Mityczność świata przedstawionego w "Chłopach" Reymonta.
Mit - opowieść o tym co dla danej społeczności było ważne, wydarzenia wchodzące w skład wierzeń. Opowiada o relacjach miedzy ludźmi, a także miedzy ludźmi a światem poza ziemskim. Fabuła opowiada o tym co w wizji świata jest szczególnie ważne....
Ignacy Krasicki - satyra "Do króla"
Satyra "Do króla" jest ze strony Krasickiego mistrzowską obroną monarchy przed nieuzasadnionymi, bezsensownymi zarzutami szlachty, która wspaniałe cechy króla postrzega jako wady. Bo przecież to iż król pragnie dla Polski "złotego wieku", wzbogaca...
Historia miłości Klary i Wacława.
Klara i Wacław spotykali się potajemnie gdyż stryj Klary i ojciec Wacława żyli ze sobą w niezgodzie. Wacław zrobił by wszystko aby byli razem i gdy zaproponował ucieczkę Klarze ona odmówiła. Więc Wacław wymyślił plan aby Papkin zabrał go ze sobą...
Rola przeznaczenia w "Makbecie".
W tragedii antycznej bohaterowie dramatu byli w specyficznej sytyłacji egzystencjalnej. Ich los był z góry określony, próby uniknięcia przeznaczenia były skazane na klęskę. Motyw fatum jest trochę inaczej pokierowany w Makbecie. Przepowiednie...
Co oznaczają słowa - Biblia, testament, ewangelia, apokryfy i agrafa?
Biblia - łac. oznacza książka, gre. książki; jest to zbiór ksiąg uznawane przez Żydów i Chrześcijan za księgi natchnione Kanon katolicki, czyli Wykaz Ksiąg Pisma Świętego został ostatecznie ustalony w czasie Soboru w Trydencie w XVI w....
Bajka "Jagnię i Wilcy" Krasickiego
Ignacy Krasicki przedstawie w bajce "Jagnie i wilcy" scenę pożarcia jagnięcia przez dwoje wilków. Wilki uosabiają ludzi silnych, bogatych, którzy na słabego (jagnię) rzucają się z pozycji siły. Jagnie nie ma w tej walce żadnych praw. Jedynym...
Książki Zbójeckie
KSIĄŻKI ZBÓJECKIE - termin używany przez Adama Mickiewicza w IV części Dziadów na określenie książek wprowadzających czytelnika w świat marzeń i wywierających "zabójczy" wpływ na jego osobowość. Wpływowi takich lektur ulega wielu bohaterów,...
Utopia
Utopia - idealne państwo o najlepiej funkcjonujących instytucjach, doskonałej organizacji i porządku, idealnym społeczeństwie • Thomas More (Morus) o Człowiek jest z natury dobry o Harmonia i uporządkowanie na 3 płaszczyznach Ukształtowanie...
Notatka o "Stepach akermańskich" A.Mickiewicza
Podmiotem lirycznym "Stepów akermańskich" A.Mickiewicza jest podróżnik, możliwe,że sam poeta, ponieważ A.Mickiewicz odbył podróż na Krym.Zwraca się on do swoich towarzyszy ("Stójmy!") najpierw opisując krajobraz a później...
Greccy bogowie.
Każdy bóg miał określoną władzę i opiekował się''swoimi''dziedzinami: Zeus-gromowładny władca Olimpu;znak:piorun Hera-małżonka Zeusa,opiekunka małżeństw;znak:pawie pióro Posejdon-brat Zeusa,władca mórz i oceanów;znak:trójząb Afrodyta-narodzona...
Tragedia antyczna, teatr antyczny na przykładzie "Króla Edypa" Sofoklesa
1). Trzej najważniejsi tragicy greccy: Sofokles, Eurypides i Ajschylos. Twórcą komedii był Arystofanes. 2). Teatr antyczny wyrósł z kultu boga Dionizosa ( wino, winna latorośl). Z Wielkich Dionizji miejskich wyrosły konkursy na najlepszą...
Oświeceniowe i romantyczne elementy w "Odzie do młodości" A.Mickiewicza
Słynny utwór Mickiewicza powstał w 1820r. W studenckim Wilnie błyskawicznie stał się wierszem manifestem, hymnem romantycznej młodzieży. Cała oda zaczyna się apostrofą do młodości, której przypisuje poeta wielką siłę. Osią konstrukcyjną w wierszu...
Cechy epopei
14. CECHY EPOPEI NA PRZYKŁADZIE „ILIADY” HOMERA KWESTIA HOMERYCKA- spór o autorstwo Iliady i Odyseji Istnienie Homera zakwestionowano w XVII w we Francji. Wywodząc Iliadę i Odyseje z twórczości wędrownych śpiewaków (AOIDÓW) Inne teorie głosiły...
Stoicyzm i epikureizm .
Stoicyzm - ponieważ z góry jest wszystko ustalone, takze ludzki los, człowiek, niczym aktor ma do odegrania rolę, której wybór nie od niego zależy. Szczęście można osiągnąć tylko wtedy, gdy spokoju duszy nie zakłócają żadne uczcuia. Nad emocjami...
Charakterystyka otoczenia Nerona. Stosunek dworzan do siebie i do Nerona.
Otoczenie Cezara: -Neron stanowił epicentrum -pierwszą i wyłączną warstwę stanowili patrycjusze, którzy mogli brać udział w uczcie i cieszyli się sławą ludu (Tygellin, Petroniusz) -senatorzy -niewolnicy i słudzy w pałacu Stosunek dworzan...
Wielka Improwizacja w III cz. Dziadów
1. Monolog Konrada skierowany do Boga. 2. Konrad jest poetą,uważa się za geniusza. 3. Chce by Bóg dał mu "rząd dusz", chce zawładnąć duszami Polaków, być weszczem - przywódcą duchowym narodu. 4. Identyfikuje się z całym narodem, bo bierze na...
Przesłanie Księgi Hioba.
Pismo Święte porusza wiele trudnych problemów, między innymi takich jak cierpienie. Doskonałą odpowiedź na pytanie: "czy cierpienie ma sens”? znajdujemy w "Księdze Hioba". Hiob żył w kraju Hus, był wiernym i sprawiedliwym wyznawcą...
Przesłanie "Wesela" Wyspiańskiego
Przesłanie "Wesela" Wyspiańskiego dotyczy Polski, niepodległości i Polaków. Opiera się ono na sferze symbolicznej, mitologicznej oraz na syntezie sztuk. Symbolika pomaga odczytać ten przekaz nie tylko umysłem, czyli wprost, ale również sercem....
Interpretacja "Wielkiej Improwizacji " z III cz. " Dziadów" Adama Mickiewicza
"Wielka Improwizacja" to najsłynniejszy monolog w literaturze Polskiej. Konrad występuje w nim w podwójnej roli: jako poeta i jako bojownik o niepodległość. Jako poeta ma poczucie wielkości, jest przekonany o swojej potędze twórczej i własnym...
Kordian jako wyznawca Winkelriedyzmu - interpretacja postawy Kordiana.
Juliusz Słowacki w książce pt. "Kordian" podejmuje dialog z Adamem Mickiewiczem. Mickiewicz w "Dziadach" pisze: "Polska Chrystusem narodów", głosi poglądy mesjanistyczne, mianowicie porównuje naród polski do osoby Jezusa Chrystusa. Mickiewicz w...
Notatka z renesansu
J. polski – renesans 1.Kryzys myśli średniowiecznej. Narodziny renesansu. -zaczęto interesować się człowiekiem -odkryli do idei starożytnej -mieli dość lęków , obaw przed groźnym Bogiem , śmiercią ....
Treny Jana Kochanowskiego - geneza
Dlaczego Jan Kochanowski pisał Treny? Poeta ze swoich trenów stworzył wcześniej gatunek - cykl trenologiczny, wplatając weń poszczególne motywy pieśni żałobnych: epitafia, epicedia, elegie i treny. Cały cykl został poświęcony pamięci zmarłej...
Ceremoniał i obyczaj rycerski.
Rycerstwo stanowiło siłę zbrojną władcy i państwa. Ich głównym zajęciem była walka, a umiejętności i uzbrojenie rycerzy decydowały o sile zbrojnej państwa. W czasie wojny zawsze stawali do obronykraju i króla. Brali również udział w wyprawach...
Związki frazeologiczne i powiedzenia w Biblii.
Sodoma i gomora Ks.rodzaju Siedlisko rozpusty 7 lat tłustych i siedem lat chudych Ks.rodzaju Lata dobrobytu i lata klęski Niewierny tomasz Ew. Jana Niedowiarek Judaszowe srebrniki Ewangelia Zdrada , przekupstwo Wieża babel Ks.rodzaju...
Klasyczny.
Klasyczny to będący wytworem starożytnej kultury greckiej i rzymskiej; związany z tą kulturą, odnoszący się do antyku, badający sztukę antyku np.: - filologia klasyczna - studia klasyczne - klasyczna sztuka grecka i rzymska...
Sonety M. Sępa-Szarzyńskiego.
Mikołaj Sęp-Szarzyński należy do najwcześniejszych przedstawicieli baroku w literaturze europejskiej. Zasłynął jako autor sonetów, wierszy religijnych i erotyków. Najważniejszy zbiór jego utworów wydany został po śmierci i nosi tytuł "Rymy...
Symbole apokalipsy.
Abaddon- anioł przepaści, sprawca zagłady. Alfa i omega- pierwsza i ostatnia litera greckiego alfabetu, początek i koniec, symbol Chrystusa , skrót drogi rodzaju ludzkiego od Edenu do sadu ostatecznego. Babilon - miasto zła przeciwstawione...
"Odprawa posłów greckich" jako dramat klasyczny
"Odprawa posłów greckich" jest dramatem, który naśladuje klasyczne dramaty starożytne poprzez: 1. Zasadę trzech jedności: - Miejsce: Troja. - Czas: Akcja trwa nie dłużej niż jeden dzień. - Akcja: Zdarzenia przedstawione w dramacie...
Wizja rewolucji w Nie-boskiej komedii.
Utwór przedstawia obraz rewolucji antyfeudalnej i antykapitalistycznej, powszechnej i totalnej. Po jednej stronie stoją chłopi, rzemieślnicy, robotnicy fabryczni, pomywaczki, lokaje, natomiast z drugiej szlachta, kupcy, fabrykanci i bankierzy....
Stworzenie człowieka w Mitologii
1. Prometeusz ulepił człowieka z gliny i łez, a duszę stworzył ze skradzionych ze słonecznego rydwanu iskier 2. Człowiek początkowo był słaby i bezradny wobec sił natury. 3. Ukradł z nieba zarzewie ognia, podarował je ludziom i powiedział im,...
Idea noweli Henryka Sienkiewicza pt. "Latarnik"
"Latarnik" Henryka Sienkiewicza jest osnuty na zdarzeniach autentycznych. Autor ukazuje losy polskiej emigracji politycznej oraz ogromną rolę literatury polskiej w życiu Polaków rzucanych na obczyznę. Bohater tej noweli, Polak - emigrant...
Oświeceniowa liryka patriotyczna
Liryka patriotyczna opisywała fakty. Utwory najczęściej były anonimowe- autorzy nie chcieli narażać się na krytykę (np. Jan Ursyn Niemcewicz, Franciszek Karpiński, Franciszek Bohomolec). Utwory często miały charakter apelu, były krótkie, napisane...
Rola Soni w przemianie wewnętrznej Rodiona Raskolnikowa
Główny bohater Rodion ma wyrzuty sumienia z powodu popełnionej przez siebie zbrodni. Nie potrafi sobie z tym poradzić i coraz bardziej pogrąża się w chaosie wewnętrznym, graniczącym z obłędem. Z dna wyrywa go Sonia. Osoba poniżana i...
Postawa Tarrou "Dżuma", krótka notatka z lekcji.
Jean Tarrou to jedna z ważniejszych postaci „Dżumy” Alberta Camusa. Tarrou niue jest mieszkańcem Oranu , przyjechał do miasta aby uciec od rzeczywistości w której żył, od ojca którego miał za wzór. Podczas pobytu w tym mieście zaprzyjaźnił się z...
Narracja w "Lalce" Prusa.
W „Lalce” jest kilku narratorów: 1) narrator 3-osobowy – wszechwiedzący, ukrywający się za światem przedstawionym, to typ tzw. narracji przezroczystej, której zadaniem jest: - przedstawianie wydarzeń, - informacje o zachowaniu bohaterów, -...
Renesans - Informacje Ogólne
Ramy czasowe: a) Włochy od początku XIV w. do połowy XVI w. b)Europa Zachodnia koniec XV w. do końca XVI w. c) Polska pierwsze zwiastuny nowej epoki pojawiły się już w XV w. , rozkwit przypada na wiek XVI zaś schyłek epoki to początek XVII wieku...
Opowieść pt. "Stary człowiek i morze", a nasze życie.
Opowieść "Stary człowiek i morze" można nazwać analogią naszego życia. Każdy z nas doświadcza w życiu jakiegoś cierpienia, czuje się samotny. Tak jak rybak Santiago, którego żona zmarła wiele lat temu, a każde spojrzenie na jej portret...
"Bogurodzica" notatka.
W Bogurodzicy Matka Boska została umieszczona w strefie sacrum (świętości).jest spostrzegana jako opiekunka ludu, królowa wszechmocna i dobra. Lud obdarzył ja zaufaniem wierząc ze matka boska da im laski, o które proszą. Lud prosił o...
Historia zamku Horeszków.
1. Spotkanie Hrabiego z Gerwazym w ruinach zamku. 2. Dramatyczna opowieść Gerwazego o rodzie Horeszków: 3. Częste wizyty Jacka Soplicy u Stolnika 4. Miłość Ewy i Jacka 5. Podanie czarnej polewki 6. Oblężenie zamku przez Moskali 7....
Średniowiecze - pojęcia.
Alegoria- symbol poddający się jednorazowemu przekładowi Kolęda- pieśń o tematyce religijnej związanej z Bożym Narodzeniem Hagiografia- utwór poswięcony świętym chrześcijańskim, była w pewnym sensie literaturą rozrywkową Misterium- dramat...
Obrzędowość kościelna w "Chłopach"
Powieść "Chłopi" Władysława Stanisława Reymonta zawiera wiele opisów wielkich świąt corocznych, odpustów, obrządków, obyczajów towarzyszących życiu i śmierci. Zaczerpnął je pisarz z kościelnego kalendarza obrzędowego, jak też z pradawnych wierzeń...
Pamiętnik starego subiekta – śpiewem łabędzi Romantyzmu
Ignacy Rzecki to postać sympatyczna, chociaż trochę dziwaczna. Przelewa on historię swojego życia, swoje poglądy i poczynania na papier pisząc pamiętnik (dzisiaj pisanie pamiętników jest uważane za rzecz nie pasującą do mężczyzny). W swoich...
Oświeceniowa wizja świata i miejsca człowieka (filozofia, przedstawiciele, oda).
1. Podstawy filozoficzne oświecenia. a) racjonalizm (Kartezjusz) - świat poznaje się za pomocą rozumu, "Myślę, więc jestem" b) empiryzm (John Locke) - świat poznajemy za pomocą zmysłów i doświadczenia. Umysł dziecka przypomina czystą kartę...
Świat pojęć i zainteresowań człowieka średniowiecza.
Krzyż i miecz - to znaczące symbole ideałów średniowiecznego człowieka; dwa ośrodki kształtujące kulturę duchową epoki - kościół i dwór - eksponowały różne wizje wartości życia ludzkiego. Pierwszy, poprzez nadanie egzystencji człowieka charakteru...
Portret tyrana - Kreon, na podstawie "Antygony" Sofoklesa
Kreon jest tyranem. Świadczy o tym m. in. : - podejrzewa wszystkich o działania skierowane przeciwko sobie, mające odebrać mu władzę, - zastrasza swoich poddanych, - twierdzi, że jego decyzje są słuszne i nie podlegają osądowi ludu, - nie...
Przyczyny powstania utworu "Pan Tadeusz"
1. Tęsknota za ojczyzną uwydatnia w inwokacji. 2. Wspomnienia oiczyzny. 3. Chęć ukazania obrzędów, tradycji, krajobrazów zapiamiętanych w dzieciństwie i młodości. 4. Chęć pozostania nieśmiertelnym za sprawą eposu. 5. Chęć "pokrzepienia" serc...
Opis Wesela w Lipcach.
W całych Lipcach trwają przygotowania do wesela. Na uroczystość zaproszono tylko najbogatszych gospodarzy. Zabawa rozpoczęła się po południu. Muzykanci i drużbici przechodząc przez wieś odprowadzają gości do domu...
"Rozmowa Mistrza Polikarpa ze Śmiercią" - przedstawienie wizji śmierci
Utwór pt.:"Rozmowa Mistrza Polikarpa ze Śmiercią" mówi o spotkaniu Polikarpusa ze śmiercią. Mędrzec uprzedmio poprosił Boga o to spotkanie, tak jak i autor w inwokacji utworu, gdyż chciał pomóc "wychować ludzi". Autor...
Realizm
REALIZM - za twórcę realizmu można uznać Balzaca. Jest to kierunek, który przyjmuje zasadę prawdziwego i wiernego odtwarzania rzeczywistości. Wiąże sie to z przekonaniem, że dzieło literackie w realizmie jest sprawozdaniem z ludzkich...