Sprawdzian z hormonów
1. Połącz w pary hormon z odpowiednim gruczołem OKSYTOCYNA TRZUSTKA TRÓJJODOTYRONINA PRZYSADKA MÓZGOWA INSULINA JAJNIKI PROGESTERON TARCZYCA 2. Podaj przykłady dwóch hormonów mających odmienne działanie u kobiet i u mężczyzn...
Dlaczego trzeba chronić przyrodę?
Dlaczego musimy chronic przyrodę Niewiele jest już terenów naturalnych lub prawie naturalnych, które trwają i nadal są kształtowane i utrzymywane przez siły natury. W Polsce takim wyjątkowym przykładem może być Puszcza Białowieska w części...
Przyczyny wędrówek ptaków
Ptaki dzielimy na osiadłe - pozostające na danym terenie przez cały rok i zmieniające miejsce pobytu tylko w granicach rewiru żerowania oraz wędrowne, które przemieszczają się okresowo z jednego terenu na inny. Przyczyną wędrówek ptaków jest...
Choroby skóry
Podział chorób skóry (dermatoz) zmienia się zależnie od możliwości poznanych przyczyn i mechanizmów powstawania zmian chorobowych (etiologii i patogenezy). Ze względu na etiologię można podzielić choroby skóry na bakteryjne, grzybicze,...
Higiena układu nerwowego
Higiena psychiczna, działania zmierzające do ochrony zdrowia psychicznego; także nauka zajmująca się badaniem czynników, które powodują zakłócenia zdrowia psychicznego i popularyzująca zalecenia przeciwdziałające powstawaniu nerwic i innych...
Piramida żywienia
Co to jest? Piramida przedstawia zasady prawidłowego odżywiania. Informuje o tym, ile porcji różnych grup produktów powinno znaleźć się w posiłkach, które zjadamy w ciągu dnia. Przy czym obowiązuje zasada, że to co najważniejsze w racjonalnym...
Skutki zanieczyszczenia wód
Woda jako czynnik biologiczny i podstawowy surowiec, którego niczym nie można zastąpić warunkuje rozwój gospodarczy kraju. Wymagana jest przy tym odpowiednia jakość wody. Postępująca urbanizacji i rozwój przemysłu, któremu towarzyszy wzrost...
Ssaki - wiewiórka - opis
Wiewiórka jest przystosowana do życia na drzewach. Kończyny zakończone ostrymi pazurkami. Jest zwinna i lekka. Długi ogon pomaga w utrzymywaniu równowago w czasie skoków z gałęzi na gałąź. Ma rudą barwę, odżywia się głównie orzechami. Czasem w...
Choroby wywołane przez protisty.
Choroby wywołane przez protisty 1.Trypanosoma gambiense - wywołuje śpiączke afrykańska jest przenosozna przez muchę Glossina palpalis 2.Trypanosoma brucei powoduje śpiączke afrykańską jest przenoszona przez muchę tse-tse 3.Świdrowiec...
Budowa chemiczna organizmów
Ziemia dzieli się na cztery sfery: - litosferę (skorupa ziemska) - hydrosferę (woda) - atmosferę - biosferę BIOSFERA Jest to ta część ziemi, w której znajduje się życie, od głębin morskich po kilkanaście kilometrów ponad...
Zagłada lasów równikowych
Lasy pokrywają ok. 20% powierzchni Ziemi. Można je podzielić na 3 główne typy: wilgotne lasy równikowe, lasy liściaste strefy klimatu umiarkowanego i bory iglaste. Lasy zapewniają schronienie dla ludzi i zwierząt oraz są źródłem drewna opałowego i...
Choroby wywoływane przez bakterie
Spośród wielkiej różnorodności gatunków bakterii tylko skromny procent stanowią te, które powodują choroby. Znanych jest około 200 gatunków bakterii powodujących choroby roślin. Objawami tych chorób mogą być między innymi: więdnięcie, nekrozy,...
Rola wody w przyrodzie i życiu człowieka
Woda to jeden z najważniejszych składników pokarmowych potrzebnych do życia. Woda w organizmach roślinnych i zwierzęcych stanowi średnio 80% ciężaru. Niektóre, bardziej uwodnione zwierzęta jak meduzy, składają się w 97% z wody. U człowieka stanowi...
Żaby
Żaby (Rana) są płazami o długich, skocznych nogach z dobrze rozwiniętymi błonami pływnymi, posiadają stosunkowo gładką, wilgotną skórę i dobrze rozwinięte błony bębenkowe. Ich długości dochodzą do 30 cm. Zdobycz chwytają wyrzucanym językiem. W...
Cukry
Monosacharydy cukry proste, jednocukry Glukoza- występowanie: owoce, winogrona, miód. Fruktoza,- czyli cukier owocowy Ryboza- Występuje głównie w kwasach nukleinowych Galaktoza- występuje w postaci składnika cukru mlekowego oraz składnika...
Pingwiny
Najbardziej wyspecjalizowanymi ptakami są pingwiny, występujące jedynie w rejonie zimnych mórz, gdzie występuje obfitość ryb i innych organizmów, które są pokarmem tych ptaków. Pingwiny żyją i rozmnażają się u wybrzeży Antarktydy, na wyspach...
Bezkręgowce - notatka z lekcji
Bezkręgowce ↓ Płazińce ↓ Obleńce ↓ Pierścienice ↓ Stawonogi ↓ Mięczaki...
Skutki głodu i niedożywienia
Głód i niedożywienie w krajach rozwijających się są nie tylko przyczyną chorób, krótkiego średniego okresu życia, opóźnionego i nieprawidłowego rozwoju dzieci oraz źródłem bezmiaru codziennych cierpień ludzkich. Chroniczne niedożywienie jest...
Czynniki wpływające na fotosyntezę.
Czynniki wpływające na fotosyntezę Intensywność procesu fotosyntezy modyfikowana jest przez wiele czynników zewnętrznych i wewnętrznych. Do zewnętrznych należą: dwu¬tlenek węgla, światło, temperatura, tlen, woda, wiatr, składniki...
Protisty - charakterystyka najważniejszych typów
Protisty zwierzęce: - organizmy cudzożywne, - odżywiają się poprzez fagocytozę, - nie mają chloroplastów, ściany komórkowej, nie są zbudowane ze strzępek Typ: PARABASALIA - jednokomórkowce, poruszają się przy pomocy wici, brak...
Zboża i jego przetwory
Zboża klasyfikuje się do roślin trawiastych z gatunku jednolistnych, z punktu widzenia technologii żywności zboża są to roślinny uprawiane ze wzg. na właściwości ziaren przeznaczonych do konsumpcji lub przerobu na przetwory zbożowe. Do zbóż...
Znaczenie owadów w przyrodzie i w życiu człowieka
Ogromne znaczenie owadów wynika z tego, iż występują one w przyrodzie w bardzo dużej ilości, mają wiele siedlisk, reprezentują bardzo różne typy odżywiania tworzą ogromny rzeszę konsumentów. Owady roślinożerne - pożerają wszelkie możliwe...
Formy Ochrony Przyrody w Polsce
Formy Ochrony Przyrody w Polsce Ochrona przyrody, jest to ogół działań zmierzających do zachowania w niezmienionym lub optymalnym stanie przyrody ożywionej i nieożywionej, a także krajobrazu. Głównym celem ochrony przyrody jest utrzymanie...
Tkanki roślinne
1.TkAnKi TwÓrCzE- maja zdolność do ciągłych podziałów. a.)pierwotna tkanka twórcza.. w stozkach wzrostu, korzenia, i łodygi b.)tkanka twórcza wtórna.. (miazga) umożliwia przyrost na grubość 2.TkAnKi StAłe- nie maja zdolności do podziału...
AIDS - referat.
AIDS -podstawowe informacje -drogi zakażenia -objawy zakażenia -zapobieganie -metody leczenia -krótki informator referat w załączniku
Pozytywne i negatywne znaczenie owadów w gospodarce człowieka
Owady zawsze odgrywały i odgrywają w życiu człowieka dużą rolę. Są naszymi sprzymierzeńcami, ale również wrogami, z którymi często walczymy. Aby nie zgubić się w tłumie gatunków przedstawię jako pierwszą grupę tych dobrych a następnie te mniej...
Obieg wody w przyrodzie
Woda jest jednym z najbardziej rozpowszechnionych związków chemicznych na ziemi, a zarazem związkiem podstawowym decydującym o życiu organizmów w tym i człowieka. Woda wchodzi w skład organizmów, pełni funkcję środowiska życia (ryby), jest...
Wpływ zanieczyszczeń środowiska na zdrowie człowieka
Chemizacja różnych dziedzin życia powoduje, że człowiek na każdym kroku styka się z zagrażającymi mu truciznami. W krajach rozwiniętych co trzeci człowiek jest alergikiem. Pojawiają się nieznane dotąd choroby skóry. Lekarze zaczynają...
Przegląd stawonogów i ich znaczenie w przyrodzie i zyciu człowieka.
STAWONOGI: skorupiaki: owady: pajęczaki: wije: - rozwielitka a)...
Embriologia, a ewolucja - dowody
Ewolucja - powolny, nieodwracalny i kierunkowy proces rozwoju organizmów, którego efektem jest coraz większa różnorodność, złożoność i organizacja świata żywego i któremu podlegają całe populacje, nie pojedyncze osobniki. Embriologia - nauka...
Budowa, funkcje i higiena skóry człowieka
Budowa skóry Skóra jest główną powłoką naszego organizmu. Jej powierzchnia zależy od wieku, wzrostu i budowy ciała. U dorosłego człowieka wynosi ona od 1,5 do 1,8 m². Jest to powierzchnia około 40 razy mniejsza od powierzchni płuc. Skóra...
Rośliny zarodnikowe i nasienne - główne tendencje rozwojowe
Rośliny zarodnikowe to takie, które nie wytwarzają kwiatów i rozmnażają sie głównie przez zarodniki. Do roślin zarodnikowych należą glony, mszaki oraz porosty. Rośliny nasienne, nazywane też kwiatowymi, to grupa, w której skład wchodzą 2 typy...
Oko - budowa, funkcje, mechanizm widzenia, akomodacja oka, wady wzroku, choroby oczu.
Funkcje oka: odbieranie fal świetlnych; przekształcanie fal świetlnych w impulsy elektryczne, które są scalone i analizowane w ośrodku wzrokowym kresomózgowia, w wyniku czego powstaje trójwymiarowy obraz. Budowa oka: gałka oczna- zbudowana jest...
Budowa i cykl rozwojowy tasiemców
Tasiemce są płazińcami, czyli robakami płaskimi. W budowie ich ciała obok ektodermy i entodermy uczestniczy także trzecia warstwa komórek zarodkowych - mezoderma (trójwarstwowce). Z mezodermy zbudowana jest większa część ciała i z niej tworzy...
Pierwotniaki chorobotwórcze
Typ Pierwotniak Spos.przenosz. Choroba Org.zarażony Objawy choroby W I C I O W C E (świdrowce) Trypanosoma Trypanosomoza Gambiense Muchy TSE-TSE Śpiączka afrykańska Człowiek Ataki gorączki...
Porosty
Porosty (łac. Lichenes) - są to organizmy plechowate utworzone przez powiązanie komórki glonu (zielenice lub sinice) i strzępki grzyba (workowce lub podstawczaki). Uznawane za grzyby lichenizowane (zdolne do symbiozy z glonami). Budujące je...
Dżdżownica - morfologia i fizjologia
Trzy tysiące gatunków gromady Oligochaeta - skąposzczety zamieszkuje wody słodkie i wilgotne gleby. Zwierzęta te nie mają pranóży, a każdy segment ich ciała wyposażony jest w nieliczne szczecinki. Głowa jest słabo wyodrębniona. Wszystkie...
Genetyka-rodzaje zmienności, czynniki mutagenne.
GENETYKA-nauka o dziedziczności i zmienności. RODZAJE ZMIENNOŚCI: a)niedziedziczna(fluktuacyjna, modyfikacyjna, środowiskowa)np. sosna rosnąca w różnych warunkach:nad morzem, w głębi lądu, w górach. Strzałka wodna mająca 3 rodzaje liści[rys.1]...
Wirusy, bakterie.
WIRUSY Wirusy są tworami znajdującymi się na pograniczu materii ożywionej i nieożywionej. Pochodzenie wirusów jest niejasne. Istnieje kilka hipotez tłumaczących istnienie wirusów. Są prymitywną, niekomórkową formą życia. Stanowią wysoko...
Choroby układu pokarmowego
Choroby układu pokarmowego Dolegliwości ze strony układu pokarmowego są bardzo częste. Na ogół nie są groźne i stanowią jedynie oznakę tak zwanej niestrawności, spowodowanej przejedzeniem, nietolerancją pewnych pokarmów, itp. Niekiedy jednak...
Oddychanie u zwierząt
Oddychanie to proces właściwy żywym organizmom, zlokalizowany w ich komórkach i dostarczający im energii potrzebnej do życia. Większość organizmów oddycha tlenem, który pobiera w procesie wymiany gazowej. Proces ten przebiega w układzie...
Zanieczyszczenie środowiska na Wyżynie Śląskiej.
Wyżyny w Polsce zajmują powierzchnię około 100 tyś. km2. W obrębie pasa wyżyn wydzielono następujące krainy naturalne: Wyżynę Śląską, Wyżynę Krakowsko-Częstochowską, Nieckę Nidziańską, Wyżynę Kielecko-Sandomierską i Wyżynę Lubelską z Roztoczem. Na...
Budowa komórki nerwowej
Komórka nerwowa, inaczej neuron, jest podstawowa jednostka anatomiczno-czynnosciowa tkanki nerwowej. Sklada sie ona z ciala komorki okreslanego mianem perikarionu, i dwoch rodzajow wypustek - licznych zazwyczaj wypustek cytoplazmatycznych,...
znaczenie owadów
Jednym z pierwszych zwierząt hodowanych przez człowieka była pszczoła miodna. Proces ten rozpoczął się 7000 lat temu. Rysunki skalne, wykonane przez ludzi kamienia, ukazują, że już wtedy pozyskiwano miód wytwarzany przez te owady. Pszczoła...
Antropogeneza - pochodzenie, ewolucja człowieka
Pochodzenie człowieka jest zagadnieniem, które od dawna nurtowało umysły ludzkie. Na ten temat snuto różne domysły, które były częścią legend i wierzeń religijnych. Jeden z takich mitów, zawarty w biblii, był przez wieki podstawą obowiązującego...
Rodzaje bakterii
Przegląd rodzajów bakterii mających kluczowe znaczenie dla żywności. PSEUDOMONAS - Pałeczki psychrofilne występujące w glebie i wodzie. Wchodzą one często w skład mikroflory produktów chłodzonych i mrożonych (np. ryb, mięsa,drobiu, jaj),...
Informacja genetyczna i jej odczytywanie
>>>DNA Kwas deoksyrybonukleinowy. Zawiera geny. ~Składa się z dwóch spiralnie skręconych, równo odległych od siebie nici, których szkielet tworzą deoksyryboza (cukier) i reszta fosforanowa. Taki model nazywa się podwójną helisą. ~Każda nić...
Oddychanie roślin i zwierząt
ROŚLINY Procesy pobierania tlenu i wydalania dwutlenku węgla przez organizmy roślinne,związane z uwolnieniem energi ze związków organicznych i użytkowaniemjej głównie do syntezy ATP*(w cytoplaźmie i mitochondriach) Mitochondria roślinne różnią...
Efekt cieplarniany
Efekt cieplarniany - zwany szklarniany to zjawisko ocieplenia się klimatu Ziemi polegający na zatrzymywaniu się pewnej ilości ciepła emitowanego do atmosfery . Jest to spowodowane wzrostem zawartości gazów cieplarnianych gł. CO, freonów metanu i...