Koralowce mają tylko postać polipa, o dość skompliklowanej budowie. Od stułbipoławów różnią się występowaniem różnych pionowych przegród w jamie chłonąco - trawiącej i wpukleniem ektodermy do jamy gębowej; ektoderma wyściela gardziel. (Przegrody...
Poziom ponadorganizmalny Ekologia-– nauka o strukturze i funkcjonowaniu przyrody Bioekologia- nauka zajmująca się przestrzennym rozmieszczeniem roślin i zwierząt na Ziemi Systematyka-nauka zajmująca się badaniem różnorodności organizmów, ich...
1. Wyróżniamy dwa rodzaje nowotworów: - niezłośliwe - łagodny, rośnie powoli, jego komórki tworzą zbitą masę, niepowodującą przerzutów. Masa ta otoczona jest często przez tkankę łączną, dzięki czemu guz może być usunięty chirurgicznie. - złośliwe...
Kręgosłup człowieka nie jest całkiem prosty tzn. ma krzywizny fizjologiczne. Jest wygięty w kształcie podwójnej litery "S". Czasem te wygięcia pogłebiają się i pojawia się boczne skrzywienie kręgosłupa zwane skoliozą. Wiele wad postawy powstaje,...
TRAWIENIE TŁUSZCZY W pierwszym etapie trawienia tłuszczy (w DWUNASTNICY) krople tłuszczu są emulgowane. Oznacza to, że zmniejsza się ich napięcie powierzchniowe, co później ułatwia dostęp enzymów trawiących tłuszcze (LIPAZY). Dzieje się tak...
Era eofityczna obejmowała czas od powstania życia na Ziemi, aż po około 415milionów lat temu. Odznaczała się panowaniem glonów, obok których występoowały bakterie, sinice i grzyby. Kolejną erę stanowiła era paleofityczna, której czas trwania...
1. Neuron (neurocyt akson) - rodzaj komórek występujących w układzie nerwowym. Najwięcej neuronów znajduje się w ośrodkowym układzie nerwowym. Neurony składają się z ciała komórki, jądra komórkowego (interfazowe, z rozpuszczoną chromatyną) oraz...
Grupa tkankowców obejmuje wszystkie zwierzęta z wyjątkiem gąbek. Jak sama nazwa wskazuje to organizmy zbudowane z komórek tworzących tkanki. Pierwszymi współczesnymi tkankowcami były jamochłony, następnie w toku ewolucji pojawiły się płazińce, a...
Podstawowe składniki pokarmowe to Witaminy – są to związki chemiczne o bardzo zróżnicowanej budowie. Witaminy są niezbędne dla prawidłowego przebiegu funkcji życiowych człowieka. Rola witamin: Witaminy są składnikiem regulującym, Białka...
MIĘCZAKI Miękkie i wilgotne ciało, często chronione przez muszle; większość pobiera tlen za pomocą skrzeli – rozgałęzionych wyrostków na ciele obmywanych przez wodę; - ślimaki: wydłużone, miękkie ciało i umięśnioną nogę; większość ma...
Komórka jest podstawowym elementem strukturalnym i funkcjonalnym organizmów żywych. Jako pierwsze powstały małe, bez jądrowe komórki prokariotyczne, reprezentowane współcześnie przez bakterie. Komórki te charakteryzują się bardzo prostą budową i...
Efekt cieplarniany, wzrost temperatury planety spowodowany zwiększoną koncentracją dwutlenku węgla (lub innych gazów nieprzezroczystych dla podczerwonego promieniowania – tzw. gazów cieplarnianych), jeden z negatywnych skutków skażenia środowiska...
WODA Zachodzą proc. Meteabolizmu-analizy, wymiany, syntezy Enzymy=biokatalizatory Konformacja- ukł.przestrzenny zw. Chemicznego Wszystkie subst. Ulegają dysocjacji w wodzie. Woda jest dipolem, jest bdb rozpuszczalnikiem dla wielu subst. Dzięki...
Tlen jest najważniejszą substancją potrzebną nam do życia. Nabieramy go do płuc podczas wdechu, a podczas wydechu pozbywamy się produktu spalania tlenu w organiźmie, czyli dwutlenku węgla. Oddychanie polega właśnie na tej życiodajnej wymianie...
Kręgowce to bardzo zróżnicowany morfologicznie podtyp zwierząt zaliczanych do strunowców. Jest to najwyżej zorganizowana grupa zwierząt. Przodkami kręgowców były prymitywne prastrunowce, które swą budową przypominały dzisiejszego bezczaszkowca....
Karkonowski Park Narodowy został utworzony w 1958r. w województwie dolnośląskim. Jego powierzchnia to 5562 ha (w tym 1718 pod ochroną ścisłą). Dyrekja parku znajduje się w Sobieszowie. Obejmuje on najwyższe, graniczne partie Karkonoszy, od...
Ekosystem jest to układ ekologiczny obejmujący żywe organizmy i środowisko nieożywione (biocenoza i jej biotop), w którym zachodzi obieg materii i przepływ energii. Na świecie istnieje wiele organizmów, które różnią się od siebie i żyją w...
1.CO TO JEST KOMÓRKA. Komórka jest to najmniejsza budulcowa i funkcjonalna jednostka organizmów żywych. Jest ona zdolna do przeprowadzania wszystkich podstawowych procesów życiowych (takich jak przemiana materii, wzrost i rozmnażanie)....
Cykl menstruacyjny – to cykliczne fizjologiczne zmiany w organizmie kobiety, wywołane zmianą poziomu hormonów płciowych. Jeden cykl trwa przeciętnie 28 dni. Fazy cyklu menstruacyjnego Faza menstruacji – krwawienia miesiączkowego trwa...
CZAS - 45 min. FORMA PRACY – grupowa równym frontem. METODA – praca z tekstem, pogadanka, teksty i schematy do uzupełnienia. CEL OGÓLNY – uczeń potrafi scharakteryzować czynności życiowe ryb CELE OPERACYJNE: uczeń potrafi: - podać...
Wszystko co nas otacza, a więc organizmy roślinne i zwierzęce, woda, gleba i atmosfera, to podstawowe elementy środowiska. Człowiek budując nowe osiedla, drogi, zakłady przemysłowe niszczy tereny, na których wcześniej występowały rośliny i...
Homeostaza: zdolność utrzymywania stałego środowiska wewnętrznego organizmu. Łuk odruchowy: receptor: struktury reagującej wytwarzaniem sygnałów na bodziec, czyli zmianę środowiska. Droga dośrodkowa: nią sygnał przedostać z receptora do układu a...
Tkanka nabłonkowa Budowa Jest to tkanka, którą tworzą komórki zwarte ( między komórkami nie ma prawie wcale substancji międzykomórkowej ). Jest zbudowana z błony podstawowej ( jednorodnej, cienkiej warstwy ) na której osadzone są komórki i...
Zanieczyszczenia powietrza. • Dziura ozonowa • Kwaśne deszcze • Efekt cieplarniany Dziura ozonowa Oprócz światła widzialnego, Słońce wytwarza, m.in. niewidoczne dla oka ludzkiego promieniowanie ultrafioletowe (zwane też nadfioletowym)....
Klimat odgrywa znaczącą rolę w rozmieszczeniu i zróżnicowaniu organizmów zywych na ziemi. Główne czynniki, mające wpływ na roślinność i zwierzęta to: - warunki klimatyczne: • temperatura • nasłonecznienie • opady • wilgotność - rodzaj...
Przepisy prawne dotyczące unieszkodliwiania odpadów: 1. Ustawa z dn. 31. stycznia 1980 r./ z późniejszymi uzupełnieniami / o ochronie i kształtowaniu środowiska.(Dz.U.nr 49 z 1994r) a) zapewnia się ochronę i racjonalne kształtowanie środowiska...
Wraz z postępem badań nad DNA człowieka coraz więcej dostępnych jest testów genetycznych, pozwalających wykryć niektóre choroby, zanim pojawią się ich pierwsze objawy. Wiele z nich jest stosowanych w Polsce, ale do poradni genetycznych trafia...
Narządy zmysłów Zmysły - to systemy postrzegania, za pomocą których organizm odbiera z otoczenia informacje w postaci rozmaitych bodźców: mechanicznych, świetlnych, akustycznych albo chemicznych. Narządy zmysłów są wyposażone w...
Moim zadaniem jest porównanie komórki zwierzęcej i roślinnej. Na początku opiszę budowę komórki zwierzęcej, a następnie opiszę organelle komórki zwierzęcej, których nie ma ta u zwierząt. Ludzki organizm zbudowany jest z ponad 50 bilionów...
To układ krążenia zaopatruje każdą komórkę naszego ciała w pokarm i tlen, a także usuwa ze wszystkich komórek szkodliwe i niepotrzebne substancje. Układ krwionośny człowieka składa się z serca i pokrywającej całe ciało sieci naczyń...
Płazińce inaczej robaki płaskie, są to zwierzęta spłaszczone grzbieto-brzusznie, dwubocznie symetryczne, o lekko zaznaczonej cefalizacji. Z zewnątrz okrywa je jednowarstwowy nabłonek, który u form wolno żyjących jest orzęsiony. Pod nabłonkiem leży...
Komórka to podstawowy element strukturalny i czynnościowy każdego organizmu, zdolny do spełniania różnych funkcji życiowych tzn. oddychania, odżywiania, rozmnażania, wzrostu. Wielkość komórek i ich kształt są bardzo różne i zależą od pełnionych...
Czym jest tarczyca i gdzie jest położona? Tarczyca to nieparzysty narząd wydzielania wewnętrznego, który znajduje się na przedniej powierzchni szyi, nieco bocznie i poniżej tzw.'jabłka Adama'.Leży ona bezpośrednio pod skórą ,więc jest bardzo...
TYP: Arthropoda (stawonogi), PODTYP: Chelicerata (szczękoczułkowce), GROMADA: Archanida (pajęczaki), RZĄD: Acarina (roztocze) Sarcoptes scabiei - świerzbowiec drążący rozkruszek mączny (Acarus siro), Tetranychus przędziorek, kleszcz pastwiskowy...
Bez wielkiej przesady można powiedzieć, że bakterie występują wszędzie. Spotykamy je bowiem w całej biosferze. To niezwykle szerokie rozprzestrzenianie się bakterii możliwe jest dzięki bardzo drobnym wymiarom tych organizmów, ich ogromnej sile...
Higieniczny tryb życia zapobiega chorobom układu krążenia, w tym m.in. chorobom serca. Najczęstszymi chorobami serca są nadciśnienie tętnicze oraz choroba niedokrwienna serca, której zazwyczaj rezultatem jest zawał mięśnia sercowego, prowadzący...
Są ekologiczną grupą roślin, systematycznie obejmującą następujące gromady: Eugleniny, Dinofity, Chryzofity, Zielenice, Brunatnice, Krasnorosty. W grupie tej dominują organizmy wodne o bardzo zróżnicowanej formie: jednokomórkowe, kolonijne oraz...
1.Podział cukrowców: a)budulcowe (białka,składniki mineralne) b)energetyczne (cukrowce,tłuszcze) c)regulujące (składniki mineralne,witaminy) 2.Równoważniki energetyczne: 1g białka - 4kcal 1g węglowodanów - 4 kcal 1 g tłuszczu - 9 kcal...
Autotrofizm to sposób odżywiania się polegający na wytwarzaniu związków organicznych z pobranych ze środowiska związków nieorganicznych: CO2, H2O i soli mineralnych które w wyniku wielu przemian biochemicznych, przy udziale energii, ulegają...
Tkanka - jest to zespół komórek o podobnej budowie pełniących określone funkcje. Komórki muszą się ze soba kontaktować a umożliwiają to plazmodesmy czyli pasma cytoplazy oraz jamki czyli otwory w ścianie komorkowej - zaweniają łaczność między...
MIĘŚNIE, fizjol. narządy kurczliwe zwierząt i człowieka, utworzone z tkanki mięśniowej; rozróżnia się mięśnie szkieletowe wchodzące w skład narządu ruchu, mięśnie tworzące ściany narządów wewn. i naczyń krwionośnych oraz mięsień sercowy (serce)....
W przyrodzie - dzięki temu, że występują w każdym środowisku, a największe skupiska ich znajdują się w nieczystościach umożliwiają życie na ziemi; - rozkładają rośliny (np. ściółka leśna) i pozostałości po organizmach żywych (kości...
Małże - zb. z klinowatej nogi i worka trzewiowego z wydatnym płaszczem, który wytwarza dwuczęściową muszlę; obie części połączone są na grzbiecie zawiasem i więzadłem, a poprzeczne mięśnie- zwieracze, potrafią je zatrzasnąć; w przekroju muszli...
Gruczoły dokrewne są to narządy gruczołowe, które nie mają przewodów wyprowadzających i oddają swą wydzielinę bezpośrednio do krwi. Substancje wydzielane przez te gruczoły nazywamy hormonami. Charakteryzują się one tym, że działają w obszarach...
Zdrowie a choroba. 1. Zdrowie to stan samozadowolenia psycho-fizycznego, to poczucie fizycznego, społecznego i samopoczucia - sprawność działania mechanizmów homeostatycznych. 2. Choroba - zaburzenie mechanizmów homostatycznych i zachodzi...
Każda komórka (każdy organizm) ma cechy, które dziedziczy po komórce macierzystej (organizmie macierzystym). Jeśli organizm powstał w wyniku rozmnażania bezpłciowego, to dziedziczy te same cechy, jakie miał osobnik rodzicielski. Jeśli zaś powstał...
Ryby Rozrost masy ciała i zwiększenie prędkości pływania wymagało usprawnienia mózgu i narządów zmysłów. Dobrze rozwinięty jest móżdżek, co wiąże się ze znaczną sprawnością ruchową ryb (w móżdżku znajduje się ośrodek koordynacji ruchów). Oczy...
Zwierzęta Układ oddechowy Układ nerwowy Układ wydalniczy Układ krwionośny Układ pokarmowy Układ rozrodczy JAMOCHŁONY Oddychają całą powierzchnią ciała. Odbywa się to na drodze dyfuzji. U jamochłonów występują...
-WIDOMOŚCI WSTĘPNE (WPROWADZAJĄCE)- DEFINICJA ABORCJI Aborcja to zabieg celowego przerwania ciąży. Aborcja, w medycynie zabieg przerwania ciąży, sztuczne poronienie. Aborcji dokonuje się gł. z przyczyn medycznych (poronienie terapeutyczne). W...
OSŁONICE Pierwsza grupa strunowców łącząca układ pokarmowy z oddechowym. Gardziel poprzebijana otworami skrzelowymi tworzy kosz skrzelowy na 3/4 długości ciała. System jest więc bardzo niedoskonałe, jednak zaspokaja potrzeby prowadzących osiadły...