WITAMINY Witamina A - wzmaga wzrost i witalność. - pomaga organizmowi eliminować infekcje. - ważna dla procesu widzenia i dla eliminowania ślepoty zmierzchowej. - pomaga kościom, zębom, włosom i skórze. - utrzymuje wątrobę i organy...
Dodatkami do żywności nazywa się substancje, które same nie są środkami spożywczymi i najczęściej nie posiadają wartości odżywczej. Do żywności dodawane są celowo, aby oddziaływać na jej charakterystyczne cechy, np. konsystencję, smak, zapach,...
Mejoza – podział jądra komórkowego, w wyniku którego liczba chromosomów w jądrach potomnych zredukowana zostaje do połowy. Obejmuje 2 podziały, następujące jeden po drugim. Zachodzi podczas tworzenia się komórek rozrodczych u zwierząt lub...
Do makroskładników zaliczamy m.in. tlen, wodór, węgiel, azot, fosfor, siarkę, potas, wapń, magnez, chlor. WAPŃ Wapń jest substancją mineralną, która pełni w procesie przemiany materii bardzo różne zadania. Używane na budowach wapno jest...
Alkohol jest wszechobecny. Nie jest wymysłem nowym, towarzyszy człowiekowi od wieków. Jednakże spożycie napojów alkoholowych z roku na rok wzrasta, a wiek spożywających alkohol w ostatnich latach obniża się. Alkohol oddziałuje na wszystkie tkanki...
Mięso zwierząt świeżo ubitych najczęściej nie jest całkowicie jałowe. Stopień zanie-czyszczenia mięsa zależy od: • stanu zdrowia zwierzęcia, • warunków w jakich znajdowało się ono bezpośrednio przed ubojem, • warunków higienicznych uboju, •...
to skrot od słowa elektroencefalogram (zapis czynnosci bioelektrycznej mózgu). Badanie to służy do wykazania zmian w zakresie ,,elektrycznej" reakcji mozgu(które mogą swiadczyc o stanach -> zapalnych ,guzach lub innych procesach chorobowych).Aby...
Płazy są pierwszymi kręgowcami lądowymi, stanowią małą gromadę kręgowców. Występują na niewielkich obszarach, okolice przybrzeżne wód słodkich oraz miejsca bagniste i podmokłe. Współcześnie żyjące płazy dzielimy na trzy rzędy: bezogonowe (żaby,...
Podstawowym elementem układu nerwowego jest komórka nerwowa z odchodzącymi od niej wypustkami. Liczne krótkie wypustki tworzące drzewkowate rozgałęzienie nazywają się dendrytami. Jedna wypustka jest długa, pokryta zwykle tłuszczową jasną otoczką,...
1.Struna grzbietowa spełnia funkcję szkieletową dzięki: a) turgorowi komórek je budujących b)napięciu mięśni ją otaczających c)wysokiemu ciśnieniu płynu który ją wypełnia d)przesyceniu jej solami wapnia 2.Metameria jest widoczna w...
Inżynieria genetyczna jest to zbiór metod pozwalających na dokonanie modyfikacji w genomie organizmów żywych. Z technicznego punktu widzenia otwiera to nadzwyczajne możliwości. Można np. wytworzyć bakterie, które będą wydzielały takie substancje...
Wiele osób tweirdzi, że musimy jak najszybciej wybudować elektrownię atomowa. Zapotrzebowanie na prąd wciąż rośnie, dlatego powinniśmy produkować jak najwięcej własnej energii. Czy taka jest prawda? Raport Międzyrządowego Zespołu do spraw Zmian...
to tekst, z ktorego sie uczylem do sprawdzianu Grzyby to organizmy plechowe występujące na lądzie. Potrzebują do życia odpowiedniej wilgotności, temperatury (15-30oC), podłoża z dostatkiem materii organicznej. Klasyfikacja grzybów opiera się na...
Naturalne sposoby sterowania płodnością(naturalna antykoncepcja): - Metoda kalendarzowa - Metoda termiczna - Kalendarzyk małżeński - Obserwacja śluzu metodą Billingsów - Metoda wykorzystująca testy biochemiczne - Stosunek przerywany...
Niemal trzy czwarte powierzchni Ziemi pokrywa woda, a są miejsca w oceanach, gdzie jej głębokość osiąga kilka kilometrów. Zamarznięta woda tworzy pokrywy lodowe na biegunach północnym i południowym, a najwyższe łańcuchy górskie przez cały rok...
Bakterie i Sinice zgrupowane są w odrębnym królestwie Prokaryotae, gdyż ich bezjądrowa budowa komórkowa uważana jest za podstawową różnicę dzielącą je od innych żywych organizmów. Komórki bakteryjne są bardzo małe. Objętość jednej takiej...
Eutanazja jest to według prawa zabicie człowieka, np. nieuleczalnie chorego, na jego żądanie i pod wpływem współczucia. Są jednak sytuacje, kiedy chory nie ma kontaktu z rzeczywistością, nie może nawiązać jakiejkolwiek łączności ze światem. Co...
1. GLISTA LUDZKA - GLISTNICA Jest to jedna z najczęstszych chorób pasożytniczych przewodu pokarmowego. Jak się zarażamy glistnicą? Do zakażenia dochodzi drogą pokarmową przez połknięcie jaj, przenoszonych przez brudne ręce, zanieczyszczony...
1. Warstwy skóry: a) Naskórek • tworzy go 5 warstw: rogowa, jasna, ziarnista, kolczysta, podstawna • jest zbudowany z kilku warstw o łącznej grubości ok. 0,5mm • u podstawy naskórka znajduje się warstwa rozrodcza, której zadaniem jest...
Wścieklizna jest ostrą wirusową chorobą zakazaną zwierząt, grożną dla człowieka w przypadku pokąsania przez chore zwierzę. Klinicznie przebiega jako zapalenie mózgu. Etiologia. Chorobę wywołuje wirus neurotropowy, należący do grupy...
Ekspansja pustyni Pustynia pochłania prawie 6 mln hektarów rocznie. Jej rozrost wyjaławia stopniowo coraz to nowe połacie ziemi i zagraża prawie 60 krajom zamieszkałych przez około miliard ludzi. Pustynia rozprzestrzenia się z alarmującą...
Człowiek jest częścią środowiska co najmniej od 2 mln. lat. Od początku swojego istnienia oddziałuje na przyrodę zmieniając oraz dostosowując ją do swoich bieżących potrzeb. Proces ten nabrał znacznego przyśpieszenia jakieś 8-10 tys. lat temu...
Czynniki kancerogenne, ogół czynników zwiększających ryzyko rozwoju nowotworu, przy współistniejących predyspozycjach genetycznych (powodujących np. poważne niedobory odpornościowe) danego organizmu. Ogólnie czynniki rakotwórcze można podzielić...
TRANSPORT Substancje mogą być transportowane w stanie rozpuszczonym, np. aminokwasy, monosacharydy (u zwierząt) i disacharydy (u roślin) lub w postaci drobnocząsteczkowych zawiesin, np. drobiny tłuszczu. Do podstawowych zadań należy:doprowadzanie...
MERYSTEMY (tk. twórcze): 1. wierzchołkowe stożki wzrostu pędu i korzenia – powodują przyrost rośliny w osi pionowej 2. boczne powodują przyrost rośliny na grubość (kambium, felogen) TKANKI STAŁE 1. Miękisz a) podstawowy wypełnia...
1. Narząd wzroku to gałka oczna i narządy dodatkowe oka. Gałka oczna jest kształtem zbliżona do kuli, waży ok. 7g. Znajduje się w oczodole, który tworzony jest przez 7 kości twarzy czaszki i ma kształt piramidy. Gałka oczna składa się z trzech...
''Uroki otaczającej nas przyrody'' to szeroko pojęty temat. Dla jednych cennym obiektem jest stary dąb z którym kojarzą się opowiadane nam przez dziadków podania...dla innych naturalnym cudem przyrody jest kwitnący latem sad zza domem...
Energia była, jest i będzie potrzebna ludziom w ich życiu. Jej postać, forma czy wykorzystanie może być różne, ale przede wszystkim potrzebujemy jej przy produkcji przemysłowej, transporcie, ogrzewaniu czy oświetleniu. Początkowo tej energii...
Zdolność układu nerwowego do odbierania bodźców świetlnych i przetwarzania ich w mózgu na wrażenia wzrokowe jest określana jako zmysł wzroku. Anatomiczną postacią tego zmysłu jest narząd wzroku, który składa się z gałki ocznej, aparatu ochronnego...
Prezentacja multimedialna znajduje się w załączniku poniżej
Ochrona Atmosfery to zapobieganie przekraczaniu w powietrzu atmosferycznym dopuszczalnych stężeń substancji zanieczyszczających i ograniczanie lub usuwanie ilości substancji wprowadzanych do powietrza atmosferycznego przez zakłady produkcyjne i...
Tarczyca jest dużym gruczołem wydzielania wewnętrznego, położonym przed tchawicą w dolnej części szyi. Waży około 20 gramów. Składa się z dwóch płatów (prawego i lewego) połączonych wąskim pasmem tkanki, które nosi nazwę węziny. W niektórych...
1. Automatyzm pracy serca węzeł zatokowo-przedsionkowy to naturalny rozrusznik serca będący elementem tzw. układu przewodzącego, który jest odpowiedzialny za wytwarzanie i rozprowadzanie impulsów elektrycznych pobudzających skurcze serca. 2....
TKANKI Tkanki roślinne. Tkanka to zespół komórek o wspólnym pochodzeniu i podobnej budowie, spełniający ściśle sobie tylko właściwe funkcje. Tkanki roślinne dzielimy na twórcze i stałe: 1. stałe: miękiszowa (zasadnicza, asymilacyjna,...
„Różnice w konstytucjonalnej budowie ciała” Nie ma na świecie dwóch identycznych osób, przy czym różnice osobnicze nie ograniczają się wyłącznie do budowy fizycznej. Różnice zachodzą także w budowie psychicznej człowieka, w jego charakterze i...
Gen-fragment DNA kodujący jedno białko Allele-alternatywne postacie genu zajmujące ten sam locus w chromosomach hom. Homozygota-organizm diploidalny mające identyczne allele w obu chromosomach Genotyp-zestaw wszystkich alleli zawartcyh w DNA...
AIDS jest chorobą wywołaną przez wirusa HIV, który uszkadza układ odpornościowy organizmu ludzkiego, w wyniku, czego dochodzi do zakażeń różnymi drobnoustrojami lub rozwoju pewnego rodzaju nowotworów. AIDS- zespół nabytego upośledzenia...
Wirusy – Virales, są to twory biologiczne nie mające budowy komórkowej, których przynależność do świata organizmów jest wciąż dyskutowana. Nie mają własnych układów enzymatycznych związanych z procesami energetycznymi i syntezą białek. Przy...
Ekosystem - układ ekologiczny obejmujący żywe organizmy i środowisko nieożywione (biocenoza i jej biotop), w którym zachodzi obieg materii i przepływ energii. W ekosystemach jezior światło jest pierwszą zmienną wpływającą, na produkcje...
Zaburzenia łaknienia Odżywianie się jest jedną z niezbędnych czynności życiowych organizmu ludzkiego. Jednak zaburzenia łaknienia występujące u niektórych ludzi stanowią poważne zagrożenie dla równowagi i podkopują emocjonalne zdrowie jednostki....
Organizmy transgeniczne są to organizmy, których materiał genetyczny został wzbogacony o obce geny przeniesione z innego gatunku, wprowadzone do komórek przy pomocy metod inżynierii genetycznej. Organizmy takie mają ogromne praktyczne, (np....
Leczenie powinno być podporządkowane bezwzględnej zasadzie - nie stosować środków, których użycie nie jest uzasadnione stanem patologii, a więc - unikać leczenia się na własną rękę, bez zasięgnięcia opinii lekarza. Przy ocenie skuteczności...
Tundra to obszar bezleśny, ciągnący się pasmem wokół bieguna północnego. Charakteryzuje się surowym klimatem – długą i mroźną zimą oraz krótkim, chłodnym latem. Średnie temperatury stycznia w tundrach euroazjatyckich i amerykańskich wynoszą od –16...
Naukowcy są w stanie kontrolować coraz to nowe aspekty życia. Mogą własne zwierzęta, drzewa i zboża. Ten zakres kontroli to jednak za mało dla przemysłu genetycznego. Poprzez zdobycie praw do własności do genów, przemysł stopniowo przejmuje...
Grzyby, typ cudzożywnych organizmów roślinnych ok.80 tys.gat.\plechowcow ,jedno lub wielokomórkowych, rozprzestrzenionych na całej, kuli ziemskiej. Ciało wegetatywne g. Złożone jest zwykle z nitkowatych strzępek ,których splot nazywa się grzybnia...
Allel – allele są wariantami jednego genu warunkującymi przeciwstawność danej cechy lub cech. Oznacza się je symbolami literowymi, np. A, a; B, b; IA, IB, i0 itd. Allel dominujący – taki, który ujawnia się w heterozygocie (duże litery). Allel...
Układ pokarmowy, układ trawienny, zespół narządów służących do przyjmowania pokarmów, rozkładania większych substancji pokarmowych na mniejsze za pomocą enzymów trawiennych a następnie wchłaniania ich do krwi. Wyraźny przewód pokarmowy wraz z...
FITOHORMONY Fitohormony są to hormony roślinne, regulujące główne procesy wzrostu i rozwoju roślin. Są to związki o charakterze sygnałów chemicznych, produkowane przez określone tkanki, transportowane do obszarów rośliny w których inicjują...
Ogólnie o doświadczeniu Stanley’a Miller’a... W 1953 r. Stanley Miller stworzył model prehistorycznej "atmosfery" Ziemi: naczynia wypełnionego wodą, nad która unosiła się mieszanina gazów takich jak metan i amoniak. Miller przepuszczał przez...