Mydła i detergenty - opis, budowa, zasada działania, wpływ na środowisko
Mydła są solami sodowymi lub potasowymi wyższych kwasów tłuszczowych głównie kwasów palmitynowego, stearynowego i oleinowego. Odczyn wodnych roztworów mydeł jest zasadowy, ponieważ w roztworach wodnych mydła jako sole słabych kwasów i mocnych...
Cukry. Cukry złożone.
Cukry Cukry są bardzo rozpowszechnionymi związkami organicznymi w przyrodzie. Należą do nich, między innymi, powszechnie znane substancje jak cukier gronowy, cukier trzcinowy, skrobia, błonnik i inne. Ogólną nazwą cukry albo sacharydy...
Sole i ich zastosowanie
1. Sole - związki chemiczne będące połączeniem atomów metali z resztą kwasową, gdzie z cząsteczki zasady zostały wyparte grupy wodorotlenowe, a z cząsteczek kwasów atomy wodoru, powstają w trakcie zobojętniania( neutralizacji) kwasów i...
Wykorzystanie skał wapiennych i metali w przemyśle
Skały wapienne zawierają CaCO₃. Skały wapienne odkrywamy za pomocą HCl: \[ 2HCl + CaCO₃ \rightarrow CaCl₂ + CO₂ + H₂O \] Reakcja CO₂ z wodą wapienną: \[ CO₂ + Ca(OH)₂ \rightarrow CaCO₃ + H₂O \] Skały wapienne wykorzystuje się w...
Prawa chemiczne
1. Prawo zachowania masy – suma masy substratów użytych w reakcji jest równa sumie masy produktów otrzymanych w reakcji. 2. Prawo stałości składu – reakcje chemiczne przebiegają jedynie przy zachowaniu ściśle określonej proporcji...
Cukry proste, dwucukry i wielocukry.
Cukry, skrobia i celuloza należą do grupy związków chemicznych zwanych węglowodanami. Ich cząsteczki zbudowane są z atomów węgla, wodoru i tlenu występujących w przybliżonym stosunku ilościowym: jeden atom węgla : dwa atomy wodoru : jeden atom...
Wartościowości pierwiastków - tablica
Nazwa pierw Symbol Wartość. wodór H 1 lit Li 1 sód Na 1 potas K 1 rubid Rb 1 cez Cs 1 frans Fr 1 beryl Be 2 magnez Mg 2 wapń Ca 2 stron Sr 2...
Wartościowości pierwiastków
Nazwa pierwiastka Skrót Wartościowość Aktyn Ac III Ameryk Am III,IV,V,VI Antymon Ab III,V Argon Ar 0 Arsen As III,V Astat At I,II,V,VI Azot N I,II,III,IV,V Bar Ba II Berkel Bk III,IV Beryl...
Poliwęglany
1. Budowa Poliwęglany to grupa polimerów (związków chemicznych o bardzo dużej masie cząsteczkowej, które składają się z wielokrotnie powtórzonych jednostek zwanych merami), z grupy poliestrów, będących formalnie estrami kwasu węglowego....
Estry
Estry – tworzą je połączenia kwasów karboksylowych i alkoholi; postać ogólna (załącznik) Estryfikacja – reakcja powstawania estrów stężonego kwasu siarkowego (VI) kwasu karboksylowego reagują z alkoholami oraz wodą: Zapis ogólny: Kwas...
Alkany, alkeny i alkiny - podstawowe reakcje i pojęcia
POJĘCIA - izomeria – zjawisko występowania zw. chemicznych o tym samym wzorze sumarycznym a różnej budowie, właściwościami chemicznymi i fizycznymi a) położenia podstawnika – izomeria polegająca na różnym poł. podstawnika b) położenia...
Ropa naftowa - referat
Ropa naftowa, czyli olej skalny, jest najważniejszym surowcem węglowodorowym do otrzymywania cennych produktów przemysłowych, np. benzyny, nafty, olejów smarowych, parafiny. Jest skomplikowaną mieszaniną węglowodorów (lotnych, ciekłych i stałych)...
Sole w naszym życiu codziennym.
Słony smak jest jednym z czterech podstawowych smaków odróżnianych przez ludzkie kubki smakowe, jest to smak, którego poszukujemy, gdyż sól jest nam potrzebna do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Ten fakt tłumaczy być może ciągłe poszukiwanie...
Ropa naftowa - właściwości i przeróbka
Ropa naftowa, czyli olej skalny, jest najważniejszym surowcem węglowodorowym do otrzymywania cennych produktów przemysłowych, np. benzyny, nafty, olejów smarowych, parafiny. Mimo że źródła jej znane były już w starożytności, to jednak rozwój...
Estry - zastosowanie
Estry kwasów karboksylowych są związkami szeroko rozpowszechnionymi w przyrodzie. Liczne estry nadają charakterystyczne zapachy olejkom roślinnym i owocom, w związku z czym używa się ich do wyrobu syntetycznych esencji zapachowych. Na zapach...
Alkohole i fenole - definicje, podział, otrzymywanie i zastosowanie
Definicja alkoholi: Alkohole to pochodne węglowodorów, w których jeden lub więcej atomów wodoru zostało zastąpione grupami hydroksylowymi (OH). Podział alkoholi: 1. Ze względu na budowę szkieletu węglowego: - Alkohole nasycone -...
Co to jest mol?
W większości obliczeń chemicznych używa się podstawowej jednostki materii nazwanej molem. Aby dobrze poznać i rozumieć tę nową jednostkę, przypomnijmy inne dobrze znane nam i używane jednostki.Na pewno wiecie, co to jest tuzin czy...
Alkany, alkeny, alkiny oraz polimery: charakterystyka i zastosowania
ALKANY (parafiny) - Nasycone węglowodory acykliczne , o wzorze ogólnym CₙH₂ₙ₊₂. - Stanowią szereg homologiczny najprostszego alkanu – metanu (CH₄). - Alkany, których cząsteczki zawierają co najmniej 4 atomy węgla , mogą mieć łańcuch...
Nazewnictwo węglowodorów – zasady
1. Łańcuch węglowy numerować tak, aby był możliwie, jak najdłuższy. 2. Łańcuch węglowy numerować tak, aby lokanty (podstawniki) stały przy węglu o jak najmniejszej wartości. 3. W nazwie podać, przy którym węglu znajduje się podstawnik, a...
Alkiny, alkeny, alkany. Chemia węglowodorów - spalanie i reakcje utleniania różnych gazów węglowodorowych
Etan: - Całkowite spalanie: \[2 C_2H_6 + 7O_2 \rightarrow 4CO_2 + 6H_2O\] - Półspalanie: \[2 C_2H_6 + 5O_2 \rightarrow 4CO + 6H_2O\] - Niecałkowite spalanie: \[2 C_2H_6 + 3O_2 \rightarrow 4C + 6H_2O\] Pentan: - Całkowite...
Azot - właściwości i zastosowanie - notatka
Właściwości azotu - jest gazem, - bezbarwny, - bezwonny, - bez smaku, - trudno rozpuszczalny w wodzie, - nie podtrzymuje palenia, - w temperaturze pokojowej jest mało reaktywny, - po ogrzaniu reaguje z tlenem, wodorem, niektórymi...
Ph roztworu
1. Co to jest pH roztworu? 2. Przy pomocy jakich wskaźników badamy pH i wskaż przykłady pH kilkunastu wybranych przez siebie substancji np. krem, mydło, mleko. Odczyn roztworu jest cechą roztworu określającą, czy w roztworze znajduje się...
Zastosowanie pierwiastków promieniotwórczych w życiu codziennym
Już w momencie odkrycia zjawiska rozszczepienia jądra atomowego i wiążącej się z nim promieniotwórczości starano się dowiedzieć, jakie korzyści dla ludzkości mogą się z tym wiązać. Jak się później okazało bardzo duże, lecz równie duże są także...
Pusty układ okresowy
W załączniku dołączony jest pusty układ okresowy pierwiastków, idealny do zdawania tablicy Mendelejewa.
Izotopy i ich zastosowanie
Izotopy to odmiany tego samego pierwiastka różniące się liczbą neutronów w jądrze. Izotopy posiadają te same właściwości chemiczne, natomiast różnią się nieznacznie właściwościami fizycznymi (np. gęstością, temperaturą wrzenia i topnienia, oporem...
Tworzywa sztuczne: nylon, teflon itp.
WYJAŚNIENIE POJĘCIA: TWORZYWA SZTUCZNE, materiały, których podstawowym składnikiem są naturalne lub syntet. polimery; tworzywa sztuczne mogą być otrzymywane z czystego polimeru (np. poli(metakrylan metylu), polistyren, polietylen), z kopolimerów...
Chemia - Roztwory (Roztowry, Stężenia, itp.) - Na podstawie WSiP, rozdział: 3
1. Roztwory (mieszaniny optycznie jednorodne) są to układy wieloskładnikowe. Każdy roztwór składa się z rozpuszczalnika, czyli fazy rozpraszającej, oraz przynajmniej jednej substancji rozpuszczonej, czyli fazy rozproszonej. 2. Podział roztworów:...
Gospodarstwo domowe jako źródło substancji chemicznych w środowisku
Gospodarstwo domowe jest istotnym źródłem substancji chemicznych w środowisku. Każdego dnia do atmosfery są wprowadzane niewielkie (w porównaniu z dużymi fabrykami) ilości gazów cieplarnianych, ścieków czy różnego rodzaju szkodliwych substancji...
Zagrożenia związane z działalnością człowieka
Działania Ludzkie a Środowisko Naturalne Działania ludzkie mają bezpośredni lub pośredni wpływ na stan środowiska naturalnego. Często jest on szczególnie szkodliwy, prowadząc do zmian, które z upływem czasu powodują degradację środowiska i...
Mole, podstawowe wzory i przykładowe zadania.
n= m/M m = n*M n- liczba molowa m ? masa [g] M ? masa molowa [g/mol] Oblicz masę 3 moli kwasu siarkowego (VI). H2SO4 M H2SO4 = 2*1g/mol 32g/mol 4*16g/mol = 98g/mol 1mol --------98g 3 mol -------xg m = n*M m=3mole*98g/mol = 294g xg...
Tlenki, kwasy, sole, wodorotlenki - otrzymywanie, ich właściwości chemiczne i ich zastosowanie - tabelka
Tlenki Kwasy Sole Wodorotlenki Tlenki są to związki tlenu z innymi pierwiastkami. Kwasy są to związki składające się z przynajmniej jednego atomu wodoru i tak zwanej reszty kwasowej. Sole są to związki zbudowane z...
Gazy szlachetne - pochodzenie, otrzymywanie, zastosowanie i przykładowe reakcje
Helowce, gazy szlachetne, pierwiastki grupy VIII w układzie okresowym: hel, neon, argon, krypton, ksenon, radon i pierwiastek 118. Helowce są pierwiastkami najmniej aktywnymi chemicznie. Wszystkie helowce są gazami o niskich temperaturach...
Kwasy karboksylowe, estry, tłuszcze - właściwości chemiczne/fizyczne i zastosowanie
Kwasy karboksylowe 1. Właściwości fizyczne - Małe cząsteczki kwasów bardzo dobrze mieszają się z wodą (grupa karboksylowa tworzy wiązanie wodorowe. Zanika to ze wzrostem łańcucha - Mają większe temp. Wrzenia niż alkany i alkohole –...
Amon
Amon - rodnik o wzorze NH4, rozkładający się łatwo na amoniak i wodór. Sole amonu (wynik reakcji amoniaku z kwasami) zawierają bezbarwny kation amonowy NH+4, o właściwościach pośrednich między własnościami jonów sodu i potasu. Przykłady soli:...
Wiązania chemiczne
Wiązanie chemiczne tworzą elektrony walencyjne,czyli z ostatniej powłoki.Atomy pierwiastków wiążąc się w czasteczki uzyskują trwałą konfigurację najbliższego gazu szlachetnego.Dążą do osiągniecia dubletu lub oktetu elektronowego na ostatniej...
Węglany
Węglany są to sole nietrwałego kwasu H CO bardzo rozpowszechnione w przyrodzie. Są to substancje krystaliczne, o średniej twardości, zwykle bezbarwne lub białe - czasem lekko zabarwione. Pięknymi barwami odznaczają się węglany miedzi i manganu....
Historia odkrycia niektórych pierwiastków
Chlor Symbol: Cl Nazwa polska: Chlor Nazwa łacińska: Chlorum Grupa: VII A (17) - fluorowce Okres: 3 Liczba atomowa: 17 Masa atomowa: 35.4527 Stan skupienia (20C, 1 atm.): gaz Kolor: żółto-zielony Zapach: drażniący,...
Rodzaje wiązań chemicznych oraz ich właściwości
1. Wiązania chemiczne - Tworzą się poprzez oddawanie, przyjmowanie lub uwspólnianie elektronów walencyjnych reagujących ze sobą atomów. - Rodzaje wiązań: - Kowalencyjne (atomowe) - Kowalencyjno-polarne (atomowe...
Przeróbka węgla kamiennego
Węgiel jest pierwiastkiem najczęściej występującym w przyrodzie. Historia wydobycia węgla liczy już ponad półtora wieku, a w 1993 r. jego łączna produkcja osiągnęła 3655 mln ton. Natomiast łączne wydobycie do 1980 r. ocenia się na 140 mld ton,...
Reguły ustalania stopni utlenienia
1. Pierwiastki w stanie wolnym występują na zerowym stopniu utlenienia. (0) 2. Metale w związkach chemicznym występują zawsze na dodatnim stopniu utlenienia, zgodnym z wartościowością. 3. Fluor w związkach chemicznych występuje zawsze na -I...
Maria Curie-Skłodowska
Maria Salomea Skłodowska Curie była pierwszą kobietą, która otrzymała Nagrodę Nobla za badania nad promieniotwórczością, w dziedzinie nauki. Urodziła się 7 listopada 1867r. w Warszawie, na Starym Mieście. Przyszła na świat jako piąte i ostatnie...
Kwas azotowy (V) - właściwości i zastosowanie
Właściwości fizyczne - bezbarwny - temperatura krzepnięcia: 332K (41,1OC) - temperatura wrzenia 86C. - Jako stężony jest nietrwały (rozkładająco działa na niego światło i podwyższona temperatura), w miarę rozcieńczania staje się coraz...
Metody rozdzielania mieszanin: destylacja, krystalizacja, ekstrakcja, adsorpcja, chromatografia
Destylacja Destylacja polega na ogrzewaniu roztworu do momentu, w którym łatwiej lotny składnik zaczyna wrzeć. Ten składnik paruje, a następnie jego para jest skraplana w chłodnicy. Proces ten wykorzystuje różnice w temperaturach wrzenia...
Rodzaje promieniowania
Charakterystyka promieniowania jonizującego Najkrócej rzecz ujmując promieniowanie jest to wysyłanie i przekazywanie energii na odległość. Promieniowanie dzielimy na dwie zasadnicze grupy: tj. jonizujące i niejonizujące. Do tej ostatniej...
Dwucukry (disacharydy), właściwości i doświadczenia.
Dwucukry, czyli disacharydy, to związki, których cząsteczki zbudowane są z dwóch reszt monosacharydowych połączonych wiązaniem glikozydowym. Takie wiązanie powstaje w wyniku reakcji półacetalowej grupy hydroksylowej –OH jednego monoscharydu z...
Mole- zadania rozwiązane
1) masy atomowe: np.: Na-23u S-32u 2) masy cząsteczkowe np.: Na2S = 78u 3) Oblicz ilu molom żelaza odpowiada3,01*1023 atomów żelaza: Dane: N=3,01 * 1023 NA=6,02 * 1023 n=? mola 4) Oblicz ile cząsteczek CO2...