Litwa Podróżowanie po Litwie drogami II kategorii odbywa się na ogół drogą bitą o szerokości 6-10 metrów, mocno utwardzoną. Odbywa się na niej normalny ruch samochodowy. Oznakowana jak inne drogi państwowe, z zatoczkami dla regularnie kursujących...
Eksplozja demograficzna - określenie szybkiego tempa przyrostu rzeczywistego liczby ludności w danym regionie. Zasadniczą przyczyną tego zjawiska jest spadek liczby zgonów (wydłużenie czasu trwania życia) ludności, co jest wynikiem poprawy...
Lasy dostarczają drewna, owoców, ziół, grzybów, żywicy, są siedliskiem życia dzikich zwierząt - są to ich funkcje produkcyjne. Poza tym lasy pełnią ważne funkcje poza produkcyjne. Kształtują i wpływają na warunki środowiska przyrodniczego. Lasy...
F I N L A N D I A Finlandia: • Stolica Helsinki • Ustrój polityczny republika • Powierzchnia 338 145 km² • Liczba ludności 5 223 442 mln • Jednostka monetarna euro...
Tajga, borealne lasy iglaste, nazwa lasu szpilkowego na obszarze Azji i Europy, charakterystycznego dla klimatu umiarkowanie chłodnego. Tajga zajmuje większość obszaru Syberii oraz znaczne obszary Niżu Wschodnioeuropejskiego i Półwyspu...
Kraina historyczna i region geograficzny położony w środkowym biegu Wisły oraz dorzeczu jej dopływów w centralnej oraz północno-wschodniej Polsce. Nazwa krainy pochodzi od nazwy plemienia Mazowszan. Wczesnośredniowieczne osadnictwo mazowieckie...
UKŁAD WSPÓŁRZĘDNYCH Wiemy, że Ziemia obraca się wokół własnej osi. Oś Ziemi to linia poprowadzona w naszej wyobraźni i skierowana na Gwiazdę Polarną. Wyobrażone punkty, w których oś Ziemi przecina powierzchnię Ziemi nazywamy biegunami....
Strefa równikowa jest najbardziej gorąca. Tutaj przez okrągły rok temperatura nie spada poniżej 240C, a często przez długi okres wynosi 300C. Po gorącym dniu następuje parna, wilgotna noc, gdzie względna wilgotność powietrza podwyższa się do...
Środowisko przyrodnicze – jest to ogół czynników przyrody ożywionej biotycznych – żywe organizmy rośliny, zwierzęta i przyrody nieożywionej (abiotycznych) – woda, gleba, klimat, gazy, tlen, azot Zagrożenia zwyczajne – to zagrożenie powszechnie...
Inormacje ogólne Pełna nazwa: Królestwo Norwegii. Nazwa oryginalna: Kongeriket Norge. Powierzchnia:323 900 km2 (bez posiadłości w Arktyce i Antarktyce). Stolica: Oslo. Głowa państwa: od 1991 r. król Harald V. Szef rządu: od 2000 r. Jens...
Brzegi Bałtyku tworzą północną granicę Polski. Morze Bałtyckie ma urozmaiconą linię brzegową – dużo wysp (Bornholm – Dania; Gotlandia – Szwecja; Hiuma – Estonia; Rugia – Niemcy; Uznam – Polska, Niemcy; Wolin – Polska), półwyspów (Mierzeja...
Step to najbardziej rozpowszechniona formacja trawiasta na Ziemi. Jest to bezdrzewna formacja zielno - trawiasta o charakterze sucho - roslinnym typowa dla klimatu umiarkowanego chłodnego z mroźna zima i suchym gorącym latem o opadach poniżej 500...
Na półkuli północnej i południowej wyróżnia się dwie strefy klimatów subpolarnych i polarnych, odznaczających się mroźnymi i wietrznymi zimami oraz krótkim latem z okresem roztopów. Klimaty arktyczne są znacznie -150bardziej zróżnicowane ze...
Gleba - zewnętrzna warstwa skorupy ziemskiej, w której rozwija się życie organiczne i na którą działa atmosfera. Składniki gleby a) mineralne: Si, Al, Fe, Ca, Na, K, Mg, P b) organiczne: próchnica Budowa gleby: a) luźna b) gliniasta...
W dzisiejszych czasach infrastruktura transportowa i jej rozwój mają ogromny wpływ na rozwój kraju ale także i na środowisko geograficzne Polski. Niestety ma on niekorzystny a czasami wręcz zabójczy wpływ na środowisko. Wyróżniamy 5 rodzajów...
Wody skupione w morzach, czyli stojące, działają niszcząco - abrazyjnie i budująco - akumulacyjnie. Oddziałowują przede wszystkim wybrzeża, wśród których wyróżniamy płaskie i strome. Fale morskie uderzając o ściany wybrzeży wysokich powodując...
Ojcowski Park Narodowy został utworzony w 1956 roku. Zajmuje powierzchnię 2145,62 ha, z czego 1529 ha zajmują lasy. Wokół Parku utworzono otulinę o powierzchni 6777 ha. OPN jest położony w południowej części kraju, w województwie małopolskim, w...
Poznawanie roślinności nigdzie nie jest taka ciekawa jak w górach gdzie wraz z wysokością zmienia się obraz występującej roślinności. Regiel dolny: Jest to piętro lasów mieszanych rosną tu lasy świerkowe i bukowo jodłowe. Kwiaty i...
Pamiętam, że odkąd byłam w szkole podstawowej zawsze mówiło się o Śląsku. Z dzieciństwa wyniosłam przeświadczenie, iż jest to najbardziej zanieczyszczony region Polski. Mówiono o fabrykach, hutach, kopalniach, elektrowniach… a ja wyobrażałam sobie...
NIZINA PODLASKA 1)Większa część tej niziny to falisty teren składający się z zabagnionych kotlin- rozlewisk Biebrzy i Narwi. Jest to jeden z najsłabiej zaludnionych terenów polski- średnia gęstość zaludniania to 70osób/km2. Region jest słabo...
Ameryka Południowa – kontynent leżący na półkuli zachodniej. Od wschodu graniczy z Oceanem Atlantyckim, a od zachodu z Oceanem Spokojnym. Powierzchnia Ameryki Południowej wynosi 17,8 mln km2. Przez Europejczyków, obie Ameryki są też nazywane Nowym...
Gleba to element środowiska geograficznego bezpośrednio uzależniony od klimatu, składu mineralnego skały macierzystej, warunków wodnych oraz szaty roślinnej. Skład procentowy gleby przedstawia się następująco: - 45% części mineralne, - 25%...
Wiatr - poziomy ruch powietrza względem powierzchni ziemi wywołany nierównomiernym rozkładem ciśnienia atmosferycznego w atmosferze. Termin wiatr jest używany w meteorologii na określenie horyzontalnej składowej wiatru. Istnieje jednak składowa...
Większość roślin wyrasta zaledwie kilka centymetrów nad ziemię. Przy samej powierzchni ziemi rosną mchy i porosty; nieco wyżej są trawy i niewielkie krzewinki (na przykład borówki). Najwyższą warstwę roślin tworzą pojedyncze karłowate brzozy i...
Ochrona wybrzeży morskich Na wybrzeżach morskich mieszka ponad 60% ludności świata. Obszary te są intensywnie wykorzystywane przez przemysł, handel, rolnictwo, rybołówstwo i turystykę, a jednocześnie stanowią bardzo wrażliwe i wartościowe...
Ruch obiegowy Ziemi Ruchem tym nazywa się obieg Ziemi wokół Słońca. Ruch ten odbywa się po drodze zwanej orbitą. Orbita ma kształt elipsy. Okres obiegu Ziemi wokół Słońca trwa 365 dni 6 godzin i 9 minut. Ziemia obiega Słońce w kierunku...
Dolny Śląsk pod względem geologicznym należy do najbardziej interesujących regionów Polski. Odgrywa ważną rolę w ogólnej produkcji surowców mineralnych kraju. Kopaliny skalne Dolnego Śląska można podzielić na trzy główne grupy: • kamienie...
Klimat definiowany jest jako przeciętny stan pogody (fizyczny stan troposfery w danym miejscu i czasie) i poszczególnych jej składników, ustalony na podstawie wieloletnich obserwacji. Badania prowadzone przez klimatologów pozwoliły na dokonanie...
JUDAIZM Jest to religia Żydów, zespół wartości etycznych i postaw wynikający z tradycji i obyczajów narodu żydowskiego. Judaizm jest jedną z najstarszych i zarazem ciągle żywych religii świata. Opiera się na 2 podstawowych założeniach: na...
WIADOMOŚCI O POLSCE 1. Pasy rzeźby w Polsce (z północy na południe) - Pobrzeża Południowobałtyckie:Nizina Szczecińska, Pobrzeże Słowińskie, Żuławy Wiślane. - Pojezierza Polskie: Pomorskie, Wielkopolskie, Mazurskie. - Niziny...
Skały to zespoły wielu minerałów, różnych lub tego samego rodzaju, powstających w naturalnych procesach zachodzących we wnętrzu Ziemi lub na jej powierzchni. Ze względu na sposób powstawania wyróżnia się trzy główne rodzaje skał: - Skały...
Jak rzeka Sola plynie, wespól z Koszorawa Tak Zywiec niechaj plynie niesmiertelna slawa I rzeki Komorowskich niech nie gina wiecznie Lecz plyna w familije, slynac z nich stayecznie A. Komoniecki Sola jest pierwszym górskim doplywem...
Ośrodki: Warszawa, Ursus, Piaseczno, Pruszków, Żyrardów, Skierniewice, Konstancic - Jeziorna Charakterystyczne cechy: - typowo miejska geneza okręgu przemysłowego - brak surowców mineralnych - istnienie kwalifikowanej kadry -...
Położenie: w północnej części Polski, pomiędzy Przylądkiem Rozewie na północy a Żuławami Wiślanymi na południowym wschodzie Powierzchnia: 4508 km2 Najwyższe wzniesienie: Maślana Góra (197 m n. p. m.) Najdłuższa rzeka: Wisła Klimat: morski...
STREFA KLIMATYCZNA SZATA ROŚLINNA SZATA ZWIERZĘCA GLEBA STREFOWA KLIMATY RÓWNIKOWE Wilgotne lasy równikowe (brak okresów wegetacyjnych – rośliny kwitną i owocują cały rok; wyróżniamy kilka warstw drzew wysokopiennych, warstwę...
W Polsce występuje ok. 9300 jezior o powierzchni większej niż 1 hektara, stanowiącej nieco powyżej 1% powierzchni kraju. Rozmieszczenie jezior w Polsce jest nierównomierne. Najwięcej jezior występuje na pojezierzach: Pomorskim, Mazurskim i...
Przyczyny nierównomiernego rozmieszczenia ludności świata. Bariery osadnictwa. Wysokościowa (ciśnieniowa, grawitacyjna) do 5 tys m. Termiczna im wyżej tym temperatura maleje. Najgorzej jest w strefie między zwrotnikowej i okołobiegunowej,...
Klimat umiarkowany - rozległa strefa klimatyczna, dzieląca się na – na półkuli północnej – chłodniejszą północną i cieplejszą południową (na półkuli południowej odwrotnie: północna część jest cieplejsza, południowa – chłodniejsza). Średnia...
Ziemia - błękitna planeta, piąta największa w Układzie Słonecznym, ma obwód około 40 076 km, średnicę 12 756 km i szacuje się, że liczy 4,6 mld lat. Zewnętrzna warstwa Ziemi jest stosunkowo młoda, ma zaledwie 500 mln lat. Powierzchnia naszego...
STRUKTURA ETNICZNA W wytworzeniu polskiej wspólnoty narodowej kluczową rolę odegrały plemiona zachodniosłowiańskie, takie jak: Polanie, Ślęzanie, Wiślanie, Mazowszanie czy Pomorzanie. Nazwa "Polacy" wywodzi się od Polan, plemienia osiadłego...
PROCESY WEWNĘTRZNE SKUTKI PROCESY ZEWNĘTRZNE SKUTKI ruchy górotwórcze procesy zachodzące w głębi skorupy ziemskiej, w wyniku których powstają góry ruch lądotwórcze pionowe, powolne podnoszenie się lub obniżanie...
Ludność to ogół mieszkańców określonego terytorium np. państwa czy kontynentu. Trzy cechy są przedmiotem badań geograficznych: stan, struktura dynamika. Tak naprawdę nie można określić w sposób jednoznaczny rozmieszczenia ludności, ponieważ ulega...
Indie są dużym państwem o powierzchni 3287,6 tys. km2. Leżą na północno-wschodniej półkuli, w południowej Azji. Indie sąsiadują: na wschód z Bangladeszem i Brimą, na północ z Nepalem, Bhutonem, Takżykistanem i Chinami, na zachód z Pakistanem...
1. Powstanie Ziemi (4,6 mld. lat temu) Ziemia wraz z całym układem słonecznym powstały, gdy ewolucja Wszechświata była już bardzo zaawansowana. Wszystkie pierwiastki, z których utworzona została Ziemia, powstały w centrach wcześniejszych...
Wiek XV zapoczątkował okres wielkich wypraw geograficznych, które później zaowocują kolonializmem europejskim. Te wyprawy geograficzne dały także Europejczykom nowe spojrzenie na kształt świata. Przyczyny wypraw geograficznych można...
POWSTANIE WSZECHŚWIATA Pierwsze trzy minuty istnienia wszechświata miały bardzo dramatyczny przebieg. Po około 10-34 sekundy energie ruchów cieplnych stały się mniejsze od energii potrzebnej do ujednolicenia oddziaływań jądrowych: - Silnych...
Porównanie Nowego Jorku z Salt Lake City, w załaczniku
Oddziaływanie BIOSFERY (wszelkie życie, organizmy na Ziemi) NA: - atmosferę, np. Biosfera (zwierzęta, rośliny) na atmosferę (powietrze) – zwierzęta wdychają tlen wydychając dwutlenek węgla, natomiast rośliny w procesie fotosyntezy zamieniają...
Sfery systemu przyrodniczego ziemi i ich krótka charakterystyka. W strukturze kuli ziemskiej wyróżnia się kilka sfer (inaczej powłok). Kształtowały się one przez miliony lat istnienia naszej planety zmieniając ciągle jej oblicze. Proces ten...
Wigierski Park Narodowy leży w północno-wschodniej Polsce na Pojezierzu Suwalskim, części Pojezierza Litewskiego. Administracyjnie park znajduje się w województwie podlaskim. Położenie Parku Wigierski Park Narodowy zajmuje obszar 15 085 ha,...