Najstarszą literaturą europejską jest literatura grecka, którą otwiera m. in. olbrzymia epopeja Homera ? Iliada. Utwór, który powstał ok. 800 r. p.n.e., jest wspaniałym osiągnięciem greckiego piśmiennictwa. Jest to o tyle osobliwe,...
„Pan Tadeusz” to największe dzieło Adama Mickiewicza, które zostało wydane w 1834roku w Paryżu. Pierwotnym zamiarem poety było stworzenie sielanki na wzór „Hermana i Doroty” Goethego. Jednakże tęsknota za ojczyzna, a także chęci ucieczki od...
Topos "Theatrum Mundi" był powszechnie znany w literaturze i kulturze europejskiej począwszy od renesansu. Fascynował twórców zarówno filozoficznych jak i religijnych swoją iluzją gry i teatralną scenerią. Przez lata był zmieniany i...
W „Dziadach cz. III” Adama Mickiewicza częstym, a zarazem ważnym elementem jest motyw snu. Odgrywa on tu mistyczną oraz poznawczą rolę. Szczególnie widoczne jest to w prologu, gdy podczas snu głównego bohatera-Konrada odwiedzają różne duchy nocne...
Pan Tadeusz ? - geneza w świetle inwokacji i epilogu, tło historyczne, ramy czasowe. GENEZA W ŚWIETLE INWOKACJI I EPILOGU, TŁO HISTORYCZNE I. Sytuacja Polaków po upadku powstania listopadowego Powstanie listopadowe zakończyło się klęską...
Jan Kochanowski nie bez powodu jest uznawany za ojca poezji polskiej. Jego dzieła były i są nadal bardzo wyjątkowe. Wiersze, fraszki, pieśni , a szczególnie treny, które pisał z dość nietypowego powodu jak na ten gatunek, przyniosły mu ogromnej...
Na powstanie III części "Dziadów" złożyły się następujące przyczyny: - doświadczenia wileńskie związane z działalnością poety w kołach Filomatów i Filaretów, chęć uogólnienia doświadczeń powstania listopadowego, chęć usprawiedliwienia się przed...
„Trylogia” to cykl jednych z najlepszych powieści historycznych. Sienkiewicz w dobie zniewolenia Polski przez sąsiadów plastycznie przedstawił dawne i bohaterskie dzieje Rzeczpospolitej. Wszystkie te powieści zostały napisane „ku pokrzepieniu...
NAZWA nazwa pozytywizm odnosi się do zjawisk obserwowanych w całej kulturze europejskiej w drugiej połowie XIX wieku, wywodzi się z dzieł francuskiego myśliciela Augusta Comte`a( „Kurs filozofii pozytywnej”). Umowne daty pozytywizmu w Polsce...
Według listów Słowackiego do matki praca nad „Kordianem”, pisanym w Genewie, trwała od lata do listopada 1833 roku. Pierwsze wydanie ukazało się najprawdopodobniej pod koniec lutego 1834 roku, o czym świadczy list Juliusza Słowackiego do matki z...
1. Renesans - odrodzenie, trwał we Włoszech od XIV w. do XVI w., a w krajach północnej Europy od końca XV w. do końca XVI w. (w Polsce od XVI w. do lat trzydziestych XVII w.). 2. Tło polityczno - kulturowe Renesansu: Renesans - "złoty...
Obraz martyrologii w III części “Dziadów” Jan Sobolewski był nauczycielem ze Żmudzi, który został wtrącony do więzienia w związku z procesem filomanów i filaretów, w czasie którego skazano wielu uczniów na zesłanie w głąb Rosji lub na Sybir....
Tytuł „Dżumy” A. Camousa można rozumieć w sposób dosłowny, jako choroba i przenośny, czyli wojna i zło, które tkwi w człowieku. Czas akcji powieści przypada na lata 40, czyli czasy II wojny światowej. Czas śmierci, życia w nędzy, przygnębienia,...
"Romantyczność" - jedna z ballad Adama Mickiewicza jest niezwykłą opowieścią opisującą siłę i magię miłości oraz istnienie świata ponadzmysłowego, do którego często to uczucie prowadzi, w imię Romantyzmu. Przedstawiona sytuacja ma miejsce w...
Oda: gat, wywodzący się ze staroż, utór o char, pochwalnym lub dziękczynnym, utrzymany w podniosłym stylu, może dotyczyc sławnych postaci lub ważnego wydarzenia. Budowa: swobodna konstrukcjia, zbudowana z 11 strof , jest napisana wierszem...
W jakich granicach czasowych zamyka się średniowiecze w Europie i w Polsce? Średniowiecze w Europie początek 476r upadek Cesarstwa Zachodniorzymskiego, koniec XV w 1453 - upadek Konstantynopola 1450r wynalazek Gutenberga - druk 1492 - odkrycie...
Sławomir Mrożek w swoim opowiadaniu w bardzo ciekawy sposób wykreował bohaterów, stworzonej sytuacji nadał charakter paraboliczny. W lekkiej, zabawnej formie autor przekazuje odbiorcom bardzo ważną, ale pesymistyczną ocenę świata i człowieka....
1. Ramy czasowe EUROPA Początek: koniec XVIII w. Koniec: 1848 r. - Wiosna Ludów POLSKA Początek: 1822 r. - wydanie przez Mickiewicza „Ballad i romansów” Koniec: 1864 r. 2. PRZEJAWY ROMANTYZMU W LITERATURZE OBCEJ 2.1 FILOZOFIA...
Wstęp: Jan Kochanowski urodził się w Sycynie. W wieku 14 lat rozpoczął studia na akademii krakowskiej , później kontynuował naukę w Królewcu oraz w Padwie. W swoim życiu wiele podróżował poznając kulturę i obyczaje innych narodów . Tworzył po...
Maciek nad Maćkami – zamyślony starzec z białą głową pełną tajemnic, wspierający mieszkańców wsi swoją mądrością; Bartek Prusak – doświadczony i rozsądny szlachcic; Maciej Chrzciciel, Maciej Konewka i Bartek Brzytewka – bitni, porywczy i...
Głównym bohaterem "Pana Tadeusza" Adama Mickiewicza jest Jacek Soplica. Było on ojcem tytułowego bohatera i bratem Sędziego Soplicy. W trakcie czytania książki poznajemy go jako ks. Robaka. Jacek pochodził z licznej szlacheckiej rodziny. Był...
Analizując fragment ”Pana Tadeusza” z księgi X tj. spowiedź Jacka Soplicy, ukaż typowe elementy romantycznej biografii bohatera oraz zauważ różnice. Jak myślisz z czego one wynikają? Adam Mickiewicz w swym ostatnim z największych arcydzieł - w...
Dramatowi rodzinnemu poświęcony jest akt I i II. Hrabia Henryk jest po-etą. Żyje we własnym świecie fantazji, nie umie docenić tego, co rzeczy-wiste. Oderwanie od życia i wieczna pogoń za złudnymi marzeniami przynoszą wiele nieszczęść. Żona...
Jak zreformować państwo? Przedstaw poglądy publicystów doby Sejmu Czteroletniego – Stanisława Staszica i Hugona Kołłątaja na podstawie fragmentów ich utworów. W Polsce o charakterze kultury oświecenia zdecydowała sytuacja polityczna. Wielu...
"Człowiek wobec zagadki swojego losu.Zinterpretuj fragment Króla Edypa Sofoklesa,wykorzystując kontekst całego utworu" Każdy z nas jest skazany na to,co przyniesie los,ale nieważne jaki by on nie był,trzeba umieć go...
"Lalka" jest powieścią rozrachunkową - autor z perspektywy 20 lat spogląda na owoce realizacji ideałów pozytywistycznych. Ocenia tą realizację wyraźnie negatywnie. Jedynym owocem jest materializacja świadomości społecznej. Wszyscy chcą się dorobić...
Skoro dzieło Mickiewicza, w pierwotnym założeniu, miało bazować na utworze Goethego *Hermann und Dorothea*, istnieje przypuszczenie, choć w żadnym z zachowanych dokumentów nie znajdziemy dla niego potwierdzenia, że na zasadzie analogii tekst...
Orientalizm, pewna tajemniczość, świadomość egzystencji wyższej istoty, a także – co bardzo istotne - położenie wielkiego nacisku na rolę samej przyrody. Owa niezbadana, pełna żywiołowości natura, widziana przez romantyków "jako byt pierwotny,...
W akcie III w scenie VI spotykamy Kordiana bohatera dramatu Juliana Słowackiego w szpitalu wariatów. Ma on za sobą już szereg doświadczeń życiowych. W akcie I był to jeszcze przedwcześnie dojrzały marzyciel poszukujący nadaremnie celu do działania...
Adam Mickiewicz, przede wszystkim z tęsknoty za krajem lat dziecinnych, czyli Litwą, w 1832 roku rozpoczął pisanie „Pana Tadeusza”. W swoim eposie umieścił dokładny obraz kończącej się epoki szlacheckiej. Opisał on wiele zwyczajów pielęgnowanych...
Jan Kochanowski w "Pieśni o spustoszeniu Podola" opowiada o skutkach najazdu Tatarów na Polskę w 1575 r., który miał miejsce po ucieczce Henryka Walezego do Francji przez co w Polsce jakiś czas panowało bezkrólewie. Utwór ten jest reakcją na to...
„Szkice węglem” H.Sienkiewicz Jest to przykład noweli ludowej będącej krytyką sytuacji panującej na wsi w czasie zaborów. Sienkiewicz krytycznie ocenia stosunki społeczne panujące w kraju, a problemy zostają ukazane w sposób niemalże...
Przez wiele lat tytuł powieści Gombrowicza "Ferdydurke" uważany był za literacką prowokację autora, nic nieznaczące słowo. Okazuje się jednak, że jest to wyraz utworzony z imienia bohatera, a zarazem tytułu książki Sinclaira Lewisa...
Soplicowo to tradycyjny polski, szlachecki, dziewiętnastowieczny dworek, który stał się centrum wydarzeń dziejących się w „Panu Tadeuszu”. Jednocześnie Soplicowo stało się obrazem dzieciństwa Mickiewicza. Jest to oaza spokoju i polskości. W...
W rok po wydaniu pierwszego tomiku "Poezji" A. Mickiewicza, ukazał się także w Wilnie drugi tomik, który zawierał "Grażynę" oraz II i IV część "Dziadów". Publikacja tych utworów wywołała ostre ataki ze strony obozu...
Przeanalizuj fragment „Dziejów Tristana i Izoldy”, zwracając uwagę na elementy świata przedstawionego oraz kreację narratora charakterystyczne dla średniowiecznego romansu rycerskiego. Fragment „ Dziejów Tristiana i Izoldy” jest to typowy...
Pan Tadeusz jest epopeją nowożytną, jest to utwór epicki, wielowątkowy, wierszowany, którego tematem są dzieje postaci historycznych bądź legendarnych, ukazanych na tle ważnych, przełomowych wydarzeń dziejowych istotnych dla danej społeczności....
Dziady. Część II Motto z „Hamleta” Szekspira: „Są dziwy w niebie i na ziemi, o których ani śniło się waszym filozofom” · Chór dwuwierszem „Ciemno wszędzie, głucho wszędzie/ Co to będzie, co to będzie?” rozpoczyna obrzęd. Guślarz nakazuje...
Dramat rodzinny. Dramat "Nie-Boska komedia" rozpoczyna się sceną, w której Anioł Stróż posyła do poety oblubienicę, by była dla niego dobrą żoną. Chór Złych Duchów przygotowuje pokusy: Dziewicę (poezję), Orła (sławę), Eden (naturę)....
„Pan Tadeusz” miał być pociechą dla Mickiewicza i całej emigracji. Intencją autora było, aby pozwolił on oderwać się od intryg i waśni dnia codziennego. Utwór ten był pomostem łączącym emigracje z ojczyzną. Poeta przywrócił w nim Polskę...
„Analizując podany fragment Przedwiośnia Stefana Żeromskiego, przedstaw przeżycia Cezarego i jego stosunek do matki. Zwróć uwagę na zmianę w postawie bohatera.” Rodzice Cezarego byli emigrantami, którzy opuścili Polskę w poszukiwaniu lepszego...
Piotr Skarga dzięki działalności filantropijnej został nadwornym kaznodzieją króla Zygmunta III Wazy. Najważniejszym dziełem nadwornego kaznodziei są wydane w 1597 r. "Kazania sejmowe". Nie należą one do literatury religijnej, lecz są doskonale...
Główne wydarzenia Koniec 1647 roku na południowo-wschodnich kresach Rzeczypospolitej, tzw. Dzikich Polach, nad rzeką Omelniczek, dopływem Dniepru. Uratowanie przez Jana Skrzetuskiego, namiestnika chorągwi husarskiej, życia Bohdanowi...
Sytuacja Polski w XIX wieku była niezwykle trudna. Kraj znajdował się pod zaborami, więc towarzyszyła mu nieustanna walka o niepodległość. Wolność stała się fundamentalną wartością dla ówczesnych ludzi. Wydarzenia te były inspiracją dla artystów,...
W epoce pozytywizmu powstało najwięcej nowel wywodzących się z ducha utylitaryzmu. Przedstawiano w nich problemy, losy dzieci i ich punkt widzenia na cały zewnętrzny świat. Ukazywany był obraz dziecka cierpiącego, wyzyskiwanego, pozostawionego na...
W klasycyzmie bajka przeżywa drugą młodość. Gatunek ten, należący do literatury dydaktycznej, znany był od VI wieku p.n.e. Z tego okresu pochodzą bajki Ezopa. W starożytnym Rzymie bajki pisał Fedruj, w XVI wieku Biernat z Lublina, a potem… zaległa...
„- Dlaczego mam zatem słuchać serca? - Bo nie uciszysz go nigdy. I nawet gdybyś udawał, że nie słyszysz, o czym mówi, nadal będzie biło w twojej piersi i nie przestanie powtarzać tego, co myśli o życiu i o świecie.” Paulo Coelho, Alchemik...
Poszczególne godziny, które możemy zaobserwować w dramacie, są oddzielone od siebie pianiem koguta i gasnącymi świecami. Stanowią one coś na wzór chrześcijańskiej spowiedzi, podczas której bohater żali się i wyznaje tragiczną historię...
Narodziny Baroku. Barok, którego nazwa pochodzi od włoskiego „barocco”, co oznacza – przesadny, dziwny, jako kierunek w sztuce narodził się w XVI w. We Włoszech. Jej początków historycy sztuki dopatrują się już w elementach bazyliki św. Piotra w...
Typy bohaterów romantycznych (literatura europejska): - bohater bajroniczny - uosabia romantyczne konflikty moralne i namiętności; twórca: Jerzy Gordon Byron; typ ten widoczny w "Giaurze"; główny bohater mści się na mordercy kobiety, którą kochał...