Węgiel oraz jego związki, odgrywa istotną rolę w przyrodzie. Węgiel jest nieodzownym składnikiem przyrody ożywionej. To pierwiastek czwartej grupy głównej (IVA) układu okresowego, które na ostatniej powłoce walencyjnej ma po cztery elektrony....
Włókno – podstawowa jednostka struktury wielu materiałów, która charakteryzuje się znaczną długością i niewielkim przekrojem. Zwykle przyjmuje się, że włóknem jest struktura, której długość jest minimum 100 razy większa od jej przekroju. Włókna...
1. Dysocjacja elektrolityczna jest to proces rozpad cząsteczek kwasów, zasad i soli na jony swobodne pod wpływem wody. Dzięki temu procesowi w roztworach wodnych powstają kationy i aniony, które stają się nośnikami prądu elektrycznego. Roztwory...
Podczas spalania alkanów mogą zachodzić trzy rodzaje reakcji w zależności od dostępności tlenu: - Spalanie całkowite – przy pełnym dostępie tlenu, produktem są dwutlenek węgla (CO₂) i woda (H₂O). - Spalanie niecałkowite – przy ograniczonym...
Dysocjacja elektrolityczna – inaczej zwana jonową. Jest to rozpad cząsteczek wody na jony pod wpływem wody. Dysocjacji elektrolitycznej ulegają cząsteczki związku o wiązaniu jonowym lub atomowym spolaryzowanym. Dysocjacja elektrolityczna nadaje...
Kwasy beztlenowe to ogólna nazwa kwasów, które w swojej reszcie kwasowej nie posiadają atomu tlenu. Najprostsze z kwasów beztlenowych składają się z atomów wodoru i atomu niemetalu, choć niektóre z nich mają bardziej złożoną strukturę. Do...
Urodziła się w Warszawie 7 listopada 1867 r,.jako ostatnia z pięciorga dzieci. Ojciec - Władysław Skłodowski, matka- Bronisława Boguska. 1876 r. umiera matka Marii Skłodowskiej - Bronisława Boguska. 1882 r. Maria Skłodowska ukończyła gimnazjum ( w...
Otrzymywanie soli 1. Reakcja zobojętniania: KWAS + ZASADA ---> SÓL + WODA 2. Reakcja tlenków metali z kwasami: TLENEK METALU + KWAS ---> SÓL + WODA 3. Reakcja metali z kwasami: METAL + KWAS ---> SÓL + WODÓR 4. TLENEK KWASOWY + ZASADA --->...
Woda jest jedną z bardziej rozpowszechnionych substancji w przyrodzie. Oceany, morza, jeziora i rzeki to prawie 3/4 powierzchni Ziemi. Astrofizycy odkryli obłoki wodne w przestrzeniach kosmicznych. Masy wód oceanów i mórz stanowi rodzaj...
KWASY KARBOKSYLOWE są to związki organiczne, których cząsteczki składają się z grup węglowodorowych i nadających im charakterystyczne właściwości grup karboksylowych –COOH Ogólny wzór alifatycznych kwasów karboksylowych Gruba karbonylowa(bez...
Włókno - podstawowa jednostka struktury wielu materiałów, która charakteryzuje się znaczną długością i niewielkim przekrojem. Zwykle przyjmuje się, że włóknem jest struktura, której długość jest minimum 100 razy większa od jej przekroju. Włókna...
Geneza nazw tworzyw Tworzywa sztuczne to ogólnie przyjęta nazwa materiałów, których podstawowym składnikiem są substancje wielkocząsteczkowe. Ich dawną nazwą jest masa plastyczna, ale i obecnie stosowany plastik jest nieprawidłowy, nie budzi...
ROZTWORY są to mieszaniny optycznie jednorodne. ROZTWORY są to układy wieloskładnikowe. Każdy roztwór składa się z rozpuszczalnika, czyli fazy rozpraszającej, oraz przynajmniej jednej substancji rozpuszczonej, czyli fazy rozproszonej....
LITOWCE Do litowców należą: lit, sód. Potas, cez i frans. Są to lekkie, aktywne metale. Litowce są metalami bardzo aktywnymi i nie występują w przyrodzie w stanie wolnym- jednak wchodzą w skład związków chemicznych. WŁAŚCIWOŚCI LITOWCÓW: a)...
Metalurgia – jest to nauka o metodach otrzymywania metali z rud. W szerszym znaczeniu pod nazwą metalurgii rozumie się także dziedziny pokrewne, a więc kopalnictwo i przeróbkę rud, wytwarzanie paliw stosowanych w procesach metalurgicznych,...
Wiązanie ( kowalencyjne) spolaryzowane polega na uwspólnianiu jednego lub kilku par elektronowych które są przesunięte w kierunku atomu o większej elektoujemności Wiązanie kowalencyjne spolaryzowane wystepuje w - związkach wodorowych z gr....
Wzór sumaryczny - są zapisem w ustalonej kolejności symboli pierwiastkópw tworzących cząsteczke, z podaniem liczby atomów każdego z pierwiastków N2O , H2O , H2SO Wzór strukturalny - przedstawiaja sposób wzajemnego powiązania atomów w...
Materia-wszystko, co istnieje we wszechswiecie i ulega ciaglym przemianom. Substancja-element materii o scisle okreslonych wlasnosciach fizycznych i che-micznych. Atomy-najmniejsza czesc pierwiastka zachowujaca jego wlasnosci. Atomy jednego...
ALKANY (wzór ogólny - CnH2a 2) Węglowodory nasycone - są to związki zawierające tylko węgiel i wodór, przy czym wszystkie atomy węgla w cząsteczce połączone są wiązaniem pojedynczym (C-C) * METAN - CH4 * ETAN - C2H6 * PROPAN - C3H8 *...
STĘŻENIE PROCENTOWE ROZTWORÓW Stężenie roztworu określa zawartość substancji w jednostce masy lub jednostce objętości. Najważniejsze są dwa rodzaje stężeń: stężenie procentowe i stężenie molowe. Stężenie procentowe określa liczbę gramów...
Wodorotlenek – związek chemiczny składający się z metalu i tylu grup wodorotlenkowych, ilu wynosi wartościowość metalu. 1. Wzór ogólny \[ M(OH)_n \] gdzie: - M – metal - OH – grupa wodorotlenkowa - n – wartościowość metalu 2....
Zasady to jedna z podstawowych grup związków chemicznych. Wzór ogólny zasad to: \( M_n(OH)_n \) (gdzie: M – metal, OH – grupa wodorotlenkowa, n – wartość metalu) Zasady, czyli wodorotlenki, są związkami pierwiastków (zwykle metali) i...
Uwzględniając własności fizyczne jak i chemiczne pierwiastków chemicznych, w znaczeniu substancji prostych możemy podzielić je na dwie grupy: 1. metale, 2. niemetale. CHARAKTERYSTYKA METALI Metale są to substancje, które w stanie...
Woda jest jednym z najważniejszych i najbardziej rozpowszechnionych związków chemicznych na kuli ziemskiej. Znajduje się w stałym obiegu w przyrodzie, stanowi jedną z geosfer (hydrosferę) i zajmuje ponad dwie trzecie powierzchni Ziemi. Woda...
BUDOWA ATOMU Atomistyczno cząsteczkowa teoria budowy materii Pojęcie atomu pojawiło się w IV w p.n.e. Wprowadził je grecki filozof Demokryt z Abdery. Pochodzi ono od greckiego słowa „atomas” (niepodzielny). W XIX wieku dokonano odkryć...
WZORY KWASÓW NAZWY SOLI HF kwas fluorowodorowy fluorki HCl kwas chlorowodorowy chlorki HBr kwas bromowodorowy bromki HI kwas jodowodorowy jodki H2S kwas siarkowodorowy siarczki H2SO4 kwas siarkowy (VI) siarczany...
Nazwa Symbol Wart. Nazwa Symbol Wart. Arsen As 3,5 Lit Li 1 Azot N 2,3,4,5 Magnez Mg 2 Bar Ba 2 Mangan Mn 2,3,4,6,7 Beryl Be 2 Miedź Cu 1,2,3 Bor B 3...
1. Powietrze to mieszanina gazów: około 78% azot, około 21% tlen, około 1% inne gazy: - dwutlenek węgla, - argon, - wodór, - para wodna, - zanieczyszczenia, - ... 2. Właściwości powietrza: - gaz, - bezbarwny, - bezwonny, - bez...
Solami nazywamy związki chemiczne wywodzące się z kwasów ,w których kwasowe atomy wodoru zastąpione zostały jonem lub jonami metalu.Sole powstają w wyniku reakcji zobojętnienia np. kwas +zasada ->sól + woda Sole są na ogół substancjami stałymi...
Powietrze – mieszanina gazów tworząca atmosferę ziemską; składa się z azotu (ok. 78%), tlenu (ok. 21%), gazów szlachetnych, dwutlenku węgla, pary wodnej i innych. Skroplone powietrze służy do otrzymywania tlenu i azotu. Prócz stałych...
Fosfor w przyrodzie występuje w postaci związków chemicznych. Znanymi minerałami są sole kwasu fosforowego - fosforyty i apatyty. Fosfor wystepuje w postaci cząsteczek czteroatomowych P4. Podstawowymi odmianami alotropowymi fosforu są: -...
PRAWO STAŁOŚCI SKŁADU – pierwiastki łączą się w związki chemiczne w ściśle określonym stosunku masowym. 1. Oblicz w jakim stosunku masowym pozostają pierwiastki w cząsteczce kwasu siarkowego....
Energia była, jest i będzie potrzebna ludziom w ich życiu. Jej postać, forma czy wykorzystanie może być różne, ale przede wszystkim potrzebujemy jej przy produkcji przemysłowej, transporcie, ogrzewaniu czy oświetleniu Rozwój techniki w drugiej...
Z cukrami spotykamy się ciągle w życiu codziennym, są szeroko rozpowszechnione w przyrodzie i odgrywają bardzo dużą rolę w procesach życiowych organizmów żywych. Cukry powstają w przyrodzie w zielonych częściach roślin z dwutlenku węgla i wody w...
Właściwości FIZYCZNE alkanów - Wraz ze wzrostem długości łańcucha węglowodorowego gęstość alkanów wzrasta. - Alkany są nierozpuszczalne w wodzie, ale rozpuszczalne w rozpuszczalnikach organicznych. - Stany skupienia: C₁-C₄ – gazy,...
CHEMILUMINESCENCJA I TRYBOLUMINESCENCJA Chemiluminescencją nazywamy proces chemiczny podczas przebiegu którego następuje wydzielenie energii na sposób światła, a nie ciepła jak to jest zazwyczaj. Faktem jest, że i tak jest to tylko niewielki...
n= m/M m = n*M n- liczba molowa m ? masa [g] M ? masa molowa [g/mol] Oblicz masę 3 moli kwasu siarkowego (VI). H2SO4 M H2SO4 = 2*1g/mol 32g/mol 4*16g/mol = 98g/mol 1mol --------98g 3 mol -------xg m = n*M m=3mole*98g/mol = 294g xg...
1. Dawna nazwa alkanów - parafiny została nadana ze względu na ich małą reaktywność 2. Alkany reagują z fluorowcami w reakcji substytucji (podstawiania). Reakcje substytucji polegają na podstawieniu atomy lub gr atomu przez inny atom lub gr atomu...
Woda stanowi jeden z podstawowych elementów kształtujących środowisko życia i warunkujących działalność człowieka. Jest ona zarówno artykułem pierwszej potrzeby, jak i środkiem utrzymania higieny, surowcem i środkiem produkcji przemysłowej oraz...
Metan - wzór sumaryczny: CH 4 Wzór strukturalny H | H - C - H | H Właściwości fizyczne - gaz - bezbarwny - lżejszy od powietrza - bardzo słabo rozpuszczany w wodzie - bezwonny Właściwości chemiczne...
1. Kwas mrówkowy Właściwości - Bezbarwna, klarowna ciecz - Ostry, drażniący zapach - Temperatura topnienia ok. 8 C - Temperatura wrzenia 100,7 C - Temperatura zapłonu 69 C - Gęstość 1,22 g/cm3 - Jest palny - Dobrze...
Wśród wielu dziwnie brzmiących nazw używanych na lekcjach chemii jest kilka, które są powszechnie znane. Jedną z tych nazw, którą znają wszyscy, a gdy jest ona wymawiana podczas lekcji na ustach niektórych pojawia się uśmiech jest alkohol....
Wiązanie atomowe (kowalencyjne) Wiązanie atomowe występuje podczas łączenia się atomów tego samego niemetalu, takich jak O₂, H₂, Cl₂, F₂, I₂, Br₂ itp. Polega ono na wytworzeniu wspólnych par elektronowych, powstałych w wyniku uwspólnienia...
Promieniotwórczość - co to takiego? Promieniowanie jest to wysyłanie i przekazywanie energii na odległość. Promieniowanie dzieli się na dwie zasadnicze grupy: jonizujące oraz niejonizujące. Do tej ostatniej możemy zaliczyć promieniowanie...
Węglowodory nasycone (alkany) są najprostszymi pod względem budowy związkami organicznymi. Związki te są zbudowane wyłącznie z węgla i wodoru, a atomy węgla w ich cząsteczkach połączone są ze sobą wiązaniami pojedynczymi. Po dołączeniu do...
Tłuszcze są jednym z najpopularniejszych związków na świecie i jednym z podstawowych składników spożywczych. Są estrami gliceryny i kwasów karboksylowych. Ponieważ cząsteczka gliceryny ma trzy grupy hydroksylowe w cząsteczce jej estru pojawią się...
Nazwa pierw Symbol Wartość. wodór H 1 lit Li 1 sód Na 1 potas K 1 rubid Rb 1 cez Cs 1 frans Fr 1 beryl Be 2 magnez Mg 2 wapń Ca 2 stron Sr 2...