Znaczenie glonów w przyrodzie i życiu człowieka
Glony zwane algami są to samożywne, jedno – lub wielokomórkowe rośliny zarodnikowe. Występują w ponad dwudziestotysięcznej liczbie gatunków. Rozróżnia się około dwudziestu klas glonów. Zielenice są to glony wielo lub jednokomórkowe, o...
Białowieski Park Narodowy
Początkiem Białowieskiego Parku Narodowego było utworzenie w grudniu 1921 roku leśnictwa a następnie nadleśnictwa o nazwie “REZERWAT”. Obejmował on 4594 ha, z czego 1061 ha podlegało ochronie całkowitej. W roku 1932 przekształcono go w “Park...
Budowa i powstawanie komórek rozrodczych
Plemniki – proces powstawania to spermatogeneza. Produkcja rozpoczyna się w okresie dojrzewania i trwa do śmierci. Powstają na skutek podziałów mitotycznych komórek płciowych tzw spermatogonii (nabłonek rozrodczy wyścielający wnętrze jądra), a...
Opisz sposoby rozmnażania się bakterii i wirusów.
Wyróżniamy bakterie: właściwe, śluzowe, krętki, nitkowate. Bakterie mają różnorodne kształty i są cztery podstawowe ich grupy : kuliste, wydłużone, spiralnie skręcona i rozgałęzione. Występują najczęściej w koloniach (grupach). Komórka bakterii...
Cechy wspólne i różnice organizmów żywych
Cechy wspólne organizmów żywych: - Zbudowane z komórek - Zawierają DNA, które jest nośnikiem informacji o wszystkich cechach danego organizmu - Wnętrze komórek wypełnia cytoplazma - Granicę komórek stanowi błona komórkowa Organizmy...
Wierszyk pomagający zapamiętanie ułożenia kości nadgarstka
Łódka płynie, księżyc świeci, trójgraniasty groszek leci, O trapezie, trapeziku, powieś główkę na haczyku.
Drapieżne koty
Niewiele zwierząt otaczanych jest takim podziwem jak wielkie koty – lwy, tygrysy, lamparty i gepardy. Te szybkie drapieżniki mają mocne i ostre zęby i pazury, wyborne zmysły i muskularne ciała. Ich piękne, pręgowane lub cętkowane futra maskują je...
Zagadnienia maturalne z biologii
1. Klasyfikacja organizmów Podstawy taksonomii - Historyczne i współczesne systemy klasyfikowania organizmów - Botanika i zoologia - klasyczne dziedziny biologii - Metody badania rozwoju życia na Ziemi 2. Bakterie Bakterie - pierwsze...
Stawonogi i ich przystosowanie do życia w różnych środowiskach
Stawonogi tworzą najliczniejszy i najbardziej zróżnicowany typ w świecie zwierząt. Żyją we wszystkich warunkach środowiskowych, na całej kuli ziemskiej. Zachowując wspólny podstawowy plan budowy ciała wytworzyły ogromne bogactwo form. Liczba...
Enzymy
Enzymy ? wielkocząsteczkowe, w większości białkowe biokatalizatory przyspieszające specyficzne reakcje chemiczne wskutek obniżenia ich energii aktywacji. Badaniem enzymów i ich działania zajmuje się enzymologia. Praktycznie wszystkie przemiany...
Znaczenie grzybów w przyrodzie i gospodarce człowieka
Grzyby to królestwo liczące około 100 tysięcy gatunków, to jest ogromną większość znanych grzybów, wśród których występuje duże zróżnicowanie budowy plechy i organów rozmnażania. Fungi dzielą się na sześć gromad: skoczkowce, sprzężnicowce,...
Tygodniowy jadłospis dla dziecka w wieku 10 - 15 lat
Wstęp Dobór pokarmów (właściwa dieta) uzależniony jest od wieku człowieka, rodzaju wykonywanej pracy, stanu zdrowia, pory roku oraz klimatu i jest niezbędny do utrzymania zdrowia i dobrej kondycji psychofizycznej człowieka. Składniki...
Ochrony przyrody na śląsku
1. Rezerwat Przyrody rezerwat przyrody jest obszarem obejmującym zachowane w stanie naturalnym lub mało zmienionym ekosystemy, w tym siedliska przyrodnicze, a także określone gatunki roślin i zwierząt, elementy przyrody nieożywionej, mające...
Jakie działania należy podjąć, aby chronić środowisko naturalne?
Z dnia na dzień coraz więcej ludzi posiada większą wiedzę ekologiczną, lecz nie każdy z niej korzysta. Bezmyślne działania mogą doprowadzić do skrajnego stanu naszej planety. W ostatnim trzydziestoleciu doprowadziliśmy środowisko do stanu,...
Organizmy cudzożywne; Biofagi; Roślinożercy; Mięsożercy; Saprobionty; Saprofity(roztocza); Saprofagi; Pasożyty
ORGANIZMY CUDZOŻYWNE: +pasożyty i półpasożyty: +wewnętrzne +zewnętrzne +biofagi: +saprobionty: +roślinożercy +saprofity +wszystkożercy +saprofagi +mięsożercy: -kałożercy -drapieżcy -mułożercy...
Skład chemiczny organizmów
HIERARCHIA ZŁOŻONOŚCI MATERII: -atom, -cząsteczka, -struktury komórkowe (organella komórkowe), -komórka. WŁAŚCIWOŚCI, BIOLOGICZNA ROLA WODY: woda stanowi dobry rozpuszczalnik dla związków organicznych tj. cukry, hormony, niektóre...
Protisty
Grupa najprostszych organizmów eukariotycznych o niejednolitym pochodzeniu i charakterze. 1. Powstanie komórki eukariotycznej Komórki eukariotyczne powstały w wyniku stopniowych przekształceń z komórek prokariotycznych. Tzw. Teoria...
Dlaczego jemioła jest półpasożytem ?
Jemioła jest półpasożytniczym krzewem osiągającym 20-50 cm wysokości. Żyje do 50, a nawet 70 lat. Występuje w Europie, Afryce, Azji i Australii, na terenach z łagodnymi zimami, od nizin do terenów pagórkowatych, niekiedy w górach do wysokości 1300...
Niedobory wody
Jedną z największych sprzeczności tkwiących w naturze ludziej jest to, że cenimy sobie tylko te rzeczy, których nam brakuje. Wodę doceniamy dopiero wtedy, gdy wysychają studnie. A wysychają nie tylko na terenach podatnych na suszę, ale również...
Budowa i rola układu krwionośnego
Funkcjonowanie komórek wymaga stałego dopływu składników odżywczych i tlen ze środowiska oraz usuwania zbędnych produktów przemiany materii. Są one transportowane przez układ krążenia, zbudowany z dwóch połączonych ze sobą układów: krwionośnego i...
Znaczenie owadów w przyrodzie i w życiu człowieka
Ogromne znaczenie owadów wynika z tego, iż występują one w przyrodzie w bardzo dużej ilości, mają wiele siedlisk, reprezentują bardzo różne typy odżywiania tworzą ogromny rzeszę konsumentów. Owady roślinożerne - pożerają wszelkie możliwe...
Tkanki - budowa i funkcje
1.Tkanka - zespół komórek o podobnej budowie i czynnościach życiowych. 2.Podział tkanek zwierzęcych: a)tkanka nerwowa - odbiera bodźce ze środowiska zewnętrznego i wewnętrznego.Podstawową jednostką budującą tkankę nerwową jest komórka nerwowa...
Wędrówki ptaków
I. Co to są wędrówki ? Wędrówki, czyli migracje jest to zjawisko okresowego, zgodnego z porami roku, przemieszczania się ptaków z jednej strony terenu na inny. Wędrowne ptaki przemieszczają się między legowiskami, gdzie dokonują rozrodu w...
Pajęczaki
BUDOWA Obok znacznych różnic w wyglądzie i budowie wewnętrznej przedstawicieli, pajęczaki maja wspólne charakterystyczne cechy. Ciało pajęczaków dzieli się na głowotułów i odwłok, bardzo różnie ukształtowany i różnie połączony z głowotułowiem....
Znaczenie mszaków w przyrodzie
Mszaki spotykamy na jałowych wydmach gdzie utrwalają ruchome podłoże i biorą istotny udział w procesie glebotwórczym. Wielkie znaczenie mają w regulacji bilansu wodnego wielu zbiorników, szczególnie leśnych. Warstwa mszysta chroni bowiem glebę...
Widłaki, skrzypy, paprocie - opis
WIDŁAKI - ich zarodniki kiełkują bardzo wolno. Sporofit jest zieloną, samożywną, pokrytą drobnymi, liśćmi, osiągającą kilkadziesiąt centymetrów długości. Sporofile podobne są do liści płonnych - różnozarodnikowe - sporofit jej jest ulistniona...
Fotosynteza roślin.
Warunki fotosyntezy : Obecność chloroplastów w komórkach Dostępność światła( słoneczne, elektryczne) Dostępność soli mineralnych (jony magnezowe aktywują fotosyntezę) Dostępność wody Temperatura - optimum 20 -30 C Niedobór jednego...
Główne typy gleb w Polsce i ich rozmieszczenie.
Główne typy gleb w Polsce i ich rozmieszczenie. Gleba jest zewnętrzną warstwą litosfery (rozdrobnionej i przekształconej) powstałą ze skały macierzystej, poddanej działaniu klimatu, wody, rzeźby organizmów żywych i człowieka w odpowiednio długim...
Życie bez wody nie mogło by istnieć.
Niemal trzy czwarte powierzchni Ziemi pokrywa woda, a są miejsca w oceanach, gdzie jej głębokość osiąga kilka kilometrów. Zamarznięta woda tworzy pokrywy lodowe na biegunach północnym i południowym, a najwyższe łańcuchy górskie przez cały rok...
Łańcuchy pokarmowe
Łańcuchy pokarmowe troficzne zawsze rozpoczynają producenci. Producenci konsumencidestruenci Każdy łańcuch pokarmowy tworzą różne gatunki organizmów żyjących na danych terenach. Gatunek składa się z jednej lub wielu populacji. Gatunek...
Jakie cechy mają rośliny zamieszkujące wody?
W przeciwieństwie do glonów, dla których woda jest środowiskiem pierwotnym, rośliny kwiatowe przystosowane są do życia na lądzie. Dlatego też u tych, które wtórnie zasiedliły zbiorniki wodne , pewne cechy uległy modyfikacji. Łodygi ich często mają...
Komórka roślinna i zwierzęca
CO TO JEST KOMÓRKA? Obecnie jest wiadomo, że wszystkie organizmy żywe zbudowane są z większej lub mniejszej liczby komórek. Występują więc organizmy jednokomórkowe np. bakterie, pierwotniaki lub wielokomórkowe, zbudowane z wielu...
Charakterystyka ptaków
OGÓLNA CHARAKTERYSTYKA PTAKÓW Ptaki są kręgowcami zdolnymi do latania. Należą do stałocieplnej gromady i są jajorodne. Przypisuje się je do owodniowców, o ciele pokrytym piórami. Z przednimi kończynami przekształconymi w skrzydła i z...
Biologia - sciaga na ustny
1. Zanalizuj budowe i funkcje zwiazkow organicznych wystepujacych w organizmie. 2. Przedstaw graficznie schemat budowy komorki roslinnej i okresl funkcje jej poszczegolnych elementow. Najmniejszy i niepodzielny uklad zyjacy zdolny do romnazania...
Cudzożywność
Odżywianie- pobieranie przez organizm ze środowiska substancji niezbędnych do podtrzymywania funkcji życiowych i rozwoju organizmu. Samożywność- (autotrofizm) rośliny( glony też) i niektóre bakterie posiadają zdolność tworzenia bogatych związków...
Grzyby - podział systematyczny, budowa, występowanie i znaczenie w przyrodzie i w życiu człowieka.
Grzyby przez długi czas zaliczane były do królestwa roślin. Karol Linneusz, systematyk podzielił organizmy żywe na dwa królestwa: zwierząt i roślin. Kryterium podziału były ruchliwość i wrażliwość na bodźce. Organizmy poruszające się samodzielnie...
Cykl rozwojowy Paproci
Na spodniej stronie liści znajdują się kubki z zarodniami z których po dojrzeniu wysypują się haploidalne (in) zarodniki. Zarodniki kiełkując wytwarzają sercowate przedrośle (gametofit) na spodniej stronie przedrośla znajdują się plemnie z...
Mchy i paprocie - budowa i rozmnażanie paproci, rozmnażanie mchu
Rozmnażanie się paproci Na szczycie łodyżki znajdują się organy płciowe. Tu w kropli rosy lub deszczu z organu męskiego przepływa drobniutka, ruchliwa opatrzona wiciami gameta męska do organu żeńskiego, gdzie zespala się z gametą żeńską,...
Korzeń, łodyga, liść - budowa i czynności życiowe.
Budowa i czynności życiowe organów wegetatywnych roślin (korzeń, łodyga, liść). Budowa i rola korzenia. Korzeń najczęściej jest podziemnym organem wegetatywnym rośliny. Do jego najważniejszych zadań należą: umocowanie rośliny w ziemi,...
Wady i zalety elektrowni
Wady elektrowni: -w razie awarii bardzo dotkliwie skaża środowisko, -stanowi doskonały cel ataków terrorystycznych., • emisja do atmosfery dwutlenku węgla co powoduje efekt cieplarniany. -do funkcjonowania potrzebny jest uran,...
Lasy liściaste
Las jest jednym z najbardziej złożonych i skomplikowanych „organizmów” na świecie. Las tworzą nie tylko postrzegane jako dom rosnące w nim rośliny – szczególnie drzewa, ale ogromna ilość wzajemnie powiązanych ze sobą gatunków bakterii, glonów,...
Oddychanie tlenowe i beztlenowe krótkie porównanie pod względem substratów, produktów, ilości tworzonego ATP i miejsca przebiegu procesu.
Porównaj oddychanie tlenowe i beztlenowe pod względem substratów, produktów, ilości tworzonego ATP i miejsca przebiegu procesu. Oddychanie tlenowe zachodzi w trzecim etapie czyli w transportowaniu elektronów w łańcuchach oddechowych i...
Choroby układu ruchu
Nasze kości są lekkie, niezwykle silne i tak połączone, by ciało ludzkie miało dużą możliwość ruchu. Poważnych chorób kości jest niewiele, ale niektóre dolegliwości mają charakter przewlekły. Czasem odnosimy wrażenie, że kości są twarde, suche...
Rośliny okrytonasienne
Rośliny okrytonasienne, zwane także okrytozalążkowymi, rozwinęły się z pierwotnych roślin nagonasiennych pod koniec ery mezozoicznej i w ciągu ery kenozoicznej stały się grupą panującą. Liczba gatunków roślin okrytonasiennych wynosi obecnie ok....
Przystosowanie roślin do życia na lądzie
Rośliny od tysiącleci służyły człowiekowi za pokarm, opał, budulec wreszcie surowiec włókienniczy, jako lek i ozdoba. Człowiek poznawał je stopniowo w miarę rozwoju różnych dyscyplin botaniki oraz doskonalenia się narzędzi technicznych. Przy...
Lasy równikowe
Klimat równikowy stwarza roślinom idealne warunki do rozwoju. Tylko w tej jednej strefie nie ma pór roku. Powietrze jest wilgotne, ponieważ naturalne zbiorniki wodne, bagna i lasy intensywnie parują. Średnie temperatury powietrza wszystkich...
Skutki zanieczyszczenia wód
Woda jako czynnik biologiczny i podstawowy surowiec, którego niczym nie można zastąpić warunkuje rozwój gospodarczy kraju. Wymagana jest przy tym odpowiednia jakość wody. Postępująca urbanizacji i rozwój przemysłu, któremu towarzyszy wzrost...
Choroby wywoływane przez bakterie
Spośród wielkiej różnorodności gatunków bakterii tylko skromny procent stanowią te, które powodują choroby. Znanych jest około 200 gatunków bakterii powodujących choroby roślin. Objawami tych chorób mogą być między innymi: więdnięcie, nekrozy,...
Budowa chemiczna organizmów
Ziemia dzieli się na cztery sfery: - litosferę (skorupa ziemska) - hydrosferę (woda) - atmosferę - biosferę BIOSFERA Jest to ta część ziemi, w której znajduje się życie, od głębin morskich po kilkanaście kilometrów ponad...
Znaczenie mchu w przyrodzie.
Mchy mają duże znaczenie przyrodnicze i gospodarcze: przynoszą zarówno korzyści jak i szkody.Mchy właściwe jako mało wymagające rośliny, pełnią rolę pionierów przygotowujących glebę dla innych roślin np. na skałach gatunki rodzaju strzechwa -...