Charakterystyka grzybów
Grzyby są organizmami, które różnią się od roślin zielonych nie tylko wyglądem, ale i składem chemicznym, rozwojem i sposobem życia. Stanowią odrębną część świata roślin. Niektórzy współcześni naukowcy uznają je nawet za trzeci - obok roślin i...
Biedronka - opis
Biedronki mają często jaskrawe kolory, mogą występować w dużych ilościach na roślinach zaatakowanych przez mszyce, które stanowią ich podstawowe pożywienie. W Europie występuje około 100 gatunków biedronek. Istnieje wiele gatunków biedronek,...
Inżynieria genetyczna i jej praktyczne zastosowanie
Inżynieria genetyczna jest stosunkowo nawą gałęzią nauk, czasem myląco zwana nową biotechnologią, w celu upodobnienia jej do nauki wykorzystującej od wieków żywe organizmy w procesie produkcji, jak np. wykorzystywanie drożdży do pieczenia chleba...
Określ zasadnicze różnice w budowie i funkcji poszczególnych tkanek, oraz określ ich lokalizacje.
Tkanka Nabłonkowa Tkanka nabłonkowa otacza nasz organizm od otaczającego świata (środowiska zewnętrznego) oraz wyścieła narządy w naszym ciele. Wyróżniamy dwa rodzaje tkanek - jest to podział ze względu na liczbę warstw (czyli wygląd lub - jak...
Karol Darwin i założenia ewolucji
Karol Darwin urodził się w 1809 roku w Shrewsbury w Anglii. Zmarł w 1882 roku. ZAŁOŻENIE DARWINOWSKIEJ EWOLUCJI 1. NADPRODUKCJA – liczba wydanego na świat potomstwa jest znacznie większa niż liczba osobników osiągających zdolność do...
Higiena układu pokarmowego i jej wpływ na zdrowie człowieka
Układ pokarmowy - jest to zespół narządów służących do przyjmowania pokarmów, rozkładania większych substancji pokarmowych na mniejsze, a następnie wchłaniania ich do krwi. Do układu pokarmowego człowieka zaliczamy przewód pokarmowy wraz z jego...
Glony
GLONY 1. Glony to grupa zarodnikowych roślin plechowych, przeważnie samożywnych i żyjących w wodzie lub w środowisku wilgotnym. Józef Roztafiński zapożyczył ten termin na początku XX w. z gwary góralskiej i wprowadził do systematyki botanicznej....
Budowa i funkcja tkanek zwierzęcych
3. Budowa i funkcja tkanek zwierzęcych a) tkanka nabłonkowa - płaski - sześcienny - walcowaty - gruczołowy b) tkanka mięśniowa TKANKA MIĘŚNIOWA: poprzecznie prążkowana gładka szkieletowa sercowa - szkieletowe –...
Zęby.
Budowa Zęba Na każdy ząb przez cały czas oddziaływuje wiele czynników. Najistotniejsze spośród nich to: czynniki mechaniczne, chemiczne i termiczne. Zęby muszą być, więc odporne na różne obciążenia i dlatego zbudowane są w przeważającej części z...
Charakterystyka rzędów owadów.
Owady (Insecta): Podgromada: owady bezskrzydłe Apterygota: 1 Rząd: skoczogonki (Collembola) pchlica wodna, szczeciogonki (Thysanura) rybik cukrowy, Podgromada: Pterygota owady uskrzydlone: Odonata ważki, Ephemeroptera jętki, Plecoptera...
Klonowanie – nadzieje i obawy
Klonowanie – nadzieje i obawy Klonowanie , co zresztą nie dziwi, to bardzo kontrowersyjny temat. Posiada wielu zwolenników i nie mniej przeciwników. 5 lipca 1996 roku urodziła się owieczka Dolly – pierwszy ssak „stworzony” przez naukowców...
Glony - charakterystyka
Zielenice (Chlorophyta) 1. Miejsce występowania: zbiorniki wodne (od wody słonej po słodką) Niektóre gatunki żyją na lądzie (na powierzchni drzew, skał i budynków w wilgotnych, zacienionych miejscach). Jeden gatunek przystosował się do...
Podstawowe pojęcia genetyczne. I prawo Mendla
1. Genetyka - jest to nauka o dziedziczeniu cech oraz zmienności organizmu. Ojcem genetyki jest Grzegorz Mendel - był on opatem klasztoru Augustynów i prowadził badania krzyżując ze sobą rośliny groszku pachnącego. Podał on także dwa prawa...
Znaczenie i życie bakterii.
Czynniki występowania bakterii i wirusów - w wodzie- zależy od temperatury zasolenia, zawartości składników odżywczych (tlenu) - powierzchnia innych organizmów- bakterie chorobotwórcze, - komensale- organizmy nie wywołujące szkód w...
Kości, mięśnie, skóra - na sprawdzian dla I liceum
Kości, stawy i więzadła - bierny układ ruchu Funkcje szkieletu: ?rusztowanie? ciała, ochrona dla narządów, tworzenie krwi(szpik kostny czerwony), magazynowanie. Mineralnych (głównie sole Ca) Podział ze względu na kształt: długie, krótkie,...
Oddychanie
1) PĘCHERZYKI PŁUCNE-miliony drobnych pęcherzyków jest osadzonych na końcach najdrobniejszych oskrzelików.Są one oplecione naczynkami włosowatymi,które umożliwiają dyfuzję gazów i transport tlenu Przez ścianki tych naczyń przenika do pęcherzyków...
Kwaśne deszcze
1. CZYM SĄ KWAŚNE DESZCZE? Kwaśne deszcze to opady atmosferyczne, o odczynie kwaśnym; zawierają kwasy wytworzone w reakcji wody z pochłoniętymi z powietrza gazami, jak: dwutlenek siarki, tlenki azotu, siarkowodór, chlorowodór, wyemitowanymi...
Dlaczego drewno jest surowcem ekologicznym najbardziej przyjaznym człowiekowi?
SPIS TRESCI: 1. Wstęp >> 2. Drewno przydatnym jest >> 3. Surowiec odnawialny >> 4. Drewno ratuje atmosferę >> 5. Mniejsze koszty ogrzewania >> 6. Zdrowe dla człowieka >> 7. Drewno nawet w czasie pożaru wykazuje zalety >> 8. Drewno jako...
Budowa i funkcje składników odżywczych
BUDOWA I FUNKCJE SKŁADNIKÓW ODŻYWCZYCH 1. BIAŁKA 2. CUKRY 3. TŁUSZCZE 4. KWASY NUKLEINOWE 5. WNIOSKI 1. Białka. Inaczej zwane proteiny, są to organiczne związki wielkocząsteczkowe zbudowane z aminokwasów, zawierających w swej...
Ekosysyem wód płynących
EKOSYSTEMY WÓD PŁYNĄCYCH Środowisko wodne dzielimy na dwie grupy: I. wody stojące, tj. lenityczne, do których zaliczamy drobne zbiorniki, bagna, stawy i jeziora II. cieki czyli wody płynące, tj. lotyczne, do których należą źródła, potoki i...
Choroba nowotworowa – mutacje i ich przyczyny
Nowotwór (łac. neoplasma) - grupa chorób w których komórki organizmu dzielą się w sposób niekontrolowany przez organizm, a nowo powstałe komórki nie różnicują się w typowe komórki tkanki. Utrata kontroli nad podziałami jest związana z mutacjami...
Opis wybranych roślin z kilku rodzin.
RODZINA: GOŹDZIKOWATE OPIS ROŚLINY Roślina jednoroczna, dwuletnia, rzadziej wieloletnia, dwupienna. Łodyga u tego gatunku dorasta do wysokości 30 – 100 cm, jest rozgałęziona, miękko owłosiona, u góry lekko lepka. Liście naprzeciwległe, dolne –...
Życie społeczne owadów - termity
Termity są owadami społecznymi żyjącymi w koloniach, których członkowie podzieleni są na kasty. Kolonia termitów może liczyć ponad milion owadów. Na świecie znanych jest ok. 2 tysięcy gatunków. Żyją one w społeczeństwach o wysokiej organizacji....
Sposoby i osobliwości pokrycia ciała u bezkręgowców.
Pierwotniaki (Protozoa) Ciało sporowców otacza dość gruba pellikula. Wzdłuż ciała widoczne są też włókienka plazma-tyczne - mionemy - umożliwiające ruchy ciała. Zarodziowe odznaczają się brakiem pellikuli lub co najwyżej cienką pellikulą....
Rodzaje ścieków oraz zanieczyszczeń występujących w ściekach i
Ścieki – są to wody zużyte, zanieczyszczone, pozostające w wyniku działalności życiowej i produkcyjnej ludzi, a także wody z opadów atmosferycznych, odprowadzane do sieci kanalizacyjnej. Olbrzymia ilość ścieków zrzucana do wód powierzchniowych...
Bakterie i wirusy
1. Królestwo: Bakterie (Monera) 1.1: Podział bakterii Grama metodą: a) bakterie Gram-dodatnie barwiące się na niebiesko; posiadają grube ściany kom. b) bakterie Gram-ujemne barwiące się na czerwono; posiadają cienkie ściany kom. Pokryte...
Znaczenie grzybów w rolnictwie oraz leśnictwie
Znaczenie grzybów w gospodarstwie domowym Spośród grzybów najczęściej używane w gospodarstwie domowym są drożdże. Mają one zastosowanie szczególnie przy wypieku pieczywa. Pod wpływem dodatku drożdży ciasto "rośnie", gdyż w skutek odbywającej...
Wpływ alkoholu na zdrowie człowieka
„Choroba alkoholowa”, „Uzależnienie od alkoholu", „Alkoholizm”, to terminy oznaczające potrzebę okresowego picia alkoholu w celu doznawania jego działania psychicznego, a czasem także dla uniknięcia złego samopoczucia, wynikającego z jego...
Jadłospis na jeden dzień dla dziewczyny w wieku 13-15 lat.
Jadłospis dla dziewczyny w wieku 13 – 15 lat o umiarkowanej aktywności fizycznej. I Śniadanie Produkt Ilość Zawartość Kalorii Herbata 1 szklanka 0 Cukier 1 płaska łyżeczka 40 Chleb razowy 2 kromki 178...
Obieg wody w przyrodzie
Woda jest nieomal synonimem życia. Wszędzie na Ziemi, gdzie tylko jest woda, poczynając od lodowatych wód pod biegunami, a na gorących źródłach kończąc, znajdują się istoty żywe. Także na odwrót: gdzie nie ma wody, nie ma i życia. Każda żywa...
Program żywieniowy dla nastolatka (7 dni)
Program żywieniowy dla nastolatka (7 dni) Poniedziałek: • Śniadanie (ok. 300 kcal): Herbata, kanapka z szynką i pomidorem, jogurt truskawkowy. • 2 śniadanie ( ok. 90 kcal): Banan • Obiad (ok. 600 kcal): Zupa jarzynowa, sałatka z...
Racjonalne odżywianie, wpływ na organizm człowieka.
,,Racjonalne odżywianie i jego wpływ na funkcjonowanie organizmu” W obecnej dobie wygląd człowieka w wielu przypadkach stanowi o jego powodzeniu życiowym. Smukła sylwetka, pogodny uśmiech to jeden z warunków sukcesu. Na wygląd skóry,...
Cechy budowy ryby
1. Wiadomości ogólne . Środowiskiem życia ryb jest woda. Ich ciało jest bocznie spłaszczone lub spłaszczone grzbietobrzusznie (np. płaszczka, flądra) Części ciała: - głowa z zaznaczoną na jej końcu tarczą pokrywową - tułów twardo...
Pokrycie ciała, a warunki życia i środowiska - omów na przykładach
Ciało kręgowców pokryte jest skórą, na którą składa się: 1) Naskórek – zbudowany z tkanki nabłonkowej, jest pochodzenia ektodermalnego. Jego zewnętrzna warstwa ulega złuszczeniu. - Wytwarza gruczoły: śluzowe, jadowe, kuprowe, wonne, łojowe....
Ewolucja roślin
We współczesnej florze świata dominują rośliny kwiatowe. Jednak początkowo ląd był porośnięty paprociami i widłakami, a ewolucja roślin została zapoczątkowana przez prymitywne glony. Najwczęśniejszymi formami roślinnymi były...
Bakterie - występowanie i znaczenie
Od bakterii pochodzą mitochondria i chloroplasty komórek eukariotycznych — teoria endosymbiozy Teoria endosymbiozy. zaproponowana przez Lynn Margulis (w roku 1970 w książce „The Origin ofthe Eucariotic CelI”) i dziś już powszechnie uznawana,...
Żółtaczka typu C
WZW TYPU C – ŻÓŁTACZKA C Co jest przyczyną choroby? Wirusowe zapalenie wątroby typu C - zwane jest także WZW C lub potocznie żółtaczką C wywołane jest zakażeniem przez wirus zapalenia wątroby typu C (HCV: Hepatitis C Virus). HCV jest małym...
Gruczoły - hormony, ich rodzaj, działanie, skutki niedoczynności i nadczynności
Gruczoł dokrewny Hormon Rodzaj h. Położenie Komórki,tkanki, narządy docelowe Działanie Skutki nadczynności Skutki niedoczynności Podwzgórze Wazopresyna oligo Część międzymózgowia -wzmaga resorpcję zwrotną...
Paprocie - krótka charakterystyka
Królestwo : Rośliny Gromada : Paprotniki Klasa : Paprocie Paprocie to największa, licząca ponad dziewięć tysięcy gatunków, klasa paprotników. Są to rośliny bardzo zróżnicowane. Niektóre paprocie drzewiaste osiągają do kilkunastu metrów...
Budowa i funkcje komórki
Budowa komórki - mitochondrium - jądro komórkowe - siateczka śródplazmatyczna - cytoplazma - lizosom - aparat Goldiego Błona komórkowa a) zbudowana z białek i lipidów b) wykazuje właściwości błony półprzepuszczalnej, ponieważ...
Genetyka zadania.
Zadanie 1 Włosy rude są u człowieka cechą recesywną. Wybierz możliwe genotypy rodziców, których wszystkie dzieci w pokoleniu f1 mają włosy rude. Uzasadnij wybór rozwiązaniem wybranej krzyżówki. a) aa Aa b) aa AA c) Aa AA d) aa aa e) AA AA...
Układ hormonalno-nerwowy
GRUCZOŁY DOKREWNE I NAJWAŻNIEJSZE HORMONY PRZEZ NIE WYTWARZANE: -przysadka mózgowa - wydziela hormon wzrostu regulujący wzrost organizmu, prolaktynę pobudzającą wytwarzanie mleka, oksytocynę pobudzającą skurcz mięśniówki macicy w czasie porodu,...
Znaczenie inżynierii genetycznej w życiu człowieka
Co to jest inżynieria genetyczna? Inżynieria genetyczna polega na przenoszeniu genów z jednego żywego organizmu do innego. Inżynieria genetyczna umożliwia uzyskanie szczepów bakterii wytwarzających użyteczne białka, a także wyhodowanie roślin...
Choroby układu oddechowego
Alergiczny nieżyt nosa Alergiczny nieżyt nosa jest powodowany przez takie alergeny jak: pyłki, roztocza kurzu domowego, pleśnie czy alergeny zwierzęce. Alergiczny nieżyt nosa objawia się następująco (może wystąpić tylko jeden z objawów): ·...
Układ nerwowy
Układ nerwowy odbiera wszystkie sygnały od poszczególnych narządów i przesyła do innych. Reguluje i łączy czynności poszczególnych układów i narządów. Utrzymuje łączność ze środowiskiem zewnętrznym.
Fazy rozwojowe płodu.
Życie wewnątrzmaciczne rozpoczyna się od momentu zapłodnienia komórki jajowej matki przez plemnik ojca. W ciągu 24 godzin od chwili zapłodnienia zygota ludzka staje się dwukomórkowym zarodkiem. Cytoplazma komórki rozrodczej zawiera jądro, w którym...
Degradacja środowiska przyrodniczego
Dążność człowieka do polepszenia swoich warunków bytowania, rozwój gospodarki a przy tym zwiększanie się liczby ludności i ekspansywna eksploatacja środowiska przyrodniczego powoduje degradację naszego otoczenia. Szczególnie w ostatnich latach...
Zanieczyszczenia powietrza
Zanieczyszczeniami powietrza są wszystkie substancje, które znajdują się w atmosferze, a nie są jej naturalnymi składnikami. Do zanieczyszczeń powietrza zalicza się też naturalne substancje powietrza atmosferycznego, ale występujące w znacznie...
Genetyka - powtórka wiadomości
Kwas dezoksyrybonukleinowy - DNA Jeden z dwóch rodzajów kwasów nukleinowych, występujący w jądrze komórkowym jako najważniejszy składnik chromosomów.DNA jest związkiem wielocząsteczkowym, zbudowanym z długich łańcuchów składających się z...
Prawa Mendla oraz ich zastosowanie w genetyce
Zacznę od wyjaśnienia pojęcia genetyka. Najprościej i najkrócej mówiąc genetyka to nauka o dziedziczności i zmienności organizmów, które są oparte na informacji zawartej w podstawowych jednostkach dziedziczności- genach. Występowanie...