profil

Słownik języka polskiego

Angielski Angielski SMS 155
Biologia Biologia Przewodnik szkolny 468
Biologia Biologia SMS 151
Chemia Chemia Przewodnik szkolny 555
Chemia Chemia SMS 132
Fizyka Fizyka SMS 277
Geografia Geografia SMS 100
Gramatyka polska Gramatyka polska SMS 147
Historia Historia Przewodnik szkolny 190
Literatura Literatura SMS 142
Niemiecki Niemiecki SMS 113
Słownik etymologiczny języka polskiego Słownik etymologiczny języka polskiego Słownik języka polskiego 7783
Słownik Frazeologiczny Słownik Frazeologiczny Słownik językowy 6690
Słownik języka polskiego Słownik języka polskiego Słownik językowy 804
Słownik motywów literackich Słownik motywów literackich Słownik języka polskiego 999
Słownik pisarzy Słownik pisarzy Słownik języka polskiego 184
Słownik postaci historycznych Słownik postaci historycznych Słownik historyczny 181
Wiedza o społeczeństwie Wiedza o społeczeństwie Przewodnik szkolny 200
#
# a b c d e f g h i j k l m n o p r s t u w y z
poleca90%

Alienacja

rzecz. ż, br. lm dobrowolne lub przymusowe wyobcowanie ze środowiska lub grupy, psychiczne lub/i fizyczne oddalenie od ludzi, wśród których powinno się żyć; osamotnienie.   – Nie mogę zrozumieć Artura i tej jego ciągłej alienacji (D. lp, ident. w C i Ms. lp) ze środowiska studenckiego – martwił się ojciec. – Mija już prawie rok odkąd rozpoczął studia, a on nie tylko z nikim się nie zaprzyjaźnił, ale nawet chodzi do innej biblioteki niż jego koledzy. Jest zupełnie wyalienowany –...

poleca84%

Eskalacja

rzecz. ż, br. lm narastanie, zwiększanie się czegoś; słowo używane dla określenia podsycania niepokojów, prowadzących często do konfliktów (także o charakterze zbrojnym).   Dużo miejsca w mediach zajmuje sprawa eskalacji (D. lp, ident. w C. i Ms. lp) konfliktu palestyńsko-izraelskiego w Strefie Gazy.

poleca89%

Laicki

przym. świecki, preferujący oddzielenie państwa od kościoła, kierujący się świeckim podejściem w odniesieniu do obywateli i instytucji państwowych. nieprofesjonalny, nie znający się na rzeczy, dyletancki.   (w zn. 1.) Państwa kierujące się laicką (N. Ip) ideologią dbają o oddzielnie spraw religii od instytucji państwowych, szkół, urzędów itp. Nadanie laickiego (D. Ip) charakteru instytucjom państwowym ma na celu pokazanie ich niezależności oraz dostępności dla...

poleca93%

Baner

rzecz. m wiszący element reklamowy, rodzaj transparentu, zwykle wykonanego z tworzywa sztucznego i dającego się łatwo montować i demontować; banery najczęściej możemy zobaczyć na ulicach lub podczas wydarzeń w plenerze (imprezy sportowe itp.); na banerze przeważnie umieszczone jest logo firmy, nazwa, przekaz reklamowy.   W klubie sportowym „Victoria”, tuż za bramką, powieszono duży baner (B. lp) reklamowy. Podczas meczu kibice przyglądali się banerowi (C. lp), na którym...

poleca82%

Afirmacja

rzecz. ż, br. lm akceptacja, podziw, uznanie dla kogoś/czegoś.   Pani Janina jest osobą pogodną, której sposób bycia charakteryzuje umiejętność przyjmowania z uśmiechem problemów, jakie ją spotykają. Wszyscy, którzy ją znają,wyrażają się z uznaniem o jej afirmacji (Ms. lp, ident. w D. i C. lm) życia i ciepłym podejściu do ludzi i zwierząt.   KOMENTARZ Słowo afirmacja , a także pochodzący od niego czasownik afirmować w ciągu ostatnich lat częściej pojawiają się w języku...

poleca91%

Manipulacja

rzecz. ż celowe działanie wywierające wpływ na kogoś bez jego wiedzy, zmierzające do zmylenia, oszukania (zmanipulowania) w celu osiągnięcia własnych korzyści. wykonywanie jakiejś czynności ręcznie (zazwyczaj skomplikowanej i wymagającej precyzji).   (w zn. 1.) Powstało wiele różnych teorii psychologicznych na temat manipulacji (D. lp, ident. w C. i Ms. lp). Niektórzy ludzie stosują manipulację (B. lp), aby osiągnąć doraźne korzyści, np. w pracy, inni – na wyższych...

poleca78%

Komunalny

przym. odnoszący się do jakiejś większej grupy, np. mieszkańców miasta; służący im i będący własnością miasta.   W obrębie naszego miasta znajdują się grunty komunalne (M. lm, ident. w B. lp), na których planuje się wybudowanie mieszkań komunalnych (D. lm) dla najbiedniejszych mieszkańców. Robotnicy komunalni (M. lm) przygotowywali skwery miejskie przed wizytą burmistrza miasta partnerskiego z Niemiec.   KOMENTARZ W każdym mieście ważną rolę odgrywa tzw. gospodarka...

poleca80%

Donos

rzecz. lp wiadomość (najczęściej anonimowa) do władz lub zwierzchnika o czyjejś prawdziwej lub wyimaginowanej winie   Sąsiad pana Wojtczaka ciągle pisze donosy (B. lm) do policji, skarżąc się, że pies Wojtczaka zakłóca spokój mieszkańców bloku. Pan Wojtczak boi się kolejnego donosu (D. lp), jego pies to jeszcze szczeniak, uwielbia bawić się z dziećmi, biegać i szczekać.   KOMENTARZ Donosy Sławomira Mrożka to zbiór humorystycznych tekstów w charakterystycznym stylu –...

poleca87%

Powiat

rzecz. m wyznaczony administracyjnie region, obejmujący określoną część kraju, posiadający własne władze.   Odkąd w 1999 roku przywrócono w Polsce powiaty (B. lm, ident. w M. lm) pan Stanisław może większość spraw urzędowych załatwić blisko, w siedzibie władz powiatu (D. lp). Nie musi jeździć do urzędów w Warszawie.

poleca75%

Bojkot

rzecz. m, br. lm zaprzestanie działań, działalności, ignorowanie kogoś/czegoś lub niepodejmowanie jakichś czynności (np. pracy, kontaktów dyplomatycznych itp.) zazwyczaj w celu wywarcia nacisku i uzyskania określonych korzyści.   Rzymscy restauratorzy zdecydowali się na bojkot (B. lp, ident. w M. lp) tanich pomidorów masowo importowanych z Chin i przestali je sprowadzać do swoich restauracji. Ciągle nie wiadomo, czy do bojkotu (D. lp) przyłączą się producenci sosów i keczupów,...

poleca90%

Symultaniczny

przym. równoczesny, dziejący się równolegle, w tym samym czasie. oparty na zasadach symultanizmu, czyli założeniach jednoczesności zdarzeń (popularne w szt. teatralnej średniowiecza).   (w zn. 1.) Pan Janusz jest tłumaczem symultanicznym (N. lp), potrafi – słuchając tekstu wypowiadanego w j. angielskim – w tym samym czasie, czyli symultanicznie tłumaczyć wypowiedź na j. polski. Jest bardzo cenionym tłumaczem, często zapraszanym na międzynarodowe konferencje. (w zn. 2.)...

poleca62%

Abstrachować

czas. Słowo w mowie potocznej używane jest wyłącznie w zwrotach abstrahować od czegoś, czyli nie brać czegoś pod uwagę, ignorować rzeczy mniej ważne itp.   W swoich wykładach na temat malarstwa współczesnego zazwyczaj abstrahuję (1. os. lp) od zagadnień zastosowania koloru – powiedział profesor Akademii Sztuk Pięknych do swego kolegi. Jeżeli abstrahujesz (2. os. lp) od tak ważnych spraw, to nie dziw się, że studenci poświęcają tak dużo czasu na uzupełnienie wiedzy z...

poleca100%

Kantor

rzecz. m placówka usługowa zajmująca się wymianą walut poza obrotem bankowym. pomieszczenie służbowe na zapleczu sklepu. w gminie żydowskiej śpiewak w synagodze wykonujący partie solowe; w kościele protestanckim kapelmistrz i organista; w kościele katolickim przodownik chóru.   (w zn. 1.) Mój sąsiad wyjeżdża do Anglii. W związku z tym wybrał się dzisiaj do kantoru (D. lp), aby kupić funty angielskie. W kantorze (Ms. lp) dowiedział się, że poszukiwana przez niego...

poleca100%

Moderator

rzecz. m osoba zajmująca się moderowaniem, kształtowaniem dyskusji.   Patrycja pracuje w firmie zajmującej się szkoleniami i uchodzi za bardzo dobrego moderatora (D. lp, ident. w B. lp). W czasie szkoleń zaplanowana jest dyskusja na jakiś istotny temat. Patrycja jako moderator (M. lp) sprowadza rozmowę na właściwe tory i dba o to, żeby uczestnicy nie odbiegali od głównego tematu albo zadaje odpowiednie pytania pobudzające dyskusję.

poleca85%

Mobilność

rzecz. ż, br. lm ruchliwość, zdolność do zmiany miejsca. łatwość przystosowywania się do zmian, umiejętność pracy w różnych miejscach i sytuacjach, elastyczność.   (w zn. 1.) Scenograf teatralny zaprojektował scenografię do przedstawienia Hamlet, zakładając mobilność (B. lp) jej części (w zn. 2.) Pan Kałużny jest dobrym pracownikiem i szef jest bardzo zadowolony z jego mobilności (D. lp, ident. w C. i Ms. lp). W małej firmie, w której pracuje, jest zatrudniony jako...

poleca88%

Rustykalny

przym. nawiązujący do wsi, ludowy.   Pani Jowita postanowiła, że wnętrze jej letniego domku będzie miało rustykalny (M. lp) charakter. Część wyposażenia miała po przednich właścicielach, był tam np. stary piec chlebowy. Starą ławę, stół, gliniane donice i inne przedmioty kupiła na jarmarkach albo od okolicznych mieszkańców.   KOMENTARZ Można powiedzieć wiejski albo ludowy zamiast rustykalny, jednak to ostatnie określenie stosuje się najczęściej przy poruszaniu zagadnień...

poleca92%

Beneficjent

rzecz. m osoba czerpiąca korzyść z czegoś.   Kiedy pan Roman postanowił sprzedać las i otrzymaną kwotę podzielić między swoje dzieci, najważniejszym beneficjentem (N. lp) został jego najmłodszy syn. – Staś jako jedyny ożenił się i chce zostać na wsi – powiedział pan Roman. – Dostał najwięcej pieniędzy, bo wiem, w co zamierza je zainwestować. Rodzeństwo Staszka, czyli pozostali beneficjenci (M. lm) nie byli zachwyceni takim obrotem sprawy i mieli żal do ojca, że nie podzielił...

poleca85%

High life

[ang., wym. haj lajf] pierwszy człon nieodm., br. lm środowisko ludzi na wysokich stanowiskach społecznych, żyjących na wysokim poziomie materialnym.   Pan Stefan wyjechał do Londynu, aby odwiedzić o przyjaciela ze studiów, który należy do tamtejszego high lifeu (D. lp). Przyjaciel pana Stefana jest znanym architektem i ma wielu znajomych wśród angielskiej arystokracji. Nie chce jednak rozmawiać z panem Stefanem o high lifie (Ms. lp), chciałby jak najwięcej usłyszeć o tym, jak...

poleca95%

Vide

(czyt. wide) rzecz. oznaczenie w tekście, odsyłające do innego miejsca, pojęcia, dokumentu itp.; dosł. zobacz, patrz. (muz.) wskazówka zamieszczona w nutach, pozwalająca na opuszczenie, podczas wykonywania utworu, fragmentu znajdującego się pomiędzy sylabami - vi i - de .   (w zn. 1.) We wstępie do książki, o słynnych malarzach, którą czytał Michał, było następujące zdanie: Wielcy malarze nie zawsze byli zrozumiani i doceniani przez współczesnych ( vide Vincent van...

poleca64%

Kultowy

przym. (rel.) odnoszący się do jakiejś religii; także otaczany czcią, obrzędowy. (przen., kult.) zjawisko kulturowe bądź społeczne bardzo popularne w jakimś kręgu odbiorców i otoczone specyficznym kultem przez jego zwolenników (np. kultowy film, kultowy twórca).   (w zn. 1.) Podczas wycieczki do Chin widzieliśmy wiele starożytnych, kultowych (D. lm) posągów Buddy, zazwyczaj znajdujących się w pobliżu świątyń. (w zn. 2.) Studenci spierali się, o znaczenie tzw. filmów...

poleca72%

Matactwo

rzecz. n postępowanie pełne krętactw, intryg, działanie podstępne, nieuczciwe.   Wczorajsze gazety poinformowały o wykryciu matactw (D. lm) wśród urzędników i lekarzy zajmujących się przyznawaniem rent. Pewne osoby, chociaż nic im nie dolegało, otrzymywały renty, a ich historia choroby była zastępowana dokumentacją osób naprawdę chorych. Na matactwie (Ms. lp) został przyłapany jeden z lekarzy, kiedy umieszczał w dokumentacji zdrowej osoby zdjęcie rentgenowskie chorej nogi kogoś...

poleca95%

Egocentryczny

przym. skupiony na sobie, samolubny, narcystyczny.   Słynny malarz, człowiek niebywale ekscentryczny (M. lp), często podkreślał, że tylko jego sztuka jest naprawdę dobra, a to co robią inni to „zbiór naśladownictw”.

poleca60%

Ironia

sposób przekazywania jakiejś myśli niby serio i akceptująco, ale z ukrytym dodatkowym znaczeniem, które jest zaprzeczeniem tego, co pojawia się w wypowiedzi i ma charakter kpiny, szyderstwa, np. Wuj powiedział,że serdeczny napis na ogrodzeniu „Nie wchodź bo rozszarpie cię pies”, po prostu zachęca, aby odwiedzać Edwarda!.

poleca79%

Ekstremizm

rzecz. m, br. lm radykalna działalność, zazwyczaj kojarząca się z ugrupowaniami, które chcąc osiągnąć pewne cele religijne lub polityczne, działają bezwzględnie i nie cofają się przed przemocą; aktywność grup ekstremistycznych zwykle powiązana jest z brakiem tolerancji i fanatyczną wiarą w słuszność własnych racji; nierzadko wiążąca się z aktami terroru.   Jest wiele miejsc na świecie, które nie uchroniły się od ekstremizmu (D. lp). Podróżowanie do niektórych krajów stało się...

poleca96%

Defraudacja

rzecz. ż oszustwo polegające na przywłaszczeniu pieniędzy albo mienia powierzonego czyjejś opiece.   W związku z informacją o wielomilionowej defraudacji (Ms. lp, ident. w D. i C. lp) w jednym z banków wiele osób postanowiło jak najszybciej zabrać z niego swoje oszczędności, obawiając się bankructwa banku. Kierownictwo banku mogło spodziewać się defraudacji (D. lm) przy tak słabych zabezpieczeniach i znikomej kontroli wewnętrznej osób mających wpływ na wydawanie kredytów.

#
# a b c d e f g h i j k l m n o p r s t u w y z