Neurony, czyli komórki nerwowe to elementy, składające się na mózg i układ nerwowy. Komórki nerwowe zaczynają obumierać z chwilą narodzenia i nie mogą być zastąpione nowymi. To jedyne komórki organizmu, które się nie odradzają, chociaż ich...
Mózg Mózg człowieka znajduje się w jamie czaszki. Ciężar mózgu dorosłego człowieka 1200-1400 g. Narząd ten jest z pewnością jednym z najbardziej złożonych pod względem budowy narządem człowieka. Jest najważniejszą częścią układu...
Jeżeli chcemy mówić o transporcie przez błony, trzeba zacząć od tego, że błona jest elastyczna, przez co komórka może zmieniać swój kształt. Błona jest też selektywna tzn. wybiorcza, oznacza to, że przepuszcza tylko niektóre substancje. Transport...
Ludwik Pasteur poświęcił się badaniu fermentacji i wykazał, że proces ten zachodzi dzięki działaniu pewnych mikroorganizmów. Udowodnił również, że obecność innych gatunków mikroorganizmów może doprowadzić do powstania niepożądanych produktów w...
Kości człowieka tworzą szkielet, którego głównymi funkcjami są: - Dźwiganie ciężaru ciała; - Nadawanie organizmowi wielkości i kształtu; - Ochrona niektórych narządów przed urazami; - Wytwarzanie komórek krwi; - Gromadzenie substancji...
Woda jest niezbędna, by w organizmie człowieka mogły zachodzić wszystkie procesy warunkujące jego prawidłowe funkcjonowanie. Wszelkie niedobory płynów w ciele mają wpływ na pracę narządów wewnętrznych i nasz wygląd, dlatego tak ważna jest...
BUDOWA KOMÓRKI I JEJ WŁAŚCIWOŚCI Protoplasty tworzą tzw. żywe składniki komórki . Składniki komórek podzielono umownie na dwie grupy : * Plazmatyczne ( żywe) – są to wszystkie błony komórkowe, cytoplazma ,jądro komórkowe z jąderkiem,...
Większość płazów może być zarówno na lądzie, jak i w wodzie. Ich naukowa nazwa - Amphibia - oznacza "podwójne zycie". Płazy przechodzą proces przeobrażenia, gdy rozwijają się z larwy w postać dorosłą. Wśród zwierząt tych wyróżnia się...
Odkąd ptaki poraz pierwszy uniosły się w powietrze, zdolność latania pozwoliła im kolonizować nowe środowiska, zakładać gniazda w niedostępnych miejscach i migrować. Dzięki lekkim szkieletom, wydajnemu układowi iddechowemu i silnym skrzydłom ptaki...
EKOSYSTEMY WODNY dzieli się na: I Morski, II Słodkowodny 1. Wody płynące - rzeki - strumienie - źródła 2. Wody stojące - stawy - jeziora - bagna Plankton (gr. planktós – błąkający się) – zespół organizmów żywych...
Wiele osób uznaje iż zdanie „Mam słabą przemianę materii” jest usprawiedliwieniem nadwagi i nieudanych prób schudnięcia. Tymczasem na tempo przemiany materii mamy duży wpływ. Dobra przemiana materii to szybkie i sprawne przyswajanie...
Modrzew jest również uważany za jedno z najpiękniejszych, a także najcenniejszych drzew iglastych świata. Igiełki modrzewia wyrastają pączkami po 20 do 50. Są pięknie jasnozielone wiosną, a złotożółte jesienią. Tylko modrzewie –z drzew iglastych...
Większość gatunków glonów żyje w morzach, jeziorach lub stawach, są jednak i takie, które moż na spotkać w wilgotnych miejscach na lądzie. W przeciwieństwie do innych roślin plechowate glony nie mają korzeni, liści ani kwiatów, chociaż niektóre...
1. Zróżnicowanie prostistów ze względu na budowę: a) organizmy nienależące do innych królestw b) jedno- i wielo- komórkowe c) nie mają wspólnych cech nawet na poziomie komórki 2. Zróżnicowanie protestów ze względu na odżywianie się: a)...
Tkanki twórcze - Powodują wzrost na długość i grubość., powodują wzrost liczby komórek, przez co roślina rośnie przez całe życie.. Są ścienkościenne, mają duże jądea, a małe wodniczki i są stale w fazie podziału. Występują również jak merystymy:...
WPŁYW ODPADÓW NA ŚRODOWISKO Odpady mają negatywny wpływ na środowisko . Zwykle śmieci mają bardzo długi okres rozkładania się , przez co zanieczyszczają glebę , powietrze , oraz wodę . Świat może się...
Rola mórz i oceanów w funkcjonowaniu życia na Ziemi jest nie do przecenienia. Masy wód morskich i oceanicznych gromadzą wielkie ilości energii i traktowane są jako stabilizator ziemskiego klimatu. Cyrkulacja wód oceanicznych w powiązaniu z...
1. Babiogórski Park Narodowy, rok powstania:1954 , elementy podlegające szczególnej ochronie : piętra roślinne, rumowiska skalne 2. Białowieski (1947r.); naturalny las liściasty i mieszany, żubr, tarpan 3. Biebrzański (1993r.); obszar...
Bakterie są najstarszymi, najmniejszymi i najprostszymi organizmami jednokomórkowymi, które występują we wszystkich środowiskach, nawet w tych w których inne organizmy nie są w stanie przeżyć. Są wszechobecne, To niezwykle szerokie...
Wielka Bariera Koralowa (ang. Great Barrier Reef) to największa na świecie rafa koralowa, położona u wybrzeży Australii. Jest to wyjątkowy, największy na Ziemi wytwór organizmów żywych, widoczny nawet z kosmosu (jako biała smuga na tle błękitnego...
Do tej zróżnicowanej gromady zwierząt należą gatunki tak odmienne, jak nietoperze, kangury, wieloryby, a nawet ludzie. Tym, co odróżnia ssaki od innych zwierząt, jest fakt, że samice każdego gatunku żywią swoje potomstwo mlekiem produkowanym w...
Na swiecie populacja żółwi w zastraszajacym tempie zaczynała się zmniejszac. Ginely one w sieciach rybackich, ich jaja byly masowo zbierane przez tubylcow i poprostu zjadane lub sprzedawane jako turystyczne pamiatki. Zauwazajac to, rzad Brazyli...
Komensalizm (inaczej współbiesiadnictwo) - jest najbardziej pierwotnym typem oddziaływania ochronnego. Oddziaływanie te ma charakter symbiozy między dwoma gatunkami. Jeden organizm czerpie widoczne korzyści nie szkodząc drugiemu. Komensalizm jest...
Papierosy Każdy papieros skraca życie palacza o 7 minut. Co czwarta paląca osoba nie dożywa wieku emerytalnego . Po 15 latach od rzucenia palenia ryzyko zgonu u byłych palaczy jest porównywalne z ryzykiem zgonu u osób, które nigdy nie...
Oczyszczanie ścieków jest to postępowanie, którego celem jest usunięcie ze ścieków zanieczyszczeń mechanicznych, chemicznych i biologicznych . Uzyskuje się to poprzez usuwanie szkodliwych substancji zawartych w ściekach lub poprzez przetworzenie...
Klonowanie jest to manipulacja, mająca na celu otrzymanie genetycznej kopii pierwowzoru, którym może być fragment DNA, komórka lub cały organizm. Termin klonowanie odnosi się w tym kontekście tylko do sztucznego powielania ludzi, gdyż z...
NOS 1. Omów krótko budowę nosa. ..........................................................................................................................................................
NACZYNIA WŁOSOWATE – są to cienkościenne przewody rozmieszczone w tkankach, łączące zwykle tętnice z żyłami. Ich ściana zbudowana jest z śródbłonka – przez niego zachodzi wymiana substancji między krwią a tkankami. Silne ukrwienie niektórych...
HIV- Humman Immunodeficiency Virus, czyli ludzki wirus nabytego zespołu upośledzenia odporności. Wirus HIV należy do grupy retrowirusów. Wirusy te nie posiadają w swoim rdzeniu DNA, a tylko RNA, czyli kwas rybonukleinowy. RNA ulega najpierw...
Na półkuli zachodniej leży ląd nazwany Ameryką. Ląd ten dzieli się na dwa kontynenty: Amerykę Północna i Amerykę Południową. Obszar Ameryki Północnej wynosi ponad 24 mil km2. Ameryka Północna leży na półkuli północnej i zachodniej. Występuje na...
Eutrofizacja - jest to proces naturalnego lub sztucznego (antropogenicznego) wzbogacania zbiorników wodnych w substancje pokarmowe (np. głównie w związki azotu i fosforu). Naturalny sposób eutrofizacji jezior polega na spływaniu ze zlewisk...
1. Czynniki wpływające na sprawność układu oddechowego: a) dobrze wysklepiona klatka piersiowa b) prawidłowo rozwinięte płuca c) silne mięśnie oddechowe (mięśnie międzyżebrowe, przepona) d) aktywność fizyczna 2. Choroby...
ZJAWISKA PRZYCZYNY SKUTKI Kwaśny Deszcz Wszystkie Zanieczyszczenia z Wielkich Miast Chmury przepływające nad wielkimi miastami, zakładami przemysłowymi nasączają się dużą ilością zanieczyszczeń (dwutlenki siarki, tlenki...
Mięczaki żyją na lądzie, w miejscach wilgotnych i zacienionych lub tez w wodzie. U większości zwierząt tej grupy można wyodrębnić głowę, nogę, oraz worek trzewiowy, w którym znajdują się trzewia - czyli narządy wewnętrzne, takie jak wątroba,...
Rozpatrując pochodz enie człowieka i zastanawiając się nad tym, skąd wziął się człowiek nie sposób jest nie wspomnieć o tym skąd wzięło się życie na Ziemi. W archaiku przez 2 miliardy lat jedynymi formami życia były bakterie. Żyły i...
Szkodliwość udowodnioną naukowo, znamy po emblematach na paczkach papierosów, to jedna ze skutecznych metod odstraszania. Ale kiedy się pali dominuje spokojna myśl, że na razie wszystko ze mną w porządku. Świadomi oddalonych w czasie negatywnych...
ALTERNATYWNE ZRODLA ENERGII W dzisiejszych czasach trudno sobie wyobrazić życie bez użytkowania energii elektrycznej. Energia była, jest i będzie potrzebna ludziom w ich życiu. Jej postać, forma czy wykorzystanie może...
W ostatnich latach nastąpił w gospodarce gwałtowny rozwój. Na skutek działalności człowieka powstało wiele zagrożeń cywilizacyjnych niebezpiecznych zarówno dla środowiska, jak i dla człowieka. Do takich zagrożeń możemy zaliczyć: - Kwaśne...
Cukrowce (węglowodany) - zbudowane z trzech pierwiastków C,O,H. Obok tłuszczów główny materiał energetyczny. Cukrowce C. porste C. złożone glukoza dwucukry wielocukry fruktoza sacharoza skrobia glikogen celuzloza chityna...
Kręgosłup Kręgosłup zbudowany jest z 33 lub 34 kręgów: -7 szyjnych(pierwszy-atlas, drugi-obrotnik) -12 piersiowych -5 lędźwiowych -5 krzyżowych -4-5 kości guzicznych (połączone ze sobą tworzą kość guziczną) Klatka piersiowa Klatka...
przysadka-wzrostowy-dzialalność innych gru. dokrewnych pobudza wzrost, karłowatość, gigantyzm tarczyca-tyroksyna-tempo przemian metab.- nied.kretynizm nadcz.ch. basefowa przytarcze-parathormon-metabWapnia i fosforu-nied.tężyczka nad. odwapnienie...
Fotosynteza jest to rodzaj odżywiania ise organizmów samożywnych. Można ja podzielić na dwie fazy jasna ( zalezna od światła) i ciemną ( niezalezna od światła). W fazie pierwszej, która zachodzi w chloroplaście, energia słonecza zostaje zamieniona...
Gdy człowiek mówi o zwierzętach, zazwyczaj ma na myśli ssaki, ptaki, gady i ryby. Stworzenia te stanowią jednak zaledwie małą część królestwa zwierząt, należąc do jednej z 34 głównych grup- kręgowców (zwierząt posiadających osiowy kręgoslup)....
ZANIECZYSZCZENIA WÓD NATURALNYCH Od tysiącleci ludzie osiedlali się nad rzekami, nad jeziorami. Decydowały o tym różne względy: zaopatrzenie w wodę, lepsze warunki obronne, a także ułatwiona komunikacja, zwłaszcza na bezdrożach, na obszarach...
POTRZEBA OCHRONY PRZYRODY Celem ochrony przyrody jest zachowanie różnorodności biologicznej, dziedzictwa geologicznego, zapewnienie istnienia gatunków, kształtowanie właściwych postaw człowieka wobec przyrody, a także przywracanie do stanu...
Mrówki czyli służba sanitarna lasu. Rodzina mrówek obejmuje ok. siedmiu tysięcy gatunków. Na szczęście w naszym kraju żyje około 80. To dość. Owady te mają długość od ok. 0,8 do 42 mm. A rozmaitość ich jest oszałamiająca. Na przykład w Ameryce...
Ciało kręgowców pokrywa Skóra na budowę warstwową Zewnętrzna warstwa tworzy naskórek, jest nabłonkiem wielowarstwowym.Pod nim leży skóra właściwa, która pełni wiele bardzo ważnych funkcji. Funkcje skóry – - ochrania organizm przed urazami...
Pasożyty skóry : Nie tylko bakterie zamieszkują naszą skórę. Możemy w niej spotkać grzyby i drobne pajęczaki, jak znany wam świerzbowiec, żyjacy na granicy naskórka i skóry właściwej w tych miejscach, gdzie jest ona najdelikatniejsza. Można się...
CHOROBY DZIEDZICZNE Człowiek ma 22 pary autosomów oraz w zależności od płci, u mężczyzn chromosomy X i Y, u kobiet chromosomy X i X. W zależności które z chromosomów płciowych się połączą, oznaczać będzie jakiej płci będzie dziecko. Jeśli...
Dlaczego człowiek zaliczany jest do typu strunowców? - posiada wewnętrzny szkielet osiowy, który we wczesnych stadiach rozwojowych ma postać struny grzbietowej - serce człowieka położone jest tak jak u wszystkich strunowców po brzusznej...