Budowa i funkcje skóry
Skóra jest ogólną powłoka ciała; pełni wiele bardzo ważnych funkcji. OCHRANIA organizm przed: - promieniowaniem ultrafioletowym (nadfioletowym) - dzięki melaninie; - szkodliwymi czynnikami chemicznymi - urazami mechanicznymi i termicznymi...
Układ oddechowy - budowa, funkcje, choroby, higiena
UO - dostarczanie O2 do organizmu - usuwanie CO2 z oranizmu - znajduja się w nim drogi oddechowe= dostaje się nimi powietrze do organizmu pluca= narzady wymiany gazowej ? Drogi oddechowe = oczuszczanie,...
Budowa szkieletu osiowego
Budowa czaszki a) mózgoczaszka: - kość czołowa - kość potyliczna - kość ciemieniowa - kość skroniowa - kość klinowa b) trzewioczaszka: - kość nosowa - kość jarzmowa - szczęka - żuchwa Budowa kręgu - trzon kręgu - łuk kręgu -...
Węże.
Węże (ok.2700 gatunków) są pod wieloma względami nietypowymi gadami: nie mają kończyn, powiek ani zewnętrznych otworów usznych. Zamieszkują wszystkie kontynetny z wyjątkiem Antaktydy. Znacznie różnią się rozmiarami- ślopuchowane mierzą zaledwie 11...
Dzień Ziemi 2008
Dzień Ziemi Święto mające na celu krzewienie kultury i postawy ekologicznej oraz uświadomienie problemów związanych z ekologią. Organizacja Narodów Zjednoczonych (ONZ) obchodzi Dzień Ziemi w dniu równonocy wiosennej (20/21 marca), jednak bardziej...
Obserwacja komórek zwierzęcych
KOMÓRKA ZWIERZĘCA Komórki zwierzęce różnią się wielkością, kształtem i funkcjami. Na przykład komórka nerwowa człowieka ma kilka krótkich i jedną długą wypustkę rozgałęzioną na końcu. Jest...
Paprotniki - pierwsze organowce
Paprotniki są to pierwsze organowce. Zasiedlają zwykle podmokłe tereny środowiska lądowego. Występują w lasach strefy umiarkowanej oraz w wilgotnych lasach równikowych. Nieliczne gatunki potrafią żyć w wodzie. Większość paprotników to rośliny...
Energia słoneczna
Słońce stanowi główne źródło energii docierającej do Ziemi. Energia słoneczna to energia wytwarzana przez Słońce. Jej głównym źródłem są reakcje termojądrowe zachodzące w jądrze Słońca, polegające na przemianie jąder wodoru w jądra helu....
Genetyka - pojęcia
DNA - kwas dezoksyrybonukleinowy, zawiera informacje o wszystkich cechach organizmu, dzieli się na odcinki zwane genami. 1 gen to 1 białko lub 1 cecha. DNA mieści się w jądrze komórkowym. Złożony z nukleotydów składających się z zasady azotowej,...
Na czym polega zapobieganie chorobom układu pokarmowego? Wymień choroby szerzące się drogą pokarmową oraz zakażenia spowodowane pasożytami.
Układ pokarmowy, zespół narządów służących do przyjmowania i pobierania pokarmów, rozkładania większych substancji pokarmowych na mniejsze za pomocą enzymów trawiennych, a następnie wchłaniania ich do krwi. Narządami układu pokarmowego są:...
Zagrożenia i ochrona gleb.
Gleba to powierzchniowa warstwa litosfery, składająca się z cząstek mineralnych pochodzących ze skał, materii organicznej pochodzącej z rozkładu szczątków organizmów, oraz wody i powietrza. Ogrywa ona bardzo ważną rolę w ekosystemach: jest źródłem...
Protokooperacja
Protokooperacja - jest to oddziaływanie międzygatunkowe w przyrodzie, opierające się na współpracy dwóch populacji, które odnoszą wzajemne korzyści, lecz jednak w przeciwieństwie do mutualizmu oba organizmy mogą żyć także samodzielnie. Często...
Ochrona środowiska na co dzień.
Niemal codziennie media przekonują nas o konieczności ochrony środowiska. Może Ci się jednak wydawać, że jeden człowiek nie jest w stanie swoim postępowaniem poprawić jego stanu. W rzeczywistości środowisku najlepiej służą właśnie drobne działania...
Zboża
Zboża to rośliny uprawne z rodziny traw. Są podstawowymi roślinami żywieniowymi Świata. Najważniejsze z nich to: pszenica ryż kukurydza jęczmień. Występuje bardzo dużo rodzajów i gatunków zbóż uprawianych na całym świecie. Najważniejszym zbożem...
Park Narodowy - Ujście Warty
Park Narodowy Ujście Warty - najmłodszy z 23 parków narodowych na terenie Polski, utworzony 1 lipca 2001 roku z połączenia rezerwatu Słońsk i części Parku Krajobrazowego Ujście Warty. Park o powierzchni 8074 ha obejmuje rozlewiska u ujścia rzeki...
Wstęp do ekologii. Pojęcie gatunku, czynniki ograniczające rozmieszczenie organizmów
1.Ekologia- nauka, która bada wzajemne zależności między organizmami oraz między organizmami, a środowiskiem. 2. Definicja gatunku- Gatunek tworzą orgazmy, które charakteryzują się podobną budową, jednakowym przebiegiem funkcji życiowych,...
Zjawisko smogu
Smog słowo, które powstało ze zbitki dwóch angielskich słów: smoke – dym i fog – mgła. Jest to nienaturalne zjawisko atmosferyczne polegające na współdziałaniu zanieczyszczeń powietrza spowodowanych działalnością człowieka oraz niekorzystnych...
Pytania na temat ucha - sprawdzenie wiadomości
SPRAWDZENIE WIADOMOŚCI: ZMYSŁY (ucho, oko, nos, skóra) UCHO 1. Wymień funkcje ucha. 2. Omów budowę ucha. a) ucho zewnętrzne: b) ucho środkowe: c) ucho wewnętrzne: 3. Na schemacie ucha podpisz zaznaczone elementy (schemat jest dołączony do...
Znaczenie mchów
Mchy – gromada roślin lądowych. Obejmuje ok. 14 tysięcy gatunków, w Polsce ok. 650. W rozwoju mchów wyróżnia się dwa następujące po sobie pokolenia: płciowe (gametofit) wytwarzające gametangia (plemnie i rodnie) oraz bezpłciowe (sporofit)...
Choroby układu oddechowego
Temat: Choroby układu oddechowego. Choroby układu oddechowego – aby dobrze zrozumieć ten termin powinniśmy wiedzieć co to jest oddychanie i układ oddechowy. No więc: Oddychanie – jest to proces wymiany gazowej między żywym ustrojem, a...
Jak widzimy obraz?
Światło wpadające do oka przechodzi przez żrenice, tak aby dotrzeć do siatkówki.W siatkówce odpowiednio załamuje się.Pierwszą cześcią oka, jaką promień świetlny napotyka na swojej drodze, jest rogówka. Rogówka wzraz z soczewką są głównymi...
Tygrysy - notatka
Tygrys - zaliczany do rodzaju (łac. Panthera tigris), duży drapieżny ssak zaliczany do grupy kotowatych, największy z żyjących współcześnie czterech wielkich kotów. Tygrys jest największym drapieżnikiem lądowym, wielkością ustępującym jedynie...
Budowa kończyn.
Kończyna górna: - obojczyk - łopatka - kość ramienna - kość promieniowa - kość łokciowa - kość nadgarstka - kość śródręcza - paliczki Szkielet kończyny górnej składa się z 32 kości. Aż 27 z nich wchodzi w skład ręki. Kończyna dolna:...
Czym zajmują się ludzie na Nizinie Mazowieckiej?
Na N. Mazowieckiej ludzie zajmują się: Przemysłem: -spożywczym -mineralnym i cementowym -włókienniczym i odzieżowym -chemicznym -elektronicznym, elekrotechnicznym i precyzyjnym -lotniczym...
Energia a środowisko
WPŁYW PROCESÓW WYTWARZANIA ENERGII NA ŚRODOWISKO PRZYRODNICZE. Aby współczesny świat mógł funkcjonować, by mogły pracować wszystkie maszyny, fabryki i ludzie mogli wygodnie i spokojnie żyć, potrzebna jest ogromna ilość energii. Większości tej...
Sposoby utylizacji i recyklingu - makulatura
1. Recykling to inaczej wtórne przetwarzanie, które polega na wykorzystaniu odpadów, zużytych elementów (np. części maszyn) do wytwarzania nowych produktów np. makulatury do produkcji papieru, zużytych opon samochodowych jako paliwa w...
Układ krążenia i układ limfatyczny
Układ krążenia składa się z dwóch części: układu krwionośnego (krwią) i układu limfatycznego (limfą). Rola krwi w organizmie - Transportuje tlen, dwutlenek węgla, substancje odżywcze i produkty przemiany materii. - Obrona organizmu przed...
Efekt cieplarniany - pojęcie
Efekt cieplarniany - proces zachodzący w atmosferze powodujący ogrzewanie naszej planety oraz innych planet np. Wenus. Odkryty przez Jean Baptiste Joseph Fourier w 1824 i zbadany przez Svante Arrheniusa w 1896 roku. Nazwa pochodzi od zjawiska...
Świętokrzyski park narodowy
ŚWIĘTOKRZYSKI PARK NARODOWY Świętokrzyski Park Narodowy utworzono w 1950 roku. Po rozszerzeniu jego granic w 1996 roku uzyskał łączną powierzchnie 7626,45 ha. Zajmuje centralną część Gór Świętokrzyskich, którą stanowią Łysogóry, a także...
Hipopotamy i świniowate.
Hipopotamy i świniowate mają krótkie nogi, krępe tułowia i ogromną głowę. Hipopotamy są roślinożercami, prowadzą nocny tryb życia i występują tylko w wilgotnych rejonach Afryki. Istnieją dwa gatunki-duży hipopotam nilowy i mniejszy od niego...
Populacja, symbioza, konkurencja.
EKOLOGIA-nauka badająca zależności między org. żywymi a środowiskiem SOZOLOGIA-nauka o ochronie środowiska AUTEKOLOGIA-bada zależności między populacjami jednego gatunku a środowiskiem SYNEKOLOGIA-bada zależności między grupami różnych org. a...
Krew
Erytrocyt , krwinka czerwona, czerwone ciałko krwi ? jeden z podstawowych morfotycznych składników krwi. Głównym zadaniem erytrocytów jest przenoszenie tlenu i dwutlenku węgla, co jest możliwe dzięki obecności w nim czerwonego barwnika...
Woda w przyszłości.
Dwie trzecie powierzchni ziemi pokryte jest wodą, z czego tylko 1% stanowi woda słodka nadająca się do celów konsumpcyjnych. Reszta to woda słona tworząca morza i oceany, woda w lodowcach lub para wodna w atmosferze. Mimo, że woda pitna często...
Liście pułapkowe
Rośliny owadożerne posiadają chlorofil, są więc zdolne do fotosyntezy. Jednak organizmy te znacznie lepiej rosną, gdy uzupełniają swój pokarm składnikami pochodzenia zwierzęcego. Łapią zdobycz w pułapki utworzone z liści przypominających urny lub...
Równik, południk, położenie planety Ziemi, masa, magnez
RÓWNIK – najdłuższy równoleżnik (0 stopni) znajdujący się w jednakowej odległości od biegunów. Jego długość wynosi 4072 km. POŁUDNIK – mają kształt półokręgów i łączą ze sobą dwa bieguny Ziemi. POŁOŻENIE PLANETY ZIEMI - trzecia w kolejności...
Pierwsze szczepionki i antybiotyki
Rozwój szczepień ochronnych jest jednym z największych osiągnięć medycyny. Medycyna walczyła z chorobami zakaźnymi, znajdując prymitywne środki mogące im zaradzić.Już w średniowieczu znano coś takiego jak szczepionka - w roku 1718 Lady Mary...
Zmysły.
Większość zwierząt żyje w stale zmieniającym się otoczeniu, w którym jeden ruch może decydować o życiu lub śmierci. Szukając pożywienia i unikając niebezpieczeństw, opierają się one na informacjach rejestrowanych przez zmysły, które informują je...
Konkurencja
Związki między organizmami zachodzą w obrębie jednej populacji oraz między osobnikami różnych gatunków. Jeśli przynoszą korzyści choć jednej stronie, a druga nie ponosi strat, są to oddziaływania dodatnie, zwane nieantagonistycznymi. Z kolei...
Babiogórski Park Narodowy
Babiogórski Park Narodowy położony jest wśród licznych w Beskidach partii górskich wyróżniających się szczególnymi walorami przyrody i krajobrazu masyw Babiej Góry (1725m n.p.m.) zajmuje czołowe miejsce. Babiogórski Park Narodowy rozciąga się na...
Produkcja roślinna i zwierzęca
Działalność rolniczą prowadzi się na użytkach rolnych, które obejmują grunty wykorzystywane bezpośrednio do produkcji roślinnej lub zwierzęcej. Największą część użytków rolnych stanowią grunty orne, czyli obszary przeznaczone pod uprawy. Należą do...
Pojęcia
Tkanka - zespół komórek o podobnej budowie pełniących określoną funkcję w organiźmie. Wzrost wtórny - zachodzi on w łodydze i korzeniu , które mają tkankę twórczą , zwaną miazgą. Komórki tej tkanki intensywnie się dzielą , umożliwiając przyrost...
Wpływ człowieka na stan czystości wód.
Jeszcze kilkadziesiąt lat temu można było pić wodę prosto z rzeki. Teraz wypicie wody z wielu rzek w Polsce groziłoby zatruciem organizmu. Niestety, do obecnego zanieczyszczenia wód w dużej mierze przyczynił się człowiek. Woda jest niezbędna do...
Funkcje roślin
Rozmnażanie bezpłciowe, wegetatywne, ogamiczne - typ rozmnażania organizmów, który nie jest związany z wytwarzaniem komórek generatywnych czyli gamet. Organizm potomny powstaje z części organizmu rodzicielskiego. U bakterii może dojść do prostego...
Rola wody
Woda jest jedną z bardziej rozpowszechnionych substancji w przyrodzie. Oceany, morza, jeziora i rzeki to prawie 3/4 powierzchni Ziemi. Astrofizycy odkryli obłoki wodne w przestrzeniach kosmicznych. Masy wód oceanów i mórz stanowi rodzaj...
Ekologia
Ekologia to nauka badająca wzajemna zależności między organizmami oraz pomiędzy organizmami a ich środowiskiem. Ekologia zajmuje się: organizmem, populacją, gatunkiem oraz biosferą. Nazwę ekologii wprowadził niemiecki biolog Ernest Haeckel w...
Ptaki drapieżne
Zakrzywione dzioby, duże skrzydła i ostre szpony tych ptaków czynią z nich znakomitych myśliwych. Większość poluje na wiele gatunków zwierząt, zabijając je swoimi mocnymi stopami. Ptaki drapieżne potrafią śmiercionośnymi szponami przebijać grubą...
Słowiński Park Narodowy
Słowiński Park Narodowy O parku: Park położony w województwie pomorskim, został utworzony w 1967 roku przez rozporządzenie Rady Ministrów. Od 1977 roku stanowi światowy rezerwat biosfery UNESCO. Jest położony w środkowej części...
Inżynieria genetyczna ( modyfikowanie organizmów ) - konsekwencje (wady i zalety)
ZALETY INŻYNIERII GENETYCZNEJ Genetyka na pierwszy rzut oka może wydawać się nauką, która niesie ze sobą wyłącznie pozytywne efekty : 1. Odradzanie lub zapobieganie wyginięciu niektórych gatunków zwierząt Wiąże się to z dużym ryzykiem, jest...