Sarmatyzm
Czasy saskie w kulturze polskiej.
1. Dwa nurty kultury. szlachecki - rodzinność magnacki - wzorowany na dworach zachodniej Europy 2. Cechy kultury dworskiej (magnackiej). umowność, konwenans życia towarzyskiego hedonizm pod przykrywką etykiety dworskiej 3. Sytuacja...
"Powrót posła" jako komedia polityczna
Komedia Juliana Ursyna Niemcewicza „Powrót posła”, pisarza, działacza politycznego oraz publicysty, będacego również posłem inflanckim oraz zwolennikiem reform na SejmieWielkim, jest utworem, w którym autor posłużył się znanym w komediach...
Sarmatyzm jako forma kulturowa
Tematem polskiej kultury barokowej jest sarmatyzm. Szlachta wierzyła, że wywodzi się od tajemniczych Sarmatów- bitnego ludu zamieszkującego według antycznych historiografów Europę wschodnią. Mityczni Sarmaci słynęli z odwagi, umiłowania, wolności...
PYTANIA MATURALNE
1.MONARCHIA KAROLA WIELKIEGO - IDEE, STRUKTURY, FUNKCJE. 2.PIERWSZE PAŃSTWA SŁOWIAŃSKIE 3.SŁOWIANIE WE WCZESNYM ŚREDNIOWIECZU 4.CESARSTWO OTTONÓW 5.POWSTANIE PAŃSTWA POLSKIEGO 6.PAŃSTWO POLSKIE ZA BOLESŁAWA CHROBREGO...
Czy bohaterowie Henryka Sienkiewicza byli prawdziwymi Sarmatami.
Ja, Polak, jako orzeł bez pętlic na swej przyrodzonej pod królewskim swym bujam swobodzie. Stanisław Orzechowski1 Czy bohaterów takich jak Jan Skrzetuski, Michał Wołodyjowski, Longin Podbipięta czy Onufry Zagłoba możemy nazwać prawdziwymi...
Etos rycerski w literaturze wybranych epok.
Etos - z greckiego ethos czyli zwyczaj. Zespół wartości, powszechnie przyjętych i akceptowanych przez uczestników kultury rycerskiej (inaczej – rycerzy). Stanowił zbiór norm, które ustalały się przez stulecia i wyznaczały wzorzec osobowy idealnego...
Polska i Polacy w ideologii sarmatyzmu
U źródeł ideologii sarmatyzmu leży mit o pochodzeniu Polaków i innych narodów słowiańskich od starożytnego plemienia Sarmatów, zamieszkującego w pierwszych wiekach naszej ery ziemie dzisiejszej Ukrainy. Określenia "Sarmacja" i "sarmacki" pojawiają...
Blaski i cienie polskiej szlachty w XVII w.
Polska szlachta w XVIII w. nie miała równych sobie stanów w całej Europie. Było to związane z kilkoma czynnikami. Jednym z nich był czynnik polityczny – Polska była jedynym krajem o tzw. demokracji szlacheckiej, czyli o ustroju, który odznaczał...
Sarmata
W mojej wypowiedzi chciałbym zaprezentować portret Sarmaty. Postaram się odpowiedzieć na pytania: kim byli Sarmaci, skąd się wywodzą, jakie były ich zwyczaje, myśl polityczna, oraz dlaczego ideały sarmackie przyczyniły się do upadku I...
Barok - charakterystyka epoki.
Nazwa epoki i granice czasowe Nazwa "barok" pochodzi prawdopodobnie od portugalskiego słowa "barocco", oznaczającego rzadką i cenną perłę o nieregularnym kształcie. Miano epoki byłoby więc zarazem metaforą jej samej:...
Barok
Barok w Europie rozpoczyna się w XVI w. , a kończy się w XVIII w. Nazwę epoki wzięto z terminologii historii sztuki: portugalskiej ,,barocco", hiszpańskiej "barueca". Nazwy te oznaczają perłę o dziwacznym kształcie. Już sama nazwa mówił a o sobie...
Gatunki typowe dla Baroku.
A) GATUNKI LITERACKIE EPIKA * pamiętnik - osobista relacja o faktach i zdarzeniach znanych autorowi z doświadczenia . Od dziennika różni się dystansem narracyjnym dzięki któremu wydarzenia nie tylko są przedstawione lecz i komentowane przez...
Myszeidos pieśni X, Myszeida - Ignacy Krasicki - opracowanie
MYSZEIDOS PIEŚNI X I. Krasicki 1775 Z podręcznika "Oświecenie" Klimowicza: Poemat heroikomiczny – parodia eposu bohaterskiego; postawa parodystyczna wyrażająca się w kontraście między nikłością tematu opowiadania, a wielką formą...
Dorobek kulturowy baroku w Europie i w Polsce
1. Geneza epoki Barok - z por. barocco – "perła o nieregularnym kształcie", lub z fr. baroque – "bogactwo ozdób") – główny kierunek w kulturze środkowo i zachodnioeuropejskiej. Barok obejmował wszystkie przejawy działalności literackiej i...
Obraz polskiego Sarmaty - Jan Chryzostom Pasek.
Sarmatyzm był zjawiskiem występującym jedynie w Polsce i cechującym szlachtę Rzeczypospolitej między XVI i XVII wiekiem. Jest to ideologia, obyczajowość oraz kultura duchowa i umysłowa polskiej szlachty. Przedstawiciele tego stanu wierzyli, że...
Barok - charakterystyka epoki.
Harmonia sprzeczności Ogromny wpływ na kulturę XVI i XVII wieku wywarła kontrreformacja- działania Kościoła zmierzającego do odzyskania dawnego wpływu we wszystkich dziedzinach życia. W 1563 roku zakończył obrady trwający aż 18 lat sobór...
Barok - ogólna charakterystyka epoki
Ramy czasowe: Barok, w najszerszym tego pojęcia znaczeniu, to w historii kultury europejskiej epoka obejmująca zjawiska artystyczne końca XVI, XVII i pierwszej połowy XVIII wieku. Pochodzenie terminu "barok": Termin "barok"...
Barok - powtórzenie
POLSKI BAROK 1. Barok - jest to epoka historii i kultury, mająca swój początek od poł. 16w. do końca 18 w. (w Polsce do poł.18w.). Obejmował all przejawy działalności literackiej, artystycznej a także architekturę i filozofię. 2....
Powtórka z epok - Barok i Oświecenie
BAROK 1. Styl barokowy w sztuce (Malarstwo, architektura) • Termin barok pochodzi z języka portugalskiego „barocco” oznacza nieregularną perłę o dziwnym kształcie, włosi używali tego słowa do określenia czegoś przesadnego. • Termin...
Barok - architektura i sztuka.
Spośród wielkich stylów kolejno występujących w Europie to znaczy stylu romańskiego, gotyku, renesansu i baroku, właśnie Barok jest najżywszy. Jest to jeden z nielicznych stylów, który w szybkim czasie opanował Europę i dotarł nawet do Ameryki....
Sarmatyzm
1. SARMATYZM - to formacja kulturowa określająca świadomość, kulturę, obyczaje szlachty polskiej od XVI-XVIII, oddziaływała na świadomość Polaków nawet w czasach późniejszych. 2. GENEZĄ SARMATYZMU był mit o pochodzeniu niektórych ludów...
Barok - epoka kontrastu, sarmatyzm (notatki z lekcji)
Barok 1. Nazwa epoki pochodzi od słowa ?barocco? czyli ?perła o nieregularnych kształtach?. 2. Czas trwania: w Europie od schyłku XVI w. do końca XVII w.; w Polsce od początku XVII wieku do połowy XVIII w. 3. Tło historyczne epoki: ? 1545 ?...
Zalety i wady sarmatyzmu w ujęciu pisarzy oświecenia
W XVII i XVIII wieku wśród polskiej szlachty ugruntowała się ideologia zwana sarmatyzmem. Jej podstawą była teza o pochodzeniu polskiej szlachty od Sarmatów, ludu, który w starożytności żył nad Wołgą i toczył walki z imperium rzymskim....
Sarmatyzm - opracowanie
Czym był sarmatyzm? Scharakteryzuj jego źródła. Jakie elementy składały się na mit sarmacki? Omów wpływy sarmatyzmu na kulturę szlachecką i kształt życia, a także na literaturę i sztukę epoki. W wieku XVII sarmatyzm stał się podstawą...
Różne oblicza sarmatyzmu w literaturze i kulturze polskiego baroku – Wacław Potocki i Jan Chryzostom Pasek
Czym w ogóle jest sarmatyzm i dlaczego można przedstawić jego różne odcienie tylko w literaturze i kulturze polskiego baroku? Sarmatyzm jest pojęciem złożonym. Określa obyczajowość oraz kulturę duchową i umysłową Rzeczypospolitej szlacheckiej...
Barok w Polsce
Barok - jest to epoka kulturowa obejmująca okres między renesansem a oświeceniem. Jej nazwa pochodzi od portugalskiego wyrazu barocco, który oznacza perłę o dziwnym, nieregularnym kształcie. Jak sama nazwa wskazuje barok jest epoką dziwną i...
Barok - opracowanie epoki
1. Ramy czasowe, pojęcia: barok, anafora, antyteza, hiperbola, koncept, konceptyzm, marinizm, oksymoron, sonet, kontrreformacja, sarmatyzm. 2. Cechy sztuki barokowej. 3. Nurt dworski i szlachecki w literaturze (cechy, przedstawiciele). 4....
Barok najważniejsze pojęcia i twórcy
Barok - jest to epoka kulturowa obejmująca okres między renesansem a oświeceniem. Jej nazwa pochodzi od portugalskiego wyrazu barocco, który oznacza perłę o dziwnym, nieregularnym kształcie. (XVI - XVIII wiek) • Wczesny Barok (lata ok....
Powtórka z epok - barok i oświecenie
1. Styl barokowy w sztuce (Malarstwo, architektura) - Termin barok pochodzi z języka portugalskiego „barocco” oznacza nieregularną perłę o dziwnym kształcie, włosi używali tego słowa do określenia czegoś przesadnego. - Termin oznacza...
Barok
BAROK Barok to kierunek w kulturze europejskiej który, podobnie jak renesans narodził się we Wło-szech w drugiej połowie XVI w. Trwał od XVII do pierwszej połowy XVIII w. Niósł ze sobą nową filozofię życia, nowe problemy w literaturze i odmienne...
Ludzie Baroku - typy, postawy, wzorce
Człowiek średniowiecza Anonimowy, pobożny, nie pragnął chwały ani splendorów tego świata. Wystarczała mu chłodna cela klasztorna lub zamkowe mury. Gdy był rycerzem, walczył za wiarę, gdy mnichem- oddawał się modlitwie i ascezie. Człowiek...
sztuka w służbie narodowej
Tradycja odgrywała i odgrywa niezwykle ważną rolę w życiu człowieka. Zasady postępowania oraz obyczaje, przekazywane z pokolenia na pokolenie, ukształtowały polską kulturę. Posiadamy wspaniały skarbiec narodowych pamiątek. Dzieje naszego narodu to...
Barok
Początki baroku we wszystkich dziedzinach sztuki wiążą się z podstawowym założeniem sztuki renesansowej : dbałość o piękny, artystyczny kształt dzieła. Artysta – architekt, malarz, muzyk czy poeta – zgodnie z zasadami sztuki klasycznej dążył do...
Przekrój epok.
Starożytność- XIX w.p.n.e.- V w.n.e. Literatura grecka: Homer „Iliada”, „Odyseja”- eposy; Safona „Pogarda dla nie znającej poezji”- pieśń; Sofokles „Antygona”- dramat antyczny Literatura rzymska: Wergiliusz „Eneida”- epopeja (wzorowana na...
Barok
Barok Nie była to epoka spokojna. Po okresie tolerancji religijnej nastąpiła kontrofensywa Kościoła: kontrreformacja, szaleństwa Inkwizycji, wojny religijne i skrytobójstwa (noc św. Bartłomieja we Francji), wreszcie chrystianizacja mieczem...
Motyw ojczyzny.
Dla każdego człowieka pod słowem ojczyzna kryją się zupełnie inne treści. Jeden uważa, że ojczyzna to miejsce, w którym przyszło się człowiekowi urodzić i którego w takim układzie, z oczywistych wzglądów, nie może sobie wybrać. Kto inny będzie...
Barok w Polsce.
Prof. Czesław Hernas dzieli barok na następujące etapy: barok wczesny (1580 -1620) barok dojrzały (1620 - 1670) barok późny (1670 - 1730 (60)) Jak widać w baroku mieści się cały wiek XVII, a nie były to czasy spokojne, lecz lata...
Barok.
Czym jest barok? Jego przeciwnicy mawiali nieraz, że to renesans „zepsuty" czy „przesadny". Rzeczywiście, był to prąd w sztuce, ale i w obyczaju, który chciał robić wrażenie na odbiorcy - bogactwem albo ascezą, blaskiem złoceń albo głębią cieni,...
Co oznaczały słowa: „Muzom sarmackim strojnie pozaplatał włosy”?
Co oznaczały słowa Franciszka Ksawerego Dmochowskiego „Muzom sarmackim strojnie pozaplatał włosy”, Odnoszące się do twórczości J. Kochanowskiego?. Aby podjąć rozważania na temat zdania F.K. Dmochowskiego „Muzom sarmackim strojnie pozaplatał...
Sarmatyzm.
Polską szlachtę wieku XVII i XVIII cechowało poczucie narodowej potęgi, świadomość tradycji i przekonanie o pochodzeniu Polaków od starożytnych Sarmatów. Duma była nieodłączną cechą barokowej mentalności. Z czasem pojęcie sarmatyzmu nabrało...
Sarmatyzm
Sarmatyzm prąd kulturowy polskiego baroku. Ukształtował się w drugiej połowie XVI wieku jako legenda o pochodzeniu szlachty polskiej od starożytnego plemienia mężczyzn Sarmatów znad Morza Czarnego. Mit sarmacki określił rychło ideologię szlachty,...
Barok - Sciąga
Barok - Epoka uduchowiona, mistyczna, u podłoża filozofii leży poczucie przemijalności życia i kruchości istoty ludzkiej. Zwrot ku Bogu i religii, myśli o życiu pozaziemskim. Niepokój i ozdobność w sztuce (również słowa), celem - wyrażenie...
Barok-informacje ogólne.
"Cogito ergo sum" [Kartezjusz] myśl przewodnia baroku! geneza nazwy: pochodzi od Portugalskiego słowa "barocco" oznaczającego perłę o dziwnych i nieregularnych ksztautach (dziwaczne, przesadne) umieszczenie w czasie: Europa; początek-...
Barok
LITERACKIE I IDEOWE WYZNACZNIKI EPOKI. N a z w a: Nazwa „barok” stała się metaforą epoki dziwnej, niezwykłej i odchodzącej od klasycznego wzorca renesansu, harmonii i proporcjonalności ( zarzucano jej barbarzyństwo polegające na wypaczeniu...
Rozwój baroku i gatunki charakterystyczne dla epoki.
B A R O K BAROK to epoka literacka między odrodzeniem a oświeceniem, obejmująca w zasadzie wiek XVII, choć także zjawiska z końca XVI i I połowy XVIII wieku. Termin "barok" zapożyczono z historii sztuki, gdzie stosowany był dla określenia...
Barok
Barok główny kierunek w kulturze środkowo i zachodnio europejskiej, którego trwanie datuje się na zakres czasowy: od XVI wieku do pierwszej połowy XVIII wieku. Barok obejmował wszystkie przejawy działalności literackiej i artystycznej, a także...
Opis Baroku
'Młodziez dziecinne swe lata nie przy lutniach i tancach, ale w obozie trawi; szlachta nie wstydzi sie uprawiac roli; chroni miejskich rozkoszy, ktore wojowniczego ducha oslabiaja" - Tak posel Jerzy Osolinski przedstawil Polakow w oczach papieza...
Dwa obrazy polskiej szlachty - u Jana Chryzostoma Paska i Henryka Sienkiewicza - podobne czy różne?
W okresie późnego renesansu i baroku szlachta polska często wywodziła swoją genealogię od rodów sarmackich. W związku z tym przypisywała sobie cechy takie jak: odwaga, męstwo, waleczność. Obraz szlachty w literaturze polskiej nie zawsze zgadza się...
Megalomania czy kompleksy? Staropolscy Sarmaci i ich potomkowie z trzeciego tysiąclecia wobec tradycji, wpływów obcych, swojskości.
Polska kultura szlachecka kształtowała się w XVII wieku. Sarmatyzm objął wręcz każdy aspekt życia staropolskiego szlachcica. Ich poglądy były przeważnie dość schematyczne: ksenofobia, wierność religii, przywiązanie do tradycji, patriotyzm. Co było...
