Eliza Orzeszkowa
Problematyka nowelistyki pozytywistycznej.
Pozytywiści w swoich nowelach poruszali szereg tematów nurtujących ówczesne społeczeństwo. Najczęstszym tematem były problemy pouwłaszeniowej wsi, katastrofalne warunki życia dzieci zarówno w mieście, ja i na wsi oraz sprawy narodowe. Poza tym...
Wybrani bohaterowie "Nad Niemnem" i "Lalki". W poszukiwaniu celu i sensu życia.
„Lalka” i „Nad Niemnem” powstały w różnych okresach historycznych, przez co ich tematyka jest także nieco odmienna. Pierwsza z wymienionych powieści została napisana przez Bolesława Prusa u schyłku epoki pozytywizmu. Natomiast utwór Elizy...
Motyw wsi w literaturze
W literaturze polskiej temat wsi poruszany był bardzo wiele razy przez różnych pisarzy i poetów. Znajduje on swoje odbicie w wielu epokach literackich, które odmiennie przedstawiały obraz wsi polskiej. Nie sposób omówić wszystkich dzieł...
Romantyzm czy pozytywizm? Serce czy rozum? Indywidualizm czy służba innym? Walka czy praca? Poezja czy proza życia? Ideały której epoki wydają Ci się bliższe i bardziej odpowiadają współczesności?
Romantyzm czy pozytywizm? Serce czy rozum? Indywidualizm czy służba innym?... Odpowiedzenie na to pytanie nie jest łatwym zadaniem. Nie tylko dlatego, że porównanie dwóch kompletnie różnych epok literackich jest trudne, tym bardziej, że obie...
Jacy jesteśmy Polacy?
JACY JESTEŚMY POLACY? I Wstęp: Panuje powszechne przekonanie, że każdy naród wyposażony jest w szczególne i trwałe cechy charakteru, czego odzwierciedleniem są stereotypowe sądy o różnych nacjach, utrwalone chociażby w przysłowiach czy w...
Motywy literackie z języka polskiego.
Arcydzieła polskie 1. Jan Kochanowski – Treny 2. Adam Mickiewicz – Pan Tadeusz 3. Stanisław Ignacy Witkiewicz – Szewcy 4. Witold Gombrowicz – Ferdydurke 5. Twórczość Wisławy Szymborskiej Artysta i sztuka Antyk i literatura dawna 1....
Kontrast jako zasada kreowania bohaterów w „Nad Niemnem”.
"Nad Niemnem" Elizy Orzeszkowej można uznać bez wątpienia za sztandarową powieść polskiego pozytywizmu. Ukazywała się początkowo w „Tygodniku Ilustrowanym” (1887), rok później wydano ją również w postaci książkowej. „Nad Niemnem” porusza wszelkie...
Postacie Kobiece w literaturze romantycznej i dziełach pozytywistycznych
Romantyczny poeta upajałby się pewnie urodą kobiety, widział w niej anioła, gdyby była, choć trochę sentymentalna i bardziej wrażliwa. Poeta błądził, więc w sferach wyobraźni, poszukując swej wybranki nie w realnym świecie, ale w...
Przedstaw różne sposoby funkcjonowania toposu arkadii odwołując się do wybranych przykładów
Arkadia – kraina wszelkiej szczęśliwości, raj ziemski. Arkadia – kraina wszelkiej szczęśliwości. W każdej epoce przyjmowała inną formę, ale znaczenie było i jest takie samo. To miejsce szczęśliwości i spokoju. Ostoja, która towarzyszy ludzkości...
Erotyczna przeszłość Justyny Orzelskiej i Zygmunta Korczyńskiego.
Był piękny, słoneczny poranek. Justyna szybko wstała, przecież dzisiaj miała tyle rzeczy do zrobienia. Umyła się i długo nie potrafiła się zdecydować, którą suknię ubrać. Nie miała ich zbyt wiele, ale dzisiaj musiała zrobić wszystko, aby wyglądać...
Pozytywizm - sciąga
Bolesław Prus – ur sie w Hrubieszowie miał pochodzenie szlacheckie, osierocony wychował sie u krewnych. Uczył sie i studiował. Marzył o działalności naukowej, ale pracował jako korepetytor, robotnik, dokształcał sie w własnym zakresie....
Znani mi bohaterowie w literaturze XIX i XX wieku
Proces kształtowania się bohatera wieków XIX i XX ulegał ciągłym zmianom, wynikającym z zachodzących na świecie przemian społecznych, ustrojowych i politycznych. Z perspektywy losów Polski okres ten był szczególny, wymagający wyjątkowego...
Arystokracja przedstawiona w "Lalce" i "Nad Niemnem"
Przedstawicielami arystokracji w „Lalce” są m.in.: Tomasz Łęcki, jego córka Izabela, prezesowa Zasławska, Starski i książę. W „Nad Niemnem” grupa ta jest reprezentowana m.in. przez Teofila Różyca, Zygmunta Korczyńskiego Andrzejową Korczyńską i...
Arkadia i raj - motyw
Motyw Arkadii i Raju w wybranych utworach Arkadia/Raj — W starożytnej Grecji lesista kraina w środkowej części Peloponezu. Otoczona górami, o łagodnym, przyjaznym klimacie, zamieszkała przez lud trudniący się pasterstwem i uprawą żyznej,...
Czy można pogodzić w sztuce tradycje antyczne i chrześcijańskie z problemami codziennego życia? Rozważ kwestię na przykładzie trzech epok literackich: średniowiecze, renesans, pozytywizm.
KONSPEKT Czy można pogodzić w sztuce tradycje antyczne i chrześcijańskie z problemami codziennego życia? Rozważ kwestię na przykładzie trzech epok literackich: średniowiecze, renesans, pozytywizm. Teza Przedstawienie na podstawie tekstów...
Ojciec i syn. Scharakteryzuj Benedykta i Witolda, bohaterów "Nad Niemnem" i porównaj te dwie postacie.
Benedykt to osoba pracowita, odpowiedzialna i zaradna. Utrzymuje cały Karczyn co wymaga wiele wysiłku fizycznego jak i psychicznego. Jest również bardzo nerwowy oraz posiada wybuchowy temperament. Swoich pracowników oraz służbę traktuje z...
Chłop i wieś w znanych utworach XIX i początku XX wieku.
Na przełomie XIX i XX wieku we wszystkich dziedzinach życia polskiego przenikało głębokie niezadowolenie z panujących stosunków społeczno – politycznych i kulturalnych. Niektórzy poeci i pisarze skupili swe zainteresowania na osobistych...
Motyw matki w sztuce - spis dzieł
W każdej nawet najdawniejszej religii pojawia się motyw matki. Najczęściej ujęty jako "Matka Rodzicielka", czy "Matka Ziemia". Dlatego też motyw ten przewija sie przez sztukę, przez wszystkie jej kategorie. Począwszy od malarstwa, przez muzykę,...
Motyw patriotyzmu w literaturze
Mamy dziś XXI wiek, Żyjemy w wolnym, demokratycznym kraju. Wielu z nas docenia to, że zamieszkuje niepodległą Polskę. Jednak miliony Polaków nie doczekało tak wspaniałych chwil. Żyli oni w czasach zaborów (głównie w epokach romantyzmu i...
Problematyka nowel pozytywistycznych.
Pozytywiści w swoich nowelach poruszali szereg tematów nurtujących ówczesne społeczeństwo. Najczęstszym tematem były problemy pouwłaszeniowej wsi, katastrofalne warunki życia dzieci zarówno w mieście, ja i na wsi oraz sprawy narodowe. Poza tym...
Sposób ukazania krain szczęścia w utworach literackich różnych epok
Tęsknota człowieka za beztroskim i szczęśliwym życiem to naturalny odruch mający długą tradycję. Już w starożytności istniała pamięć o utraconych na zawsze krainach szczęścia, gdzie człowiek beztroski i niewinny żył w zgodzie z naturą .Taką...
Zaścianek, dwór jako przestrzeń kulturowa w literaturze polskiej. Omów na przykładzie wybranych dzieł
Szanowni Państwo! Tematem mojej prezentacji jest: Zaścianek, dwór jako przestrzeń kulturowa w literaturze polskiej. Omów na przykładzie wybranych dzieł. Swoją wypowiedź zacznę od definicji dworu i zaścianku. Dwór był to szlachecki, wiejski dom...
Walka Polaków o tożsamość narodową a polityka mocarstw ościennych w II pol. XIX wieku.
W wyniku traktatów rozbiorowych (1772, 1792, 1795) zakończył się niepodległy byt I Rzeczypospolitej. Reformujące się państwo upadło pod naciskiem okoliczności zewnętrznych, agresji i tendencji zaborczych absolutystycznie rządzonych sąsiadów, a...
"Gloria Victis" streszczenie
"Gloria victis" to opowiada o przebiegu powstania styczniowego. O losie grupy powstańców z Polesia opowiadają leśne drzewa, świadkowie walk, cierpień i nadziei ludzkich. Opowiadają o nich wiatrowi, który odwiedził bezimienną leśną mogiłę....
Motywy malarskie i muzyczne w literaturze
Malarstwo i muzyka bardzo często występuję w literaturze w formie motywów literackich. Pełnią one w utworach rolę tła, dodają dziełu przestrzennego wyrazu poprzez wzbogacenie go o warstwę foniczną i wizualną. Pomagają oddać nastrój opisywanego...
Zinterpretuj podane fragmenty noweli „Gloria victis”, charakteryzując przyrodę jako świadka opisywanych zdarzeń.
"Gloria victis" Elizy Orzeszkowej to opowiadanie relacjonujące przebieg epizodu z powstania styczniowego, gdzie chór leśnych drzew i polnych kwiatów opowiada o ważnym wydarzeniu historycznym. Ta personifikacja pomogła autorce wyrazić...
Symbolika dwóch mogił w "Nad Niemnem" Elizy Orzeszkowej.
Jan i Cecylia byli młodymi ludźmi, którzy bezwzględnie na wszystko chcieli być razem. Przeszkód było wiele jednak największą z nich była różnica klasowa. Cecylia pochodziła z zamożnej rodziny, bogatego rodu, gdzie w ogóle nie było mowy o tym, aby...
Nowele pozytywistyczne
„Szkice węglem” H.Sienkiewicz Jest to przykład noweli ludowej będącej krytyką sytuacji panującej na wsi w czasie zaborów. Sienkiewicz krytycznie ocenia stosunki społeczne panujące w kraju, a problemy zostają ukazane w sposób niemalże...
„Nad Niemnem” Elizy Orzeszkowej.
Kiedy ukazało się „Nad Niemnem”, w 1887 r. drukował je „Tygodnik Ilustrowany, Orzeszkowa była już znaną pisarka z poważnym literackim i publicystycznym dorobkiem. Szczególne uznanie krytyki i czytelników zdobyły jej powieści w których dominowały...
Problematyka nowelistyki pozytywistycznej
Głównym tematem nowelistyki pozytywistycznej było społeczeństwo i jego problemy. Pisarze pozytywistyczni opisują sytuację chłopa, problemy dzieci, warunki ich życia i możliwości rozwoju, sytuację robotnika, oskarżają ziemiaństwo i urząd – znak...
Wskaż w znanych Ci utworach motyw powstania styczniowego
Motyw powstania styczniowego widnieje na kartach „Nad Niemnem” e. Orzeszkowej, która napisała powieść z okazji zbliżającej się, 25 rocznicy wybuchu powstania. Ze względu na cenzurę słowo „powstanie” zastępuje słowem „mogiła”, w której spoczywa 40...
Trafność dokonywania wyborów w życiu każdego człowieka
„Uczyniwszy na wieki wybór, w każdej chwili wybierać muszę” - Jerzy Liebert W życiu każdego człowieka, w życiu każdego z nas są chwile i sytuacje wymuszające dokonania wyboru. Częstokroć jest to wybór decydujący o przyszłości, jak również...
Analiza i interpretacja fragmentu „Nad Niemnem” Elizy Orzeszkowej
Eliza Orzeszkowa znakomita przedstawicielka pozytywizmu w utworze "Nad Niemnem" w sposób perfekcyjny zrealizowała jedno z głównych haseł tej epoki a mianowicie realizm. Utwór ten uważany...
Przydatne cytaty
Tylko życie poświecone innym warte jest przeżycia. Albert Einstein (1879 - 1955) Cóż za smutna epoka, w której łatwiej jest rozbić atom niż zniszczyć przesąd. Albert Einstein (1879-1955) Najpiękniejszym, co możemy odkryć, jest tajemniczość....
Rola Kultury, Sztuki i Kościoła w utrzymaniu tożsamości narodowej Polaków w XIX wieku.
Kultura to całokształt materialnego i duchowego dorobku ludzkości dziedziczony z pokolenia na pokolenie od najdawniejszych czasów. Tworzona przez wielkich mistrzów uznawanych na całym świecie i podziwianych przez tysiące ludzkich pokoleń. Zycie...
Pozytywizm
Pozytywizm wywodził się z nurtu filozoficznego oświecenia, który przeciwstawiał się metafizyce, a więc wszelkim teoriom idealistycznym, nienaukowym, trudno przyswajalnym przez umysł ludzki, a budował wiedzę o świecie na badaniu faktów dostępnych...
Zygmunt Korczyński, Benedykt Korczyński, Witold Korczyński charakterystyka postaci.
Zygmunt Zygmunt Korczyński jest bohaterem powieści Elizy Orzeszkowej Nad Niemnem. Jego ojciec, Andrzej, zginął w powstaniu styczniowym. Matka zajęła się wychowaniem Zygmunta i jego gruntownym wykształceniem. Są zamożni. Teraz mieszkają sami w...
Koncepcje patriotyzmu i służby ojczyźnie w polskiej literaturze Pozytywizmu.
Upadek powstania styczniowego to tragedia narodowa, przekreślenie nadziei na odzyskanie niepodległości na drodze zbrojnej. Jest to także klęska romantycznej ideologii „wybicia się Polski na niepodległość”. Nie sprawdziła się mickiewiczowska...
Wieś w literaturze
- Idylla, raj na ziemi – literackie wizje wsi. - Prawda i mit o życiu na wsi. - Różne wizje wsi. W literaturze wiele miejsca poświęcono wsi, nic dziwnego, przecież do końca XX wieku większość ludzi mieszka z dala od miasta, z dala do...
Różne wizje powstania styczniowego w literaturze.
Klęska powstania styczniowego była tragedią narodową, przede wszystkim dlatego, że na długo przekreślała nadzieję na odzyskanie niepodległości w drodze walki zbrojnej. Wraz z upadkiem powstania klęskę poniosła także romantyczna ideologia....
Człowiek w poszukiwaniu najważniejszych wartości (dobro, zło)
Komentarz: Taki problem istnieje w kulturze od jej początków. Czym się w życiu kierować? Czy wartości są jasno, jednoznacznie, raz na zawsze określone, czy też – względne, zależne od epoki, mody, a może innych jeszcze czynników? Istnienie pewnych...
"A jeśli komu droga otwarta do nieba, tym co służą ojczyźnie..." Jaki obowiązek wobec ojczyzny pojmowali bohaterowie literaccy z epoki Pozytywizmu, Młodej Polski.
Na przestrzeni dziejów widzimy, że Polacy chociaż należeli do różnych obozów patriotycznych różnili się sposobem działania, jeżeli chodziło o zagrożoną ojczyznę zawsze potrafili się zjednoczyć, wspólnie walczyć o to by była wolna. Ojczyzna jest...
Człowiek, to brzmi dumnie.
Człowiek to istota boska, którą Bóg stworzył na swoje podobieństwo. Już pierwsi ludzie pokazali swoją słabość oraz niedoskonałość. Na myśl nasuwa się pytanie: gdzie Stwórca popełnił błąd? Każdemu nas zostawioną wolną rękę. Zaufanie, którego nie...
Porównaj kreacje postaci kobiecych w literaturze romantyzmu pozytywizmu i Młodej Polski. Zastanów się, co jest przyczyną zróżnicowania się wyobrażeń kobiety w kolejnych epokach XIX wieku.
Kultura europejska od samych swoich początków była kulturą patriarchalną, czyli taką, gdzie uprzywilejowaną pozycję zajmują mężczyźni. To oni władali narodami, tworzyli sztukę, kreowali historię świata. Lecz przy dokładniejszym spojrzeniu na to...
Sposoby przedstawiania dzieci w literaturze polskiej
Dziecko kojarzy nam się z niewinnością i beztroską, wynikającą z braku doświadczeń. Niedorosły człowiek jest w dużym stopniu uzależniony od otoczenia. Świat może budzić jego przerażenie, a dziecko jako istota bezbronna często doznaje krzywd. Ale...
Pozytywiści, a romantycy.
Młode pokolenie końca lat 60 - tych, które ujrzało na własne oczy klęskę powstania styczniowego, wystosowało protest wobec ideologii romantycznej. Młodzi byli już zniecierpliwieni irracjonalnymi koncepcjami, zrywami, które kończyły się śmiercią...
Dwa sposoby kreowania bohatera – analiza i interpretacja porównawcza fragmentów „Gloria victis” Elizy Orzeszkowej i „Kompleksu polskiego” Tadeusza Konwickiego.
Romuald Traugutt żył w latach 1826 - 1864 i był jednym z polskim bohaterów, a jedna z encyklopedii podaje: „W 1863 roku przystąpił jednak do powstania styczniowego i stanął na czele powstańczej "partii" z poczucia solidarności. W lipcu...
Problem żydowski w kulturze XIX w.
Kultura i historia Żydów polskich oraz ich obecność w twórczości polskich pisarzy i artystów zajmowały mnie od dawna. Kultura żydowska była specyficzna, podtrzymywana przez Żydów. Nie mieli państwa, więc pozostała im jedynie wiara, religia,...
W jaki sposób nowela pozytywistyczna realizowała główne hasła epoki?
W oparciu o filozofię Herberta Spencera pozytywiści głosili hasło pracy organicznej, według której każdy człowiek powinien działać użytecznie, tylko wtedy całe społeczeństwo będzie mogło poprawnie funkcjonować. Pozytywiści kierowali się również...