profil

Odrodzenie w Polsce

drukuj
poleca 54% 113 głosów

W wieku XVI nastąpił w Polsce rozwój szkolnictwa, co było częścią procesu zachodzącego w całej Europie (nowy typ szkół – gimnazja humanistyczne). Wzrost liczby osób wykształconych powodował m.in. wzrost liczby drukowanych w Polsce książek nie tylko w języku łacińskim, ale i polskim.

Najwybitniejszymi pisarzami tego okresu w Polsce byli: Mikołaj Rej, Jan Kochanowski, Andrzej Frycz Modrzewski. Od początku XVI wieku niezwykle chętnie czerpano w Polsce z wzorów włoskich w dziedzinie architektury. Wśród licznych artystów sprowadzonych przez Zygmunta I do Polski z Włoch byli m.in. Franciszek Florentczyk i Bartłomiej Berecci. W latach1507-1536 kierowali oni przebudową Wawelu w stylu renesansowym. B. Berecci był również budowniczym Kaplicy Zygmuntowskiej na Wawelu – jednego z najcenniejszych zabytków sztuki renesansowej w Polsce. Przebudowany Wawel stanowił wzór dla magnatów wznoszących swe siedziby (Pieskowa Skała, Baranów). Najwspanialszym dziełem urbanistyki okresu odrodzenia w Polsce jest Zamość, który został zaprojektowany na polecenie Jana Zamoyskiego. Najwybitniejszymi twórcami rzeźby renesansowej w Polsce byli: Jan Maria Padovano oraz Jan Michałowicz z Urzędowa.

Warto pamiętać

Do najwspanialszych zabytków epoki odrodzenia w Polsce należy kolekcja arrasów przechowywana na Wawelu. Pierwsze arrasy, o którym mamy jakiekolwiek informacje, zostały wykonane na zamówienie Zygmunta Starego. Nie zachowały się one jednak do dnia dzisiejszego, tak samo jak arrasy przywiezione do Polski przez królową Bonę. Arrasy dziś znajdujące się na Wawelu zostały wykonane w Brukseli na zamówienie Zygmunta Augusta. Kartony, czyli projekty arrasów, wykonał malarz flamandzki Michał Coxcie, zwany przez współczesnych Rafaelem Flamandzkim. W chwili śmierci króla kolekcja arrasów liczyła 360 sztuk. Król w testamencie zapisał je Rzeczpospolitej.

Literatura

M. Rożek: Złoty wiek. Kraków 1991.

Daty

lata 1507-1536 - przebudowa Wawelu w stylu renesansowym
lata 1519-1531 - budowa Kaplicy Zygmuntowskiej

Przydatne hasło? Tak Nie