szerokim frontem
‘z dużym natężeniem, całą parą, z dużym zaangażowaniem’; wyr. określ.; Prace przy budowie szpitala ruszyły szerokim frontem. Jest nadzieja, że wkrótce nastąpi jego otwarcie.
Szew
Szewc
szewska pasja
szewska pasja
‘gwałtowna, niepohamowana złość, wściekłość, furia, utrata panowania nad sobą’; wyr. rzecz., rzem.; EP; Pasja mnie (jaka?) szewska chwyta/i wyrzucam gościa na łeb (na jaki?) zbity. – A.M. Swinarski.
Szewski
Szkiełko
szkiełko i oko
szkiełko i oko
‘rozum i doświadczenie, racjonalne i empiryczne podejście do świata’; wyr. rzecz., liter. – „Czucie i wiara silniej mówią do mnie/Niż mędrca szkiełko i oko” – fragm. „Romantyczności” A. Mickiewicza); (…) to jest w każdym/lecz głęboko niepotrzebne tutaj szkiełko i oko. – „Wena”, zespół „Kaliber 44”.
Szklanka
Szklany
szklany ekran
szklany ekran
‘telewizor’; wyr. rzecz.; techn.; Odkąd pamiętam na szklanym ekranie/Zbrojnego konfliktu w pamięci mam? Znamię. – „Ból doświadczenia”, zespół „Molesta”.
szkoda czasu
‘nie ma sensu czymś się zajmować’; wyr. określ. hist.; część przysł. „Szkoda czasu i atłasu”; (…) szkoda czasu na wyjaśnianie tej sprawy. – „Ozon”.
szkoda czasu i atłasu
szkoda czasu i atłasu
‘coś się nie opłaca, szkoda zachodu’; fraza, hist. Tak miał powiedzieć król Stanisław August Poniatowski, kiedy mierny poeta wręczył mu wiersz na jego cześć napisany na atłasie;
Szkoła
szkoła życia
szkoła życia
‘praktyczna nauka czynności niezbędnych w życiu każdego człowieka, szkoła przystosowania do rzeczywistości’; wyr. rzecz., nauka; Robinson Kruzoe nauczy nas, w ramach szkoły życia, przetrwania w trudnych warunkach.
Szlaban
Szlag
szlag kogoś trafia/trafił
szlag kogoś trafił/trafia
‘ktoś rozgniewał się, ktoś wpada w gniew’; ‘ktoś umarł’; zwrot, zapoż. z niem.; Czterdziestolatkowie, gdy ich szlag trafił na krajowe instytuty (…), dawali nogę za granicę, gdzie robili świetne kariery. – „Polityka”.
Szmergiel
Szok
szósty zmysł
‘intuicja’; wyr. rzecz.; Pomaga jej w tym instynkt, często nazywany „szóstym zmysłem”. – „Angora”.
Szpak
szpakami karmiony
‘ktoś chytry, przebiegły, doświadczony, mądry’; wyr. określ., liter. – A. Fredro; BD.
Szpik
Szpila
Szpileczka
Szpilka
Szranki
Szron
szron na głowie
‘siwizna’; wyr. rzecz.; Biały szron osiadł mu na głowie, na brwiach i na brodzie. – za AG1; też z piosenki z Kabaretu Starszych Panów: Już szron na głowie, już nieco zdrowia, a w sercu ciągle maj.
Sztama
Sztuczka
sztuka dla sztuki
‘działanie nieprzynoszące praktycznego pożytku, bezcelowe, oderwane od realiów; efekty takiego działania’; wyr. rzecz., hist. liter.; Potrzebujemy religii dla religii, moralności dla moralności i sztuki dla sztuki. – fragm. wykładu V. Cousina (Sorbona, 1818 r.); cytat spopularyzowany przez T. Gautierai Ch. Baudelaire’a. W 2. poł. XIX w. hasło sztuka dla sztuki stało się sztandarowym hasłem parnasizmu franc.; Stosowanie dużych liter jest sztuką dla sztuki (…). – „Polityka”.
sztuka kogoś pochłania/pochłonęła
‘ktoś bardzo się interesuje sztuką, tworzenie lub podziwianie dzieł zajmuje mu cały czas’; zwrot; (…) bardzo starannie to rysował. Tak go pochłonęła sztuka, że na pewno stał się łagodniejszy.
sztuka kogoś pochłania/pochłonęła
‘ktoś bardzo się interesuje sztuką, tworzenie lub podziwianie dzieł zajmuje mu cały czas’; zwrot; (…) bardzo starannie to rysował. Tak go pochłonęła sztuka, że na pewno stał się łagodniejszy.
sztuka rozmowy
‘umiejętność prowadzenia rozmowy, dyskusji’; wyr. rzecz.; Sztuka rozmowy (tyt.) – „Cogito”.
sztuka rozmowy
Szturm
Sztywny
sztywny jakby kij połknął
sztywny jakby kij połknął
‘zarozumiały, nienaturalnie sztywny, nadęty’; wyr. określ.; także policjant przestał się uśmiechać/uwierzył że jest Policjantem/i sztywny jakby kij połknął/tak długo deptał po piętach bandycie/aż ten uwierzył, że jest bandytą. – J. Baran.