycyzmu i sceptycyzmu, był krytykiem tego nurtu oświecenia, który...
Narodziny wieku XX
1.Skończyła się I woja światowa i powstało państwo polskie. 2. Kulturę XX wieku możemy podzielić na 3 epoki: a)Dwudziestolecie międzywojenne (1918-1939) b)Pięćdziesiąt lat c)Przełom tysiącleci Kulturę można podzielić na modernizm i...
Główne pojęcia okresu Oświecenia.
Biblioteka Załuskich- 1747-95. Collegium Nobilium- 1740, pierwsza nowoczesna szkoła, ks. Stanisław Konarski. Diderot- od 1745 kierował pracami nad WEF, twórca dramatu mieszczańskiego. Empiryzm- doświadczenie podstawą wiedzy (Locke)....
Powtórka z Antyku.
Homer – legendarny, pierwszy znany z imienia, poeta grecki czasów starożytnych. Żył prawdopodobnie w VIII w. p.n.e. na skolonizowanych przez Grecję obszarach Azji Mniejszej. Uchodzi za twórcę całej literatury Zachodu, za sprawą dwóch swych...
Barok.
Barok jest kierunkiem we wszystkich dziedzinach sztuki, występujący w Europie, a następnie w Ameryce Łacińskiej od końca XVI do I połowy XVIII wieku. Najwcześniej został ukształtowany we Włoszech (manieryzm, marinizm) i w Hiszpanii (konceptyzm,...
Konspiracyjna działalność kulturalna.
Rzeczywiste życie kulturalne narodu rozwijało się w warunkach ścisłej konspiracji. Związane było z działalnością organizacji walki podziemnej. Powstał rozbudowany system tajnego nauczania, obejmujący szkolnictwo średnie oraz trzy tajne...
Średniowiecze
Terminem tym określa się epokę historii i kultury europejskiej między czasami starożytnymi a nowożytnymi. Początek średniowiecza wiąże się z 476 r.n.e., tj. upadkiem cesarstwa zachodnio-rzymskiego, schyłek zaś z wydarzeniami historycznymi XV w. (z...
Sarmatyzm jako forma kulturowa
Tematem polskiej kultury barokowej jest sarmatyzm. Szlachta wierzyła, że wywodzi się od tajemniczych Sarmatów- bitnego ludu zamieszkującego według antycznych historiografów Europę wschodnią. Mityczni Sarmaci słynęli z odwagi, umiłowania, wolności...
Renesans w Polsce
Renesans (odrodzenie) jest to epoka w dziejach kultury europejskiej. Pierwszy raz termin ten został użyty w XVI w. Przez G. Vasariego w celu scharakteryzowania tendencji w malarstwie włoskim. Termin ten jako nazwa pierwszej epoki doby nowożytnej...
Indywidualności Renesansu polskiego i europejskiego.
1.1 DOKONANIA 1.1.1 DANTE ALIGHIERI (1265-1321) „Boska komedia” Obszerny poemat w stu pieśniach i podzielony na trzy części (Piekło, Czyściec, Raj). Dante podróżuje, a jego przewodnikiem jest Wergiliusz, potem przez raj prowadzi go Beatrycze...
Średniowiecze
Średniowiecze, medium aevum, moyen ge, Middle Age(s), Mittelalter, w historiografii okres między schyłkiem starożytności (ok. IV-V w.) a początkiem okresu nowożytnego (XV w.), wyodrębniony po raz pierwszy w XV-XVI w. przez humanistów pragnących...
Teatr narodowy.
W czasach renesansu i baroku powstają sceny magnackie. Ich zalążkiem były przedstawienia prezentowane na rynkach miejskich w średniowieczu. Teatr zaczyna jednak rozwijać się dopiero w czasach oświecenia. 19 listopada 1765 r. powstaje pierwszy...
Ocena zjawiska Sarmatyzmu.
Pojęcie „Sarmatyzm” pojawia się już w Kronikach Długosza, obejmując Polaków i Rusinów, którzy mieli wywodzić się od wpół legendarnego plemienia irańskiego z dorzecza Donu, wg podań walczącego z Rzymianami. Stąd też już u Kochanowskiego mit...
Romantyzm.
ROMANTYZM - wstęp, zarys, pojęcia, kluczowe daty 1818 r. – Kazimierz Brodziński wydał teoretyczna rozprawę „O KLASYCZNOŚCI I ROMANTYCZNOŚCI TUDZIEŻ O DUCHU POEZJI POLSKIEJ” będącą manifestem Klasycyzm – nudne, ubite, sztywne ramy Poruszenie...
Oświeceniowy dydaktyzm.
Oświeceniowy dydaktyzm przejawiał się w twórczości wielu znanych i cenionych pisarzy i poetów tej epoki, by wymienić takich twórców, jak Krasicki, Naruszewicz, Trembecki czy Niemcewicz. Ignacy Krasicki starał się wpływać na moralność i...
Młodopolski Antychryst.
Wojciech Gutowski : Królestwo Antychrysta i tęsknota Lucyfera. Oblicza szatana w literaturze Młodej Polski [w:] Stulecie Młodej Polski, red. M. Podraza-Kwiatkowska, Kraków 1995. Typologia szatana wg Stanisława Przybyszewskiego : „Szatan jest...
Pozytywizm
Żaden z twórców tej epoki nie dożył wydania swoich najważniejszych dzieł poza cenzurą. Oprócz skutków politycznych upadek powstania miał także charakter symboliczny: wiązał się z utratą wiary w sens romantycznych ideałów i romantycznych...
Sztuka Renesansu.
Renesans jako jeden z najważniejszych prądów ukształtował język artystyczny, który zadomowił się w kulturze europejskiej na kilka wieków. O ile jest prawdą, że renesans nawiązywał do starożytności, to prawdą jest też, że artyści tego okresu tworzą...
Średniowiecze - opracowanie epoki.
* Średniowiecze – „media aerum” * Mediewiści – badacze średniowiecza * Chronologia epoki: - jako datę wyznaczającą początek średniowiecza uważa się 476r. - w Polsce 966r. - średniowiecze trwa ok. 1000 lat, do XVw. * Ideologia...
Młoda Polska - ogólna charakterystyka epoki.
Ramy czasowe: Za początek epoki przyjęto datę 1891 r. (wydanie pierwszego tomu poezji Kazimierza Przerwy-Tetmajera), której towarzyszyły nowe tendencje ideowo-artystyczne, a za koniec - 1918 r., czyli rok odzyskania przez Polskę...
Narodziny nowożytnej propagandy politycznej w dobie Oświecenia.
Wiek XVIII to fatalne stulecie, w którym rodzą się rozmaite instytucje dręczące nas po dziś dzień. Burzliwe przemiany polityczne uwarunkowały powstanie zjawisk propagandy - kształtuje się ona głównie we Francji i Anglii. Narzędziem masowego...
Jaki model człowieka kreuje epoka oświecenia? Na przykładzie satyry Krasickiego pt. "Do króla".
Oświecenie był to okres w dziejach kultury europejskiej zaczynający się od około 1680r. do końca XVIII wieku. Ta epoka nazywana była często "wiekiem rozumu. W Polsce rozpoczyna się nieco później, a kończy w pierwszym dwudziestoleciu wieku...
Romantyzm w Europie i na świecie
1. RAMY CHRONOLOGICZNE EPOKI: a) Europa - od początku XIX w. ( Wielka Rewolucja Francuska ) do lat 40-stych XIXw. ( Wiosna Ludów ) b) Polska - rok 1822 ( wydanie pierwszego tomiku poezji Adama Mickiewicza " Ballady i romanse " ) do roku 1863 (...
Wstęp do Średniowiecza.
ŚREDNIOWIECZE 476 – upadek Cesarstwa Rzymskiego 800 – Karol Wielki cesarzem 1000 – Europa czeka na koniec świata 1321 – kończenie „Boskiej Komedii” przez Dantego 1364 – założenie uniwersytetu w Krakowie 1455 – odkrycie druku przez...
Barokowe rozważania o kruchości ludzkiej egzystencji "Myśli" Blaise`a Pascala i "Krótkość żywota".
Określ istotę barokowych rozważań o kruchości ludzkiej egzystencji w oparciu o fragment „Myśli” Blaise’a Pascala i „Krótkość żywota” Daniela Naborowskiego „Myśli” Blaise’a Pascala i „Krótkość żywota” Daniela Naborowskiego są utworami...
Najważniejsze wnioski z analizy dzieł Młodej Polski
1. Koniec wieku XIX: - tytuł dosłowny, ma związek z treścią, -tematem wiersza jest ból duszy, -wiersz jest charakterystyką człowieka końca wieku, zagubionego, bezradnego, poszukującego idei, odrzucający wcześniejsze ideały, człowieka nie...
Antyk.
1. Antyk to konkretny czas historyczny. Mianem tym określamy - okres trwania kultury starożytnej Grecji i Rzymu Komentarz Antyk to okres trwania kultury starożytnej Grecji i Rzymu. Ponieważ obie kultury lokalizowały się w obrębie Morza...
