Ptaki
Ptaki to zwierzęta kręgowe pochodzące od gadów. Najbardziej znanym krewniakiem przodka ptaków jest późnojurajski praptak (Archeopteryx litographica). Praptak łączy wiele cech gadzich (dinozaurzych- np. długi kręgosłup ogonowy, zęby, pazury na...
Ekologia - nauka o strukturze i funkcjonowaniu przyrody
Czynniki wpływające na różnorodność biologiczną - Interakcje między organizmami - Wpływ organizmów na środowisko nieożywione, - Oddziaływania środowiska na strukturę zbiorowisk organizmów oraz na rozmieszczenie gatunków na Ziemi - Zajmują się...
Kwiaty
Kwiaty nie zostały stworzone tylko ku naszej radości. Nadrzędną rolą kwiatów jest wysłanie precyzyjnej informacji adresatowi jakimi są zwierzęta. Przy okazji kwiaty także czerpią z tego korzyści. Zwierzęta w podziękowaniu za dostarczenie pokarmu...
Cytoplazma
Cytoplazma I - część protoplazmy komórki eukariotycznej pozostająca poza jądrem komórkowym I. - cała protoplazma komórki prokariotycznej (czyli nie posiadającej jądra komórkowego) Dzieli się ją na cytoplazmę podstawową oraz retikulum...
Homozygota
Homozygota, osobnik posiadający w swoim genotypie jednakowe allele jednego lub większej liczby genów. Homozygoty mogą powstać spontanicznie w wyniku samozapylenia rośliny. Potomstwo dwóch jednakowych homozygot jest jednolite i również...
Macro-, Micro-, Ultra- elementy - tabela
pierwiastek rola niedobór nadmiar występowanie makroelementy Ca wapń materiał budulcowy kości i szkliwa; wykorzystywany do przenoszenia impulsów nerwowych; regulacja ukł. krążenia; rytmu serca; wpływa na kontrolę...
Choroby układu szkieletowego
I CHOROBY UKŁADU SZKIELETOWEGO Układ szkieletowy Nasze kości są lekkie, niezwykle silne i tak połączone, by ciało ludzkie miało dużą możliwość ruchu. Poważnych chorób kości jest niewiele, ale niektóre dolegliwości mają charakter przewlekły....
Hormony i gruczoły dokrewne.
CO TO SĄ GRUCZOŁY DOKREWNE ? By wyjaśnić czym są gruczoły dokrewne należy zapoznać się czym ogólnie są gruczoły. Gruczoły są to narządy człowieka i zwierząt wydzielające różne substancje niezbędne dla organizmu. Gruczołami mogą być pojedyńcze...
Budowa komórki
1. Komórka – podstawowa jednostka budulcowa i funkcjonalna pełniącą rożne funkcje w organizmie . Nabłonkowa, nerwowa,mięsniowa, tłuszczowa 2. Budowa komórki każdą komórkę otacza błona komórkowa którą wypełnia cytoplazma. Na cytoplazmę...
Czy warto oszczędzać energie?
,?Dlaczego warto oszczędzać?? Aby funkcjonował współczesny świat, by mogły pracować wszystkie maszyny, fabryki i człowiek mógł wygodnie i spokojnie Szyc, potrzeba ogromnych ilości energii. Większość tej energii dostarczają surowce...
Witaminy, mikro i makroelementy
Rozp. w wodzie: Wit. C:(kwas askorbinowy, 1912)świeże owoce, truskawki, maliny, natka pietruszki, papryka, owoce dzikiej róży, brokuły, brukselka, zwiększa odporność organizmu na infekcje. Wit. B1(tiamina, 1897)produkty zbożowe, mięso, wędliny,...
Choroby i higiena układu oddechowego
Angina, zapalenie migdałków podniebiennych, choroba wywoływana najczęściej przez bakterie. Objawia się bólem gardła, wysoką gorączką (ponad 39C), utrudnionym połykaniem, zaczerwienieniem i powiększeniem migdałków, pokrytych białymi nalotami....
Różnorodność biologiczna ziemi, ewolucja, biocenoza
a) biocenoz – różnorodność zbiorowisk organizmów -> lasy, torfowiska, pola, łąki, pastwiska Biomy – pustynia, półpustynia, stepy, sawanny, tundra, tajga, lasy zwrotnikowe. Ekosystem – biocenozy wraz z ich siedliskami (łąki, pola uprawne,...
Układ wydalniczy zwierząt
PŁAZY Układ wydalniczy - posiadają dość szerokie, taśmowate i jednolite parzyste nerki - wzdłuż nich na brzegach znajduje się moczowód pierwotny - silnie rozcieńczony mocz uchodzi do steku, którego uchyłek tworzy pęcherz moczowy (resorbujący...
Choroby genetyczne u ludzi
Choroby genetyczne u ludzi Wraz z postępem badań nad DNA człowieka coraz więcej dostępnych jest testów genetycznych, pozwalających wykryć niektóre choroby, zanim pojawia się ich pierwsze objawy. Wiele z nich jest stosowanych w Polsce, ale do...
Choroby wywołane zaburzeniami sekrecji hormonalnej
1. CHOROBY WYWOŁANE NADMIERNYM LUB NIEWYSTARCZAJĄCYM WYDZIELANIEM HORMONY WZROSTU (HORMONU PRZYSADKI) Hormon wzrostu (GH, hormon somatotropowy przysadki, STH, somatotropina) – hormon przedniego płata przysadki, którego wydzielanie jest...
Higiena układu ruchu
Wad postawy można uniknąć, zachowując sprawność fizyczną oraz stosując się do kilku prostych zaleceń. Aby tego uniknąc należy: - starać się chodzić i siedzieć prosto, zachowując naturalne krzywizny kręgosłupa; - nie podnosić ciężkich...
Choroby cywilizacyjne, ich przyczyny oraz mozliwosci walki z nimi.
NERWICE: Nerwica, często określana jako nadmierna nerwowość, charakteryzuje się obecnością uczucia przejmującego lęku. Uczucie lęku może występować przejściowo i być powodowane strachem przed zbliżającym się istotnym dla danej osoby zdarzeniem,...
Ekologia
Termin ekologia wprowadził Haeckley. Ekologia jest nauką, która bada zależności pomiędzy istotami żywymi oraz ich środowiskiem zarówno fizycznym jak i biologicznym. Środowisko jako system funkcjonalny wpływa na organizmy, które w nim żyją poprzez...
Toksyczne odpady
Składowanie szkodliwych materiałów na lądzie i w morzach stanowi ogromne niebezpieczeństwo dla milionów mieszkańców naszej planety. Odpady radioaktywne, metale ciężkie, produkty uboczne powstające przy wyrobie tworzyw sztucznych i inne substancje...
Choroby genetyczne człowieka
Choroby genetyczne człowieka Dziedziczność jest to zdolność przekazywania cech zarówno anatomicznych, jak i fizjologicznych, przez organizmy macierzyste potomstwu. Dany organizm może przekazać swojemu potomstwu skłonność do pewnych chorób lub też...
Układ krążenia-ogólna charakterystyka
Układ krążenia służy do przenoszenia substancji wewnątrz organizmu. Są to substancje pokarmowe, tlen, dwutlenek węgla, zbędne produkty przemiany materii oraz szczególne substancje-hormony. W układzie krążenia wyróżniamy układ krwionośny i...
Co ty możesz zrobić dla oszczędzania wody i chronienia jej przed nadmiernym zanieczyszczeniem.
Co ty możesz zrobić dla oszczędzania wody i chronienia jej przed nadmiernym zanieczyszczeniem. Średnie zużycie wody w Polsce wynosi 145 litrów na osobę dziennie (w miastach). Cel planów globalnego działania w zakresie oszczędzania wody jest...
Jądro komórkowe
Jądro komórkowe Za ojca tej największej podstruktury komórkowej uważa się angielskiego botanika Roberta Browna, który w 1831 roku zaobserwował w mikroskopie jądro komórkowe skórki storczyków. Kształt Kształt jądra zależy na ogół od kształtu...
Układ krwionośny - powtórzenie wiadomości
1. Naczynia krwionośne Tętnice - odprowadzają krew z tkanek do serca. Składają się z trzech warstw: zewnętrzna, środkowa, wewnętrzna. Ciśnienie jest w nich bardzo duże, dzięki czemu zapewniany jest jednolity i ciągły przebieg krwi. Nie...
Stosowanie technik inżynierii genetycznej umożliwia precyzyjną ingerencję w DNA komórki
Połowa lat 70. XX wieku to rewolucyjne zmiany w biotechnologii. Wprowadzono do badań techniki sztucznego rekombinowania i klonowania DNA, dzisiaj powszechnie stosowanego we współczesnej inżynierii genetycznej. Sztuczne rekombinowanie DNA to...
Wady kręgosłupa i przykłady zachowań przyczyniających się do ich powstawania.
Skrzywienia kręgosłupa jest to choroba układu kostnego powstająca na ogół w dzieciństwie, spowodowana wieloma przyczynami, jak np.: a)zwichnięcie bioder małego dziecka; b)zjawisko szybszego wzrostu kręgosłupa niż jego mięśniowego...
Techniki wykorzystywane w inżynierii genetycznej
Inżynieria genetyczna, jako ingerencja w strukturę genową komórek lub organizmów od początku swojego istnienia budziła wiele kontrowersji, ponieważ modyfikacja funkcji określonego odcinka DNA jest rzeczą niezwykłą, której skutki mogą okazać się...
Glista ludzka
Glista ludzka ( Ascaris lumbricoides ) jest jednym z najpospolitszych pasożytów człowieka. Według niektórych źródeł do 25% wszystkich ludzi może być nim zarażonych! W Polsce liczba zarażeń waha się od 1-18% (zależy od regionu). Glista jest...
Replikacja, DNA itp (sciaga)
DNA- polimer-czasteczka wielocząstecz., monomer-nukleotyd; Dna sklada się zawsze z 4 rodzajów nukleotydów, nukleotydy skladaja się z : element cukrowy- pentoza=>dezoksyryboza; zasada azotowa- puryny (adenina, guanina), pirymidyny (cytozyna,...
Oddziaływania między populacjami
1. Neutralne . Żaden organizm nie ponosi strat, ani korzyści, ich nisze w żaden sposób nie pokrywają się. Przykłady: · Mucha domowa i dżdżownica · Niedźwiedź polarny i słoń afrykański 2. Antagonistyczne . Przynajmniej jedna z...
Próchnica zębów
Przyczyny próchnicy Próchnica zębów jest to choroba polegająca na niszczeniu i rozkładzie twardych tkanek zęba, czyli zębiny i szkliwa. Destrukcja ta jest efektem skumulowanego działania kilku czynników. Należą do nich: - bakterie - cukry...
Kiła
KIŁA Czym jest kiła? Kila ( Lues), dawna nazwa syfilis eleó(nazwa syfilis pochodzi od imienia pasterza Syphilusa, tytulowego bohatera poematu Syphilis, czyli o chorobie galijskiej 1530 autorstwa Girolama...
Protisty - ogólna charakterystyka
Protisty – eukarionty pozostałe po wyodrębnieniu królestw roślin, grzybów i zwierząt. W większości jednokomórkowe, rzadziej wielokomórkowe, wyjątkowo tkankowe. Z uwagi na tryb życia dzieli się je zwyczajowo protisty na zwierzęce, roślinopodobne i...
Słownik z genetyki
Słownik z genetyki Aberacja chromosomalna - nieprawidłowość w liczbie lub strukrurze chromosomu. Addycja(insercja) - wstawienie dodatkowego pojedynczego nukleotydu (albo kilku) do łańcucha DNA. Albinizm - brak pigmentacji,wynikający z...
Fizjologiczna rola auksyn, giberelin, cytokinin, etylenu,ABA, kwasu jasmonowego, związków fenolowych
Auksyny pobudzają wzrost całej rośliny i tworzenie korzeni. Przyspieszanie wzrostu korzeni, pączków i łodyg następuje przy różnych stężeniach auksyn, przekroczenie określonych stężeń hamuje ich wzrost. Uschnięcie głównego wierzchołka wzrostu pędu...
Mięśnie, ukł nerwowy, mózg, odruchy warunkowe i bezwarunkowe, pamięć, pola kojarzeniowe, horony, stres,skóra
MIĘŚNIE: Budowa m. Szkieletowego:ścięgno, brzuśce, ścięgno. Pod wzgl. Czynnościowym wyróżniamy 2 grupy mięśni:-prostowniki(przywodziciele); -zginacze(odwodziciele). W czasie wykonywania ruchu, te 2 gr. Mięśni pracują antagonistycznie. Przy...
Formy ochrony przyrody
Polsce państwo chroni przyrodę na sześć różnych sposobów: PARK NARODOWY Teren o szczególnych walorach ekologicznych, rekreacyjnych, estetycznych i kulturowych istniejącej na nich przyrody naturalnej i całego ekosystemu, także pamiątek i...
Oddychanie
Oddychanie – to proces katabolistyczny polegający na rozkladzie złożonych związków organicznych głównie glukozy na związki proste CO2 i H2O w wyniku czego tworzy się energia magazynowana w ATP. Organella kom. W któej zachodzą etapy tlenowe...
Przyrodnicze i gospodarcze znaczenie wybranej biocenozy.Morze Bałtyckie
"Przyrodnicze i gospodarcze snaczenie wybranej biocenozy" Morze Bałtyckie Morze Bałtyckie jest szczególnym środowiskiem życia biologicznego., o charakterze morsko-słodkim. Fauna ryb morskich jest mniej liczna gatunkowo i o niewielkich...
Płazy
Płazy (Amphibia) to gromada kręgowców ziemnowodnych, czworonożnych (wyjątek: wtórnie beznogie płazy beznogie), o ciele okrytym cienką skórą bez łusek (wyjątek płazy beznogie). Wilgotna skóra umożliwia płazom wymianę gazową. Wszystkie płazy są...
Wirusy
Wirusy, znajdują się na pograniczu pomiędzy materią ożywioną i nieożywioną. Wykazują one kilka cech wyróżniających organizmy żywe, jak reprodukcja, ale nie prowadzą procesów metabolicznych i nie są zdolne do reprodukcji na zewnątrz komórki...
Tygrys syberyjski
Tygrys sybersyjski - rząd - drapieżne - rodzina - koty - odmiana/gatunek - panthera tigris altaica WIELKOŚĆ długość: 2, 7-3,8 m od głowy do końca ogona ( samice mniejsze) wysokość w kłębie: 105-110 cm waga: samiec 180-300 kg, samica...
Zanieczyszczenia środowiska.
W atmosferze ziemskiej na wysokości od 10 do 50 km występuje warstwa o podwyższonej koncentracji ozonu (O3) - ozonosfera. Maksymalne stężenie ozonu utrzymuje się na wysokości ok. 23 km. Od końca lat 70 - tych obserwuje się znaczny spadek...
Bezkręgowce zadania pytania i odpowiedzi (14 zadań)
Zadania Bezkręgowce 1. Omów podstawowe rodzaje gamii u protistów: a) Izogamia polega na łączeniu się dwóch gamet identycznych pod względem kształtu i ruchliwości b) Oogamia zachodzi gdy łączą się komórki wyraźne zróżnicowanie na gametę żeńską...
DNA, gen, genotyp, kodon i inne - pojęcia
Chromosom - forma organizacji materiału genetycznego wewnątrz komórki, Chromosomy występują w formie mikroskopijnej struktury w której wewnątrz jest przechowana informacja genetyczne w postaci genów. Chromosomy homologiczne - chromosomy o...
Ewolucja - założenia i czynniki
Ewolucjonizm jest nauką, której przedmiotem badań jest ewolucja organiczna. Inaczej ewolucjonizm to nauka zajmująca się całokształtem zagadnień związanych z rozwojem życia na Ziemi. Przedmiotem badań ewolucjonizmu jest ewolucja, oznaczająca proces...
Tłuszcze, budowa komórki i skład pierwiastkowy ciała
Skład pierwiastkowy ciała. Mg-18g, Fe-5g, I-250g, K-131g, P-1kg, Ca-2kg, S-90g, Zn-3g, Cu-100mg, Mo, F, Se, Cr. Strukturę budulcową i zapasową tworzy wielka „4”: H, O, N, C - ok. 90% masy ciała. Ważne mikro- i makroelementy: Ca-szkielet (fosforan...
Pierwiastki -rola, źródła, skutki niedoboru
WAPŃ -składnik tkanki kostnej -przewodnictwo nerwowe -kurczliwość mięśni poprzecznie prążkowanych -krzepnięcie krwi - utrzymanie równowagi elektrolitowej -wpływa na pracę serca -przeciwobrzękowy -przeciwzapalny -przeciwalergiczny...
Wszystko o papierosach.
CYKL UZALEŻNIENIA Nikotyna jest substancją uzależniającą równie silnie jak kokaina czy heroina, lecz w przypadku nikotyny proces uzależnienia następuje szybciej. Mechanizm działania uzależnienia: Od momentu zapalenia papierosa, nikotyna...