profil

Słownik etymologiczny języka polskiego

Angielski Angielski SMS 155
Biologia Biologia Przewodnik szkolny 468
Biologia Biologia SMS 151
Chemia Chemia Przewodnik szkolny 555
Chemia Chemia SMS 132
Fizyka Fizyka SMS 277
Geografia Geografia SMS 100
Gramatyka polska Gramatyka polska SMS 147
Historia Historia Przewodnik szkolny 190
Literatura Literatura SMS 142
Niemiecki Niemiecki SMS 113
Słownik etymologiczny języka polskiego Słownik etymologiczny języka polskiego Słownik języka polskiego 7783
Słownik Frazeologiczny Słownik Frazeologiczny Słownik językowy 6690
Słownik języka polskiego Słownik języka polskiego Słownik językowy 804
Słownik motywów literackich Słownik motywów literackich Słownik języka polskiego 999
Słownik pisarzy Słownik pisarzy Słownik języka polskiego 184
Słownik postaci historycznych Słownik postaci historycznych Słownik historyczny 181
Wiedza o społeczeństwie Wiedza o społeczeństwie Przewodnik szkolny 200
l
# a b c d e f g h i j k l m n o p r s t u w y z
polecab/d

Lać

1. ‘powodować, że coś płynie, cieknie’; 2. ‘ciec obficie, strumieniem; padać obficie (o deszczu)’; 3. ‘podlewać przedmioty’; 4. potocznie i dialektalnie ‘bić mocno, walić’; 5. dawniej ‘płynąć, spływać, lać się, rozlewać się’.

poleca50%

Lala (zwykle lalka)

1. ‘zabawka dziecinna, mająca miniaturową postać ludzką; kukiełka; marionetka’; 2. przenośnie ‘osoba ładna, strojna, ale ograniczona i próżna’; 3. dialektalne lala również ‘nieznajomy, obcy’, lalka ‘źrenica’, kaszubskie låla ‘tuman, safanduła, głupiec’.

poleca56%

Las

1. ‘zwarte zbiorowisko drzew – zwykle zarówno liściastych, iglastych, jaki mieszanych, silva’; 2. przenośnie ‘wielka ilość przedmiotów, zwłaszcza wysokich, sterczących czy też splątanych’.

Sprawdź także
polecab/d

laska

Kategoria: leszczyna

polecab/d

latać

Kategoria: Lecieć

1. ‘unosić się w powietrzu, fruwać’; 2. przenośnie ‘szybko się poruszać, biegać’; od XIV w.; ogsłow. (por. czes. létat, ros. letáť) < psłow. *lětati ‘latać’ – czasownik wielokrotny od psłow. *letěti

polecab/d

latawica

Kategoria: latać

‘kobieta uganiająca się za rozrywkami’

polecab/d

latawiec

Kategoria: latać

1. ‘zabawka puszczana na sznurku, latająca na wietrze’; 2. dawniej ‘istota, przedmiot unoszące się w powietrzu’

poleca8%

Lato

1. ‘najcieplejsza pora roku’; 2. ‘rok’; 3. ‘wiek ludzkiego życia’ (liczba mnoga lata).

Sprawdź także
polecab/d

latorośl

Kategoria: Lato

od XV w.; patrz ROSNĄĆ

polecab/d

latywać

Kategoria: latać

forma wielokrotna -latywać w czasownikach przedrostkowych: dolatywać, nalatywać, odlatywać

polecab/d

ląc się

Kategoria: Lec

1. ‘wykluwać się z jajka; rodzić się’; 2. dawniej ‘gnieździć się, przebywać,żyć (o zwierzętach)’; od XVI w., chociaż niektóre czasowniki przedrostkowe występowały już w XV w.; zachsłow. i płdsłow. < psłow. *lęgti ‘wysiadywać z jaj, wydawać na świat, rodzić’, lęgti sę ‘wykluwać się z jaj, rodzić się’; rozwój znaczenia: ‘lec, położyć się (w celu wysiedzenia jaj, urodzenia potomstwa’ > ‘wysiadywać z jaj, wydawać na świat potomstwo’

polecab/d

Ląd

‘stały grunt, suchy, stały obszar kuli ziemskiej, kontynent’.

Sprawdź także
polecab/d

lądować

Kategoria: Ląd

1. ‘przybić do brzegu’ (od XVI w.); 2. współcześnie też ‘osiadać samolotem na ziemi’

Sprawdź także
polecab/d

Lądowy

Kategoria: Ląd

polecab/d

ląg

Kategoria: ląc się

polecab/d

Lec

1. ‘położyć się, rozciągnąć się na czymś’; 2. ‘polec, stracić życie, zginąć’.

poleca50%

lecie

Kategoria: Lato

w złożeniach typu dziesięciolecie, stulecie, tysiąclecie

polecab/d

Lecieć

1. ‘unosić się w powietrzu, fruwać’; 2. ‘szybko biec’.

polecab/d

leciwy

Kategoria: Lato

polecab/d

Lecz

1. Spójnik ‘ale’; 2. stpol. też ‘jak tylko, chyba tylko; choć, chociaż’.

poleca28%

leczenie

Kategoria: leczyć

polecab/d

lecznictwo

Kategoria: leczyć

poleca100%

leczniczy

Kategoria: leczyć

polecab/d

leczyć

Kategoria: Lek

‘uzdrawiać, wyprowadzać z choroby’; od XV w.; ogsłow. (czes. lečit, ros. lečiť) < psłow. *lěčiti ‘leczyć, kurować, uzdrawiać’ – czasownik odrzeczownikowy od *lěkъ

polecab/d

Ledwie

1. ‘z trudnością, zaledwie, tylko’; 2. ‘skoro tylko’.

poleca100%

legać

Kategoria: Lec

1. ‘kłaść się, wylegiwać się’; 2. ‘leżeć, sypiać’; forma wielokrotna

polecab/d

legiwać

Kategoria: Lec

‘często leżeć’; nowsza forma wielokrotna, współcześnie używana głównie w postaci z przedrostkiem: wylegiwać się

polecab/d

legowisko

Kategoria: legać

‘miejsce do leżenia, posłanie’; od XVI w.; jest to nazwa miejsca utworzona przez dodanie przyrostka -isko do stpol. legać ‘lec, leżeć’

polecab/d

lej

Kategoria: Lać

Sprawdź także
polecab/d

lejek

Kategoria: lej

polecab/d

Lek

‘środek leczniczy’.

Sprawdź także
polecab/d

lekarka

Kategoria: lekarz

polecab/d

lekarski

Kategoria: lekarz

polecab/d

lekarstwo

Kategoria: lekarz

1. ‘środek leczniczy, lek’; 2. stpol. również ‘leczenie’.

polecab/d

lekarz

Kategoria: Lek

‘człowiek zajmujący się leczeniem chorób’; od XV w.; ogsłow. (por. czes. lékař, ros. lékar’, słoweń. lekár) < psłow. *lěkaŕь ‘ten, kto dostarcza leków, leczy’ < psłow. *lěkъ z przyrostkiem -aŕь

Sprawdź także
polecab/d

lekcewarzyć

Kategoria: Lekki

polecab/d

Lekki

1. ‘nieciężki’; 2. stpol. też ‘zwinny, ruchliwy, nieociężały’ oraz 4. ‘delikatny,subtelny’; 5. przysłówek lekko / lekce ‘lekko, słabo, mało; niepoważnie’.

polecab/d

lekkość

Kategoria: Lekki

polecab/d

Len

1. ‘roślina uprawna Linum’; 2. ‘materiał zrobiony z włókien tej rośliny’. *** lina – od XV w.; zapożyczenie ze śrniem. line ‘lina, linka, sznur’ < germ. *lina- ‘len’; pierwotnie ‘lniany powróz, sznur’.

Sprawdź także
polecab/d

lenić się

Kategoria: Leniwy

1. ‘obijać się, nic nie robić’; 2. ‘nie chcieć się czymś zająć, ociągać się’; od XV w.; ogsłow. < psłow. *lěniti sę ‘być leniwym’ – czasownik odprzymiotnikowy od psłow. *lěnъ

polecab/d

lenistwo

Kategoria: Leniwy

polecab/d

leniwiec

Kategoria: Leniwy

poleca67%

Leniwy

1. ‘niechętny do wysiłku, do pracy, gnuśny’; 2. ‘powolny, opieszały’.

polecab/d

leń

Kategoria: Leniwy

‘próżniak, osoba leniwa’; od XVI w.; pochodzi od stpol. leny.

polecab/d

lep

Kategoria: Lgnąć

1. ‘kleista substancja służąca do chwytania owadów’; 2. przenośnie ‘sidła, pułapka’; od XV w.; ogsłow. < psłow. *lěpъ ‘środek do lepienia, kleista substancja’ – rzeczownik odczasownikowy od psłow. *lьpěti

polecab/d

lepiać

Kategoria: lepić

forma wielokrotna -lepiać w czasownikach przedrostkowych, np.: nalepiać, oblepiać, zlepiać

polecab/d

lepianka

Kategoria: lepić

polecab/d

lepić

Kategoria: Lgnąć

1. ‘formować, kształtować coś z plastycznego materiału’; 2. ‘kleić,sklejać’; 3. stpol. również ‘pokrywać gliną, wapnem’; od XV w.; ogsłow. (por.czes. lepit, ros. lepiť) < psłow. *lěpiti ‘powodować że coś przywiera, przykleja się’ < psłow. *lьpěti

polecab/d

lepiej

Kategoria: Lepszy

stopień wyższy przysłówka dobrze; od XIV w.; ogsłow. < psłow. *lěp'e (*lěp-je) – stopień wyższy psłow. przysłówka *lěpo ‘ładnie, pięknie, odpowiednio’ < psłow. przymiotnik *lěpъ; w stpol. w XV w. występowały również formy lepie, lepi

poleca75%

lepki

Kategoria: lepić

‘kleisty, klejący’; w stpol. od XV w. w postaci lipki

l
# a b c d e f g h i j k l m n o p r s t u w y z