Mikołaj Kopernik (łac. Nicolaus Copernicus Toruniensis), ur. 19 lutego 1473 w Toruniu, zm. 24 maja 1543 we Fromborku. Polski astronom, matematyk, prawnik, ekonomista, strateg, lekarz, poeta, astrolog, tłumacz, kanclerz kapituły warmińskiej od...
Raffaello Santi , znany również jako Raphael , żył w latach 1483-1520 . Był jednym z czołowych przedstawicieli „dojrzałego renesansu” zarówno w malarstwie, jak i w architekturze. Urodził się 6 kwietnia 1483 r. w Urbino we Włoszech, w...
Przyczyny wojny z Rosją Przymierze w Tylży, narzucone Rosji przez Napoleona, od początku nie satysfakcjonowało żadnej ze stron. Francja nie czuła się bezpiecznie, gdy Aleksander rozbudowywał armię, a Rosja obawiała się, że będzie kolejną...
Stanisław August Poniatowski urodził się 17 stycznia 1732 w Wołczynie, a zmarł 12 lutego 1798 w Sankt Petersburgu. Był ostatnim władcą Rzeczypospolitej Obojga Narodów, królem Polski i wielkim księciem litewskim w latach 1764-1795. Poniatowski był...
Reformacja Kościoła Kościół katolicki dzisiaj jest dla nas wielką rodziną. Jednak zanim nim się stał, przechodził przez różne wydarzenia, które go kształtowały i zmieniały. Jakiekolwiek krytyki zaczęły się dopiero w renesansie. Dlaczego? W...
Polska w XVII i pierwszej połowie XVIII w. przeżywała okres licznych wojen, powstań i całkowitego kryzysu władzy. Z ogromnej potęgi i bardzo wpływowego państwa zmieniła się w królestwo, w którym panowała niedbająca o interesy kraju, łatwa do...
Wiek XVI był w okresem rozkwitu dla Rzeczypospolitej. Nastąpił wtedy ogromny rozwój terytorialny. Zygmunt Stary wcielił do Polski tereny Śląska oraz Łużyc. Był to także okres wojen z zakonem Krzyżackim. Zakon Krzyżacki stał się lennem Polski. Tym...
DEMOKRACJA SZLACHECKA Demokracja szlachecka jest to ustrój polityczny Królestwa Polskiego, a następnie Rzeczypospolitej Obojga Narodów. Wykształcił się on pod koniec XV wieku. Gwarantował on stanowi szlacheckiemu prawo głosowania i...
Elekcja - powoływanie monarchów oraz dostojników świeckich i duchownych przez obiór. Na elekcji szlachta głosowała województwami w obecności posłów, którzy odnosili jej głosy do senatu Królowie elekcyjni - Henryk Walezy 1573 - 1575 -...
Władysław Grabski Nowo powołany premier zapowiedział natychmiastowe zaprzestanie dodruku pieniędzy, a kwietniu 1924 roku przeprowadził reformę walutową i założył Bank Polski- inicjację nie zależną od struktur państwowych. Akcje Banku...
W 1773 roku tworzono Komisję Edukacji Narodowej (KEN) - pierwsze ministerstwo oświaty. Przejęła ona nadzór nad szkołami, które były prowadzone przez zakon Jezuitów. W szkołach podległych KEN- owi uczono się w języku Polskim, łacina...
Ważne wydarzenia epoki – historia powszechna • 1618 r. – Początek wojny trzydziestoletniej. • 1624 r. – Początek rządów kardynała Richelieu we Francji. • 1625 r. – Założenie Nowego Jorku. • 1648 r. – Traktat westfalski, koniec wojny...
Oświecenie w Rzeczypospolitej można było podzielić na trzy fazy: · Wczesna - od lat 40 do 1764 r. · Dojrzała (czasy stanisławowskie) - od 1764 do 1795 r. · Schyłkowa (późne oświecenie lub oświecenie postanisławowskie) - od 1795 do 1822 r. W...
Już w XVI w. zaczęły się uwidaczniać wewnętrzne słabości państwa, które z biegiem czasu nasilały się coraz bardziej, prowadząc ostatecznie do upadku Rzeczpospolitej. Jednak wiek XVIII i rządy dynastii saskich Wettinów przyniosły Polsce najwięcej...
POZYTYWNE NEGATYWNE 1.Postęp w kartografii i technice żeglugi: *dokładniejsze mapy, *busola, *karawela, *nauczono się mierzyć prędkość statku i głębokość morza. 1.Opanowanie terytoriów Indian: *Niszczenie gospodarki plemion...
ÓWCZESNA SYTUACJA POLSKI XVII wiek, dla krajów europejskich był wiekiem wojen. Niemal każdy kraj prowadził wtedy wojnę, czasem nawet na dwóch frontach. Nie ominęło to również polski. Wojna o Rosją, Turcją i Szwecją dała się we znaki. Choć...
Definicja Husarii Husaria to elitarna formacja kawalerii polskiej, znana ze swojej skuteczności i charakterystycznego uzbrojenia. Była to formacja półciężko zbrojonych kawalerzystów, uzbrojonych w kopie, pistolety i szable. Ich znakiem...
Wstęp i krótka charakterystyka przeciwników Rzeczypospolitej Czasy baroku i w ogóle wiek XVII zaznaczyły się w historii Polski poważnymi problemami politycznymi z sąsiadami (liczne wojny z Rosją, wojny ze Szwecją i Turcją) oraz problemami z...
Przegrana z roku 1831 przekonała ogół polskich patriotów o całkowitej nieskuteczności dotychczasowych sposobów obrony niepodległości. W Polsce, pozostającej pod bezwzględnym uciskiem Iwana Paskiewicza, nie było możliwości na publiczną dyskusję...
Czasy saskie zapoczątkował władca Saksonii, który w 1697 roku został koronowany na króla Polski jako August II. Rzeczpospolita zawarła unię personalną z Saksonią, której armia liczyła 30 tysięcy żołnierzy, a ludność państwa w większości wyznawała...
Sandro Botticelli (właściwie Alessandro di Mariano Filipepi ; urodzony około 1445 we Florencji, dzielnica Santa Maria Novella – zmarł 17 maja 1510 we Florencji) – włoski malarz renesansowy, przedstawiciel szkoły florenckiej, aktywny w...
WYRAŻENIA barok - epoka po renesansie: światłocienie, bogactwo, emocje, szczeguły sarmatyzm - przekonanie szlachty o pochodzeniu od legendarnego ludu sarmatów. racjonalizm - wiedza oparta na rozmumie (kartezjusz) empiryzm -...
Powstanie Bohdana Chmielnickiego na Ukrainie (1648 rok), czyli krótko i zwięźle. 1. Przyczyny wybuchu powstania : - Konflikty na tle religijnym Polscy magnaci: katolicyzm Ruscy chłopi: prawosławie - Nierówności społeczne Bieda chłopów...
Dynastia Wazów Zygmunt III Waza- był szwedem, przybył do Polski w 1587 roku, król Polski po śmierci Stefana Batorego, zapoczątkował dynastje Wazów, objął tron w Krakowie, pracowity/sumienny/wyniosły/podstępny. Habsburgowie- najpotężniejsza...
KONSTYTUCJA 3 MAJA 1791 r. W warunkach sprzyjających, jak sądzono, sytuacji międzynarodowej i wewnętrznej oraz w wyniku dalszego wzrostu dążeń reformatorskich zwołano do Warszawy sejm, który przeszedł do historii pod nazwą Czteroletniego albo...
Pierwsza podróż (1768-1771) W 1766 r. Cookowi zostało zlecone odbycie podróży na południowy Pacyfik aby zaobserwować przejście Wenus przez tarczę słoneczną. Wyrusza z Anglii w 1768 r. Opływa przylądek Horn i kontynuuje podróż w kierunku...
Barok - kierunek w kulturze europejskiej XVII i pierwszej połowy XVIII w. Narodził się we Włoszech. Cechował go dynamizm, rozmach, przepych, odwoływanie się do uczuć odbiorcy, różnorodność i kontrastowość. Na ogół wywodzi się go z portugalskiego...
Stanisław August Poniatowski (1732-1798) ? Był w każdym calu Europejczykiem ? Doskonale wykształcony, znał wiele języków (np. Francuski, Angielski, Niemiecki, Łacina oraz Greka) ? W młodości wiele lat spędził za granicą ? Był miłośnikiem i...
Jan Kochanowski (ur. 6 czerwca 1530 w Sycynie koło Zwolenia, zm. 22 sierpnia 1584 w Lublinie) - wybitny poeta polski epoki renesansu, sekretarz królewski. Dawniej nazywany "ojcem poezji polskiej" (gdy nie pamiętano poetów średniowiecza, takich...
14 lipca w 1683 roku wojska tureckie dotarły do Wiednia. Liczyły one ponad 150 tysięcy żołnierzy. Turcy posiadali 160 dział. Siłami imperium osmańskiego dowodził wezyr Kara Mustafa. Mieszkańcy Wiednia zgromadzili około 400 dział. W Wiedniu...
Spis treści 1) Kolonie angielskie w Ameryce Północnej 2) Przyczyny konfliktu kolonii ze "starym krajem" 3) Wojna o niepodległość Stanów Zjednoczonych 4) Konstytucja Stanów Zjednoczonych 1787 1) Kolonie angielskie w Ameryce Północnej: -...
Pacta conventa [pakta konwenta], postulaty przedkładane przez szlachtę kandydatowi do tronu polskiego; po elekcji nowo obrany król musiał zaprzysiąc pactę conventę. (był to warunek objęcia władzy). Zostały one sformułowane po raz pierwszy w...
W XVII wiek nazywany jest epoką wojen. Dla Polski był to trudny okres. Tocząc wiele wojen musiała także odpierać ataki zagrażających nam sąsiadów. Doprowadziły one nasze państwo do wyludnienia, spustoszenia i spadku europejskiego znaczenia Polski....
Sejm Wielki Sejm Czteroletni obradował w latach 1788 -1792. Jego marszałkami zostali Stanisław Małachowski i Kazimierz Nestor Sapieha. Od początku prace sejmu przekroczyły oczekiwania króla. Zmniejszona kontrola Rosji, zaangażowanej w wojnę z...
Bezpotomna śmierć Zygmunta Augusta (1572), ostatniego Jagiellona po mieczu, zastała państwo polsko-litewskie sfederowane, ale bez wypracowanych procedur wyboru władcy spoza dynastii. Dlatego też dopiero w czasie pierwszych bezkrólewi ujęto...
Reformacja - ruch rel.-społ.-nar.; mający na celu odnowę Kościoła, zapoczątkowany przez Marcina Lutra Inkwizycja - instytucja w Kościele kat., powołana w XIIIw. "do zwalczania herezji"; zniesiona w XIXw. Sobór - W Kościele kat. to...
Sarmaci (lub Sauromaci) to nazwa irańskich ludów koczowniczo-pasterskich. Sarmaci byli spokrewnieni ze Scytami, Medami, Partami i Persami. Pierwsze wzmianki o Sarmatach znajdują się u Herodota (IV,21), Hipokratesa i Strabona. W starych dziełach...
Potop szwedzki to określenie szwedzkiego najazdu na Polskę w 1655 roku w czasie II wojny północnej (1655-1660). Formalnie kończy go pokój w Oliwie zawarty w 1660 roku. Wojna ta prowadzona była nie tylko przez Szwecję, w czasie wojny zmieniały się...
1) Przyczyny kryzysu polski w końcu XVIII w.: - wzrost siły państw sąsiednich (Rosja, Prusy, Austria) - wdrożenie zasady "liberum veto", słabość i rozwiązywanie sejmu - wojny we wcześniejszym wieku 2) Osiągnięcia Stanisława Augusta...
Napoleon Bonaparte urodzony 1769 r. na Korsyce zmarł w 1821 w Longwood. Przez te 52 lata podbił prawie całą Europe, został cesarzem Francji i dzięki genialnym reformą stworzył z niej potęgę na światową skale. Jednak jego kariera nie skończyła się...
Deklaracja Praw Człowieka i Obywatela uchwalona 26 sierpnia 1789 r. przez Konstytuantę. Stworzona przez rewolucję francuską, wywodziła się z filozoficznych i politycznych nurtów Oświecenia (Rousseau, Wolter, Diderot). Deklaracja zawierała...
Jak można by było zapobiec upadkowi Polski W wyniku nadawania kolejnych przywilejów szlachcie przez króla w 1578 roku król stracił rzeczywistą władze w państwie. Odtąd mówiąc państwo myślało się szlachta. Bogaci nie dbający o dobro państwa tylko...
Pojęcia RENESANS - epoka w dziejach kultury Europy zapoczątkowany we Włoszech w XIV wieku. HUMANIZM - renesansowy prąd umysłowy i kulturalny w Europie XIV-XVI w. stanowiący w centrum zainteresowania człowieka. ANTYK - powrót do...
Historia nowożytna - część historii obejmująca okres w dziejach świata od XV do początku XIX wieku. Zasadniczo nowożytność dzieli się na następujące okresy: - Renesans - od XV do XVI wieku - Barok - od końca XVI wieku do początków XVIII wieku -...
Dokonane na przełomie XV i XVI wieku oraz w wieku XVI odkrycia geograficzne otworzyły nowe możliwości dla Europy i nie tylko. Warto rozdzielić skutki wypraw w kategoriach pozytywnych i negatywnych, chociaż na dobrą sprawę nawet taki podział może...
Początki kryzysu polskiej państwowości sięgają połowy XVII wieku, i czasów gdy w wyniku wielu czynników zewnętrznych jak i wewnętrznych znacznie osłabła potęga Rzeczpospolitej. W dotychczasowej historii, XVII wiek był najtragiczniejszym stuleciem...
Napoleon Bonaparte urodził się 15 sierpnia w 1769r. na Korsyce, która należała wówczas do Francji, w rodzinie niezamożnego korsykańskiego adwokata Carlo Maria Buonaparte i jego żony Letycji. Miał czterech braci: Józefa, Ludwika, Lucjana i...
Renesans lub inaczej Odrodzenie jest to okres w historii Europy obejmujący przede wszystkim wiek XV i XVI. Charakteryzuje się on tym, że mówi głównie o człowieku i o jego pięknie. Renesans we Włoszech dzieli się na trzy okresy: wczesny - ok....
Daty Dotyczące Oświecenia 1700-1721 – wybuch Wielkiej Wojny Północnej. 1701 – Ogłoszenie się królem w Prusach przez Fryderyka I. 1709 – Pokonanie wojsk szwedzkich pod Połtawą. 1713 – Ogłoszenie sankcji pragmatycznej o niepodzielności...