Oświecenie możemy inaczej nazwać „wiekiem rozumu”, ponieważ właśnie rozum i racjonalne myślenie miało doprowadzić ludzi do osiągnięcia zamierzonego celu. Dzięki takiemu myśleniu dokonano na świecie i w Polsce wielu przemian społecznych,...
Franciszek Karpiński to jeden z najbardziej nam znanych twórców polskiego sentymentalizmu- prądu literackiego, który wyrósł w opozycji do klasycyzmu i charakteryzował się postrzeganiem świata przez pryzmat uczuć. Sentymentaliści uważali, iż należy...
„Hymn do miłości ojczyzny” Święta miłości kochanej ojczyzny, Czują cię tylko umysły poczciwe! Dla ciebie zjadłe smakują trucizny Dla ciebie więzy, pęta niezelżywe. Kształcisz kalectwo przez chwalebne blizny Gnieździsz w umyśle rozkosze...
Paweł Edmund Strzelecki urodził się 20 lipca 1797 roku w Poznańskiem. Na wschodzie kraju przez kilka lat zarządzał wielkimi majątkami księcia Franciszka Sapiehy zbierając kapitał na swe zamierzone podróże. F. Sapieha zmarł w 1829r i zapisał...
Nowe myśli zapoczątkowali Francuzi, Anglicy, Holendrzy. Rozwój przypada na XVIII w. Jednym z pierwszych uczonych był Kartezjusz. W "Rozważaniach o metodzie" stwierdził, że najważniejszym czynnikiem jest rozum. Wszystko niezgodne z rozumem...
Bajki zwierzęce I. Krasickiego jako alegorie ludzkich wad. Przeprowadź analizę i interpretacje czterech utworów („Baran dany na ofiarę”, „Jagnię i wilcy”, „Szczur i kot”, „Kruk i lis”). Ignacy Krasicki, to czołowy pisarz polskiego oświecenia,...
W swoich bajkach Krasicki zawierał obserwacje obyczajowe, opisywał ludzi reprezentujących różne stany, zawody światopoglądy. Nie bał się poruszać spraw związanych z wiarą. W większości bajek do ukazania postępowania ludzi wykorzystane zostały...
Ramy czasowe: Oświecenie obejmuje w Polsce okres od drugiej poł. XVIII w. do ok. 1830 r. Na zachodzie Europy obejmuje cały XVIII w. Główne założenia sztuki oświecenia: Trzy główne style epoki oświecenia: - klasycyzm -...
Kruk i lis z Ezopa Bywa często zwiedzionym, Kto lubi być chwalonym. Kruk miał w pysku ser ogromny; Lis, niby skromny, Przyszedł do niego i rzekł: "Miły bracie, Nie mogę się nacieszyć, kiedy patrzę na cię! Cóż to za oczy! Ich blask aż...
Bajki Ignacego Krasickiego to z reguły krótkie wierszyki pozornie przedstawiające jakąś historię z życia zwierząt. W rzeczywistości są to pewnego rodzaju filozoficzne utwory, w których możemy dopatrzyć się ukrytego morału i alegorii ludzkich...
Ludzie oświecenia uważali, że okres w którym żyją jest wiekiem rozumu, umysłu i wiedzy. "Wiek oświecony" przyczynił się do rozwoju filozofii, nauk i przemian politycznych, społecznych i przyrodniczych. Oświecenie wprowadziło przeświadczenie...
Józefa Wybickiego znamy przede wszystkim jako autora polskiego hymnu narodowego. Mniej wiemy o tym, że był on wybitnym humanistą epoki oświecenia, prawnikiem, pedagogiem, geografem, posłem, senatorem, poetą a nawet pisarzem dramatycznym. Józef...
Satyra Ignacego Krasickiego "Żona modna" opowiada o losach szlachcica Piotra, który poślubia młodą, miejską damę. Licząc na jej urodę i bogaty posag, nie przewidział problemów, jakie przyniesie to małżeństwo. Żona, wychowana w mieście i...
Wczesne oświecenie (1740-1765) Ojcem polskiego oświecenia był Stanisław Konarski, publicysta, pedagog i reformator szkolnictwa. Zajmował się również gromadzeniem materiałów do zbioru polskich ustaw, praw i konstytucji, zwanych Volumina Legum....
W XVII i XVIII wieku wśród polskiej szlachty ugruntowała się ideologia zwana sarmatyzmem. Jej podstawą była teza o pochodzeniu polskiej szlachty od Sarmatów, ludu, który w starożytności żył nad Wołgą i toczył walki z imperium rzymskim....
Tło historyczne - czasy saskie, 1697-1733 August II Mocny, 1733-1763 August III. Był to okres szczególnego upadku ekonomicznego, kulturalnego i politycznego. W 1720 roku Rosja i Prusy zawarły traktat zobowiązujący je do zachowania w Polsce...
Bajka - gatunek literatury dydaktycznej. Jej zadaniem jest wskazywanie uniwersalnych prawd moralnych, stąd historyjka opowiedziana w utworze jest tylko ilustracją prawdy - najczęściej zawartej w końcowym morale. Bohaterami tekstu są zwierzęta,...
Pewnego razu stara czapla mieszkająca nad brzegiem stawu wpadla na wspaniały pomysł dotyczący łatwego zdobywania pożywienia. Otóż opowiedziała rybom zamieszkującym staw nieprawdziwą historię, jakoby rybacy mieli zamiar osuszyć zbiornik. Ryby...
Urodził się 31 marca 1596 r. w La Haye i zmarł 11 lutego 1650 r. w Sztokholmie - Rene Descartes [Kartezjusz]. Ten francuski filozof i matematyk uchodzi za ojca nowożytnej kultury umysłowej. We Francji podjął pierwszą próbę sformułowania nowej...
Ignacy Krasicki urodził się w 1735 roku w Dubiecku, w ziemi przemyskiej, jako potomek niebogatego, hrabiowskiego rodu małopolskiego. Był on biskupem warmińskim, później arcybiskupem gnieźnieńskim, poetą i powieściopisarzem, najwybitniejszym...
IGNACY KRASICKI ZARÓWNO W SWOICH BAJKACH, SATYRACH JAK I „MONACHOMACHII” ORAZ POWIEŚCI „MIKOŁAJA DOŚWIADCZYŃSKIEGO PRZYPADKI” PORUSZA TEMAT LICZNYCH WAD LUDZKICH, ALE NIGDY NIE WYŚMIEWA SIĘ Z LUDZI, KTÓRYCH TE PRZYWARY CECHUJĄ. POETA STARA SIĘ...
Podmiotem lirycznym w satyrze Ignacego Krasickiego "Żona modna" jest szlachcic, który opisuje przyjacielowi swoje perypetie z młodą żoną. Jego słowa są bardzo plastyczne, możemy z łatwością wyobrazić sobie przedstawione przez niego wydarzenia....
Czołowym twórcą sentymentalizmu był Jean Jaques Rousseau (1712-1778). Głosił on powrót do natury oznaczający aprobatę podstawowych uczuć ludzkich nie skażonych cywilizacyjnym zepsuciem. Jego utworem, który zyskał największą popularność jest "Nowa...
Omow idee europejskiego i polskiego oswiecenia ? scharakteryzuj i ocen ich wplyw na proby przeksztalcen ustrojowych, spolecznych i kulturalnych w Rzeczypospolitej XVIII wieku. Do glownych idei oswiecenia zalicza sie krytycyzm, racjonalizm,...
Utwór powstał prawdopodobnie w 1779r. Tematem utworu jest walka pomiędzy mnichami dwóch zakonów: karmelitów i dominikanów. Przedstawienie sporu mnichów w utworze naznaczone jest groteskowym humorem. Jednocześnie Monachomachia jest ostrą satyrą,...
Kochanowski to co tworzy jest tajemnicze, fraszki są dla niego ważne, ma dystans do swojej twórczości, głębszy sens nie będzie odczytany, że on sam tą swoją twórczością jest zaskoczony. Kochanowski traktuje tą swoją poezję z przymrużeniem oka, ale...
W satyrze "Żona Modna", autor odbija istotne zjawisko życia w Polsce XVIII wieku. Przedstawia dominujący wpływ obcych wzorców, zwłaszcza kultury francuskiej mody, na społeczeństwo tamtej epoki. Żona modna pragnie naśladować bohaterki...
- hymn Szkoły Rycerskiej - fragment poematu "Myszeida"- o walce kotów z myszami - utwór ma charakter podniosły i uroczysty; sam tytuł na to wskazuje (hymn jako rodzaj literacki narzuca, jaki charakter powinien mieć utwór; tekst typowy dla...
Jacques – Louis David żył w latach 1748 – 1825, był z pochodzenia Francuzem. Pełnił funkcję nadwornego malarza Napoleona I. W 1774 roku uzyskał prestiżowe stypendium Prix de Rome i wyjechał do Włoch. Poznał tam sztukę antyku, pod jej wpływem...
Franciszek Karpiński to jeden z najbardziej nam znanych twórców polskiego sentymentalizmu- prądu literackiego, który wyrósł w opozycji do klasycyzmu i charakteryzował się postrzeganiem świata przez pryzmat uczuć. Sentymentaliści uważali, iż należy...
W Polsce oświecenie zaczęło się około roku 1740, kiedy to założono Collegium Nobilum. Właściwy rozwój przypada na lata 1764-1795. W 1747 roku Załuscy założyli bibliotekę publiczną. W 1749 Stanisław Leszczyński napisał dzieło pt. "Głos...
W poniedziałek pani od polskiego zadała nam bardzo ciekawą pracę domową. Mieliśmy napisać wypracowanie o Warszawie za czasów panowania Stanisława Augusta Poniatowskiego. Usiadłam i zaczęłam pisać. A oto rezultaty mojej wędrówki do tamtej epoki....
Oświecenie - to okres w historii literatury i kultury polskiej. Obejmuje lata panowania Stanisława Augusta (1764-1795), ale okres wstepny datuje sie od ok. 1740, zaś faza schyłkowa, tzw. klasycyzm postanisławowski, trwał do ok. 1830,...
Franciszek Karpiński - 1741-1825 (84lata) Urodzony w rodzinie niezamożnej, szedł przez życie o własnych siłach. Był wychowankiem jezuitów stanisławowskich i lwowskich, terminował w lwowskiej palestrze, która w dawnej Polsce zatrudniała i...
1. Kto mówi? Podmiot liryczny w wierszu ,,Balon” jest obiektywny i wszechwiedzący, stoi ponad tłumem i ponad światem. Nie należy go utożsamiać z autorem, ponieważ Naruszewicz nie brał udziału w festynie warszawskim, który miał miejsce w 1789...
Streszczenie Satyra Ignacego Krasickiego "Żona Modna"opowiada o pewnym szlachcicu i jego perypetiach z żoną. Szlachcic ten opowiada o swojej żonie, która została wychowana w mieście i przeprowadziła się do niego na wieś. Żona ciągle krytykuje...
- w jego twórczości widać duże odstępstwa od doktryny klasycznej, choć on sam akceptuje ogóle założenia -według niego ostatecznym celem tragedii jest „podobanie się publiczności”, nawet za cenę odstępstwa od reguł (odmienna perspektywa u...
W dobie stanisławowskiej twórczość Ignacego Krasickiego odegrała niezwykle istotną dla literatury polskiej rolę. Niezaprzeczalny talent, jaki cechuje tego poetę – trafność obserwacji, jasność i precyzja języka, mistrzostwo w zamykaniu...
Satyra "Do króla" jest ze strony Krasickiego mistrzowską obroną monarchy przed nieuzasadnionymi, bezsensownymi zarzutami szlachty, która wspaniałe cechy króla postrzega jako wady. Bo przecież to iż król pragnie dla Polski "złotego wieku", wzbogaca...
Książka pd. „Podróż do Ciemnogrodu’ napisana przez S.K Potockiego opisuje tytułowy Ciemnogród. Poemat jest odbiciem wszystkich negatywnych cech Polaków zaobserwowanych przez autora. Potocki przedstawia ciemnogród jako państwo pełne zabobonów,...
Ignacy Krasicki (1735-1801) był najwybitniejszym autorem epoki oświecenia. Ksiądz, biskup warmiński, pod koniec życia arcybiskup gnieźnieński i prymas Polski. Entuzjasta idei oświecenia, związał się z dworem królewskim niezwłocznie po wyborze...
Partnerem lirycznym jest symbol, alegoria, symbol-ona nabiera postaci ludziekij. Kochanowski mówi do niej jak do człowieka. Występuje apostrofa- Kochanowski bezpośrednio zwraca się do mądrości. Ten tren ma charakter spowiedzi. Kochanowski dokonuje...
Termin „Oświecenie” Oświecenie było pierwszą epoką w nowożytnych dziejach formacją kulturową całkowicie świadomą swego istnienia. Ówcześni mówili często o swych czasach jako o "wieku rozumu" (w Anglii), "wieku filozofów" (we Francji), wieku...
Ignacy Krasicki przedstawie w bajce "Jagnie i wilcy" scenę pożarcia jagnięcia przez dwoje wilków. Wilki uosabiają ludzi silnych, bogatych, którzy na słabego (jagnię) rzucają się z pozycji siły. Jagnie nie ma w tej walce żadnych praw. Jedynym...
Utopia - idealne państwo o najlepiej funkcjonujących instytucjach, doskonałej organizacji i porządku, idealnym społeczeństwie • Thomas More (Morus) o Człowiek jest z natury dobry o Harmonia i uporządkowanie na 3 płaszczyznach Ukształtowanie...
Na podstawie analizy ponizszego fragmentu cierpień młodego Wertera list z 12 sierpnia1771 przedstaw spór światopoglądowy pomiędzy Werterem a albertem. w charakterystyce postawy głównego bohatera uwzglednij jego uczuciowości i spór postrzegania...
Klasycyzm - łączył się z postawą racjonalną. Nadawał literaturze cechy utylitarne i dydak-tyczne. Ośrodkami klasycyzmu były Włochy, Paryż i Warszawa. Przedstawicie-lami - Wolter, F. Bolański ("O wymowie i poezji"), I. Krasicki, J. Niemcewicz....
Deizm - pogląd uznający istnienie Boga oraz Jego nakazów,ale nieuznający ingerencji Boga w sprawy ludzkie Ateizm – pogląd odrzucający wiarę w Boga jako sprzeczną z rozumem i nienaukową; tłumaczy zjawiska świata bez odwoływania się do przyczyn...
Cogito ergo sum – myślę więc jestem, jest sentencją znanego filozofa i matematyka Rene Descartes’a – Kartezjusza. Zgodnie z tymi słowami ludzki umysł jest warunkiem naszej egzystencji i życia w świecie jaki oglądamy na co dzień. Otrzymaliśmy...
Co to jest oświecenie, główne cechy oświecenia(libertnizm, racjonalizm itp.), oda, peryfraza, klasycyzm, "pijaństwo", bajka, satyra, powiastka filozoficzna, instytucje, szkolnictwo, czasopiśmiennictwo.