Ochrona żywności i wody przed skażeniami
Ekologia jest to nauka zajmująca się strukturą i funkcjonowaniem żywej przyrody. Obejmuje ona całość zjawisk dotyczących wzajemnych zależności między organizmami a ich żywym i martwym środowiskiem. Człowiek ma prawo do: 1. picia czystej wody...
Embriologia, a ewolucja - dowody
Ewolucja - powolny, nieodwracalny i kierunkowy proces rozwoju organizmów, którego efektem jest coraz większa różnorodność, złożoność i organizacja świata żywego i któremu podlegają całe populacje, nie pojedyncze osobniki. Embriologia - nauka...
Zboża i jego przetwory
Zboża klasyfikuje się do roślin trawiastych z gatunku jednolistnych, z punktu widzenia technologii żywności zboża są to roślinny uprawiane ze wzg. na właściwości ziaren przeznaczonych do konsumpcji lub przerobu na przetwory zbożowe. Do zbóż...
Porosty
Porosty (łac. Lichenes) - są to organizmy plechowate utworzone przez powiązanie komórki glonu (zielenice lub sinice) i strzępki grzyba (workowce lub podstawczaki). Uznawane za grzyby lichenizowane (zdolne do symbiozy z glonami). Budujące je...
Budowa pantofelka jako przykład typowej budowy organizmu jednokomórkowego
Budowa pantofelka jako przykład typowej budowy organizmu jednokomórkowego - błona komórkowa (oddziela wnętrze komórki od środowiska) - rzęski (służą do poruszania się) - makronukleus, mikronukleus (struktura zawierająca DNA) - wodniczka...
Babiogórski Park Narodowy
Utworzony został w 1954 r, obejmuje objęte ochroną od 1933 północną i częściowo południową część masywu Babiej Góry, od Przełęczy Jałowieckiej do Przełęczy Lipnickiej. Siedzibą dyrekcji parku, ogrodu roślin babiogórskich i ośrodka edukacyjnego...
Pierwotniaki chorobotwórcze
Typ Pierwotniak Spos.przenosz. Choroba Org.zarażony Objawy choroby W I C I O W C E (świdrowce) Trypanosoma Trypanosomoza Gambiense Muchy TSE-TSE Śpiączka afrykańska Człowiek Ataki gorączki...
Wirusy - notatka - poziom rozszerzony
Wirusy 1. Budowa wirionu - Materiał genetyczny (DNA lub RNA) - Otoczka białkowa (kapsyd) - Może występować osłonka białkowa lipidowa składająca się z błony komórkowej gospodarza i glikoprotein wirusa. 2. Podstawowe kształty wirionów -...
Dżdżownica - morfologia i fizjologia
Trzy tysiące gatunków gromady Oligochaeta - skąposzczety zamieszkuje wody słodkie i wilgotne gleby. Zwierzęta te nie mają pranóży, a każdy segment ich ciała wyposażony jest w nieliczne szczecinki. Głowa jest słabo wyodrębniona. Wszystkie...
Obieg wody w przyrodzie
Woda jest jednym z najbardziej rozpowszechnionych związków chemicznych na ziemi, a zarazem związkiem podstawowym decydującym o życiu organizmów w tym i człowieka. Woda wchodzi w skład organizmów, pełni funkcję środowiska życia (ryby), jest...
Efekt cieplarniany
Efekt cieplarniany - zwany szklarniany to zjawisko ocieplenia się klimatu Ziemi polegający na zatrzymywaniu się pewnej ilości ciepła emitowanego do atmosfery . Jest to spowodowane wzrostem zawartości gazów cieplarnianych gł. CO, freonów metanu i...
Zanieczyszczenie środowiska na Wyżynie Śląskiej.
Wyżyny w Polsce zajmują powierzchnię około 100 tyś. km2. W obrębie pasa wyżyn wydzielono następujące krainy naturalne: Wyżynę Śląską, Wyżynę Krakowsko-Częstochowską, Nieckę Nidziańską, Wyżynę Kielecko-Sandomierską i Wyżynę Lubelską z Roztoczem. Na...
Rośliny zarodnikowe i nasienne - główne tendencje rozwojowe
Rośliny zarodnikowe to takie, które nie wytwarzają kwiatów i rozmnażają sie głównie przez zarodniki. Do roślin zarodnikowych należą glony, mszaki oraz porosty. Rośliny nasienne, nazywane też kwiatowymi, to grupa, w której skład wchodzą 2 typy...
Choroby układu pokarmowego
Choroby układu pokarmowego Dolegliwości ze strony układu pokarmowego są bardzo częste. Na ogół nie są groźne i stanowią jedynie oznakę tak zwanej niestrawności, spowodowanej przejedzeniem, nietolerancją pewnych pokarmów, itp. Niekiedy jednak...
Wirusy, bakterie.
WIRUSY Wirusy są tworami znajdującymi się na pograniczu materii ożywionej i nieożywionej. Pochodzenie wirusów jest niejasne. Istnieje kilka hipotez tłumaczących istnienie wirusów. Są prymitywną, niekomórkową formą życia. Stanowią wysoko...
Wysokie i niskie ciśnienie
Ciśnienie atmosferyczne – siła z jaką powietrze oddziałuje na powierzchnię ziemi. Na poziomie morza , 45 szer.geograficznej – 1 atmosfera = 1013.25 hPa. Ciśnienie atmosferyczne wykazuje się zmiennością w czasie i przestrzeni. W Polsce dominuje...
Budowa komórki nerwowej
Komórka nerwowa, inaczej neuron, jest podstawowa jednostka anatomiczno-czynnosciowa tkanki nerwowej. Sklada sie ona z ciala komorki okreslanego mianem perikarionu, i dwoch rodzajow wypustek - licznych zazwyczaj wypustek cytoplazmatycznych,...
Budowa i cykl rozwojowy tasiemców
Tasiemce są płazińcami, czyli robakami płaskimi. W budowie ich ciała obok ektodermy i entodermy uczestniczy także trzecia warstwa komórek zarodkowych - mezoderma (trójwarstwowce). Z mezodermy zbudowana jest większa część ciała i z niej tworzy...
Informacja genetyczna i jej odczytywanie
>>>DNA Kwas deoksyrybonukleinowy. Zawiera geny. ~Składa się z dwóch spiralnie skręconych, równo odległych od siebie nici, których szkielet tworzą deoksyryboza (cukier) i reszta fosforanowa. Taki model nazywa się podwójną helisą. ~Każda nić...
Genetyka-rodzaje zmienności, czynniki mutagenne.
GENETYKA-nauka o dziedziczności i zmienności. RODZAJE ZMIENNOŚCI: a)niedziedziczna(fluktuacyjna, modyfikacyjna, środowiskowa)np. sosna rosnąca w różnych warunkach:nad morzem, w głębi lądu, w górach. Strzałka wodna mająca 3 rodzaje liści[rys.1]...
Antropogeneza - pochodzenie, ewolucja człowieka
Pochodzenie człowieka jest zagadnieniem, które od dawna nurtowało umysły ludzkie. Na ten temat snuto różne domysły, które były częścią legend i wierzeń religijnych. Jeden z takich mitów, zawarty w biblii, był przez wieki podstawą obowiązującego...
Oddychanie roślin i zwierząt
ROŚLINY Procesy pobierania tlenu i wydalania dwutlenku węgla przez organizmy roślinne,związane z uwolnieniem energi ze związków organicznych i użytkowaniemjej głównie do syntezy ATP*(w cytoplaźmie i mitochondriach) Mitochondria roślinne różnią...
znaczenie owadów
Jednym z pierwszych zwierząt hodowanych przez człowieka była pszczoła miodna. Proces ten rozpoczął się 7000 lat temu. Rysunki skalne, wykonane przez ludzi kamienia, ukazują, że już wtedy pozyskiwano miód wytwarzany przez te owady. Pszczoła...
Oddychanie u zwierząt
Oddychanie to proces właściwy żywym organizmom, zlokalizowany w ich komórkach i dostarczający im energii potrzebnej do życia. Większość organizmów oddycha tlenem, który pobiera w procesie wymiany gazowej. Proces ten przebiega w układzie...
Rola organelli komórkowych
Organella komórkowe to struktury wewnątrzkomórkowe pełniące różnorodne funkcje niezbędne do prawidłowego działania komórek. Termin "organella" jest polskim odpowiednikiem łacińskiego słowa organellum . Komórki prokariotyczne W komórkach...
Zwierzęta sawanny.
AFRYKA. SAWANNY TROPIKALNE. Zwierzecymi symbolami Afryki sa lwy, zyrafy, zebry, a przede wszystkim — slonie. Wszystkie te zwierzeta zyja przede wszystkim na sawannach i warunki sawannowe ksztaltuja ich zycie. Z drugiej zas strony, to zwierzeta,...
Budowa i funkcje mózgu
Mózg składa się z 5 części: - Kresomózgowie - Międzymózgowie - Śródmózgowie - Móżdżek (tyłomózgowie) - Rdzeń podłużny (zamózgowie) Kresomózgowie Składa się z dwóch półkul mózgowych pokrytych pofałdowaną korą mózgową utworzoną przez...
Związek rozmieszczenia glonów w morzu z zawartością barwników.
Glonami zwyczajowo określa się dość daleko spokrewnione grupy organizmów samożywnych ( wszystkie zawierają chlorofil i przeprowadzają fotosyntezę ) o stosunkowo prostej budowie ciała. Ich życie jest związane ze środowiskiem wodnym, choć niektóre...
Porównanie komórki roślinnej i zwierzęcej
Wszystkie organizmy żywe – ludzie, zwierzęta, rośliny itp. zbudowane są z komórek. Te najmniejsze części składowe żywej materii są odpowiedzialne za prawidłowy przebieg wszystkich procesów niezbędnych do podtrzymania życia. Żywa komórka jest...
Podział organizmów cudzożywnych
BIOFAGI - odżywiają się całymi organizmami lub tkankami Zaliczamy do nich: - roślinożerców - mięsożerców (drapieżcy padlinożercy) - wszystkożerców - rośliny owadożerne SAPROBIONTY - odżywiają się szczątkami organicznymi z gleby...
Hormony - zasady działania i funkcje jakie pełnią w naszym organizmie
Hormony to endogenne (syntetyzowane w organizmie) biologicznie czynne związki organiczne pełniące funkcje regulujące i koordynujące funkcjonowanie tkanek i narządów oraz zapewniające homeostazę (równowagę) w organizmie. Hormony wytwarzane są i...
Budowa i funkcje układu pokarmowego
1.Budowa i funkcje układu pokarmowego Układ pokarmowy człowieka jest odpowiedzialny za trawienie, wchłanianie oraz wydalanie niestrawionych resztek pokarmu. Łączna jego długość to średnio sześć do ośmiu metrów. Układ pokarmowy dzieli się na:...
Sposoby odżywiania sie organizmów.
Wszystkie procest chemiczne i związane a nim przemiany energetyczne, zachodzace w karzdej żywej komórce nazywamy przemiana materii(maetabolizne). Metabolisty-słowo pocgodzenia greskiego, metabole-przemiana. Na przemianę materii składają się dwa...
Odruchy bezwarunkowe i warunkowe - pojęcia
ODRUCH BEZWARUNKOWY - do jego wystąpienia nie są potrzebne żadne dodatkowe warunki. Są to ruchy wrodzone, ich obecność jest taka sama charakterystyczna cecha. ODRUCH WARUNKOWY - nie posiadają genetycznie zaprogramowanych szlaków nerwowych,...
Znaczenie mchów
- spotykamy je na jałowych wydmach, gdzie utrwalają ruchome podłoże i biorą istotny udział w procesie glebotwórczym. - przeciwdziałają erozji - na skałach, obok porostów, są organizmami pionierskimi, przygotowującymi podłoże dla innych roślin -...
Budowa skóry
Skóra - Osłona pokrywająca całą powierzchnię ciała, tzw. powłoka wspólna, składa się z powłoki właściwej, czyli skóry i jej przydatków. Do przydatków zalicza się: gruczoły skóry, włosy, paznokcie. Skóra jest narządem o budowie złożonej,...
Opis kasztanowca
Cóż jest piękniejsze niż kasztanowiec. Jest on masywnym drzewem, które rośnie najczęściej w naszych parkach i miejskich skwerach. Z grubego pnia pokrytego szorstką, brązową korą wyrastają potężne konary. Tworzą one rozłożystą, zieloną koronę, w...
Cykl rozwoju sosny - rośliny nagonasienne
Cykl rozwojowy sosny Gdy przeniesione wiatrem kiełkujące ziarno pyłku trafi na okienko zalążka, wytwarza łagiewkę pyłkową zawierającą w swym wnętrzu dwie gamety męskie. Jest to przedrośle męskie. Łagiewka wrasta do wnętrza zalążka. Jedna z...
Odżywianie się organizmów.
ODŻYWIANIE SIĘ ORGANIZMÓW SAMOŻYWNYCH: Rośliny to organizmy samożywne-wytwarzają pokarm(zw.org.)z pobranych ze środowiska zw.nieorg.(H2O,CO2)przy udziale energii słonecznej-fotosynteza Przystosowanie liści do fotosyntezy-obecność...
Zdrowe odżywianie
Dlaczego warto zdrowo się odżywiać?Jedzenie jest częścią naszego życia, w związku z tym powinno dostarczać nie tylko podstawowych składników odżywczych, ale i przyjemności. Wybór właściwych produktów w naszej codziennej diecie ma ogromne znaczenie...
Choroby wywołane przez protisty.
Choroby wywołane przez protisty 1.Trypanosoma gambiense - wywołuje śpiączke afrykańska jest przenosozna przez muchę Glossina palpalis 2.Trypanosoma brucei powoduje śpiączke afrykańską jest przenoszona przez muchę tse-tse 3.Świdrowiec...
Zasady prawidłowego odżywiania się
PLAN PRACY TEMAT: Zasady prawidłowego odżywiania się 1. Wstęp 2. Składniki pożywienia człowieka i ich funkcja 3. Zasady żywienia człowieka 1. Wstęp Wiadomo jest, że aby organizm człowieka prawidłowo funkcjonował i rozwijał się,...
Układ ruchu
Ruch i jego podłoże Ruch jest podstawowym przejawem wrażliwości, czyli zdolności organizmów do reagowania na bodźce środowiskowe. Jeśli za podstawę klasyfikacji przyjąć złożoność ruchu, to możemy wyróżnić ruch: cytoplazmatyczny, rzęskowy oraz...
Tasiemce - budowa, rozmnażanie
W przewodzie pokarmowym człowieka może pasożytować wiele gatunków tasiemców. Tasiemce przypominają kształtem tasiemkę. Składają się z główki, krótkiej szyjki i licznych członów. Pokarm pobierają powierzchnią całego ciała na drodze osmozy....
Co sam możesz zrobić żeby chronić wodę?
Co sam możesz zrobić żeby chronić wodę? obec wzrastającego zapotrzebowania na wodę. przy Jednoczesnym wyczerpywaniu zapasów wód podziemnych, instytucje odpowiedzialne za gospodarkę wodną zostały zmuszone do opracowania sposobów ochrony jej...
Grzyby
G r z y b y- to w większości organizmy lądowe żyjące w miejscach wilgotnych. Wiele jednak grzybów żyje w wodach słodkich i słonych. Ze względu na budowę dzielimy je w następujący sposób: Grzyby Jednokomórkowe wielokomórkowe pleśniak...
Trawienie białek, tłuszczy, skrobi
PRZYSTOSOWANIA Jama ustna: - pobiera pokarm - rozdrabnia pokarm - nawilżeniu przez ślinę - uformowaniu w kęsy - prezesowaniu kęsów do tyłu Gruczoły żołądka - wydzielają śluz - sok żołądkowy, - trawienie białek - trawienie...
Ochrona gatunkowa roślin i zwierząt
Ochrona gatunkowa roślin i zwierząt ma na celu zabezpieczenie dziko występujących roślin lub zwierząt i ich siedlisk, w szczególności gatunków rzadko występujących, endemicznych, podatnych na zagrożenia i zagrożonych wyginięciem oraz objętych...
Anabolizm i katabolizm, jako dwa główne kierunki metabolizmu.
TEMAT: Anabolizm i katabolizm, jako dwa główne kierunki metabolizmu. Metabolizm to całokształt reakcji biochemicznych zachodzących w komórkach organizmu. Związany jest z przepływem materii i energii. Proces ten zapewnia organizmowi: wzrost,...