1. Kto mówi? (Gdy wiadomo, że nadawcą tekstu pobocznego jest autor). Ile jest podmiotów mówiących, a więc ilu bohaterów wygłasza tekst główny? Jakie relacje formalne zachodzą między nimi? Jak ważną rolę odbywa każdy z nich w świecie...
Dwór stał się w literaturze polskiej symbolem życia szlacheckiego i ziemiańskiego, oazą życia rodzinnego, kultywowania tradycji, swoistym znakiem Polski. Dworek i życie jego mieszkańców jest obecny w każdej epoce. Literatura przynosi albo...
Literatura podejmuje tematy społeczne, zagrzewa do walki, przekazuje mity lat dzieciństwa, staje się świadectwem czasu. Jednak każdy zapis i każde dzieło ma nam przekazać jakaś prawdę o człowieku: o jego istocie, przeżyciach, wyborach moralnych....
Obrzędy ludowe towarzyszą ludziom od zawsze. Są nieodłącznymi czynnościami, praktykami w zakresie uroczystości zbiorowych, religijnych i świeckich. Spotykamy je na całym świecie, w każdej grupie społecznej. Obrzędy są składnikiem kultury ludzkiej...
Początek tragedii greckiej sięga misteriów dionizyjskich (Wielkie Dionizje), podczas których ich uczestnicy, ubrani w koźle skóry, śpiewali pieśni obrzędowe ku czci Dionizosa (boga wina i plonów). Nazwa "tragedia" pochodzi od dwóch słów greckich:...
Utwory "Do losu" Juliana Tuwima i "Pieśni XXIV" Jana Kochanowskiego przedstawiają dwie odmienne postawy poetów tworzących na przestrzeni dwóch różnych epok. Jest to powodem innych poglądów na temat sensu własnego życia, roli własnego dzieła i...
Sredniowiecze: Epoka historii i kultury europejskiej, między starożytnością a czasami nowożytnymi. Nazwy tej używano już w XVI w. Początek jej wiąże się najczęściej z r. 476 n.e., tj. z upadkiem cesarstwa zachodnio rzymskiego, schyłek zaś z...
Dwie wizje ogrodów szczęścia. Analiza i interpretacja porównawcza obrazu J. Mehoffera „Dziwny ogród” i wiersza L. Staffa „Ogród przedziwny”. Wiersz Leopolda Staffa „Ogród przedziwny” i obraz Józefa Mehoffera „Dziwny ogród” ukazują nam cudowne...
Zmieniają się czasy, a wraz z nimi cele, do których dążymy. To, co dla naszych przodków było nieosiągalne, dzis jest łatwe do zdobycia. Pewien poeta napsiał kiedyś, że "Każda epoka ma swe własne cele i zapomina o wczorajszych snach." Czy tak jest...
Zgodnie z definicją, kultura szlachecka to nie tylko styl życia szlachty, ale także jej światopogląd i wartości, które sobą reprezentowała. Jej elementy możemy poznać dzięki polskim pisarzom, autorom takich utworów jak „Nad Niemnem”,...
Dwiema postawami wobec tajemnic świata jest rzeczywistość, będąca granicą spełnienia i bezpieczeństwa oraz marzenia, które staram się realizować, niekiedy nawet ryzykując. W świecie jakim żyjemy, stykamy się z rzeczywistością na co dzień. Widoczna...
Dzień pierwszy Dzisiejszego wieczora do naszej skromnej chaty przybył hrabia Kirkor, piękny i bogaty. Jego wizyta, tak niespodziewana, spowodowana była wypadkiem na moście, nad strumieniem, a królewic u nas rozglądał za schronieniem. Matka...
Kobiety były w różny sposób ukazywane i w literaturze i sztuce. Literaci często podejmowali temat kobiet. Ukazywali je jako tajemnicze postaci pożądane przez mężczyzn; kochające matki, żony; niewinne istoty gotowe do poświęceń. Niejednokrotnie...
Człowiekowi od niepamiętnych czasów towarzyszy cierpienie. Ma ono swoje korzenie już w Starym Testamencie. Właściwie, to zapoczątkowali je Adam wraz z Ewą, kiedy to po przez swoje nieposłuszeństwo wobec Boga zostali skazani na wygnanie z Edenu....
PLAN: I Wstęp: 1. Rola bajek i baśni w kształtowaniu się osobowości dzieci. II Rozwinięcie: 1. Wyczulenie na ludzką krzywdę po przeczytaniu "Dziewczynki z zapałkami" H.Ch. Andersena. 2. Wiara w odmianę losu ("Kopciuszek" braci Grimm,...
Motyw miłości występuje w literaturze od samych jej początków. Nie ma chyba epoki, w której twórcy nie opiewali bądź nie przeklinali miłości. Jest ona odwiecznym motywem twórczości wielu pokoleń pisarzy i...
Dobro i zło – podstawowe pojęcia, które nie mogą bez siebie egzystować, pozbawione przeciwstawnego odpowiednika pozostają pustym bezznaczeniowym złożeniem liter. Dopiero razem stanowią o istocie życia polegającej na ciągłym dokonywaniu wyborów...
Bóg jest głównym przedmiotem wierzeń i kultu większości religii. Dla wierzących jest ponadziemska istotą, wszechmogąca i wszechwiedzącą, doskonałym Stwórcą Świata. Dlatego na przestrzeni wieków literatura inspirowała się motywami zaczerpniętymi z...
Miłość to uczucie bezgranicznego przywiązania do drugiej osoby, które często wymaga poświęceń. Uczucie to sprawia, że człowiek odnajduje sens swojego życia. Szczęście, jakie daje mu bliska osoba przenosi na cały świat. W dzisiejszym jednak...
Romantyzm czy pozytywizm? Serce czy rozum? Indywidualizm czy służba innym?... Odpowiedzenie na to pytanie nie jest łatwym zadaniem. Nie tylko dlatego, że porównanie dwóch kompletnie różnych epok literackich jest trudne, tym bardziej, że obie...
Poezja ma wielką siłę i moc. Pełni (i pełniła) w świecie niezwykłą rolę, to swoiste antidotum na zagrożenia naszej rzeczywistości. Jest pouczająca, utylitarna, cieszy, wzrusza i porusza czytelników. Często wstrząsa ich sumieniem i podnosi do...
Na przestrzeni wieków powstały miliony dzieł literackich, obrazów, rzeźb, utworów muzycznych. Z tego ogromnego dorobku kulturowego nie wszystko przetrwało próbę czasu, wiele dzieł rozpadło się w nicość, otaczamy je niepamięcią. "Iliada" i...
Czy tylko od nas zależy nasze życie? Czy sama chęć bycia dobrym wystarczy, by osiągnąć szczęście? Kto decyduje naszym życiu? Fatum - to przeznaczenie, które mamy zapisane w gwiazdach, to ślepy los, miotający naszym życiem. Wola to możliwość...
Rola sztuki i artysty zmieniała się na przestrzeni wieków. Od starożytności do czasów współczesnych możemy zaobserwować przemiany, metamorfozy, jakie przechodziły dzieła i ich twórcy. W średniowieczu autor był anonimowym pisarzem, którego utwory...
Szalony. To cecha osoby zdecydowanej na wszystko. Nie zastanawia się długo nad zadnym wyborem. Zyje chwila, spontanicznie. To równiez osoba popełniajaca błędy. Ale nie trzeba być szalonym by je popełniac. To osoba, któej zycie toczy sie szybko, z...
Po rewolucji przemysłowej, a najbardziej po powstaniu styczniowym zaczęła w Polsce wzrastać liczba mieszkańców miast oraz rola mieszczaństwa i inteligencji w społeczeństwie. Myśląc o przyszłej, niepodległej Polsce szuka się warstwy społecznej,...
Bohater romantyczny. Jest to postać niezwykła, niepowtarzalna, przeżywająca wielkie namiętności. Zmaga się z Bogiem, ze społeczeństwem, ze sobą. Gwałtowne uniesienia, pasje często prowadzą ją do zguby. Buntuje się przeciw światu,...
Pojęcie tragizmu wywodzi się z tragedii greckiej, postacie tragiczne to osoby nieprzeciętne, które stoją w obliczu nierozwiązalnego konfliktu. Bohater ma do wyboru pewne drogi postępowania, z których każda niesie ze sobą inne nieszczęścia. Postać...
Od zamierzchłych czasów twórcy wszelkiego rodzaju dzieł starają się przekazywać swoje wizje dotyczące recepty na życie. W zależności od epoki, w której tworzyli, jak również od indywidualnego podejścia do otaczającego ich świata napotykamy w ich...
Kiedy byłam mała to chyba jak każde dziecko uwielbiałam gumy do żucia. Pamiętam, że mama kupowała mi i mojemu bratu strasznie słodką i różową jak mebelki lalki „Barbie” gumę, noszącą niezwykle oryginalną jak na tamte czasy nazwę - „Alf”. Warunkiem...
Od zawsze człowiek marzył o jakimś spokojnym miejscu gdzie mógłby się rozwijać i rozmnażać. Problem polega na tym, że nikt prawdopodobnie takiego miejsca nie znalazł. Przepiękne miejsce gdzie beztroskie życie stałoby się codziennością powstawało...
Metafora ujmuje życie człowieka jako teatru, ma rodowód antyczny. Pojawia się już u Platona, który twierdził, że świat został stworzony przez istotę wyższą, która jest jednocześnie reżyserem dziejących się na nim wydarzeń. Ludzie przypominają...
Opisy przyrody w "Panu Tadeuszu" są z reguły związane z akcją i podporządkowane są sprawom ludzkim. Wschody i zachody słońca stanowią zatem ramę dla całodziennych wypadków, uwydatniając kompozycję utworu. Stosunkom między ludźmi odpowiada stan...
Głównym poglądem ludzi żyjących w epoce romantyzmu było to, że świata nie można poznać w całości, a jedynie we fragmentach. Miłość była fundamentem życia, a wyznaczone przez romantyków cele były niemożliwe do osiągnięcia, gdyż przekraczały nieraz...
W ciągu ponad dwóch tysięcy lat dzielących nas od starożytności świat ulegał bezustannie przemianom, które w rezultacie doprowadziły go do takiego stanu, jaki jest obecnie. Stanu, wydawałoby się, diametralnie różnego od tego panującego przed...
Kiedy zimą na zewnątrz panuje mróz, ja siedzę w swoim ciepłym pokoju dowolnie regulując temperaturę pomieszczenia za pomocą termostatu, który przymontowany do kaloryfera, błyszczy w nocy bezdusznie swoim elektronicznym okiem. Zrobienie herbaty,...
Sarmatyzm jest to ruch społeczno- obyczajowy, a także postawa wywodząca polską szlachtę od rycerza bądź też od koczowniczego ludu zamieszkującego ziemie Polskie. Określa obyczajowość oraz kulturę duchową i umysłową Rzeczypospolitej szlacheckiej od...
„Rozmowa Mistrza Polikarpa ze Śmiercią” i „Wywiad” Mirona Białoszewskiego – śmierć średniowieczna i współczesna. Porównaj dwa odległe w czasie obrazy śmierci, formułując wnioski dotyczące kultur, z których się wywodzą. Kiedy nadejdzie śmierć?...
Czymże jest piękno? Niezwykle trudno w sposób krótki i zwięzły przypisać temu pojęciu jakąkolwiek teorię. Dzieje się tak, ponieważ piękno jest pojęciem względnym a wielu powiedziałoby, że jest ono niezwykle subiektywne. W encyklopedii czytamy:...
W literaturze często widoczne jest podobieństwo jednego utworu z drugim. Czytając „Nad Niemnem” Elizy Orzeszkowej, powieść pozytywistyczną, której akcja umieszczona jest w latach osiemdziesiątych XIX wieku, czytelnik może odnieść wrażenie...
Literatura opiera się na przeżyciach i dążeniach ludzkości. Zadaniem jej jest kształtowanie postaw czytelnika, zwracanie jego uwagi na ważne problemy, poprzez przekazywanie prawd moralnych, obyczajowych, czy ludzkich. Człowiek jako jednostka...
„Patriotyzm jest wyrazem twojego przekonania, że twój kraj jest lepszy niż wszystkie pozostałe, ponieważ ty się w nim urodziłeś.”(G.B. Shaw)- tak o patriotyzmie może powiedzieć tylko ktoś spoza granic Polski, gdyż dla Polaka „Ojczyzna to wielki,...
Matka opłakująca śmierć swego syna jest szczególnym motywem, pojawiającym się w literaturze wielu epok. Widok cierpiącej matki jest szerokim polem do popisu dla wielu pisarzy. Początkowo motyw ten pojawił się w ewan-gelii św. Jana. Była ona...
Rozważania na temat samego miasta należy rozpocząć od samego określenia terminu. Otóż jest to skupisko ludności wyróżniające się głównie zajęciami nierolniczymi. Jednakże czymże jest miasto w literaturze, ziemia obiecana czy też otchłanią pełną...
Uważam, że bohater może zmienić się pod wpływem niektórych wydarzeń. Postaram się to udowodnić następującymi faktami. Jedym z bohaterów jest Marcinek z ,,Syzyfowych prac", które napisał Stefan Żeromski. Marcinek zmienił się pod...
Adam Asnyk jako pierwszy może być nazwany poetą Tatr, choć odkrywcami tego tematu byli Seweryn Goszczyński i Wincenty Pol. Wątek tarzański pojawia się u Asnyka w cyklu sonetów "Morskie Oko" i cyklu "Nad głębiami". Poezja ta nie...
Juliusz Słowacki autor hymnu ,napisał go 20 października 1836 roku podczas podróży na Wschód , '' o zachodzie słońca przed Aleksandrią''.Sam Słowacki tworzył w okresie romantyzmu popowstaniowego , na emigracji ,był jednym z czołowych pisarzy...
Oceń analizując parafrazę Pierwszego Listu św. Pawła do Koryntian, czy tekst George’a Orwella prawdziwie charakteryzuje współczesny świat. Orwell George, właściwie Eric Arthur Blair angielski pisarz, także znany publicysta. W latach 1922-1927...
Ludzie od początku istnienia zastanawiali się "po co". Po co zostali stworzeni, przez kogo, jak i, jeżeli odpowiedzi na te pytania nie istnieją, po co się nad tym w ogóle zastanawiają. Szczególnie nurtowały i, do dziś, nurtują człowieka pytania o...
Antyk, pierwsza epoka literacka, stał się źródłem inspiracji dla wielu późniejszych twórców. Mówiąc o tej właśnie epoce, największą wagę przywiązuje się do Biblii oraz kultury śródziemnomorskiej, czyli mitów starożytnych Greków, a później także...