Słowniczek maturzysty
FARSA, FARSOWY Farsowy charakter mają liczne seriale, które sprzedają nam w ostatnich latach stacje telewizyjne: Miodowe lata, Graczykowie, Trzynasty posterunek. Ich fabuła nie jest skomplikowana, oglądamy codzienne sprawy zwykłych, czasem...
Secesja w sztuce
Secesja w sztuce 1. Malarstwo Polskie pod zaborami: a) Twórczość artystów polskich miała charakter narodowo-wyzwoleńczy. Rozwijało się malarstwo historyczne, ukazujące ważne wydarzenia z historii Polski. Jan Matejko- Stańczyk, Hołd Pruski,...
Makbet zbrodniarz czy bohater tragiczny.
W wielu dziełach literackich spotykamy się z postaciami wielkich, walecznych rycerzy, obrońców słabych i uciśnionych, którzy walczą by krzewić wiarę i w imię Boga. Są jednak tacy bohaterowie, którzy ulegają niekorzystnym metamorfozom sprawiając...
Przedstaw jak rozumieli poczucie odpowiedzialności za losy ojczyzny twórcy wybranych dramatów.
Poeci chociaż są nieśmiertelni dzięki swej sztuce jednak nie potrafią z daleka patrzeć na losy swojej ojczyzny. Ponieważ są najmądrzejszą grupą ludzi, która swoim myśleniem wybiega w przyszłość. Poczuwają się do odpowiedzialności za ojczyznę,...
Metaforyczny sens "Dżumy" i filozoficzna wymowa powieści
"Dżuma" ma wiele interpretacji, wiele osób analizowało znaczenia ukryte za symbolicznymi obrazami, z których złożona jest powieść. Jedno ze znaczeń to rzeczywista choroba, która wydarzyła się w Oranie, albo w innym mieście lub jeszcze...
Wyjaśnij, co powoduje, że „Nad Niemnem” kończy się happy endem, a „Lalka” katastrofą
Niewątpliwie najwybitniejszymi dziełami literackimi polskiego pozytywizmu, dziełami, które przedstawiają realia epoki postyczniowej, są Nad Niemnem E. Orzeszkowej i Lalka B. Prusa. Ciekawe, że chociaż tak jeden, jak i drugi utwór powstał w latach...
"Boska komedia" Dante Alighieri
Rozległy poemat opowiada o wędrówce Dantego przez zaświaty: Piekło, Czyściec i Raj. Podróż rozpoczyna się 7 kwietnia 1300 roku. Przez Piekło prowadzi Dantego Wergiliusz - rzymski poeta, autor "Eneidy". Miejsce wiecznej męki ma kształt...
Do matury na podstawie S. Makowskiego "Kordian Słowackiego"
- trzy akty, na które dramat jest złożony, są przede wszystkim trzema ważnymi etapami w rozwoju osobowości głównego bohatera - w pierwszej scenie dramatu ma 15 lat - w scenie końcowej ma około lat 20 lub niewiele ponad to - jest bohaterem...
Spośród wybranych wierszy Wisławy Szymborskiej najbardziej podoba mi się...
Wisława Szymborska jako człowiek imponuje mi swą skromnością. Jej reakcją na wiadomość o przyznaniu Nagrody Nobla było zaskoczenie i przestrach. W wywiadzie powiedziała: „Prawdopodobnie spróbuję się wykręcać, jak tylko będę mogła, od różnych...
Odwołując się do wybranych przykładów, przedstaw różne ujęcia Sądu Ostatecznego w literaturze i malarstwie. Matura ustna
Wszystko jest w załącznikach. Do bibliografii należy dodać nr-y ISBN książek to jest plan prezentacji. Temat prezentacji: Odwołując się do wybranych przykładów, przedstaw różne ujęcia Sądu Ostatecznego w literaturze i malarstwie. IV Ramowy plan...
Typy dramatów młodopolskich
Istniały dwa zasadnicze typy dramatów - symboliczny i naturalistyczny oraz dodatkowo ekspresjonistyczny. Przykład pierwszego stanowi "Wesele". Wyspiański zachowuje starożytną zasadę trzech jedności - miejsca, czasu, akcji. W jednej scenie nie ma...
Esej- cierpienie, na podstawie tekstów ze starożytności, średniowieczy i Biblii oraz kultury współczesnej
Często cierpienia dają ludziom pouczenie.” Ezop W słowniku języka polskiego znajdujemy definicję: „Cierpieć – to odczuwać, przeżywać, znosić ból fizyczny lub moralny z powodu czegoś;...
Zabawa w klucz - wypracowanie z matury 2005
Holocaust to przejaw chorej nienawiści, jedna z najgorszych masowych zbrodni, które pamięta historia. Wielu prozaików, poetów podejmowało w swych dziełach ten problem, ukazując go w różny sposób. Większość z nich, jak np. Zofia Nałkowska czy...
Dlaczego o wybranych bohaterach literackich powiedziałbyś „ludzie wolni”
Wolność jest to pojęcie bardzo szeroko rozumiane. Słownik języka polskiego podaje znaczenie wolności jako niezależność, niepodległość, swoboda i samodzielność. „Wolność” oznacza również możliwość podejmowania decyzji zgodnie z własną wolą, to...
Marzenia o miłości a małżeństwo. Porównaj kreacje poetów, analizując fragmenty "Nie-Boskiej komedii" i "Wesela". W interpretacji uwzględnij kontekst historycznoliteracki.
Choć małżeństwo powinno być uwieńczeniem miłości, okazuje się to nie być regułą. Jest to widoczne we fragmentach „Wesela” oraz „Nie-Boskiej komedii”. Oba teksty zawierają motyw wesela, są związane z doświadczeniami autorów, którzy marzenia swych...
Stara matura - powtórzenie
ANTYK 1. Postacie mitologiczne i biblijne jako symbole wartości uniwersalnych Mitologia i Biblia – dwa główne ŹRÓDŁA (korzenie) cywilizacji i kultury śródziemnomorskiej, w której kręgu znalazła się (obok zachodniej Europy) także Polska po...
Czy zgadzasz się ze stwierdzeniem, że Tadeusz Różewicz jest poetą, który nie pisze o miłości?
Poezja Tadeusza Różewicza wyraża dramat pokolenia, wchodzącego w czasie wojny w dorosłe życie. W momencie jej wybuchu, przyszły poeta miał zaledwie 18 lat. Egzamin dojrzałości obywatelskiej zdawał walcząc w oddziałach partyzanckiej Armii Krajowej....
Motyw buntu i pokory w literaturze XX-lecia i współczesności.
BUNT „SZEWCY” Wszystkie rewolucje były wynikiem niezadowolenia i chęci panowania. Szewcy np. nie mogli pogodzić się z tym, że warstwy panujące (arystokracja, inteligencja) prowadzą życie na innym poziomie, nawet jedzą co innego (kompleks...
Rady dla cytujących.
1. Każdy cytat zapisujemy na oddzielnej fiszce (kartce) 2. Odnotowujemy źródło, z którego pochodzi: imię i nazwisko autora, tytuł utworu lub opracowania,miejsce i rok wydania, wydawnictwo, numer strony 3. Określamy temat, którego cytat dotyczy...
Renesans
RENESANS –POJĘCIA STOICYZM- oznacza że zarówno w szczęściu jak i w nieszczęściu należy zachować równowagę . EPIKUREIZM-(korzystaj z życia) jest to potrzeba korzystania z przyjemności życia a szczęście to brak cierpienia. ...
Matura z polakiego ustny
1.Charakterystyka zjawiska Sarmaty na podstawie „Pamiętników” J. Ch. Paska i utworów W. Potockiego. Ideologia sarmatyzmu oparta była na tezie renesansowych kronikarzy – historyków Miechowity i Marcina Bielskiego, którzy przypisywali polskiej...
Lekcja dla sprawujących władzę w świetle „Antygony”, „Odprawy posłów greckich”, „Makbeta”.
Mimo różnicy czasów antyczna tragedia o córce Edypa dotyka tego samego ponadczasowego problemu, który pojawia się w dramatach Kochanowskiego i Szekspira. Każdy z wymienionych wyżej dramatów pokazuje inny aspekt problemu władzy. Kreon – jeden z...
Różne ujęcia motywu cierpienia w literaturze, odwołując się do przykładów z różnych epok
Trzeba sobie zadać na początku pytanie czym jest dla nas cierpienie? Cierpienie stanowi nieodłączny element ludzkiego życia. Tak jak miłość, radość, szczęście, tak i cierpienie jest jednym z wielu doznań ludzkich. Cierpimy, ponieważ mamy uczucia,...
Odwołując się do konkretnych utworów literackich, omów średniowieczne gatunki literackie.
W średniowieczu mają początek literatury narodowe większości krajów europejskich, w znacznej mierze wywodzące się z ustnej twórczości ludowej, dawnych wierzeń i folkloru. Był to okres rozprzestrzeniania się chrześcijaństwa, formowania się...
Programowy charakter prozy pozytywistycznej
Literatura pozytywistyczna miała być społecznie zaangażowana. Jej twórca to nauczyciel społeczeństwa a pisarstwo to służba publiczna. Orzeszkowa twierdziła, że literatura współczesna nie mówi prawdy o życiu i ludziach, nie zajmuje się żywotnymi...
Holokaust w literaturze i filmie. Porównaj w oparciu o wybrane utwory. Porównanie na przykładach dzieła literackiego i jego adaptacji filmowej - Lista Schindlera.
Lista Schindlera jest to opowieść o człowieku, który swoim działaniem zmienił bieg historii. Opowieść ta nie tylko pogłębiła moją wiarę, lecz zmieniła moje życie, gdyż poznając historię Oskara Schindlera zrozumiałem, że jedna osoba, nie armia,...
Prezentacja maturalna - Kreacje gangsterów w literaturze i filmie XX wieku. Omów na wybranych przykładach
Kompletna prezentacja maturalna wykorzystana przeze mnie w roku szkolnym 2008/2009 Plik zawiera: temat maturalny konspekt pracę maturalną kartę z cytatami przykładowe pytania 1. Określenie problemu a) Gangsterzy – kreacje a...
Odwołując się do wybranych utworów L. Staffa, K. P. Tetmajera i J. Kasprowicza, przedstaw nastroje wpisane w młodopolską poezję.(matura ustna)
Leopold Staff, czołowy liryk epoki Młodej Polski, jest piewcą symbolizmu. Jest to kierunek literacki i artystyczny wyrażający treść przy pomocy określonego symbolu, który prezentuje wnętrze, jaźń, zjawiska trudne do nazwania. Myśli Staffa wędrują...
Wielka literatura
- Wielka literatura jest zawsze współczesna - Ta literatura uczy mnie życia - Trzeba sięgać po wielkie dzieła, bo w nich jest mądrość, dobro i piękno - Które dzieła literackie uczą żyć godnie Na przestrzeni wieków powstały miliony dzieł...
Tradycja antyczna w literaturze polskiego renesansu
Literatura grecka i rzymska stała się wspólnym dziedzictwem wszystkich kultur naszego kontynentu. Zatem Polska i inne kraje Europy należą do tradycji śródziemnomorskiej. Znajomość dorobku piśmiennictwa rzymskiego zawdzięczamy Kościołowi...
Widokówka z tego świata. Stanisław Barańczak
Wiersz „Widokówka z tego świata” Stanisława Barańczaka pochodzi z tomu o tym samym tytule, wydanego w 1988 roku. Jest to zatem owoc emigracyjnych doświadczeń poety, który na początku lat 80. zamieszkał w Stanach Zjednoczonych. Widać tu wyraźną...
Życie jako labirynt, teatr, sen... Przedstaw różne sposoby kreacji ludzkiej egzystencji w literaturze.
Plan pracy Wstęp: Różne koncepcje ludzkiego życia. Rozwinięcie: 1. Życie jako teatr: - Platon – jeden z głównych twórców idei życia jako teatru. - Erazm z Rotterdamu – renesansowy filozof, który zdaje sobie sprawę z ludzkich...
Konspekt
I. Wstęp: 1. Charakterystyka literatury wojennej. 2. Rozróżnienie pojęć lagry a łagry. II. Rozwinięcie: 1. Człowiek zlagrowany na podstawie ?Opowiadań?. 2. Człowiek złagrowany na podstawie ?Innego świata?. 3. Przyczyny pobytu w obozach. 4....
Zasady dramatu antycznego
Cała akcja zdarzenia mieści się w jednym miejscu. W dramacie to, co się działo poza przestrzenią, było relacjonowane - np. przez posłańca - TO JEDNOŚĆ MIEJSCA Wszystko musi rozegrać się w jak najkrótszym czasie. - TO JEDNOŚĆ CZASU Akcja ma...
Motyw śmierci w literaturze i sztuce. Omów na wybranych przykładach.
Literatura podmiotu: Literatura: • Borowski Tadeusz, Opowiadania- Pożegnanie z Marią, U nas w Auschwitzu, Proszę państwa do gazu, Warszawa, Sara, 2004, ISBN 83-7297-024-6 • Collins Suzanne Igrzyska śmierci, Poznań, Media Rodzina, 2009, ISBN...
Dwie lekcje łaciny. Porównaj sposoby ich przedstawienia we fragmentach Ferdydurke Witolda Gombrowicza i Lekcji łaciny Zbigniewa Herberta.
Zwykło się mawiać, że sposobów rozumienia muzyki jest w przybliżeniu tyle, ile świat nosi par uszu. Przedstawione fragmenty "Ferdydurke" Witolda Gombrowicza i "Lekcji łaciny" Zbigniewa Herberta dowodzą, iż owa teoria nie ogranicza się jedynie do...
Motyw przyjaźni w literaturze
Wybrany przeze mnie temat to „Motyw przyjaźni w literaturze”. Znanych jest wiele definicji przyjaźni , tak oto to piękne i szlachetne uczucie definiuje „Szkolny słownik motywów literackich „ - „Przyjaźń to bliskie , serdeczne stosunki z...
Lektury - na co zwrócić uwagę przy ich czytaniu
1. Słowacki „Kordian” - Charakterystyka Kordiana jako bohatera romantycznego - Wewnętrzne rozterki bohater - Motyw miłości obraz Polski i Polaków - Powstanie listopadowe - Tragedia Kordiana 2. Mickiewicz „Dziady” cz. II - Motywy ludowe -...
Przeprowadź rozważania dotyczące dramatu ojca, filozofa, chrześcijanina w „Trenach” Jana Kochanowskiego.
Imię i nazwisko: …………………………. Temat: Przeprowadź rozważania dotyczące dramatu ojca, filozofa, chrześcijanina w „Trenach” Jana Kochanowskiego. I. Literatura podmiotu: 1) Kochanowski Jan, Treny, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa,...
"Porażenie wojną" w poezji współczesnej.
Wrzesień 1939, codzienność okupacyjna, działania wojenne: Aleksander Kamiński- Kamienie na szaniec, Tadeusz Borowski- opowiadania Melchior Wańkowicz- Monte Cassino Andrzej Szczypiorski- Początek Krzysztof Kamil Baczyński (pokolenie, Z lasu,...
Kiedy kompromis staje się zdradą? Rozważ problem, odwołując się do podanego fragmentu i innych części powieści Z. Nałkowskiej „Granica”.
Zenon Ziembiewicz chciał zostać zarządcą miasta. Miał własne idee i moralność, którą jednak naginał dla własnych potrzeb. Zenon zawarł nieformalny kompromis z Justyną, dał jej pieniądze, które w domyśle miały posłużyć usunięciu przez nią ciąży....
Mistrzowie i ich uczniowie wśród twórców literatury. Na podstawie wybranych przykładów przedstaw ujawniające się w działach związki między ich twórczością
„MISTRZOWIE I ICH UCZNIOWIE WŚRÓD TWÓRCÓW LITERATURY. NA PODSTAWIE WYBRANYCH PRZYKŁADÓW PRZEDSTAW UJAWNIAJĄCE SIĘ W DZIEŁACH ZWIĄZKI MIĘDZY ICH TWÓRCZOŚCIĄ” Literatura to wszystkie dzieła artystyczne zachowane w formie pisanej lub w przekazie...
Wymień ugrupowania poetyckie międzywojnia i zinterpretuj wiersz J. Tuwima „Prośba o piosenkę”. (matura ustna)
-Ugrupowanie poetyckie „Skamandra”, w którym tworzyli: J. Tuwim, K. Wierzyński, J. Lechoń, J. Iwaszkiewicz. Nie mieli konkretnego programu poetyckiego, wprowadzali do poezji język potoczny, brutalizmy, prozaizmy, wulgaryzmy, zeszli z poezją na...
Rodzina wobec doświadczeń i wyzwań losu
WTSEP W dzisiejszym świecie, rodzina ulega rozkładowi, niszczeniu i degradacji. Hierarchia wratosci dzisiejszego swiata spycha ja na plan dalszy, czyni czyms marginalnym, a przeciez to od niej zalezy kształt przyszłych pokoleń, etyka i dobrobyt...
Polska i Polacy w krzywym zwierciadle- omów na wybranych przykładach
Teza: Karykatura polskiej rzeczywistości w PRL-owskich komediach jako próba walki z sytemem komunistycznym. Dla młodych ludzi czasy PRL-u są czymś odległym, często nie wartym pamiętania. My, jako pokolenie wychowane w demokratycznej Polsce,nie...
Zbierz argumenty przemawiające za uniwersalną wymową przypowieści biblijnych. (matura ustna)
Uniwersalna wymowa to taka, która ma charakter powszechny, jednolity, dotyczący każdego człowieka bez względu na rasę, kulturę, religię i miejsce geogr., w którym człowiek żyje. Przypowieść to gat. epicki, zawierający dwie płaszczyzny...