Praca znajduje się w załączniku
WSTEP Kwasy karboksylowe to zwiazki organiczne o wzorze ogólnym R-COOH, przy czym –COOH to grupa karboksylowa, a R-COO to reszta kwasowa. Dysocjuja w wodzie, w reakcji z wodorotlenkami tworza sole, z alkoholami i fenolami – estry. Szeroko...
Geneza nazw tworzyw Tworzywa sztuczne to ogólnie i powszechnie przyjęta nazwa materiałów, których podstawowym (a nieraz wyłącznym) składnikiem są substancje wielkocząsteczkowe. Ich dawną nazwą jest masa plastyczna, ale i obecnie stosowany...
Atomy różnych pierwiastków łączą się ze sobą tworząc związki chemiczne. Atomy łączą się w określonych, ale różnych stosunkach ilościowych. Na przykład wodór tworząc związki chemiczne z chlorem, tlenem, azotem i węglem łączy się z nimi w...
Termin "kras" posiada praindoeuropejski źródłosłów. Do XIX wieku nazywany był tak jedynie obszar położony pomiędzy Triestem a doliną rzeki Vipawy, obejmujący zbudowaną z wapieni i dolomitów część półwyspu Istria. Od tej nazwy własnej kras zyskał...
ZANIECZYSZCZENIA GLEB Chemiczne zanieczyszczenia gleb powodują niekorzystne zmiany aktywności biologicznej, zmiany właściwości fizycznych oraz zwiększenie podatności na erozję (L. Pawłowski, Z. Kozak, 1988). Jednym z przejawów zachwiania...
Węgiel, carboneum, C, pierwiastek chemiczny należący do grupy IV A w układzie okresowym. Liczba atomowa 6, masa atomowa 12,0. Znanych jest 12 izotopów węgla, w tym 2 trwałe. W przyrodzie występuje w stanie wolnym, ponadto w licznych związkach...
Mogą być utowrzone z pierwiastków związków chemicznych lub z pierwiastków i związków, są zawsze niejednorodne chemicznie, bo są złożone z różnego rodzaju indywiduów chemicznych. Przykłądy: powietrze, woda naturalna, większość produktów...
Ropa naftowa Ropa naftowa, mieszanina węglowodorów, kwasów karboksylowych, fenoli, azotowych związków heterocyklicznych, żywic, związków metaloorganicznych. Skład ropy naftowej jest zmienny i zależy od miejsca wydobycia. Głównymi...
Dwutlenek krzemu (krzemionka) to substancja stała występująca w trzech odmianach polimorficznych: kwarc, trydymit, krystobalit. Dwutlenek krzemu topi się w temp. 1710oC. Nawet podczas bardzo wolnego ochładzania zestala się na szkliste,...
ALKOHOL JAKO ZWIĄZEK CHEMICZNY Alkohole są pochodnymi węglowodorów , w których cząsteczkach jeden lub kilka atomów wodoru zostało podstawionych jedną lub większą liczbą wodorotlenowych , zwanych też hydroksylowymi-OH. R - OH grupa...
1.Rodzaje mieszanin substancji. a)Mieszanina jednorodna-to mieszanina której skaldników nie można zobaczyc golym okiem ani za pomoca przyrządów optycznych np.woda z octem b)Mieszanina niejednorodna-to mieszanina której skladniki mozna...
Korozja to proces stopniowego niszczenia zachodzący na powierzchni metali, ich stopów oraz tworzyw niemetalowych (np. betonu, drewna) wskutek chemicznego lub elektrochemicznego oddziaływania środowiska. Korozja chemiczna polega na bezpośrednim...
Cykloalkany to węglowodory nasycone (związki organiczne), w których atomy węgla łączą się bezpośrednio ze sobą wiązaniami pojedynczymi, typu ? (sigma). Obok rozgałęzionych i prostych stanowią jeden z rodzajów alkanów, charakteryzują się...
Węgiel aktywny : 1) 80-95% węgla pierwiastkowego 2) wytwarzany z węgla drzewnego ,kamiennego i brunatnego, półkoksu kości itp. Metodą aktywacji gazowej : - zwęglony materiał poddawany jest działaniu gazów najczęściej przegrzanej pary...
Teorie kwasów i zasad. Teorie kwasów i zasad są to koncepcje tłumaczące właściwości kwasowo – zasadowe związków chemicznych. Uwzględniają one budowę cząsteczek oraz wpływ rozpuszczalnika na ich właściwości. Teoria Arrheniusa Teoria...
Dymitrij Mendelejew urodził się w 1834 r. A zmarł w 1907.Był on rosyjskim cemikiem. Od 1864 r. był profesorem Instytutu Technologicznego w Petersburgu, w latach 1865-1890 był profesorem uniwersytetu w Petersburgu.Od 1892 roku kierował Głównym...
W roku 1934, dzięki genialności państwa Joliot-Curie, ludzkość zaczęła zgłębiać wiedzę o promieniotwórczości. Promieniotwórczość jest to "emisja promieniowania jądrowego wynikająca z rozpadu promieniotwórczych jąder atomów". Jest to energia...
1) Metal + kwas----> sól + wodór 2) Tlenek metalu + Kwas----> sól + woda 3) Kwas + Wodórotlenek----> sól + woda 4) Metal + niemetal---> sól kwasu beztlenowego 5) Tlenek metalu + bezwonnik kwasowy---> sól 6) Zasada (Wodorotlenek) + bezwonnik...
Około 20–30 km nad powierzchnią Ziemi znajduje się warstwa ozonu (O₃), chroniąca organizmy przed niebezpiecznym dla życia promieniowaniem ultrafioletowym. Problem pojawił się, gdy zaczęto używać związku CCl₂F₂ , zwanego freonem 12, oraz innych...
Budowa materii: - budowa atomu - powłoki elektronowe - powłokowa konfiguracja elektronowa Przekształcenia atomu w inne drobiny: - reguła helowca - rodzaje wiązań - wzory elektronowe rodzaje substancji: - substancje jonowe - substancje...
Wpływ Chemii na człowieka Farby poliuretanowe - produkowane są na bazie żywic poliuretanowych. Mogą być jedno- lub dwuskładnikowe. Jednoskładnikowe utwardzają się pod wpływem wilgoci z powietrza, dwuskładnikowe wymagają dodania utwardzacza....
STĘŻENIE PROCENTOWE ROZTWORÓW Stężenie roztworu określa zawartość substancji w jednostce masy lub jednostce objętości. Najważniejsze są dwa rodzaje stężeń: stężenie procentowe i stężenie molowe. Stężenie procentowe określa liczbę gramów...
1. Budowa i nazewnictwo Aminy są związkami organicznymi, które stanowią pochodne amoniaku (NH₃). Ich ogólny wzór chemiczny to R-NH₂, gdzie jeden lub więcej atomów wodoru w cząsteczce amoniaku zastępowane jest grupami alkilowymi (aminy...
Kwas chlorowodorowy (HCl) - kwas solny. Bezbarwna, dymiąca na powietrzu ciecz. Roztwór handlowy zawiera 38% chlorowodoru. Reaguje z większością metali nieszlachetnych wydzielając wodór np: 6HCl 2Al ==> 2AlCl3 3H2 Kwas solny można...
Mieszanina – to układ co najmniej dwóch składników. Mieszaniny mogą być a) homogeniczne - jednorodne których nie można gołym okiem rozróżnić poszczególnych jej składników np. woda z cukrem. b) heterogeniczne czyli niejednorodne które da...
Występowanie Siarka występuje w przyrodzie w stanie wolnym i w postaci związanej. Tworzy liczne minerały - głównie siarczki np. piryt, galena, blenda cynkowa i siarczany. Siarka jest też obecna w węglu kamiennym, ropie naftowej, gazie...
Izotopy, nukleidy, których jądra atomowe zawierają jednakową liczbę protonów (a więc mają jednakową liczbę atomową Z), a różne liczby neutronów(N), to znaczy różniące się liczbą masową; uwidacznia to zapis charakteryzujący jądro atomowe, np. chlor...
WZORY KWASÓW NAZWY SOLI HF kwas fluorowodorowy fluorki HCl kwas chlorowodorowy chlorki HBr kwas bromowodorowy bromki HI kwas jodowodorowy jodki H2S kwas siarkowodorowy siarczki H2SO4 kwas siarkowy (VI) siarczany...
Nazwa Symbol Wart. Nazwa Symbol Wart. Arsen As 3,5 Lit Li 1 Azot N 2,3,4,5 Magnez Mg 2 Bar Ba 2 Mangan Mn 2,3,4,6,7 Beryl Be 2 Miedź Cu 1,2,3 Bor B 3...
SÓD 1 Właściwości sodu - sód jest metalem lekkim o srebrzystej barwie i metalicznym połysku - jest bardzo miękki - beż trudu można kroić go nożem - sód gwałtownie reaguje z wodą i powietrzem ( dlatego przechowuje się go w nafcie bez dostępu...
ACETYLEN – C=C jest gazem który spala się z wytorzeniem bardzo wysokiej temp 2500C służy do spawania i cięcia metali w palnikach tlenowoacetylenowych C2H2+O2- 4CO2+2H2O. Właściwości chem. Ma potrójne wiązanie więc bardzo łatwo reaguje bo aż dwa...
Nieprzemyślana działalność człowieka powoduje wzrost zanieczyszczenia środowiska, tj. powietrza, wód i gleby. Zanieczyszczenia są związane z rozwojem, przemysłu i rolnictwa, wytwarzaniem energii, odpadami komunalnymi. Do zanieczyszczeń zalicza się...
Atom (z gr. ἄτομος atomos: "niepodzielny") – najmniejszy, niepodzielny metodami chemicznymi składnik materii. Atomy składają się z jądra i otaczających to jądro elektronów. W jądrze znajdują się z kolei protony i neutrony. Jądro jest...
Gleba jest cienka zewnętrzną warstwą pokrywającą niemal całą powierzchnie skorupy ziemskiej. Jej grubość zwana miąższością, wynosi od kilku do kilkuset centymetrów. Skład gleby, bardzo złożony pod względem fizycznym i chemicznym umożliwia życie na...
Henry Becquerel w 1896r.odkrył zjawisko promieniotwórczości. Dziś wiemy, ze istnieją trzy rodzaje radioaktywnego promieniowania: • Promieniowanie a (alfa) - składające się z jąder HELU • Promieniowanie b (beta) – złożone z ELEKTRONÓW •...
John Dalton na początku XX wieku ogłosił atomistyczną teorię budowę materii z następującymi założeniami: 1. najmniejsze cząstki materii to atomy 2. atomy mają kształt kulisty 3. atomy łączą ze sobą w trakcie reakcji chemicznych tworząc...
Przemiana fizyczna to taka przemiana, podczas której nie ulega zmianie rodzaj substancji. Zmieniają się natomiast tylko jej właściwości fizyczne takie jak gęstość, stan skupienia, stan rozdrobnienia, barwa, twardość, kowalność, ciągliwość,...
ROLA BUDULCOWA W ORGANIZMIE: Białka, niektóre sole mineralne POŻYWIENIE DLA BIAŁEK: Mięso, jajka, niektóre rośliny (np. fasola), nabiał REAKCJE WYKRYWANIA BIAŁEK: - Reakcja ksantoproteinowa: Białko ścina się i zabarwia na...
TLENKI METALI IA I IIA GRUPY OPRÓCZ BERYLU REAGUJĄ Z WODĄ I TWORZĄ WODOROTLENKI. I Wodorotlenek sodu: 1. Otrzymywanie: 2Na + 2 H2O = 2NaOH + H2 Na2O + H2O = 2NaOH 2.Właściwości: -stały -biały -higroskopijny -żrący -dobrze rozpuszcza...
Wiązania wodorowe - występuje między pierwiastkami silnie elektroujemnymi np. P, F, O, N. Atomy pierwiastków silnie elektroujemnych łączą się ze sobą za pośrednictwem wodoru dwoma parami elektronowymi tzw. mostek wodorowy. Wiązanie to ma...
1. Otrzymywanie tlenu i badanie jego właściwości: a) Przebieg: ogrzewamy nadmanganian potasu, b) Obserwacja: wydziela się bezbarwny gaz, w którym zapala się tlące się łuczywo, c) Wniosek: tlen jest gazem, który podtrzymuje palenie 2....
Alkohole to związki organiczne, zawierające w swych cząsteczkach przynajmniej jedną grupę hydroksylową -OH. Alkohole powszechnie występują w przyrodzie i mają one bardzo wiele zastosowań farmaceutycznych i przemysłowych. Na przykład alkohol...
Alfred Bernhard Nobel urodził się w 1833 roku w Sztokholmie. Jego rodzina pochodziła od Olafa Rudbecka, XVII-wiecznego szwedzkiego anatoma, lekarza. przyrodnika i pisarza, profesora uniwersytetu w Uppsali. Ojciec,...
Gleba – najbardziej zewnętrzna powłoka litosfery składająca się z luźnych cząsteczek mineralnych i organicznych, powietrza i wody. Cechą charakterystyczną gleby są procesy glebotwórcze takie jak: klimat, woda, drobnoustroje glebowe, rośliny,...
Aby doskonale rozpoznać związki chemiczne w otoczeniu człowieka należy wiedzieć, co to jest związek chemiczny. Więc jest to substancja złożona, zbudowana, z co najmniej dwóch różnych pierwiastków połączonych miedzy sobą ; to zbiór cząsteczek o...
Otaczające nas materiały są bardzo zróżnicowane zarówno pod względem budowy, jak również własności fizycznych, mechanicznych i chemicznych. Bardzo różne są także ich podziały klasyfikacyjne, zależne od przyjętego kryterium klasyfikacyjnego....