Konkurencja międzygatunkowa
Konkurencja oznacza interakcję dwu organizmów ubiegających się o to samo. W ekologii za konkurencję międzygatunkową uważa się każdą interakcję między dwiema lub większą liczbą populacji różnych gatunków, która na wzrost i przeżycie wpływa...
Wydalanie i skóra
Wydalanie jest procesem polegającym na pozbywaniu się z organizmu zbędnych i szkodliwych produktów przemiany materii(metabolizm). Przemianą materii są nazywane wszystkie procesy zapewniające odbudowę tkanek, zapewnienie stałej temp oraz...
Budowa płuc
Płuca zbudowane są z pęcherzyków płucnych w których zachodzi wymiana gazowa między krwią o powietrzem.Każdy pęcherzyk otoczony jest gęsta ścianą naczyń krwionośnych włosowatych. Błona okrywajaca płuca zwana jest błona opłucną.. Wyróżniamy dwa...
Przystosowanie zwierząt do środowisk wodnych i lądowych
W jeziorze i na ladzie w różnych porach roku występują zmiany sezonowe temperatury i nasłonecznienia. Warunki życia w wodach słodkich i na ladzie znacznie się od siebie różnią. Możemy obserwować liczne przystosowania w budowie zwierząt do obu...
Szrotówek Kasztanowcowiaczek i Kasztany - historia
Kasztanowce Kasztanowce nie pochodzą z Polski. Ich ojczyzną jest półwysep Bałkański. Zostały sprowadzone przez Węgierskiego Króla w XVI w. najpierw były roślinami ozdobnymi. Do Polski sprowadziła je królowa Bona ta sama co sprowadziła do...
Rozwój zarodkowy i płodowy człowieka.
Kiedy naprawdę zaczyna się życie? Zwykle myśli się, że pierwszym dniem życia dziecka jest dzień jego narodzin. W rzeczywistości zaczyna się ono w brzuchu mamy, dziewięć miesięcy wcześniej, w chwili spotkania się dwu różnych komórek: plemnika ojca...
Układy i ich funkcje- biologia
CHOROBY UKłADU ODDECHOWEGO: Układ oddechowy jest narażony na chorobotwórcze lub drażniące działanie zawartych w powietrzu czynników: * wirusów * bakterii * grzybów * pyłków * gazów Bardzo częste są zakażenia, przeważnie będące wynikiem infekcji...
Zjawisko mimetyzmu i mimikry w świecie zwierząt
Mimetyzm, czyli inaczej mimezja, to zdolność upodabniania się wyglądem do otoczenia, zjawisko dość często występujące w świecie zwierząt, dzięki któremu zwierzę zyskuje dodatkową ochronę przed wrogami naturalnymi. Bardzo podobne zjawisko, również...
Budowa i funkcje układu odpornościowego człowieka
Choroby zakaźne przez długi okres nie były dobrze poznane. Długo opierano się na wiadomościach, które to dostarczyli nam już starożytni Grecy. Nikt nie mógł prawidłowo od-gadnąć zagadki śmierci milionów ludzi, dotkniętych chorobą. Dawniej...
Dojrzałość i wiek średni
Dojrzałość to okres w życiu człowieka trwający od 19 do 40 roku. To okres, w którym w pełni są ukształtowane fizyczne i psychiczne cechy człowieka umożliwiające funkcjonowanie w społeczeństwie,...
Charakterystyka i podział głównych grup drobnoustrojów
Drobnoustrojami, czyli mikroorganizmami nazywamy formy żywe, niewidoczne gołym okiem. Organizmy jednokomórkowe (mikroskopijnej wielkości, mierzonej w mikrometrach), do których zalicza się: 1. Wirusy - Virales, 2. Bakterie -...
Systematyka grzybów jadalnych i grzyby jadalne
GRZYBY WŁAŚCIWE: PLEŚNIAK BIAŁY,DROŻDŻE PIWNE,MAŚLAK ŻÓŁTY PROSTY: CHROBOTEK KORALKOWY, ZŁOTOROST ŚCIENNY GRZYBY JADALNE: GRZYBY JADALNE SĄ BARDZO...
Regulacja nerwowo hormonalna
Układ nerwowy i hormonalny Zapewniają harmonijny rozwój i funkcjonowanie organizmu, regulacja nerwowa-szybka i krótka, hormonalna-wolna i działa dłużej; Układ Hormonalny: tworzą gruczoły wydzielania wew.(gruczoły dokrewne); Układ nerwowy:...
Kleszcze, choroby i profilaktyka
Kleszcze W Polsce występuje około 20 gatunków kleszczy (spośród ponad 800 żyjących na Świecie). Najwięcej można ich spotkać w rejonie Białegostoku, Suwalszczyzny, Mazur, Pomorza i okolicach Szczecina. W polskim klimacie kleszcze żerują od...
Witaminy - rola, źródła, skutki niedoboru.
WITAMINY (A,D,E,K,B1,PP,B2,B6,B11,B12,C) Materiał należy czytać w następujący sposób. 1. Rola 2. Źródła 3. Niedobór WITAMINA A (retinol, beta- karoten) Rola - współtworzenie rydopsyny (utrzymanie pobudliwości komórek...
Pytania z biologii (2 klasa LO)
Biologia I Semestr 1.Omów właściwości tkanki chrzęstnej i kostnej Tkanka chrzęstna, chrząstka - ,rodzaj tkanki łącznej.składa się z elastycznej i wytrzymałej substancji międzykomórkowej,wytwarzanej przez komórki chrzęstne.Tkanka chrzęstna...
Substancje organiczne – cukry, tłuszcze, białka.
CUKRY [węglowodany] Cukry to związki [łańcuchy węglowe] w których występują naraz grupy hydroksylowe [OH] i karbonylowe [COH]. Podział cukrów -Proste: triozy: aldehyd glicerolowy - C3H6O3 pentozy: ryboza – C5H10O5, rybuloza - C5H10O5,...
Alternatywne źródła energii
ALTERNATYWNE ŹRÓDŁA ENERGII Od początku lat 90-tych obserwuje się wzrost zainteresowania alternatywnymi źródłami energii. Wykorzystanie energii słonecznej na świecie wzrosło dwukrotnie, wiatrowej czterokrotnie. Przynosi ono korzyści zarówno...
Ekosystem.
Praca domowa- pytania o ekosystem 1.Wymień ekosystemy wodne i podaj, jaki procent stanowi największy ocean Ziemi. Ekosystemy wodne dzielą się na ekosystemy morskie(zatoki, morza, oceany) i ekosystemy słodkowodne (wody stojące- stawy,...
Rozwój zrównoważony
Widmo kryzysu ekologicznego posiada dynamikę o wymiarze globalnym. Kryzys oznacza tu ingerencję człowieka w układy przyrodnicze, które przekraczają zdolność środowiska do samodzielnej kompensacji zachodzących zmian. Przyczyn kryzysu ekologicznego,...
Jak pełni swoje funkcje życiowe?- Magot
Magot Rząd: Naczelne Rodzina: Makakowate Rodzaj/gatunek: Macaca sylvanus Magoty są łagodnymi małpami. W przeszłość magoty występowały w całej Afryce Północnej. Obecnie spotkać je można w Algierii i Maroku, w cedrowych, jodłowych...
Budowa i rola ośrodkowego układu nerwowego
1. Budowa mózgu a) warstwa wewnętrzna , podkorowa (istota biała) zbudowana jest ze ściśle przylegających do siebie włókien nerwowych b) warstwa zewnętrzna , kora mózgowa (istota szara) zbudowana jest z ciał komórek nerwowych . Znajdują się w...
Plan zajęć o tematyce ochrony środowiska dla kółka ekologicznego
MIESIĄC TEMAT PRZEBIEG ZAJĘĆ UWAGI Wrzesień Lekcja organizacyjna zapoznanie z planem zajęć zrobienie listy uczestników biorących udział w kole zainteresowań przeprowadzenie ankiety związanej z ekologią i ochroną...
Biologia - Budowa i synteza białka
Cecha DNA RNA Łańcuchy (polinekleotydowe) Bardzo długie, kilka mln nukleotydów Krótkie, od 100 do tys nukleotydów Cukier (pentoza) Deoksyryboza Ryboza Zasady azotowe A T C G AC G Uracyl Rola biologiczna Źródło informacji genetycznej, steruje...
Jak szybko rozkłada się martwe ciało?
Gdy człowiek umiera i zostaje pogrzebany według obrządku chrześcijańskiego, jak to jest przyjęte w naszym kręgu kulturowym, duchowny wypowiada przed spuszczeniem trumny do grobu powszechnie znane słowa: „Ponieważ Bóg Wszechmogący powołał...
Budowa układu rozrodczego kobiety - opis
Jajniki mają kształt i wielkość migdałów i umieszczone są w dolnej części jamy brzusznej otrzewnej. Są zbudowane z warstwy zewnętrznej korowej utworzonej przez pęcherzyki jajnikowe. Na powierzchni czynnych jajników spotkać można również...
Choroby bakteryjne
Ropne choroby skóry są wywołane głównie przez gronkowce, paciorkowce oraz zakażenia mieszane. Zakażenia gronkowcowe obejmują zapalenia mieszków włosowych, figówkę, czyraki, ropnie mnogie pach, ropnie mnogie niemowląt, liszajec pęcherzowy...
Porównanie układów - jamochłonów,, płazińców, nicieni, pierścienic, mięczaków, stawonogów, szkarłupni
Układy: - jamochłonów (1), - płazińców (2), - nicieni (3), - pierścienic (4), - mięczaków (5), - stawonogów (6), - szkarłupni (7) Układ oddechowy 1. wymiana gazowa na drodze dyfuzji; 2. wymiana gazowa bezpośrednio przez...
Na czym polega utlenianie i spalanie?
Spalanie Spalanie - to gwałtowny proces, któremu towarzyszy wydzielanie energii w postaci ciepła i światła np. Spalanie (utlenianie) węgla C O2----->CO2 en.świetlna Spalanie (utl. )magnezu Mg O2------>MgO2 en.cieplna en.świetlna...
Dowody ewolucji
BEZPOŚREDNIE DOWODY EWOLUCJI WIEK ZIEMI Wiek Ziemi oceniany jest na ok. 5 mld lat. Do jego określenia służą izotopy promieniotwórczych pierwiastków : Uran 238, Potas 40 – do określania wieku skał i minerałów. Węgiel C14 służy do określania...
Narwiański Park Narodowy
Położenie i powierzchnia: Narwiański Park Narodowy leży w północno-wschodniej części Polski w województwie podlaskim. Powierzchnia całkowita parku utworzonego w 1996 r. wynosi 7350 ha. Na terenie parku dominuje własność prywatna, głównie...
Odżywianie
Odżywianie - m.in. proces życiowy polegający na dostarczeniu pokarmu każdej żywej komórce (w sposób samożywny lub cudzożywny). Pobrany pokarm jest wykorzystywany przez organizm jako materiał budulcowy, energetyczny, zapasowy i regulatorowy....
Budowa układu rozrodczego mężczyzny
Jądra- zbudowane są z kanalików nasiennych ułożonych w postaci pławików. Są to gruczoły wydzielania endokrynowego, gdyż komórki śródmiąższowe znajdującego się między kanalikami produkują testosteron, zaś jako gruczoły egzokrynowe produkują...
Makroelementy i mikroelementy
Prawidłowe funkcjonowanie organizmu człowieka możliwe jest dzięki sprawnej współpracy białek, tłuszczów, wody, węglowodanów i witamin. Jednym z elementów ludzkiego ciała, bez którego życie byłoby niemożliwe, są składniki mineralne. W przyrodzie...
Komórka zwierzęca i roślinna
Obecnie jest wiadomo, że wszystkie organizmy żywe zbudowane są z większej lub mniejszej liczby komórek. Występują więc organizmy jednokomórkowe np. bakterie, pierwotniaki lub wielokomórkowe, zbudowane z wielu współpracujących ze sobą komórek....
Budowa komórek (roślinna, zwierzęca, bakteryjna) oraz elementy, które je różnią.
Elementy komórki zwierzęcej 1 - jąderko; 2 - błona jądra komórkowego; 3 - rybosom; 4 - pęcherzyk; 5 - szorstkie retikulum endoplazmatyczne; 6 - aparat Golgiego; 7 - mikrotubule; 8 - gładkie retikulum endoplazmatyczne; 9 - mitochondrium;...
Genetyka i ewolucjonizm-test rozwiązanie.
Cześć1 1)Nauka o przekazywaniu cech dziedzicznychto:-genetyka- 2)Cząstki kwasu DNAzbudowane są z:-nukleodytów- 3)Kwas DNAprzedstawia się jako:AAGGTCTCAG a odpowiednik to tego:-TTCCAGAGTC- 4)Genotyp to:-wszystkie geny organizmy- 5)Płeć...
Układ pokarmowy, układ wydalniczy i układ oddechowy
UKŁAD POKARMOWY.. Części: 1. jama ustna. 2. gardło. 3. przełyk 4. żołądek. 5. jelito cienkie. 6. jelito grube. 7. odbyt Ad. 1. usta- wywinięta śluzówka. a) zęby mleczne i stałe. heterodontyzm- zróżnicowanie zębów. siekacze,...
Ekosystem morza i oceanu
Organizmy roślinne i zwierzęce zamieszkujące morza i oceany różniąsię w zależności od głębokości, na której występują. Najprostszym podziałem jest wyróżnienie toni wodnej, czyli tzw. Pelagialu, z formami życia niezależnymi od podłoża, oraz dna,...
Mięczaki
Systematyka : - Chitony - Jednotarczowce - Ślimaki - Łódkonogi - Małże - Głowonogi Tryb życia i środowisko : - Organizmy wolnożyjące - Mało aktywne (ślimaki, małże) - Najaktywniejsze (głowonogi) - Formy wodne...
Czynniki środowiska ograniczjące występowanie organizmów
ŚRODOWISKO ORGANIZMÓW ŻYWYCH: A) lądowe B) wodne. RÓŻNICE: - temperaturą -zawartością tlenu i dwutlenku węgla -odmiennymi warunkami świetlnymi -zasobnością soli mineralnych -odczynem(pH) -stopniem oddziaływania czynników mechanicznych :...
Matura ustna
1.wymień budowę i funkcje związków organicznych występujących w organizmie CUKRY(węglowodany): zbudowane od 3-7 atomów węgla- monosacharydy-(cukry proste); są rozpuszczalne w wodzie; są niezbędnym składnikiem płynów ustrojowych-...
Formacje roślinne
Formacje roślinne FORMACJE DRZEWIASTE Lasy strefy okołorównikowej są to lasy wiecznie zielone (dżungla, selva). Panuje tam przez cały rok wysoka temperatura i padają obfite deszcze. Roślinność jest bardzo bujna i rośnie bardzo szybko. Na 1...
Biologia- odżywianie
Biologia- odżywianie Biologia / Biologia - prace przekrojowe / Biologia- odżywianie Odżywianie = samożywność (autotrofizm); cudzożywność (heterotrofizm) Przepływ energii w świecie: energia świetlna = (chlorofil)>e. Chemiczna- którą...
Tkanki
Tkanka to zespół komórek o podobnym pochodzeniu i budowie wraz z substancjami przez nie wytwarzanymi. Komórki te pełnią tę samą funkcje. Tkanki TKANKA NABŁONKOWA składa się z komórek ściśle do siebie przylegających, tworzących jednolite warstwy...
Biologia w pytaniach i odpowiedziach
1.Jakie są rodzaje układu nerwowego? -centralny/ mózg, rdzeń kręgowy -obwodowy/ podlega naszej woli(nerwy obwodowe dochodzą do mięśni szkieletowych) -autonomiczny czyli wegetatywny/ nie podlega naszej woli(nerwy dochodzą do narządów...
Czynniki wpływające na biosferę
Zjawiska wpływające na klimat i warunki życia w biosferze to: • efekt cieplarniany • kwaśne deszcze • dziura ozonowa Efekt cieplarniany (szklarniowy) polega na podwyższaniu się temperatury atmosfery. Ocieplanie klimatu Ziemi wynika ze...
Mitoza
Mitoza - podział jądra komórkowego, któremu towarzyszy precyzyjne rozdzielenie chromosomów do dwóch jąder potomnych. W jego wyniku powstają jądra potomne, które mają taką samą liczbę chromosomów co jądro dzielące się. Podziały mitotyczne są...
