profil

Słownik języka polskiego

Angielski Angielski SMS 155
Biologia Biologia Przewodnik szkolny 468
Biologia Biologia SMS 151
Chemia Chemia Przewodnik szkolny 555
Chemia Chemia SMS 132
Fizyka Fizyka SMS 277
Geografia Geografia SMS 100
Gramatyka polska Gramatyka polska SMS 147
Historia Historia Przewodnik szkolny 190
Literatura Literatura SMS 142
Niemiecki Niemiecki SMS 113
Słownik etymologiczny języka polskiego Słownik etymologiczny języka polskiego Słownik języka polskiego 7783
Słownik Frazeologiczny Słownik Frazeologiczny Słownik językowy 6690
Słownik języka polskiego Słownik języka polskiego Słownik językowy 804
Słownik motywów literackich Słownik motywów literackich Słownik języka polskiego 999
Słownik pisarzy Słownik pisarzy Słownik języka polskiego 184
Słownik postaci historycznych Słownik postaci historycznych Słownik historyczny 181
Wiedza o społeczeństwie Wiedza o społeczeństwie Przewodnik szkolny 200
i
# a b c d e f g h i j k l m n o p r s t u w y z
polecab/d

Idea

rzecz. ż przewodnia myśl, pogląd, sens, pomysł.   Idea (M. lp) niesienia pomocy najbiedniejszym przyświecała grupie wolontariuszy, którzy wyjechali do Afryki. Pani Bernadetta została wybrana radną do władz gminy i bardzo chce pomóc mieszkańcom, kierując się ideą (N. lp) unowocześnienia gminy z pomocą pieniędzy uzyskanych z funduszy Unii Europejskiej. Od dawna wiadomo, że ludzie działając w imię jakiejś idei (D. lp, ident. w C. i Ms. lp) są zdolni do okrucieństwa. Faszyści...

polecab/d

Identyfikacja

rzecz. ż utożsamienie się z czymś (np. z jakąś ideą, wzorcem, sposobem postępowania). rozpoznanie kogoś lub czegoś na podstawie dostępnych informacji   (w zn.1.) W firmie, w której pracuje pan Nowak, odbyło się szkolenie uświadamiające, jak ważna jest identyfikacja (M. lp) pracownika z firmą. (w zn. 2.) Z udziałem poszkodowanego przeprowadzono identyfikację (B. lp) złodzieja. Podczas identyfikacji (D. lp, ident. w C. i Ms. lp) wszyscy podejrzani okazali się podobni...

poleca85%

Ideologia

rzecz. ż zespół poglądów reprezentowanych przez grupę ludzi, związanych z jakimś porządkiem politycznym, społecznym itp.   Celem ideologii (D. lm) komunizmu i faszyzmu było absolutne podporządkowanie jednostki celom ideologicznym, ustalanym przez przywódcę. O ideologii (Ms. lp, ident. w D. i C. lp), która bezwzględnie wykorzystuje człowieka dla osiągnięcia celów politycznych z równoczesnym odebraniem mu podstawowych praw demokratycznych mówimy, że to totalitaryzm.

polecab/d

Idiom

wyrażenie (czasem pojedynczy wyraz) nie dające się dosłownie przetłumaczyć na inny język – przy tłumaczeniu dosłownym otrzymujemy w takim przypadku zestawienie pozbawione sensu (np. w języku angielskim słowo nut – dosł. orzech oznacza również: szaleniec, wariat; podobnie nie można przetłumaczyć dosłownie na angielski polskiego określenia o pokrewnym znaczeniu: czubek .

poleca100%

Ignorancja

rzecz. ż, br. lm nieznajomość czegoś, brak wiedzy, nieuctwo.   Posłowie opozycji podkreślali, że minister gospodarki, mówiąc o możliwościach szybkiego wdrożenia w kraju planu pozyskiwania energii z alternatywnych źródeł wykazał się całkowitą ignorancją (N. lp) oraz nieznajomością podstaw technicznych i finansowych takiego projektu. – Można zrozumieć, że pan minister nie musi znać się na wszystkim – oznajmił jeden z posłów. – Ale nie można wybaczyć takiej ignorancji (D. lp,...

poleca100%

Immunitet

rzecz. m przywilej nadawany niektórym osobom publicznym (np. posłom do parlamentu), chroniący je przed odpowiedzialnością karną.   W parlamencie podjęto decyzję o cofnięciu immunitetu (D. lp) jednemu z posłów, który – jak stwierdzili świadkowie – spowodował wypadek samochodowy i odjechał z miejsca zdarzenia. W obecnej kadencji Sejmu cofnięto już dwa immunitety (B. lm) poselskie. Posłowie ci w najbliższym czasie staną przed sądem.

polecab/d

Immunologiczny

przym. związany z naturalną odpornością organizmu na choroby, odpornościowy.   Wiele firm farmaceutycznych nieustannie pracuje nad opracowaniem nowych leków, wspomagających układ immunologiczny (M. lp) organizmu.   KOMENTARZ Immunologia jest dziedziną medycyny, zajmującą się badaniem odporności organizmu i jego reakcjami na czynniki, które mu zagrażają. Jest szczególnie ważna, gdy chodzi o przeszczepy narządów. Naukowcy od dawna pracują nad zniesieniem tzw. bariery...

polecab/d

Impas

rzecz. m, br. lm stan zastoju, braku postępu, stagnacja.   Rozmowy rządu ze strajkującymi górnikami znalazły się w impasie (Ms. lp), ponieważ żadna ze stron nie chciała się zgodzić na ustępstwa. Znany plastyk postanowił pojechać do Kazimierza nad Wisłą, aby odpocząć i malować tamtejsze pejzaże. Spodziewał się, że wkrótce wyjdzie z impasu (D. lp) twórczego, który go prześladował od wielu tygodni.

poleca67%

Imperializm

rzecz. m zachowanie jakiegoś państwa, zmierzające do maksymalnego rozszerzenia swoich wpływów (politycznych lub/i gospodarczych) kosztem innych państw.   Imperializm (M. lp, ident. w B. lp) miał swoje podłoże w czasach podbojów kolonialnych. Niektóre państwa, chcąc maksymalnie wykorzystać dobra innych krajów, zajmowały ich teren lub narzucały swoje rządy.

polecab/d

Import

rzecz. m, br. lm przywożenie towarów (także myśli technicznej) z innych krajów (przeciwieństwo eksportu).   Na posiedzeniu zarządu firmy produkującej ubrania zastanawiano się nad celowością dalszego importu (D. lp) bawełny z zagranicy. Dyrektor ds. produkcji podkreślał, że wobec wzrostu cen warto – zamiast upierać się przy dalszym imporcie (Ms. lp) – rozważyć dostawy krajowe.

poleca96%

In blanco

dokument nie wypełniony.   Pan Anatol brał pożyczkę, w której jedno z zabezpieczeń stanowił weksel in blanco .   KOMENTARZ Zwrot in blanco występuje najczęściej w związku: dokument podpisany in blanco . Takie podpisy składa się w wyjątkowych okolicznościach albo mając duże zaufanie do osoby, która wpisuje treść dokumentu już po jego podpisaniu, np. Dyrektor bardzo się spieszył na samolot, podpisał więc in blanco list, którego treść miał uzupełnić asystent i wysłać faksem .

polecab/d

Inauguracja

rzecz. ż oficjalne rozpoczęcie czegoś, otwarcie (zwykle uroczyste).   Inauguracja (M. lp) nowego roku akademickiego była szczególnie uroczysta, w tym roku uczelnia obchodziła 50. rocznicę swojego istnienia. W czasie inauguracji (D. lp, ident. w C. i Ms. lp) sezonu artystycznego w teatrze miejskim zebrały się władze miasta. Uroczystość rozpoczął burmistrz, podkreślając, że kolejny sezon teatralny rozpoczyna się w odnowionym budynku, do którego zespół mógł wrócić po trwającym 2...

polecab/d

Incognito

nieodm. anonimowo, pozostać nierozpoznanym, działać nieoficjalnie.   Jak możemy przeczytać w czasopiśmie Plotka i sensacja , minister X pojawia się często w klubie tanecznym Dancer . Minister przebywa tam incognito . Gwiazda serialu Będzie gorzej , kiedy nie bierze udziału w zdjęciach do kolejnego odcinka, sama odprowadza synka do przedszkola. W ciemnych okularach i czapce zachowuje incognito .

poleca100%

Incydent

rzecz. m wydarzenie mało istotne, marginalne, błahostka. zajście, wypadek.   (w zn. 1.) – Proszę się nie przejmować tymi informacjami o strajku generalnym – pocieszała dyrektora sekretarka. – Takie niewielkie protesty na kilku wydziałach, to tylko pojedyncze incydenty (M. lp). (w zn. 2.) Przed konsulatem napadnięto jednego z jego pracowników. Gazety na wiele dni skupiły się na tym incydencie (Ms. lp).

poleca67%

Indoktrynacja

rzecz. ż, br. lm ciągłe i trwałe wpajanie komuś jakiejś ideologii, narzucanie sposobu myślenia przez stosowanie agitacji.   Społeczeństwo polskie, zaraz po wojnie, było poddawane intensywnej indoktrynacji (C. lp, ident. w D. lp i Ms. lp). Wg komunistycznej propagandy Polska, jaki inne kraje bloku socjalistycznego, miała być nieustannie zagrożona przez działania „wrogich sił” z Europy Zachodniej i USA, których należało się strzec. Indoktrynowany naród zachował jednak trzeźwy...

poleca93%

Industrialny

przym. przemysłowy.   Wschodnia strona miasta to tylko małe domki i otaczające je łąki, za to zachodnia była bardzo industrialna (M. lp), wszędzie wznosiły się dymiące kominy, widać też było szyby kopalń, hałdy żużla i popiołu. Znany śląski fotograf często zamieszczał taki industrialny (M. lp) pejzaż na swoich zdjęciach.   KOMENTARZ Rzadko dziś używane słowo industrializacja oznacza uprzemysłowienie.

polecab/d

Infiltracja

rzecz. ż, br. lm przenikanie (ideologii, wpływów, wojska, agentów).   Wczorajsze posiedzenie rządu poświęcone było m.in. zagadnieniu infiltracji (D. lp, ident. w C. i Ms. lp) ministerstw przez służby specjalne, która wg wielu polityków była bardzo intensywnie prowadzona.

poleca100%

Inflacja

rzecz. ż (ekon.) sytuacja w gospodarce, w której na rynku jest więcej pieniędzy, niż towaru, na skutek czego produkty są coraz droższe.   Wiele zjawisk ekonomicznych składa się na zwiększenie inflacji (D. lp, ident. w C. i Ms. lp) powyżej przewidywanego w tym roku poziomu. Do inflacji (D. lm) w wielu krajach dochodziło na skutek wadliwej polityki państw, które chcąc uniknąć kryzysu dodrukowywały pieniądze.   KOMENTARZ Przeciwieństwem inflacji jest deflacja, czyli...

polecab/d

Informacja

rzecz. ż wiadomość. (mat., inf.) pojęcie (także rozumiane jako odrębny dział) z zakresu matematyki i informatyki, dotyczące zagadnień opracowywania, przetwarzania, gromadzenia i zapisywania danych. (pot.) miejsce, w którym udzielane są informacje.   (w zn. 1.) Jak podaje dzisiejsza prasa, opierając się na wiarygodnym źródle informacji (D. lp, ident. w C. i Ms. lp), prokuratura przygotowuje kolejne wnioski w sprawie zatrzymań wysokich funkcjonariuszy państwowych...

poleca29%

Informatyka

rzecz. ż nauka zajmująca się całością zagadnień związanych z opracowywaniem informacji, jej przechowywaniem, transmisją i wykorzystaniem w komputerach.   Paweł stara się wiedzieć jak najwięcej o współczesnej informatyce (Ms. lp, ident. w C. lp). Spodziewa się, że techniki informatyczne będą ciągle się rozwijały, i dlatego chciałby studiować informatykę (B. lp).   KOMENTARZ Termin informatyka rozpowszechnił się w języku polskim niedawno, wcześniej posługiwano się starszym...

polecab/d

Inicjatywa

rzecz. ż, br. lm projekt, pomysł połączony z energią do jego realizacji, bodziec, umiejętność samodzielnego działania, energia.   w zn. 1.) Dzięki inicjatywie (C. lp, ident. w Ms. lp) grupy mieszkańców, którzy przygotowali we własnym zakresie projekt i znaleźli taniego wykonawcę, spółdzielnia mieszkaniowa zobowiązała się do wybudowania placu zabaw dla dzieci. (w zn. 2.) Pan Marcin jest człowiekiem pełnym inicjatywy (D. lp); mimo pracy zawodowej, która pochłania mu...

polecab/d

Innowacja

rzecz. rz unowocześnienie, wprowadzenie zmian, modernizacja.   Podczas zebrania prezes firmy zauważył, że wielu pracowników jest niechętnych innowacjom (C. lm). Jedną z niedawno wprowadzonych innowacji (D. lp, ident.w C. i Ms. lp), jakie wymienił, jest obowiązek niszczenia nieaktualnych dokumentów w specjalnych niszczarkach. Wiele wprowadzonych w ubiegłym roku innowacji (D. lm), m.in. komputerowy system zarządzania czasem pracy, nie znalazło poparcia wśród pracowników....

polecab/d

Instancja

rzecz. ż każdy z poziomów w systemie instytucji uprawniony do konkretnych działań.   Mężczyzna oskarżony o włamanie został skazany przez sąd wojewódzki, a potem – z braku dowodów – uniewinniony przez sąd pierwszej instancji (D. lp, ident. w C. i Ms. lp).

poleca25%

Instytucja

rzecz. ż urząd publiczny, zakład pracy lub inne miejsce, mające określoną i rozbudowaną strukturę organizacyjną.   Często mówi się o tym, że wiele instytucji (D. lm) publicznych nie działa dla dobra obywatela, ale robi wszystko, aby przeszkodzić mu w sprawnym załatwieniu sprawy. Instytucja (M. lp) naukowa, dla której pracował doktor Wiadomski, miała wiele oddziałów w kraju i własny ośrodek projektowo-badawczy.

polecab/d

Intelekt

rzecz. ż, br. lm umiejętność myślenia, rozumowania, konstruowania logicznych wniosków, rozum   O intelekcie (Ms. lp) i jego specyficznych możliwościach napisano wiele prac z zakresu psychologii i nauk pokrewnych. Możliwości intelektu (D. lp) są ogromne. Ludzie nigdy nie zaprzestaną poszukiwań intelektualnych i dzięki temu cywilizacja będzie się rozwijać.

i
# a b c d e f g h i j k l m n o p r s t u w y z