‘ktoś staje się coraz ważniejszy,bardziej ceniony, popularny, znany’; zwrot, ekon. – cena papierów wartościowych gwałtownie wzrasta; Akcje tego słowa idą w górę. – „Wyczesany”.
‘zachowanie godne rycerza, waleczny, mężny postępek’; wyr. rzecz.; Internet.
‘robić komuś trudności, przeszkadzać’; zwrot, dawn. wstręt ‘przeszkoda, trudność, zawada’; S. Bąba.
‘działanie zgodne z regułami, uczciwe’; wyr. rzecz., karty; Ja wiem, że to była czysta gra, nikt nie może nam niczego zarzucić.
‘żarty, drwiny, szyderstwa’; wyr. rzecz.; od rzecz. kiep określającego od XVI w. człowieka głupiego, durnia, gamonia; wcześniej jako nazwa kobiecej, intymnej części ciała; Toż to czyste kpiny. – „Ozon”.
‘szlachetne, prawe, szczere serce’; wyr. rzecz.; (…) lecz Ty co gwiazdy zapaliłeś wszystkie/pociesz psem z chorą łapą co ma serce czyste. – J. Twardowski.
‘bez domieszki krwi innej rasy; prawdziwy, pełny’; wyr. określ.; zootech.; Amerykanie na konie arabskie czystej krwi wydają w Janowie ogromne sumy. – TVP 1.
‘kryształowy, nieskazitelnie czysty; niewinny, nieskalany, uczciwy’; wyr. określ.; (…) jeśli chce bronić praw wykorzystywanych pracowników, to powinna być czysta jak łza.
‘domyślać się czegoś, co nie jest wprost, wyraźnie napisane’; zwrot; Piszę wciąż wiersze dla mojej Hani,/a ona czyta między wierszami . – L. Konopiński; Nauczyła się czytać między wierszami . – „Cogito”.
‘odgadywać cudze myśli, sądy, rozumieć kogoś bez słów’; zwrot; Patrzył na mnie przenikliwym wzrokiem i wydawało mi się, że czyta w moich myślach. – TV Trwam.
‘nie rozumieć czegoś, nie orientować się w czymś’; fraza przejęta z ros.; O, magisterek, ale nie z polskiego chyba, może od łopatologii, bo nieczytaty, nie pisaty. – Internet.
‘lecieć, pędzić gdzieś na oślep, bez zastanowienia, nieostrożnie’; zwrot, przyr.; Czy jesteś pewna, że możesz mu zaufać, lecisz jak ćma do światła, a to może źle się skończyć. – TV Puls.
‘sprawić kłopot, zmuszając do szukania rozwiązania, do podjęcia decyzji, postawić kogoś w krępującej sytuacji’; zwrot; stp. ćwiek ‘gwóźdź, też szewska szpilka do przybijania podeszew’; Jęz.