Choroby układu pokarmowego
Choroby układu pokarmowego: a) przełyku: - zapalenie przełyku - żylaki przełyku - rak przełyku b) żołądka: - zapalenie błony śluzowej żołądka - choroba wrzodowa żołądka - rak żołądka c) dwunastnicy: - choroba wrzodowa dwunastnicy...
Układ krwionośny - notatka
Układ Krwionośny: Jego zadaniem jest transportowanie krwi z niezbędnymi do życia składnikami (gazy: O₂ i CO₂) do płuc, produktami trawienia z przewodu pokarmowego oraz szkodliwymi i zbędnymi produktami metabolizmu. Układ krwionośny: -...
Układ oddechowy
Układ oddechowy Oddychanie jest jednym z najważniejszych przejawów życia i polega na pobieraniu przez żywą istotę tlenu z atmosfery i oddawaniu do niej dwutlenku węgla, Tlen, zawarty w powietrzu, jest niezbędny do uzyskiwania przez niemal każdy...
Dojrzewanie chłopców
Dojrzewanie jest to okres, kiedy organizm przeobraża się w organizm osoby dorosłej. 1 faza prepubertalna Rozpoczyna się około 8 roku życia i jest mało dostrzegalna.W tym okresie wydłużają się kończyny oraz dojrzewają podstawowe funkcje...
Kwas DNA- budowa i struktura
Temat: Kwas DNA- jego struktura i budowa. GENETYKA to nauka badająca dziedziczność i wynikające z tego zmienianie się organizmów.Nośnikiem informacji genetycznej jest dwu niciowe DNA, a model struktury przestrzennej odkryli w 1953r. Watson i...
Transkrypcja i translacja białek
Białka w naszym organizmie tworzą się dzięki ekspresji genów. Zawarta w nich informacja jest odszyfrowywana i używana do wytwarzania białek. Mimo, iż sekwencja zasad w DNA określa jednoznacznie kolejność aminokwasów w białku, to informacja ta nie...
Neuron
Impuls biegnie wzdłuż komórki nerwowej, aż dociera do synapsy, czyli szczeliny znajdującej się między dwoma neuronami. Teraz sygnał elektryczny musi przeskoczyć przez te szczelinę korzystając z pośrednictwa neuroprzekaźnika. W tym celu pierwszy...
Bioróżnorodność i sposoby jej ochrony na terenie Małopolski
Różnorodność biologiczna (ang. biodiversity) = różnorodność gatunkowa, bioróżnorodność - nie jest sumą wszystkich ekosystemów, gatunków i ras zwierząt, roślin dziko żyjących i udomowionych, lecz jest cechą określającą zróżnicowanie między tymi...
Organella komórkowe
Błona komórkowa Budowa: składnikami błony są białka i lipidy Funkcje - izolacja komórki od środowiska pozakomórkowego - umożliwia transport substancji z komórki i do komórki Cechy: zasadniczą cechą jest wybiórcza (selektywna)...
Impuls nerwowy
Impuls nerwowy jest zjawiskiem elektrycznym zachodzącym na powierzchni komórki nerwowej i pełni podstawową rolę w przekazywaniu informacji w układzie nerwowym. Rozprzestrzenianie się impulsu w tkance nerwowej jest procesem aktywnym, opartym na...
Jedność i różnorodność w obrębie typu mięczaków.
Mięczaki to dziwna grupa zwierząt. Nikt nie wątpi, że ślimaki, małże i głowonogi są spokrewnione i że należy je zaliczyć do jednego typu. Okazuje się jednak, iż nie można sformułować ścisłej definicji tego typu, bo od wszystkich reguł będą...
Składniki mineralne - mikro i makro elementy. Opis składników mineralnych
Składniki mineralne spełniają w żywych organizmach rolę substancji regulujących przemianę materii oraz są materiałem budulcowym. Organizm ludzki zawiera w swym składzie około 40 pierwiastków chemicznych. Podobnie do witamin, zalecane ilości...
Powtórzenie wiadomości z zakresu: woda,białka,lipidy i węglowodany
WODA (związek nieorganiczny) Budowa: - -polarna, cząsteczka wody składa się z jednego atomu tlenu i dwóch atomów wodoru - -pomiędzy atomami tworzą się słabe wiązania wodorowe Rola i właściwości - jeden z najważniejszych czynników...
Grzyby
Grzyby to organizmy plechowe występujące na lądzie (rzadko w wodzie). Potrzebują do życia odpowiedniej wilgotności, temperatury (15-30oC), podłoża z dostatkiem materii organicznej. Klasyfikacja grzybów opiera się na sposobach rozmnażania i...
Tolerancja organizmów na różne czynniki życia
Tolerancja – (biol.) odporność organizmu na szkodliwe czynniki środowiskowe. Każdy organizm żyje w określonym środowisku, na który składają się elementy ożywione (biotyczne) i nieożywione (abiotyczne). Środowisko nieożywione stawia przed...
Dekalog zdrowego trybu życia
Dekalog zdrowego stylu życia 1 WIEDZA O SAMYM SOBIE Oznacza, najogólniej rzecz biorąc, konieczność zrozumienia wszystkich podstawowych zasad funkcjonowania organizmu w takim stopniu, aby człowiek umiał oceniać stan swego zdrowia, prawidłowo...
Higieniczny tryb życia
Higieniczny tryb życia jako czynnik warunkujący sprawność życiową człowieka i jego zdolność do pracy. W skład higienicznego trybu życia wchodzą czynniki takie jak: WYPOCZYNEK Wypoczynek to przywrócenie sił fizycznych i psychicznych. Stan, jakim...
Budowa i rola narządów zmysłów człowieka
Człowiek dysponuje pięcioma zmysłami, które informują go o tym co się dzieje wokół niego. Są to: wzrok, słuch, dotyk, węch i smak. Obecnie w fizjologii dodaje się jeszcze zmysł równowagi, a także wszelkie czynności związane z czuciem (np....
Znaczenie ćwiczeń fizycznych dla zdrowia
1. Wpływ aktywności fizycznej na zdrowie dowiedziono, że ludzie dbający o sprawność fizyczną mają lepsze samopoczucie, ogólny stan zdrowia, zwiększoną wydolność mięśni. Aktywność fizyczna korzystnie wpływa także na pracę serca, mięśni i kości....
Gruczoły - hormon - funkcja
Jądra - androgeny (wpływają na rozwój 3 i 4 rzędowych cech płciowych) Jajniki , łożysko - estrogeny (rozwój 2 i 3 rzędowych cech płciowych i przebieg miesiączki), progesteron (odpowiada za utrzymanie ciąży, hamuje owulację) Rdzeń -...
Życie społeczne owadów
Owady eusocjalne Owady społeczne, eusocjalne - są to owady stanowiące potomstwo jednej lub kilku samic żyjące w zorganizowanych społeczeństwach (koloniach), w których wytwarza się mniej lub bardziej zorganizowany podział pracy. Niekiedy...
Głód na świecie
Głód na Świecie ? Co 3,6 sekundy ktoś umiera z głodu. ? Ok. 815 milionów ludzi w świecie cierpi głód i niedożywienie. ? Tylko w 32 z 99 badanych przez FAO krajów rozwijających się zanotowano w minionych 10 latach spadek ilości niedożywionych. W...
Historia ochrony przyrody w Polsce
Początki ochrony przyrody w Polsce Historia ochrony przyrody w Polsce sięga czasów Bolesława Chrobrego (ok.967-1025), który wydał prawa chroniące bobry. W XII wieku Bolesław Kędzierzawy (Mazowiecki) ograniczył polowania na tury. Król...
Zwierzęta drapieżne
Ssaki drapieżne (Carnivora) Rząd ssaków, do którego należy 7 rodzin obejmujących ok. 250 gatunków: psowate, niedźwiedzie, hieny, łasze, łasicowate, koty i szopowate. Przedstawiciele drapieżnych w Polsce prezentowane są w 15 gatunkach....
Gady - jako organizmy, które w pełni osiągnęły ląd.
Gady są zwierzętami typowo lądowymi. Zamieszkują różnorodne siedliska stref ciepłych oraz umiarkowanych. Są zwierzętami zmiennocieplnymi. Ciało gadów jest wydłużone, podzielone na odcinki: głowa, tułów, ogon, 2 pary kończyn (z wyjątkiem węży)....
Przestrzenna organizacja komórki.
-błona komórkowa budowa i funkcje błony komórkowej a/ budowa chemiczna -ma naturę białkowo-lipidową, składa się z białek i tłuszczów złożonych fosfolipidów (ma budowę polarną, in. biegunową); główka-część hydrofilowa(rozpuszcza się w wodzie),...
Osiągnięcia biologii, które były, są i będą najistotniejsze
Biologia to nauka ożyciu, która skupia się na charakterystyce, klasyfikacji oraz zachowaniu organizmów żywych, jak również sposobie powstawania nowych gatunków. Pisząc o biologii mam na myśli medycynę. W tej dziedzinie jest bardzo wielu...
Znaczenie wody i powietrza w przyrodzie
Woda jest potrzebna wszystkim żywym organizmom. Bez wody nie byłoby egzystencji. Dla niektórych zwierząt jest środowiskiem życia. Woda jest podstawowym składnikiem każdej żywej komórki. Jest potrzebna we wszystkich procesach przemiany materii....
Zanieczyszczenia wód.
Ok. 97% wody na Ziemi to morza i oceany, które pokrywają 3/4 powierzchni Błękitnej Planety. Pozostałe 3% to woda słodka, z której większość uwięziona jest w czapach lodowcowych. Dla potrzeb człowieka pozostaje dostępne zaledwie 0.03% zasobów...
Higiena układu oddechowego
W organizmie człowieka możemy między innymi wyróżnić układ oddechowy. Składa się on z jamy nosowej, gardła, krtani, tchawicy, oskrzeli i płuc. Choroby infekcyjne górnych dróg oddechowych zdarzają się bardzo często i nie oszczędzają żadnego...
Co to jest tolerancja ekologiczna. Na wybranych przykładach scharaktaryzuj zależności międzygatunkowe - nieantagonistyczne i antagonistyczne.
Występowanie i pomyślne bytowanie organizmów w ekosystemie uzależnione jest od warunków środowiska, w tym od ilości i natężenia czynników abiotycznych czyli czynników fizycznych i chemicznych środowiska,, m.in. wody, ciśnienia, pH, tlenu, CO i...
Wirusy
BUDOWA: Pojedynczą cząsteczkę wirusa nazywamy WIRIONEM. Składa się on najczęściej z: - białkowej otoczki (KAPSYDU) i zawartego w niej kwasu nukleinowego. Może nim być DNA lub RNA. - KWAS NUKLEINOWY stanowi najważniejszą część wirusa,...
Zielnik
Chwasty, jako jedna z wielu grup agrofagów, są wciąż obecne na naszych polach, powodując znaczne straty w plonach roślin. Charakteryzują się bowiem wielostronnym ujemnym wpływem na rośliny uprawne i środowisko, w którym występują. Odznaczają się...
Działania ochronne dla wód powierzchniowych
Wody powierzchniowe w Polsce są głównym źródłem zaopatrzenia w wodę w naszym kraju. Charakteryzują się wysoką mętnością, szczególnie w okresach wiosennych roztopów i silnych deszczów. Wody te zanieczyszczone są też organicznymi i nieorganicznymi...
Rola ukladów krążenia, oddechowego, wydalniczego i pokarmowego u organizmów żywych
Układy krążenia, oddechowe, wydalnicze i pokarmowe u prawie wszystkich organizmów są ze sobą powiązane (jeśli organizm je posiada), i razem współdziałają. Można zauważyć, że znając przynajmniej dwa spośród tych układów, możemy rozróżnić zwierze...
Budowa i funkcje układu krwionośnego u człowieka i jego ewolucyjny rozwój u zwierząt
Układ krążenia nazywany również sercowo-naczyniowym składa się z dwóch części tj. układu krwionośnego i układu limfatycznego. Układ krwionośny u człowieka jest zamknięty. Oznacza to, że krew nie wlewa się do jam ciała, ale krąży w systemie naczyń...
Przykłady międzynarodowych działań w zakresie ochrony środowiska
Zanieczyszczenia i degradacja środowiska już dawno przestały być problemami lokalnymi, ograniczonymi do niektórych regionów w odrębie poszczególnych państw. Działania ochronne prowadzone przez suwerenne państwa muszą być w pewien sposób...
Dieta dla aktywnego nastolatka w wieku 14-16 lat - tabela
Pierwsze Śniadanie (7:00) Lp Produkt Porcja Wartość energetyczna Cholesterol Spacer Jazda na rowerze 1. Musli naturalne z mlekiem odtłuszczonym 430g 121kcal 5mg 30min. 14 min. 2. Truskawki 50g 14kcal...
Koralowce
Koralowce Koralowce (Anthozoa) stanowią odmianę parzydełkowców obejmującą około 6.000 gatunków. Występują tylko w postaci polipa (antopolip). Żyją w morzach ciepłych, pojedynczo lub w tworząc kolonie. Antopolipy żyjące samotnie mają od...
Selekcja naturalna i sztuczna
„Selekcja naturalna, selekcja sztuczna” Terminy te są nierozerwalnie związane ze współczesną hodowlą. Tyczy się to zarówno zwierząt gospodarskich jak i tych hodowanych dla celów rekreacyjnych. Bardziej wnikliwe poznanie tych pojęć pozwala, w...
Wpływ palenia papierosów na organizm młodego człowieka
Na podstawie najnowszych badań naukowych wiemy jak niekorzystny jest wpływ palenia papierosów na organizm każdego człowieka. Zmiany spowodowane substancjami zawartymi w tego typu używce (jak i w każdej innej) powodują tym gorsze efekty im organizm...
Ptaki
Ptaki (łac. Aves) stanowią gromadę stałocieplnych zwierząt z podtypu kręgowców. Są najbardziej zróżnicowaną spośród wszystkich gromad kręgowców lądowych. Na całym świecie istnieje około dziesięciu tysięcy gatunków ptaków, a ich wielkość waha się...
Tłuszcze
Tłuszcze to ogólna nazwa wielu związków chemicznych, które prawie bez wyjątku nie rozpuszczają się w wodzie. Są obok węglowodanów i białek trzecią podstawową grupą składników pokarmowych spełniającą w organizmie głównie funkcję energetyczną....
Białowieski Park Narodowy
Położenie, powierzchnia, historia Białowieski Park Narodowy leży we wschodniej części Polski w województwie podlaskim, przy granicy z Białorusią. Park znajduje się w centralnej części Puszczy Białowieskiej, najbardziej naturalnego...
Znaczenie genetyki.
W medycynie... Człowiek od zawsze dąży do ułatwiania sobie życia. Od zawsze podąża za nowościami i ku nowościom. Różne gałęzie nauki rozwijają się w różnym tempie. Jedną z prężniej działających dziedzin jest inżynieria genetyczna, czyli w...
Układ wydalniczy
UKŁAD WYDALNICZY Wydalanie jest to pozbywanie się zbędnych i szkodliwych produktów przemiany materii z organizmu (ZPPM). Wbrew ogólnemu wierzeniu ZPPM nie powstają w układzie pokarmowym, lecz w każdej komórce (to właśnie w komórkach zachodzi...
Biogeneza
BIOGENEZA Biogeneza – pochodzenie życia Rosyjski uczony w 1926 roku – Oparin opracował swoją teorię. Nie została ona odrzucona, ani potwierdzona. Wiele współczesnych badań potwierdza niektóre założenia tej teorii ewolucji. Mówi się, że...
Zanieczyszczenia atmosfery, hydrosfery i litosfery. Ich źródła i skutki
Zanieczyszczenia atmosfery, litosfery i hydrosfery. Jakie są ich skutki i źródła? Postaram się to omówic w mojej pracy. Zanieczyszczeniami powietrza nazywamy wszelkie substancje (gazy, ciecze, ciała stałe), które znajdują...
Rola rybosomów w procesie syntezy białka.
Rybosom- to struktura komórkowa,na której zachodzi synteza białka(translacja).Pojedyńczy rybosom składa się z dwóch podjednostek.W skład każdej z nich wchodzą: rybosomowy RNA oraz białka.Ze względu na niewielkie rozmiary rybosomy można obserwować...
Zanieczyszczenie wody
WODA Jedna trzecia ludzkiej populacji cierpi z powodu braku świeżej wody lub nieodpowiedniej jej jakości. Do roku 2025 trzeba będzie zaspokoić potrzeby dodatkowych 5 miliardów ludzi w dostępie do wody pitnej. Pomiędzy rokiem 1900 a...