profil

Teksty 391
Zadania 0
Opracowania 20
Grafika 0
Filmy 0
Ciekawostki ze świata

Barok

poleca29%
Literatura

BAROK

poleca34%
Literatura

Gatunki literackie baroku

Diariusz – dziennik, w którym na bieżąco, bez zbytniej dbałości o formę notowane są kolejne wydarzenia. Są ciekawym źródłem dla badaczy historii i kultury tamtej epoki. Emblemat – połączenie obrazu i słowa; wypowiedzi tworzące formę charakterystyczną dla XVII w. Emblemat składa się z trzech części: motta, ilustracji i wiersza. Madrygał – krótki wiersz miłosny należący do poezji dworskiej, który wynosił na piedestał piękno i zalety kobiecości. Madrygały pisał np. Morsztyn....

poleca77%
Motywy literackie

Barokowe rozdarcie między urokami świata a nakazami Bożymi

W wierszach współczesnego Kochanowskiemu Mikołaja Sępa-Szarzyńskiego ujawnia się rozdarcie między rozkoszami ziemskimi, miłością „rzeczy świata tego” a miłością do Boga. Mówiący w wierszach wybiera oczywiście wartości wieczne. Jednak szkicowany przez niego w sonetach świat przypomina pole ciągłej walki, jaką prowadzimy „z szatanem, światem i ciałem”. Trzeba być bardzo czujnym, by wybierać zawsze to, co trwałe i nieprzemijalne, a gardzić sławą, pieniędzmi, miłością tego świata...

poleca50%
Motywy literackie

Taniec śmierci

W średniowieczu zarówno w utworach literackich, jak i przede wszystkim plastycznych pojawia się motyw tańca śmierci. Średniowieczne, ale i barokowe ilustracje przedstawiają upersonifikowaną śmierć, wciągającą w taneczny korowód l udzi wszystkich stanów. Symbolizuje to bezwzględność śmierci i fakt, iż zrównuje ona wszystkich, bez względu na pozycję majątkową, wieki status społeczny... Motyw ten występuje również w średniowiecznej Rozmowie Mistrza Polikarpa ze Śmiercią : [Mors dicit] (......

poleca29%
Motywy literackie

Przemijanie, vanitas

jestem z upływającej wody z liści które drżą trącane dźwiękiem wiatru przelatującego pospiesznie (...) jestem schrypłym głosem milczącym głucho nade mną dni o wielkich pustych skrzydłach mijają... (Halina Poświatowska, jestem z upływającej wody... ) Godzina za godziną niepojęcie chodzi: Był przodek, byłeś ty, potomek się rodzi. Krótka rozprawa: jutro – coś dziś jest, nie będziesz, A żeś był, nieboszczyka imienia nabędziesz. (Daniel Naborowski, Krótkość żywota ) Zaledwie...

poleca75%
Literatura

Bilbia : Co nam zostało?

Nawiązania do tematów i bohaterów biblijnych, jak i do samej księgi są obecne w każdej następnej epoce literackiej. • Średniowiecze – z tradycją biblijną związane są takie gatunki,jak misterium, jasełka, kazania, pieśni. Ważne są pierwsze tłumaczenia Biblii ( Psałterz floriański , Psałterz puławski ). • Renesans – tłumaczenia psalmów, które wykorzystywano jako modlitwy (Jan Kochanowski, Mikołaj Rej, Mikołaj Sęp-Szarzyński). Postacie biblijne przywołuje w swoich Kazaniach...

poleca70%
Motywy literackie

Metafizyczne klimaty baroku i nie tylko

Epoką lubującą się w tematyce przemijania jest barok. Barokowa poezja metafizyczna chętnie odwołuje się do Księgi Hioba i Księgi Koheleta . Współczesny Kochanowskiemu Mikołaj Sęp-Szarzyński w swych sonetach daje wyraz kruchości i niepewności bytu człowieka na ziemi: Ehej, jak gwałtem obrotne obłoki I Tytan prędki lotne czasy pędzą! A chciwa może odciąć rozkosz nędzą Śmierć tuż za nami spore czyni kroki! (Mikołaj Sęp-Szarzyński, Sonet I, O krótkości i niepewności na świecie żywota...

poleca42%
Motywy literackie

Późniejsze nawiązania do bohatera

Ta postać inspirowała poetów. Metafizyczny twórca polskiego baroku (czy raczej przełomu renesansu i baroku) Mikołaj Sęp-Szarzyński parafrazował w Sonecie II słowa z Księgi Hioba . Wyeksponował tak typowe dla swojej poezji i wrażliwości baroku motywy, jak marność naszego ziemskiego życia, nietrwałość rzeczy cielesnych, trwałość duchowych i niepokój w dążeniu do Boga oraz barokowe paradoksy („O Święty Panie, daj, niech i my mamy/To, co mieć każesz, i tobie oddamy!”). Do postaci największego...

poleca13%
Literatura

Barok : Ważni bohaterowie literaccy

Jan Chryzostom Pasek – bohater i autor Pamiętników , rycerz i ziemianin z całym zbiorem wad charakterystycznych dla tych stanów.

poleca66%
Literatura

Barok : Literatura polska

• Do trupa (Jan Andrzej Morsztyn) – sonet oparty na porównaniu spokoju trupa z cierpieniami zakochanego. Oczywiście pointą jest stwierdzenie, że lepiej jest być trupem niż nieszczęśliwie się zakochać. • Liryki Daniela Naborowskiego Jego wiersze zalicza się do nurtu poezji dworskiej, ale jest jednocześnie autorem, który najdobitniej wyrażał barokową ideologię. Zastanawia się nad przemijaniem, kruchością życia i tym, jak w tej niepewności odnajduje się człowiek. — Cnota grunt...

poleca72%
Literatura

Barok : Zapamiętaj te pojęcia

• Konserwatyzm – kurczowe trzymanie się tradycji i niedopuszczanie do reform czy wprowadzenia pojedynczych nowości. • Kosmopolityzm – zapatrzenie w kulturę zagraniczną i przez to lekceważenie dorobku swojego kraju. Kosmopolita znaczy po prostu „obywatel świata”. • Rokoko – ostatnia faza baroku, kojarzona z lekkością i ulotnością.Stosunkowo mało znacząca w literaturze, najmocniej odcisnęła swój ślad w malarstwie i sztuce użytkowej. • Sarmatyzm – cała kultura szlachecka z XVII...

poleca58%
Literatura

Barok : Co nam zostało?

• Misterne, kunsztowne budowanie poezji (kilka nurtów poetyckich, które „bawiły się” słowem). • Pamiętniki Paska jako najlepszy z epoki zapis obyczajów. • Arcydzieło epistolografii, czyli zbiór listów króla Jana III Sobieskiego do królowej Marysieńki.

poleca61%
Literatura

Środki poezji barokowej

budowanie obrazu na kontraście, epatowanie brzydotą, paradoksy, oksymorony, np. gorący lód, zimny ogień, hiperbola, czyli przesadne kreowanie jakiegoś zjawiska, anafora, czyli rozpoczynanie kolejnych wersów od tego samego zwrotu lub słowa, przestawny szyk wyrazów w zdaniu.

poleca32%
poleca63%
Literatura

Barok : Zapamiętaj tych pisarzy

Józef Baka (1707-1780) – przez długie lata uważany za grafomana; jezuita, poeta piszący głównie o śmierci. Używał poetyki późnego baroku, choć chronologicznie pisał już w czasach saskich. Jan III Sobieski (1629-1696) – listy króla do królowej Marysieńki to najsłynniejszy przykład epistolografii barkowej. Oprócz wyznań miłosnych król pisze też o zdarzeniach wojennych, co pozwala je traktować jako dokument historyczny. Wespazjan Kochowski (1633-1700) – poeta, sarmata tęskniący za...

poleca71%
Literatura

Główne nurty literackie Baroku

Barok sarmacki – miał charakter bardzo swojski, bo wiązał się z kulturą ludową. Popierano i promowano krajową obyczajowość, szczycono się tak pojętym patriotyzmem. Barok sarmacki reprezentują: Wacław Potocki, Szymon Szymonowic i Jan Chryzostom Pasek. Poezja światowych rozkoszy – opiera się na myśli,że wszystkich dotyczy przemijanie, ale skoro dostaliśmy życie, to musimy z niego jak najpełniej korzystać. Przeciwstawiać smutkowi radość, a śmierci – afirmację życia i miłość. W tym duchu...

poleca47%
Literatura

Prądy literackie Baroku

Gongoryzm – hiszpański rodzaj poezji barokowej, od nazwiska twórcy Luisa de Gongory. Równie kunsztowna w formie, ale dodatkowo trudna w odbiorze, bo najczęściej filozoficzna w treści. Taką poezję nazywano kultyzmem, bo jej odbiorcami byli ludzie dobrze wykształceni, pochodzący z wyższych warstw społecznych. Klasycyzm – nurt francuski, który przywoływał antyczne wzorce, autorytety; powstał nawet podręcznik – Sztuka poetycka – dla poetów, którzy chcieli tworzyć w klasycystycznym duchu....

poleca54%
Literatura

Barok : Najważniejsze motywy i tematy

Miłość – dworska, lekka, flirt, ale też pokazywana jako uczucie ogarniające całe życie, uczucie, które można przeciwstawić nawet śmierci. Miłość pokazywano także w intymnej relacji z Bogiem. Mit Sarmaty – ten motyw wiąże się z szerszym widzeniem– z troską o ojczyznę. Efektem jest negatywna ocena ówczesnej rzeczywistości i, w odpowiedzi na taki stan, wskrzeszenie przez twórców postaci Sarmaty jako idealnego patrioty (np. Pamiętniki Paska, ale też Niepróżnujące próżnowanie...

poleca56%
Literatura

Barok : Nazwa epoki i ramy czasowe

Nazwa pochodzi z wł. barocco – dziwny. Tak właśnie nazywano rzadki gatunek perły łowionej u wybrzeży Portugalii. Miała rzadko spotykany oryginalny kształt, przez co była bardzo cenna. Jest to okres trwający od schyłku lat 80. XVI w. do lat 30. XVIII w. Współcześnie w polskim baroku wyróżnia się trzy fazy: • wczesny barok – od lat 80. XVI w. po lata 20. XVII w.; w tym czasie powstaje najwięcej poetyckich utworów mistyczno-metafizycznych; • barok dojrzały – od poł. XVII w. do schyłku...

poleca56%
Motywy literackie

Renesansowe i barokowe obrazy nędzy chłopskiej

Utwory średniowieczne, a także renesansowe, takie jak Pieśń świętojańska o Sobótce czy inne teksty Jana Kochanowskiego tuszują krzywdę chłopów.Odważnym utworem poruszającym temat biedy wśród włościan jest  Mikołaja Reja. Utwór ten pokazuje stosunki panujące na wsi: „Ksiądz pana wini, pan księdza,/A nam prostym zewsząd nędza”. Chłopi ukazani zostają jako warstwa ciemiężona zarówno przez duchowieństwo, jak i szlachtę. Straszliwe warunki pracy w polu opisuje Szymon Szymonowic w sielance...



poleca85%
Język polski

Wartości literatury staropolskiej dla następnych pokoleń.

Jakie wartości zawarte w literaturze staropolskiej należy przekazać następnym pokoleniom jako najcenniejsze dziedzictwo? „Twórczość staropolska obejmuje okres od XII do połowy XVIII w. Czyli trzy epoki literackie: średniowiecze, renesans i...



poleca85%
Język polski

Barok

Trumienny portret, specyficzny, nigdzie poza kulturą polską nie występujący typ portretu, związany z sarmackim obyczajem pogrzebowym. Występuje od końca XVI do końca XVIII w. Malowany z reguły olejem na blasze, miał kształt sześcio- lub ośmioboku,...



poleca85%
Język polski

Uroda kobiety i uczucie miłości w liryce baroku.

Po średniowieczu i renesansie - epokach, które "ujarzmiły" miłość - w baroku dokonała się jej metamorfoza. Owe zmiany nastąpiły głównie w swobodzie traktowania tematyki miłosnej - otworzyły się drzwi prowadzące do gwałtowności,...



poleca85%
Język polski

O baroku.

I. Nazwa epoki Barok - nazwa epoki wyrażająca zepsucie , bezguście i brak dobrego smaku - tak bowiem oceniano tę epokę zarzucając jej odejście od stylu klasycystycznego a tworzenie innych, nowych form. Jednak oznacza ona również coś niezwykle...



poleca85%
Język polski

„Czymże jest człowiek?” – William Shakespeare. Jaką odpowiedź na to pytanie odnajdujesz w wybranych utworach literatury? (antyk, średniowiecze, renesans, barok)

Człowiek od początku swego bytowania na Ziemi zastanawiał się nad sensem swojego istnienia. Pytania „Kim jesteśmy i skąd się tu wzięliśmy?” zadajemy sobie od zawsze. I zaczynając od czasów najdawniejszych, a kończąc na dniu dzisiejszym, udzielamy...



poleca87%
Historia

Oświecenie za czasów St. Augusta.

Oświecenie to epoka rozwijającego się nowoczesnego narodu, zainteresowania sprawami reformy ustrojowej, wzrostu kręgu osób, które myślały kategoriami całego państwa. To epoka przepojona treściami narodowymi, owocująca bogatą spuścizną w wielu...



poleca87%
Język polski

Jak w Rzeczypospolitej ludzie wyrażali swoją wiarę i uczucia?

Społeczeństwo doby baroku miało bardzo specyficzny sposób wyrażania swojej wiary, mianowicie ich uczucia przybierały niekiedy dziwaczne formy. Podczas modlitwy upadano na ziemię, bito głową o mur i ławki, uderzano siebie w twarz i wyprawiano...



poleca85%
Język polski

Barokowa poetyka iluzji

Barokowa poezja nastawiona jest na wieloznaczność.Poeci sugerują czytelnikowi jakieś sensy,po to by chwili je zakwestionować.Wykorzystują w tym celu różne środki stylistyczne,np.ekwiwokacje(tzn.używają tego samego słowa w różnych...



poleca85%
Język polski

Miłość i śmierć w epoce baroku na podstawie wybranych utworów.

Miłość i śmierć w epoce baroku na podst."Do Anny","Marność","Krótkość żywota"D.Naborowskiego; "Niestatek","Niestatek II", "O swej Pannie" J.A.Morsztyna; "Uwagi śmierci...



poleca85%
Język polski

Sztuka baroku.

Siedemnastowieczne Włochy pozostawały dominującym ośrodkiem kulturalnym, zarówno na polu teorii sztuki jak i konkretnych osiągnięć artystycznych. Zwłaszcza Rzym z dużą siłą przyciągał malarzy i rzeźbiarzy z całej Europy. Zrodzone we Włoszech...



poleca85%
Język polski

Analizując celowo wybrane utwory literackie (teksty kultury)z dwóch, trzech epok przedstaw różne sposoby kreacji Boga. W swej wypowiedzi uwzględnij kontekst historyczny i kulturowy

Człowiek od wieków docieka faktu istnienia Boga. Bóg i zaświaty to sprawy, które nas bardzo zajmują. Pytamy,o nie dociekamy,nawet próbujemy bronić swoich racji w tych kwestiach. W życiu ziemskim nie uzyskamy jednak na te sprawy...



poleca85%
Język polski

Wątki wanitatywne w literaturze baroku.

vanitas vanitatum, et omnia vanitas- łac. marność nad marnościami i wszystko marność. Zbigniew Morsztyn w utworze "Emblema 47" opisuje czas, który szybko gna i nikt, a ni nic nie jest w stanie go doścignąć. Świat jest tak skonstruowany, że...



poleca86%
Język polski

Bóg, życie i śmierć w literaturze Średniowiecza, Baroku i Romantyzmu.

Bóg, życie i śmierć w literaturze średniowiecza, baroku i romantyzmu Bóg, życie, śmierć. Te trzy słowa zawierają w sobie niemal cały sens istnienia człowieka. Nasze życie, to po prostu czekanie na śmierć, która jest końcem wszystkiego, a...



poleca86%
Historia

Okresy

Barok Nie była to epoka spokojna. Po okresie tolerancji religijnej nastąpiła kontrofensywa Kościoła: kontrreformacja, szaleństwa Inkwizycji, wojny religijne i skrytobójstwa (noc św. Bartłomieja we Francji), wreszcie chrystianizacja mieczem...



poleca86%
Język polski

W jaki sposób temat przemijania podejmują barokowi i współcześni poeci?

W jaki sposób temat przemijania podejmują barokowi i współcześni poeci? ? Mikołaj Sęp- Szarzyński ,, Napis na statuę abo obraz Śmierci? ? Mikołaj Sęp- Szarzyński ,,Sonet V- o nie trwałej miłości rzeczy świata tego? ? Krzysztof Ćwikliński-...



poleca85%
Język polski

Analiza porównawcza wierszy "Na ciało gdy umiera" Rymkiewicza i "Dla zakochanych..."Grochowiaka.

Analizując porównawczo wiersze-„ Na ciało gdy umiera” Jarosława Marka Rymkiewicza i „Dla zakochanych..” Stanisława Grochowiaka- uzasadnij ich związek z kulturą baroku Kulturę baroku cechowały kontrasty. Była to epoka bardzo religijna, ale nie...



poleca85%
Język polski

Cechy barokowe w twórczości Daniela Naborowskiego.

Polska literatura barokowa rozwijała się w kręgu oddziaływania dwóch głównych prądów ideologicznych: sarmatyzmu i kontrreformacji. Termin sarmatyzm określa ideologię i styl życia szlachty polskiej, odnosi się do świadomości i kultury tej warstwy....



poleca85%
Język polski

Barok - podstawy.

Poglądy filozoficzne: - Kartezjusz ? początek racjonalizmu ?Cogito ergo sum? ? myślę, więc jestem - Błażej Pascal ? mistycyzm ? człowiek ma możliwość bezpośredniego, nadzmysłowego zjednoczenia swej duszy z bóstwami; człowiek jest słaby i...



poleca88%
Wiedza o społeczeństwie

Pojęcia

Mistycyzm to część filozofii. Mistycyzm, tak jak scholastyka, próbuje poznać Boga i inne prawdy teologiczne na drodze rozumowej, spekulatywnej. Mistycy, którzy starali się również słowem przekazać to, co w ich doświadczeniu mistycznym jest...



poleca87%
Język polski

Bóg, życie i śmierć w literaturze średniowiecza, baroku i romantyzmu

Bóg, życie, śmierć. Te trzy słowa zawierają w sobie niemal cały sens istnienia człowieka. Nasze życie, to po prostu czekanie na śmierć, która jest końcem wszystkiego, a jednocześnie początkiem nowego życia, już po tamtej stronie, według większości...



poleca87%
Język polski

Tradycje poezji barokowej w wybranym liryku Jarosława Marka Rymkiewicza.

Ogród w Milanówku, mysz przyniesiona przez koty W epoce baroku możemy odnaleźć wiele kontrastów, które trudno ze sobą pogodzić. Z jednej strony renesansowa pochwała życia, z drugiej – odrzucenie świata i religijna melancholia. W tej epoce...



poleca88%
Język polski

Analizując porównawczo wiersze - "Na ciało, gdy umiera" Jarosława Marka Rynkiewicza i "Dla zakochanych" stanisława Grochowiaka uzasadnij ich związek z kulturą baroku.

Barok był to jeden z najbardziej złożonych, a jednoczesnie interesujących i fascynujących okresów w dziejech przypadający na XVII wiek. czasy baroku to okres ścierania sie poglądów, przeciwieństw i kontrastów i to własnie znalazło...



poleca85%
Język polski

Barok.

Alegoria - obraz w lit. I sztuce mający poza znaczeniem dosłowny określony sens przenośny, metaforyczny. Znaczenie alegorii jest ściśle skodyfikowane i potwierdzane tradycją, w przeciwieństwie do symbolu, który można interpretować wielorako...



poleca85%
Język polski

Barok - charakterystyka epoki.

Harmonia sprzeczności Ogromny wpływ na kulturę XVI i XVII wieku wywarła kontrreformacja- działania Kościoła zmierzającego do odzyskania dawnego wpływu we wszystkich dziedzinach życia. W 1563 roku zakończył obrady trwający aż 18 lat sobór...



poleca87%
Język polski

Hiszpańska komedia barokowa - charakterystyka

Wczesne komedie hiszpańskie tego okresu można podzielić na: comedia a noticia (komedia prawdziwa i comedia a fantasia (komedia fantastyczna). Następnie miał miejsce rozwój prowadzący do wykształcenia comedii nueva- ten nowy typ komedii wyłonił się...



poleca85%
Język polski

Dworskość poezji J. A. Morsztyna.

Jan A. Morsztyn pochodził z zamożnego, wpływowego rodu. Był arianinem; człowiekiem wykształconym. Związany był z dworem Tęczyńskich i królewskim: Władysława IV i Jana Kazimierza. Oskarżony o zdradę schronił się we Francji. Zyskał miano...



poleca85%
Język polski

Literackie i ideowe wyznaczniki epoki Baroku.

Nazwa: Nazwa "barok" stała się metaforą epoki dziwnej, niezwykłej i odchodzącej od klasycznego wzorca renesansu, harmonii i proporcjonalności (zarzucano jej barbarzyństwo polegające na wypaczeniu klasycznej estetyki i jej kanonów...



poleca85%
Język polski

Barokowy apel o odrodzenie moralne polskiej szlachty w poezji Wacława Potockiego.

Wiele utworów Wacława Potockiego stanowi jakby ówczesny rachunek obywatelskiego sumienia narodu. Tworzą one swoistą panoramę staropolskiego życia szlachecko-ziemiańskiego. Cechą utworów jest także dygresyjność, wprowadzanie w poemat wielorakich...



poleca85%
Język polski

List w stylu barokowym.

Najmilsi, umiłowani ponad wszystko rodzice! Piszę do was z odległego Deutchlandu, gdyż chociaż dzieli nas tylko jedna granica, moje serce już usycha z tęsknoty za wami. Przybyłem po dwudziestu godzi-nach znojnej podróży do malowniczego, nie...



poleca85%
Język polski

Ogólna charakterystyka Oświecenia.

Oświecenie - wiek filozofów, wiek rozumu, wiek ludzi światłych, mądrych, wykształconych. Kolebką nowego prądu umysłowego była Europa zachodnia Anglia, Francja i Holandia. Podstawe idei oświeceniowej tworzyły podlądy XVII w. uczonych filozofów....